arnon.onlineเข้าสู่ระบบถาม AI

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · อนุโลมปัจจนียติกัตติกปัฏฐาน

สนิทัสสนัตติกกุสลัตติกนสนิทัสสนัตติกนกุสลัตติกะ

เล่ม ๔๕

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๘๖๑–๘๙๗ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๖ ในอนุโลมปัจจนียติกัตติกปัฏฐานมี ๔ ฉบับ

พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ อนุโลมปัจจนียติกัตติกปัฏฐาน สนิทัสสนัตติกกุสลัตติกนสนิทัสสนัตติกนกุสลัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๕)

ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่

ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๑ หน้า ๘๓๔–๘๔๗

หน้า ๘๓๔

สนิทัสสนติกกุสลติกนสนิทัสสนติกนกุสลติกะ

(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑. กุสลติกะ)

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

กุศลบท

[๘๖๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยกุศลธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๒. ธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่สนทัสสนสัปปฏิฆ-

ธรรม อาศัยกุศลธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

๖. ธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆ-

ธรรม และธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๖๒] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

อกุศลบท

[๘๖๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

หน้า ๘๓๕

๒. ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆ-

ธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

๖. ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆ-

ธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมอาศัยอกุศลธรรนที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๖๔] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ.

ปัจจยวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

อัพยากตบท

[๘๖๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตะ ที่ไม่ใช่สนิทสสน-สัปปฏิฆธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

หน้า ๘๓๖

๒. ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตะ ที่ไม่ใช่อนิทัสสน-

สัปปฏิฆธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๓. ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตะ ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัป-

ปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตะ ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๖๖] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ.

สนิทัสสนติกกุสลติกนสนิทัสสนติกนกุสลติกะ จบ

สนิทัสสนติกเวทนาติกนสนิทัสสนติกนเวทนาติกะ

(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๒. เวทนาติกะ)

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

สุขายเวทนายสัมปยุตตบท

[๘๖๗] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่สุขายเวทนายสัมปยุตตธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยสุขายเวทนายสัมปยุตตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

หน้า ๘๓๗

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๖๘] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

ทุกขายเวทนายสัมปยุตตบท

[๘๖๙] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่ทุกขายเวทนายสัมปยุตตธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยทุกขายเวทนายสัมปยุตตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๗๐] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

อทุกขมสุขายเวทนายสัมปยุตตบท

[๘๗๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อทุกขมสุขายเวทนายสัมปยุตตธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอทุกขมสุขายเวทนายสัมป-ยุตตธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๗๒] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

สนิทัสสนติกเวทนาติกนสนิทัสสนติกนเวทนาติกะ จบ

หน้า ๘๓๘

สนิทัสสนติกวิปากติกนสนิทัสสนติกนวิปากติกะ

(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๓. วิปากติกะ)

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

วิปากบท

[๘๗๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่วิปากธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัป-ปฏิฆธรรม อาศัยวิปากธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๗๔] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

วิปากธัมมบท

[๘๗๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่วิปากธัมมธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม อาศัยวิปากธัมมธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๗๖] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

หน้า ๘๓๙

เนววิปากนวิปากธัมมบท

[๘๗๗] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่เนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยเนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๗๘] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ

สนิทัสสนติกวิปากติกนสนิทัสสนติกนวิปากติกะ จบ

สนิทัสสนติกอุปาทินนติกะ

นสนิทัสสนติกนอุปาทินนติกะ

(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๔. อุปาทินนติกะ)

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

อุปาทินนุปาทานิยบท

[๘๗๙] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อุปาทินนุปาทานิยธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๘๐] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

หน้า ๘๔๐

อนุปาทินนอนุปาทานิยบท๑

[๘๘๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๘๒] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

ปัญหาวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

อนุปาทินนอนุปาทานิยบท

๑. อนุปาทินนุปาทานิยธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิ-

ฆธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรม ที่ไม่ใช่อนุปาทินนุปาทานิยธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมมปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ

ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในปุเรชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในอวิคต-ปัจจัย มี ๙ วาระ.

สนิทัสสนติกอุปาทินนติกนสนิทัสสนติกอุปาทินนติกะ จบ

๑. ม. ไม่มี.

หน้า ๘๔๑

สนิทัสสนติกสังกิลิฏฐติกะ

นสนิทัสสนติกนสังกิลิฏฐติกะ

(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๕. สังกิลิฏติกะ)

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

สังกิลิฏฐสังกิเลสิกบท

[๘๘๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๘๔] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

หน้า ๘๔๒

ปัจจยวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกบท

[๘๘๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยอสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๘๖] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

อสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกบท

[๘๘๗] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ฯลฯ

หน้า ๘๔๓

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๘๘] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

สนิทัสสนติกสังกิลิฏฐติกนสนิทัสสนติกนสังกิลิฏฐติกะ จบ

สนิทัสสนติกสวิตักกติกนสนิทัสสนติกนสวิตักกติกะ

(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๖. สวิตักกติกะ)

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

สวิตักกสวิจารบท

[๘๘๙] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่สวิตักกสวิจารธรรม ที่ไม่ใช่อนิ-ทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยสวิตักกสวิจารธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๙๐] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

หน้า ๘๔๔

อวิตักกวิจารมัตตบท

[๘๙๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อวิตักกวิจารมัตตธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอวิตักกวิจารมัตตธรรม ที่เป็นอนิ-ทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๙๒] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ

อวิตักกอวิจารบท

[๘๙๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อวิตักกอวิจารธรรม ที่ไม่ใช่สนิ-ทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยอวิตักกอวิจารธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

ฯลฯ

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๙๔] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ

ฯลฯ

สนิทัสสนติกสวิตักกติกนสนิทัสสนติกนสวิตักกติกะ จบ

หน้า ๘๔๕

สนิทัสสนติกอัชฌัตตารัมมณติกะ

นสนิทัสสนติกนอัชฌัตตารัมมณติกะ

(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๒๑. อัชฌัตตารัมมณติกะ)

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

อัชฌัตตารัมมณบท

[๘๙๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อัชฌัตตารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่อนิ-ทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอัชณัตตารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ.

พหิทธารัมมณบท

[๘๙๖] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่อนิ-ทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยพหิทธารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๒. ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่สนิ-

ทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยพหิทธารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

หน้า ๘๔๖

๓. ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่อนิ-

ทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยพหิทธารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ

๖. ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่สนิ-

ทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยพหิทธารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๙๗] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ.

ปัญหาวาระก็พึงให้พิสดาร.

สนิทัสสนติกอัชฌัตตารัมมณติกนสนิทัสสนติกนอัชฌัตตารัมมณติกะ จบ

อนุโลมปัจจนียติกติกปัฏฐาน จบ

หน้า ๘๔๗

๖. อนุโลมปัจจนียทุกทุกปัฏฐาน

เหตุทุกสเหตุกทุกนเหตุทุกนสเหตุกทุกะ

(๑. เหตุทุกะ ๑. สเหตุกทุกะ)

ปฏิจจวาระ

อนุโลมนัย

๑. เหตุปัจจัย

สเหตุกบท

[๘๙๘] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่เป็นนเหตุธรรมอาศัยสเหตุกธรรม ที่เป็นเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๒. ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่นเหตุธรรม

อาศัยสเหตุกธรรม ที่เป็นนเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

๓. ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่เป็นนเหตุ-

อาศัยสเหตุกธรรม ที่เป็นเหตุธรรม และสเหตุกธรรม ที่เป็นนเหตุ-ธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

การนับจำนวนวาระในอนุโลม

[๘๙๙] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ

ในอวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ.