พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน · กณิการวรรค
๘. อโมรผลิยเถราปทาน
เล่ม ๓๓ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๙๘ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๑๐ ในกณิการวรรคมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน กณิการวรรค อโมรผลิยเถราปทาน (ฉบับหลวง เล่ม ๓๓ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๓ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๒ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๓)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๓ หน้า ๑๖๒–๑๖๓
๘. อโมรผลิยเถราปทาน
บุพประวติของพระอโมรผลิยเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการถวายผลไม้พิเศษ
(ท่านพระอโมรผลิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๙๘} [๘๐] เราได้ถวายผลอโมระแด่พระสัมพุทธเจ้าผู้มีพระฉวีวรรณปานดังทองคำ ผู้สมควรรับเครื่องบูชา ที่กำลังเสด็จดำเนินอยู่บนถนน[๘๑] ในกัปที่ ๙๑ แต่กัปนี้ เราได้ถวายผลไม้ใดไว้ในกาลนั้น ด้วยการถวายผลไม้นั้นเราไม่รู้จักทุคติเลยนี้เป็นผลแห่งการถวายผลไม้[๘๒-๘๔] เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ... คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แล
นัยว่า ท่านพระอโมรผลิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ อโมรผลิยเถราปทานที่ ๘
- ๑พระพุทธเจ้าพระนามว่าวิปัสสี
๙. ตาลผลิยเถราปทาน
บุพประวัติของพระตาลผลิยเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการถวายลูกตาล
(ท่านพระตาลผลิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๙๙} [๘๕] พระผู้มีพระภาคเจ้าผู้สยัมภูพระนามว่าสตรังสีผู้ไม่ทรงพ่าย แพ้อะไร ๆ เสด็จออกจากที่สงัดแล้วออกโคจรบิณฑบาต[๘๖] เราถือผลไม้อยู่ได้เห็นเข้าจึงได้เข้าไปเฝ้าสมเด็จพระนราสภเจ้า เรามีจิตเลื่อมใส มีใจโสมนัสได้ถวายลูกตาล[๘๗] ในกัปที่ ๙๔ แต่กัปนี้ เราได้ถวายผลไม้ใดไว้ในกาลนั้น ด้วยการถวายผลไม้นั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายผลไม้[๘๘-๙๐] เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ... คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แล
นัยว่า ท่านพระตาลผลิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ ตาลผลิยเถราปทานที่ ๙
- ๑สตรังสี แปลว่า ผู้มีร้อยรัศมี หมายถึงผู้มีรัศมีซ่านออกจากกายประมาณหนึ่งร้อยลํารัศมี เป็นคุณบทของพระพุทธเจ้า หมายถึงว่าพระพุทธเจ้าทรงมีรัศมีแผ่ออกจากพระวรกายหลายร้อยหลายแสน เปรียบเหมือนรัศมีดวงอาทิตย์ที่แผ่ออกไปทั่วทุกทิศ ในเรณุปูชกเถราปทาน ข้อที่ ๖๒ แห่งภิกขาทายิกวรรค เถราปทาน ภาค ๑ {ขุ.อป. (แปล) ๓๒/๖๒/๒๕๐} เป็นคุณบทของพระพุทธเจ้าพระนามว่าวิปัสสี (ดู ขุ.อป.อ. ๒/๑๕๔) ตามพระบาลีพุทธวงศ์ ไม่ปรากฏพระพุทธเจ้าพระนามว่า สตรังสี ในที่จึงน่าจะหมายถึงพระพุทธเจ้าพระนามว่าวิปัสสี อนึ่ง บางฉบับสันนิษฐานว่า ได้แก่พระปัจเจกพุทธเจ้านามว่าสตรังสี
จบ ๘. อโมรผลิยเถราปทาน