arnon.onlineSign inAsk AI

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย จตุกกนิบาต · โกกิลวรรค

๘. ถุสชาดก

เล่ม ๒๗

Text layerBuddha’s wordsItems ๖๕๐–๖๕๓ (Royal Thai)8/10 in โกกิลวรรค4 editions

๓๓๘. ถุสชาตก (๘)

๘. ถุสชาดก (๓๓๘)

ว่าด้วยหนูไม่กินแกลบ

(ในเวลาที่พระโอรสมีพระชนมายุ ๑๖ พรรษา ขณะที่กำลังเสวยพระกระยาหารเย็น พระราชาแห่งกรุงพาราณสีตรัสกับพระโอรสว่า)

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก จตุกกนิบาต โกกิลวรรค ถุสชาดก (Royal Thai Volume 27 · Mahachula Volume 27 · Mahamakut Volume 58 · Chaloem Phrakiat Volume 27)

บาลี (มหาจุฬาฯ), vol. 27, pp. 116–116 · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒), vol. 27, pp. 187–187

บาลี (มหาจุฬาฯ)

วิทิตํ ถุสํ อุนฺทุรานํ วิทิตํ ปน ตณฺฑุลํ

ถุสํ ถุสํ วิวชฺเชตฺวา ตณฺฑุลํ ปน ขาทเร.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

แกลบก็ปรากฏโดยความเป็นแกลบ

และข้าวสารก็ปรากฏโดยความเป็นข้าวสารแก่หนูทั้งหลาย

แต่พวกหนูเว้นแกลบเสียแล้วเคี้ยวกินเฉพาะข้าวสารเท่านั้น

(ในเวลามีการเข้าเฝ้าเป็นการใหญ่ พระราชาตรัสว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ยา มนฺตนา อรญฺญสฺมึ ยา จ คาเม นิกณฺณิกา

ยญฺเจตํ อิติ จีติ จ เอตมฺปิ วิทิตํ มยา.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

การปรึกษากันในป่าก็ดี การกระซิบกันในบ้านก็ดี

การวางแผนฆ่าเราก็ดี ทั้งหมดนั้นเรารู้แล้ว

(ครั้นพระราชาประทับยืนอยู่ที่หัวบันได ก็ตรัสว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ธมฺเมน กิร ชาตสฺส ปิตา ปุตฺตสฺส มกฺกโฏ

ทหรสฺเสว สนฺตสฺส ทนฺเตหิ ผลมจฺฉิทา.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

ได้ยินว่า พ่อของลิงกัดผล(ลูกอัณฑะ)ของลูกลิง

ที่เกิดตามธรรมชาติเสียตั้งแต่ยังเล็กอยู่

(พระราชาประทับยืนที่ธรณีประตู ตรัสอีกว่า)

บาลี (มหาจุฬาฯ)

ยเมตํ ปริสปฺปสิ อชกาโณว สาสเป

โยปายํ เหฏฺฐโต เสติ เอตมฺปิ วิทิตํ มยาติ.

ถุสชาตกํ อฏฺฐมํ.

ไทย (มหาจุฬาฯ ๒)

การที่เจ้ากระสับกระส่ายอยู่เหมือนแพะตาบอดในไร่ผักกาด

และเจ้านอนอยู่ใต้แท่นบรรทม ทั้งหมดนั้นเรารู้แล้ว

ถุสชาดกที่ ๘ จบ