พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปัญจกนิบาต · มณิกุณฑลวรรค
๑๐. สุสันธีชาดก
เล่ม ๒๗Text layerBuddha’s wordsItems ๗๔๘–๗๕๒ (Royal Thai)10/10 in มณิกุณฑลวรรค4 editions
สุวณฺณมิคชาตกํ นวมํ
๓๖๐. สุสนฺธีชาตก (๑๐)
๑๐. สุสันธีชาดก (๓๖๐)
ว่าด้วยพระนางสุสันธี
(คนธรรพ์ชื่ออัคคะ ครั้นในเวลาพญาครุฑโพธิสัตว์มาเล่นสกา จึงถือพิณ ขับร้องถวายพระราชาว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ปัญจกนิบาต มณิกุณฑลวรรค สุสันธีชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 58 · Chaloem Phrakiat Volume 27)
บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 27, pp. 131–132 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 27, pp. 209–210
วาติ คนฺโธ ติมิรานํ กุสมุทฺโทว (๑) โฆสวา
ทูเร อิโต หิ สุสนฺธี (๒) ตมฺพ กามา ตุทนฺติ มํ.
- 1ฉ.ม. จ
- 2ฉ.ม. สุโยนนฺที
กลิ่นดอกติมิระหอมตลบอบอวล
คลื่นสมุทรกระทบฝั่งดังกึกก้อง
พระนางสุสันธีประทับอยู่ไกลจากพระนครนี้มาก
พระเจ้าตัมพะ กามทั้งหลายย่อมเสียดแทงข้าพระองค์
(พญาครุฑได้ฟังดังนั้น จึงกล่าวว่า)
กถํ สมุทฺทมตริ กถํ อทฺทกฺขิ เสรุมํ (๑)
กถํ ตสฺสา จ ตุยฺหญฺจ อหุ อคฺค (๒) สมาคโม.
- 1ฉ.ม. เสทุมํ
- 2ฉ.ม. สคฺค
ท่านข้ามสมุทรไปได้อย่างไร
เห็นเกาะเสรุมะได้อย่างไร
ท่านอัคคะ พระนางกับท่านพบกันได้อย่างไร
(ลำดับนั้น คนธรรพ์ชื่ออัคคะได้กล่าวว่า)
ภรุกจฺฉา (๑) ปยาตานํ วาณิชานํ ธเนสินํ
มกเรหิ ภิทา นาวา ผลเกนามหปฺลวึ.
- 1ฉ.ม. กุรุกจฺฉา
เมื่อเรือพวกพ่อค้าผู้แสวงหาทรัพย์ออกไปจากท่าภรุกัจฉา
ถูกปลามังกรตีแตก ข้าพเจ้าเกาะแผ่นกระดานลอยไป
สา มํ สเณฺหน มุทุนา นิจฺจํ จนฺทนคนฺธินี
องฺเกน (๑) อุทฺธรี ภทฺทา มาตา ปุตฺตํว โอรสํ.
- 1ก. องฺเคน
พระนางสุสันธีมีพระวรกายหอมเพราะกลิ่นจันทน์อยู่เป็นนิตย์
ทรงปลอบโยนข้าพระองค์ด้วยพระสุรเสียงอันไพเราะนุ่มนวล
แล้วทรงอุ้มข้าพระองค์เหมือนมารดาอุ้มลูกในไส้
สา มํ อนฺเนน ปาเนน วตฺเถน สยเนน จ
อตฺตนาปิ จ มนฺทกฺขี เอวํ ตมฺพ วิชานาหีติ.
สุสนฺธีชาตกํ (๑) ทสมํ. มณิกุณฺฑลวคฺโค ปฐโม. ตสฺสุทฺทานํ
อถ ชินวโร หริตํ ติณโก
อถ ภินฺนปฺลโว อุรโคว ฆโฏ
ทริยา ปุน กุญฺชร ภูนหตา
มิคมุตฺตมสคฺควเรน ทสาติ.
- 1ฉ.ม. สุโยนนฺทีชาตกํ
พระนางสุสันธีมีดวงพระเนตรอ่อนโยน
ทรงบำรุงข้าพระองค์ด้วยข้าว น้ำ ผ้า
และที่นอนด้วยพระองค์เอง
ข้าแต่พระเจ้าตัมพะ ขอพระองค์ทรงทราบอย่างนี้
สุสันธีชาดกที่ ๑๐ จบ
มณิกุณฑลวรรคที่ ๑ จบ
รวมชาดกที่มีในวรรคนี้ คือ
๑. มณิกุณฑลชาดก ๒. สุชาตชาดก
๓. เวนสาขชาดก ๔. อุรคชาดก
๕. ฆฏชาดก ๖. การันทิยชาดก
๗. ลฏุกิกชาดก ๘. จูฬธัมมปาลชาดก
๙. สุวัณณมิคชาดก ๑๐. สุสันธีชาดก
End of ๑๐. สุสันธีชาดก