เหตุํ ทุกฺขายเวทนายสมฺปยุตฺตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ เหตุ ทุกฺขายเวทนายสมฺปยุตฺโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ นอธิปติปจฺจยา: ฯ

เหตุจิตตสหภูธรรม อาศัยเหตุจิตตสหภูธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย มี ๙ นัย

สภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งเกิดพร้อมกับจิตอาศัยสภาวธรรมที่เป็นเหตุซึ่งเกิดพร้อมกับจิตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ทุกปัจจัยมีปัจจัยละ ๙ วาระ) สภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เกิดพร้อมกับจิตอาศัยสภาวธรรมที่ไม่เป็นเหตุซึ่งไม่เกิดพร้อมกับจิตเกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย (ทุกปัจจัยมีปัจจัยละ ๑ วาระ ทุกปัจจัยพึงขยายให้พิสดาร)

นเหตุยา เอกํ นอธิปติยา นว นปจฺฉาชาเต นว นอาเสวเน นว นกมฺเม ตีณิ นวิปาเก นว นฌาเน เอกํ นมคฺเค เอกํ ฯ

นเหตุโนจิตตสหภูธรรม อาศัยนเหตุโนจิตตสหภูธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย มี ๑ นัย พึงให้พิสดารทุกวาร เหตุทุกจิตตสหภูทุกะ จบ