arnon.onlineSign inAsk AI

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ปัญจกนิบาต · มณิกุณฑลวรรค

๔. อุรคชาดก

เล่ม ๒๗

Text layerBuddha’s wordsItems ๗๑๗–๗๒๑ (Royal Thai)4/10 in มณิกุณฑลวรรค4 editions

๓๕๔. อุรคชาตก (๔)

๔. อุรคชาดก (๓๕๔)

ว่าด้วยคนตายเหมือนงูลอกคราบ

(พราหมณ์โพธิสัตว์บอกเหตุแห่งการไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ปัญจกนิบาต มณิกุณฑลวรรค อุรคชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 58 · Chaloem Phrakiat Volume 27)

บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 27, pp. 126–127 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 27, pp. 202–203

บาลี (มหาจุฬาฯ)

อุรโคว ตจํ ชิณฺณํ หิตฺวา คจฺฉติ สนฺตนุํ

เอวํ สรีเร นิพฺโภเค เปเต กาลกเต (๑) สติ.

Footnotes (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. 1ฉ.ม. กาลงฺกเต
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

บุตรของข้าพเจ้าละทิ้งร่างกายของตนไป เหมือนงูลอกคราบเก่า

เมื่อร่างกายใช้การไม่ได้ จึงละไปตายไปอย่างนี้

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

เขาถูกเผาก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของหมู่ญาติ

เพราะเหตุนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา

เขาไปแล้วตามคติของเขา

(นางพราหมณีบอกเหตุที่ไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

อนวฺหิโต (๑) ตโต อาคา อนนุญฺญาโต อิโต คโต

ยถาคโต ตถา คโต ตตฺถ กา ปริเทวนา.

Footnotes (บาลี (มหาจุฬาฯ))
  1. 1ก. อนพฺภิโต
ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

บุตรของข้าพเจ้านี้ ข้าพเจ้าไม่ได้เชิญมาจากโลกอื่น เขาก็มา

ข้าพเจ้ามิได้อนุญาต ก็ไปจากโลกนี้

เขามาอย่างใด เขาก็ไปอย่างนั้น

จะคร่ำครวญไปทำไมเพราะการไปของเขานั้น

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

เขากำลังถูกเผา ก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของพวกญาติ

เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา

เขาไปแล้วตามคติของเขา

(น้องสาวบอกเหตุที่ไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

สเจ โรเท กิสา อสฺสํ ตสฺสา เม กึ ผลํ สิยา

ญาติมิตฺตสุหชฺชานํ ภิยฺโย โน อรตี สิยา.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ถ้าข้าพเจ้าร้องไห้ ก็จะพึงมีร่างกายผ่ายผอม

จะมีผลอะไรแก่ข้าพเจ้าเล่า

ญาติ มิตร สหายของข้าพเจ้าจะไม่มีความพอใจอย่างยิ่ง

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

พี่ชายของข้าพเจ้ากำลังถูกเผา

ก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของพวกญาติ

เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา

เขาไปแล้วตามคติของเขา

(ภรรยาบอกเหตุที่ไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ยถาปิ ทารโก จนฺทํ คจฺฉนฺตํ อนุโรทติ

เอวํ สมฺปทเมเวตํ โย เปตมนุโสจติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

คนที่ร้องไห้ถึงคนที่ตายแล้ว เปรียบเสมือนทารกที่ร้องไห้

ต้องการดวงจันทร์ที่โคจรไปในอากาศ

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

สามีของข้าพเจ้ากำลังถูกเผา

ก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของพวกญาติ

เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา

เขาไปแล้วตามคติของเขา

(สาวใช้บอกเหตุที่ไม่ร้องไห้แก่ท้าวสักกะว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ยถาปิ อุทกกุมฺโภ ภินฺโน อปฺปฏิสนฺธิโย

เอวํ สมฺปทเมเวตํ โย เปตมนุโสจติ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

คนที่ร้องไห้ถึงคนที่ตายแล้ว เป็นสิ่งไร้ประโยชน์

เปรียบเสมือนหม้อน้ำที่แตกแล้วจะประสานให้สนิทเหมือนเดิมไม่ได้

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ฑยฺหมาโน น ชานาติ ญาตีนํ ปริเทวิตํ

ตสฺมา เอตํ น โสจามิ คโต โส ตสฺส ยา คตีติ.

อุรคชาตกํ จตุตฺถํ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

นายของข้าพเจ้ากำลังถูกเผา

ก็ไม่รู้ถึงความคร่ำครวญของพวกญาติ

เพราะฉะนั้น ข้าพเจ้าจึงไม่เศร้าโศกถึงเขา

เขาไปแล้วตามคติของเขา

อุรคชาดกที่ ๔ จบ