arnon.onlineSign inAsk AI

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย เอกกนิบาต · ลิตตวรรค

๖. เตลปัตตชาดก

เล่ม ๒๗

Text layerBuddha’s wordsItems ๙๖ (Royal Thai)6/10 in ลิตตวรรค4 editions

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก เอกกนิบาต ลิตตวรรค เตลปัตตชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 56 · Chaloem Phrakiat Volume 27)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙), vol. 27, pp. 49–50

Page 49

๔. โลมหังสชาดก (๙๔)

ว่าด้วยความแจ่มแจ้งของผู้อยู่ในป่าที่น่ากลัว

(พระโพธิสัตว์ผู้เป็นนักบวชเปลือยหาความสงัด จึงไปอยู่ป่าตามลำพัง ได้เกิดความแจ่มแจ้งขึ้นว่า)

{๙๔} [๙๔] เราอยู่ตามลำพังในป่าที่น่ากลัว ทั้งร้อนจัดทั้งหนาวเหน็บ เป็นผู้เปลือยแต่มิได้ผิงไฟ เป็นมุนีผู้ขวนขวายในการแสวงหา พรหมจรรย์

๕. มหาสุทัสสนชาดก (๙๕)

ว่าด้วยการพิจารณาสังขาร

(พระเจ้ามหาสุทัสสนะโพธิสัตว์ตรัสสอนพระนางสุภัททาเทวีว่า)

{๙๕} [๙๕] สังขารทั้งหลายไม่เที่ยงหนอ มีความเกิดขึ้นและความเสื่อมไป เป็นธรรมดา เกิดขึ้นแล้วย่อมดับไป ความที่สังขารเหล่านั้น สงบระงับได้ เป็นสุข

๖. เตลปัตตชาดก (๙๖)

ว่าด้วยการรักษาจิต

(พระบรมศาสดาทรงประมวลเรื่องแล้วตรัสว่า)

{๙๖} [๙๖] ภาชนะที่เต็มเปี่ยมด้วยนํ้ามันจำต้องประคองไป ฉันใด บัณฑิต ผู้ปรารถนาจะไปยังทิศทางที่ยังไม่เคยไปก็พึงตามรักษาจิต ของตนไว้ด้วยสติ ฉันนั้น

Page 50

๗. นามสิทธิชาดก (๙๗)

ว่าด้วยชื่อดีหรือเลวไม่เป็นของสำคัญ

(อาจารย์ทิศาปาโมกข์โพธิสัตว์กล่าวถึงนายปาปกะศิษย์ผู้ต้องการ เปลี่ยนชื่อว่า)

{๙๗} [๙๗] นายปาปกะได้เห็นชายชื่อ ‘นายเป็น’ ตายไปแล้ว เห็นหญิง ชื่อ ‘นางรวยทรัพย์’ เป็นคนตกยาก เห็นคนชื่อ ‘นายทาง’ หลงทางอยู่ในป่า จึงย้อนกลับมา

๘. กูฏวาณิชชาดก (๙๘)

ว่าด้วยพ่อค้าโกงชื่ออติบัณฑิต

(บิดาที่แสร้งเป็นรุกขเทวดาตามคำของอติบัณฑิตถูกไฟที่โพธิสัตว์บัณฑิต จุดเผาโพรงไม้เพื่อพิสูจน์ว่าเป็นเทวดาจริงหรือไม่ จึงกระโจนหนีกล่าวว่า){๙๘} [๙๘] ธรรมดาบัณฑิตน่ะดีแน่ แต่คนที่ชื่ออติบัณฑิตไม่ดี เพราะเจ้า อติบัณฑิตลูกชายเราเกือบเผาเราเสียแล้ว

๙. ปโรสหัสสชาดก (๙๙)

ว่าด้วยคนมีปัญญาคนเดียวดีกว่าคนโง่ตั้งพัน

(ฤๅษีโพธิสัตว์กล่าวถึงอานุภาพของตนแก่พวกอันธพาลว่า)

{๙๙} [๙๙] แม้จะมาประชุมกันตั้งพันกว่าคน ถ้าพวกเขาปราศจากปัญญา ก็พึงพรํ่ากันอยู่ได้เป็นร้อยปี คนที่มีปัญญารู้แจ้งเนื้อความแห่ง คำที่บัณฑิตกล่าวไว้แล้วเพียงคนเดียวยังจะดีกว่า