พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน · อนุโลมปัจจนียติกัตติกปัฏฐาน
สนิทัสสนัตติกกุสลัตติกนสนิทัสสนัตติกนกุสลัตติกะ
เล่ม ๔๕ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๘๖๑–๘๙๗ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๖/๖ ในอนุโลมปัจจนียติกัตติกปัฏฐานมี ๔ ฉบับ
พระอภิธรรมปิฎก ปัฏฐาน ปัฏฐานปกรณ์ ภาค ๖ อนุโลมปัจจนียติกัตติกปัฏฐาน สนิทัสสนัตติกกุสลัตติกนสนิทัสสนัตติกนกุสลัตติกะ (ฉบับหลวง เล่ม ๔๕ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๔๕ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๙๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๔๕)
ฉบับมหามกุฏฯ พิมพ์อรรถกถาไว้ในเล่มเดียวกับพระไตรปิฎก ข้อความในหน้านี้จึงมีอรรถกถาปนอยู่
ไทย (มหามกุฏฯ) เล่ม ๙๑ หน้า ๘๓๔–๘๔๗
สนิทัสสนติกกุสลติกนสนิทัสสนติกนกุสลติกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๑. กุสลติกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
กุศลบท
[๘๖๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยกุศลธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. ธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่สนทัสสนสัปปฏิฆ-
ธรรม อาศัยกุศลธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
๖. ธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆ-
ธรรม และธรรมที่ไม่ใช่กุศล ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยกุศลธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๖๒] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
อกุศลบท
[๘๖๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆ-
ธรรม อาศัยอกุศลธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
๖. ธรรมที่ไม่ใช่อกุศล ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆ-
ธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อกุศล ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรมอาศัยอกุศลธรรนที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๖๔] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ.
ปัจจยวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
อัพยากตบท
[๘๖๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตะ ที่ไม่ใช่สนิทสสน-สัปปฏิฆธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตะ ที่ไม่ใช่อนิทัสสน-
สัปปฏิฆธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๓. ธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตะ ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัป-
ปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อัพยากตะ ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆ-ธรรม อาศัยอัพยากตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๖๖] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๓ วาระ.
สนิทัสสนติกกุสลติกนสนิทัสสนติกนกุสลติกะ จบ
สนิทัสสนติกเวทนาติกนสนิทัสสนติกนเวทนาติกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๒. เวทนาติกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
สุขายเวทนายสัมปยุตตบท
[๘๖๗] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่สุขายเวทนายสัมปยุตตธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยสุขายเวทนายสัมปยุตตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๖๘] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
ทุกขายเวทนายสัมปยุตตบท
[๘๖๙] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่ทุกขายเวทนายสัมปยุตตธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยทุกขายเวทนายสัมปยุตตธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๗๐] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
อทุกขมสุขายเวทนายสัมปยุตตบท
[๘๗๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อทุกขมสุขายเวทนายสัมปยุตตธรรมที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอทุกขมสุขายเวทนายสัมป-ยุตตธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัยฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๗๒] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
สนิทัสสนติกเวทนาติกนสนิทัสสนติกนเวทนาติกะ จบ
สนิทัสสนติกวิปากติกนสนิทัสสนติกนวิปากติกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๓. วิปากติกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
วิปากบท
[๘๗๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่วิปากธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัป-ปฏิฆธรรม อาศัยวิปากธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๗๔] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
วิปากธัมมบท
[๘๗๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่วิปากธัมมธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม อาศัยวิปากธัมมธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๗๖] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
เนววิปากนวิปากธัมมบท
[๘๗๗] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่เนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยเนววิปากนวิปากธัมมธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๗๘] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
สนิทัสสนติกวิปากติกนสนิทัสสนติกนวิปากติกะ จบ
สนิทัสสนติกอุปาทินนติกะ
นสนิทัสสนติกนอุปาทินนติกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๔. อุปาทินนติกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
อุปาทินนุปาทานิยบท
[๘๗๙] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อุปาทินนุปาทานิยธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอุปาทินนุปาทานิยธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๘๐] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
อนุปาทินนอนุปาทานิยบท๑
[๘๘๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อนุปาทินนอนุปาทานิยธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอนุปาทินนอนุปาทานิยธรรมที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๘๒] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
ปัญหาวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
อนุปาทินนอนุปาทานิยบท
๑. อนุปาทินนุปาทานิยธรรม ที่เป็นสนิทัสสนสัปปฏิ-
ฆธรรม เป็นปัจจัยแก่ธรรม ที่ไม่ใช่อนุปาทินนุปาทานิยธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม ด้วยอำนาจของอารัมมมปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
ในอารัมมณปัจจัย มี ๙ วาระ ในอนันตรปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
ในอุปนิสสยปัจจัย มี ๙ วาระ ในปุเรชาตปัจจัย มี ๙ วาระ ฯลฯ ในอวิคต-ปัจจัย มี ๙ วาระ.
