พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · ปิลินทวรรค
๘. สลฬมัณฑปิยเถราปทาน (๓๙๘)
เล่ม ๓๒ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๔๐๐ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๑๐ ในปิลินทวรรคมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน ปิลินทวรรค สลฬมัณฑปิยเถราปทาน (๓๙๘) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๒ หน้า ๖๔๗–๖๔๘
๘. สลฬมัณฑปิยเถราปทาน
บุพประวัติของพระสลฬมัณฑปิยเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการบูชาด้วยดอกช้างน้าว
(ท่านพระสลฬมัณฑปิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๔๐๐} [๔๔๙] เมื่อพระพุทธเจ้าพระนามว่ากกุสันธะผู้มีพระชาติเป็นพราหมณ์ มีธรรมอยู่จบแล้ว ปรินิพพานแล้ว เราได้เก็บเอาพวงดอกช้างน้าว มาทำเป็นมณฑป[๔๕๐] เราได้เข้าถึงสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ ได้วิมานอันอุดม ครอบ เทวดาเหล่าอื่นได้ นี้เป็นผลแห่งบุญกรรม
[๔๕๑] เราเดินและยืนอยู่ในเวลากลางวันหรือกลางคืน ก็มีดอกช้างน้าว กำบังไว้ นี้เป็นผลแห่งบุญกรรม
[๔๕๒] ในกัปนี้เอง เราได้บูชาพระพุทธเจ้าไว้ ด้วยการบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งพุทธบูชา
[๔๕๓] การที่เราได้มาในสำนักของพระพุทธเจ้าของเรานี้เป็นการมาดีแล้วหนอ วิชชา ๓ เราได้บรรลุแล้วโดยลำดับ คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราก็ทำเสร็จแล้ว[๔๕๔] เราเผากิเลสทั้งหลายแล้ว ถอนภพขึ้นได้หมดแล้ว ตัดกิเลส เครื่องผูกขาดดังช้างตัดเชือกแล้ว เป็นผู้ไม่มีอาสวะอยู่
- ๑ช้างน้าว กล้วยไม้ชนิดหนึ่ง ดอกใหญ่สีนํ้าตาลอมชมพูหรือเหลือง มีแต้มสีเลือดหมูที่กลีบกระเป๋า ๒ แต้ม (พจนานุกรม ฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๒๕ หน้า ๒๖๕)
[๔๕๕] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระสลฬมัณฑปิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ สลฬมัณฑปิยเถราปทานที่ ๘
๙. สัพพทายกเถราปทาน
บุพประวัติของพระสัพพทายกเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการถวายทานทุกสิ่งทุกอย่าง
(ท่านพระสัพพทายกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๔๐๑} [๔๕๖] ที่อยู่ของเราซึ่งตกแต่งดีแล้วหยั่งลงถึงมหาสมุทร สระ โบกขรณีตกแต่งสวยงาม มีนกจากพรากส่งเสียงร้องอยู่[๔๕๗] ดาดาษด้วยบัวขม บัวเผื่อน บัวหลวง และอุบล ในสระนั้น มีน้ำไหล มีท่าน้ำราบเรียบ น่ารื่นรมย์ใจ[๔๕๘] มีปลาและเต่าชุกชุม มีเนื้อต่าง ๆ ลงกินนํ้า มีนกยูง นกกระเรียน และนกดุเหว่าเป็นต้นร่ำร้องด้วยเสียงไพเราะ[๔๕๙] นกเขา นกเป็ดนํ้า นกจากพราก นกกาน้ำ นกต้อยตีวิด นกสาลิกา นกค้อนหอย นกโพระดก
จบ ๘. สลฬมัณฑปิยเถราปทาน (๓๙๘)