พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · อัมพฏผลวรรค
๒. ลพุชทายกเถราปทาน (๓๘๒)
เล่ม ๓๒ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๘๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๒/๑๐ ในอัมพฏผลวรรคมี ๔ ฉบับ
_______
๒. ลพุชทายกตฺเถราปทาน
๒. ลพุชทายกเถราปทาน
ประวัติในอดีตชาติของพระลพุชทายกเถระ
(พระลพุชทายกเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน อัมพฏผลวรรค ลพุชทายกเถราปทาน (๓๘๒) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๓๒ หน้า ๔๐๘–๔๐๙ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๓๒ หน้า ๕๖๔–๕๖๕
นคเร พนฺธุมติยา อาสึ อารามิโก ตทา
อทฺทสํ วิรชํ พุทฺธํ คจฺฉนฺตํ อนิลญฺชเส.
ครั้งนั้น ข้าพเจ้าเป็นคนเฝ้าสวนอาศัยอยู่ในกรุงพันธุมดี ได้เห็นพระพุทธเจ้าผู้ปราศจากธุลีคือกิเลส กำลังเสด็จเหาะไปในอากาศ
ลพุชสฺส ผลํ คยฺห พุทฺธเสฏฺฐสฺสทาสหํ
อากาเส ฐิตโก สนฺโต ปฏิคฺคณฺหิ มหายโส.
ข้าพเจ้าได้ถือผลขนุนสำปะลอ ไปถวายพระพุทธเจ้าผู้ประเสริฐที่สุด พระองค์ผู้มีพระยศยิ่งใหญ่ ประทับยืนอยู่ในอากาศ ทรงรับ(ผลขนุน)แล้ว
ปิติสญฺชนนํ <1285> มยฺหํ ทิฏฺฐธมฺมสุขาวหํ
ผลํ พุทฺธสฺส ทตฺวาน วิปฺปสนฺเนน เจตสา.
นั่นเป็นเหตุให้ข้าพเจ้าเกิดปีติ นำความสุขมาให้ในปัจจุบัน เพราะได้ถวายผลไม้แด่พระพุทธเจ้าด้วยใจที่ผ่องใส
อธิคญฺฉึ ตทา ปีตึ วิปุลญฺจ สุขุตฺตมํ
อุปฺปชฺชเตว รตนํ นิพฺพตฺตสฺส ตหึ <1286> ตหึ.
ข้าพเจ้าได้ปีติและความสุข อย่างสูงสุดเหลือล้นในครั้งนั้น รัตนะย่อมเกิดขึ้นแก่ข้าพเจ้าผู้บังเกิดในภพนั้น ๆ
เอกนวุเต อิโต กปฺเป ยํ ผลํ อททึ ตทา
ทุคฺคตึ นาภิชานามิ ผลทานสฺสิทํ ผลํ.
ในกัปที่ ๙๑ นัปจากกัปนี้ ข้าพเจ้าได้ถวายผลไม้ไว้ในครั้งนั้น
จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายผลไม้
กิเลสา ฌาปิตา มยฺหํ ภวา สพฺเพ สมุหตา
นาโคว พนฺธนํ เฉตฺวา วิหรามิ อนาสโว.
กิเลสทั้งหลายข้าพเจ้าก็เผาได้แล้ว ภพทั้งปวงข้าพเจ้าก็ถอนได้แล้ว ข้าพเจ้าตัดกิเลสเครื่องผูกพันได้แล้วอยู่อย่างผู้ไม่มีอาสวะ ดุจพญาช้างตัดเครื่องพันธนาการได้แล้วอยู่อย่างอิสระ
สฺวาคตํ วต เม อาสิ มม พุทฺธสฺส สนฺติเก
ติสฺโส วิชฺชา อนุปฺปตฺตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนํ.
การที่ข้าพเจ้าได้มาในสำนักของพระพุทธเจ้า เป็นการมาดีแล้วโดยแท้ วิชชา ๓ ข้าพเจ้าได้บรรลุแล้วโดยลำดับ คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว
ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิ จ อฏฺฐิเม
ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ.
อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา ลพุชทายโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ.
ลพุชทายกตฺเถรสฺส อปทานํ ทุติยํ สมตฺตํ.
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แลได้ทราบว่า ท่านพระลพุชทายกเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้
ลพุชทายกเถราปทานที่ ๒ จบ
จบ ๒. ลพุชทายกเถราปทาน (๓๘๒)