สนิทัสสนติกอุปาทินนติกนสนิทัสสนติกอุปาทินนติกะ จบ
๑. ม. ไม่มี.
สนิทัสสนติกสังกิลิฏฐติกะ
นสนิทัสสนติกนสังกิลิฏฐติกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๕. สังกิลิฏติกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
สังกิลิฏฐสังกิเลสิกบท
[๘๘๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่สังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๘๔] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
ปัจจยวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกบท
[๘๘๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม ที่ไม่ใช่สนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยอสังกิลิฏฐสังกิเลสิกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๘๖] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
อสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกบท
[๘๘๗] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอสังกิลิฏฐอสังกิเลสิกธรรม ที่เป็นอนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๘๘] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
สนิทัสสนติกสังกิลิฏฐติกนสนิทัสสนติกนสังกิลิฏฐติกะ จบ
สนิทัสสนติกสวิตักกติกนสนิทัสสนติกนสวิตักกติกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๖. สวิตักกติกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
สวิตักกสวิจารบท
[๘๘๙] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่สวิตักกสวิจารธรรม ที่ไม่ใช่อนิ-ทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยสวิตักกสวิจารธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๙๐] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
อวิตักกวิจารมัตตบท
[๘๙๑] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อวิตักกวิจารมัตตธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอวิตักกวิจารมัตตธรรม ที่เป็นอนิ-ทัสสนอัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๙๒] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ
อวิตักกอวิจารบท
[๘๙๓] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อวิตักกอวิจารธรรม ที่ไม่ใช่สนิ-ทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยอวิตักกอวิจารธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
ฯลฯ
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๙๔] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ฯลฯ
ฯลฯ
สนิทัสสนติกสวิตักกติกนสนิทัสสนติกนสวิตักกติกะ จบ
สนิทัสสนติกอัชฌัตตารัมมณติกะ
นสนิทัสสนติกนอัชฌัตตารัมมณติกะ
(๒๒. สนิทัสสนติกะ ๒๑. อัชฌัตตารัมมณติกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
อัชฌัตตารัมมณบท
[๘๙๕] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่อัชฌัตตารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่อนิ-ทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยอัชณัตตารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ.
พหิทธารัมมณบท
[๘๙๖] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่อนิ-ทัสสนอัปปฏิฆธรรม อาศัยพหิทธารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่สนิ-
ทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยพหิทธารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๓. ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่อนิ-
ทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยพหิทธารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ฯลฯ
๖. ธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่สนิ-
ทัสสนสัปปฏิฆธรรม และธรรมที่ไม่ใช่พหิทธารัมมณธรรม ที่ไม่ใช่อนิทัสสนสัปปฏิฆธรรม อาศัยพหิทธารัมมณธรรม ที่เป็นอนิทัสสน-อัปปฏิฆธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๙๗] ในเหตุปัจจัย มี ๖ วาระ ฯลฯ ในอวิคตปัจจัย มี ๖ วาระ.
ปัญหาวาระก็พึงให้พิสดาร.
สนิทัสสนติกอัชฌัตตารัมมณติกนสนิทัสสนติกนอัชฌัตตารัมมณติกะ จบ
อนุโลมปัจจนียติกติกปัฏฐาน จบ
๖. อนุโลมปัจจนียทุกทุกปัฏฐาน
เหตุทุกสเหตุกทุกนเหตุทุกนสเหตุกทุกะ
(๑. เหตุทุกะ ๑. สเหตุกทุกะ)
ปฏิจจวาระ
อนุโลมนัย
๑. เหตุปัจจัย
สเหตุกบท
[๘๙๘] ๑. ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่เป็นนเหตุธรรมอาศัยสเหตุกธรรม ที่เป็นเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๒. ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่ไม่ใช่นเหตุธรรม
อาศัยสเหตุกธรรม ที่เป็นนเหตุธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
๓. ธรรมที่ไม่ใช่สเหตุกธรรม ที่เป็นนเหตุ-
อาศัยสเหตุกธรรม ที่เป็นเหตุธรรม และสเหตุกธรรม ที่เป็นนเหตุ-ธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย
การนับจำนวนวาระในอนุโลม
[๘๙๙] ในเหตุปัจจัย มี ๓ วาระ ในอารัมมณปัจจัย มี ๑ วาระ ฯลฯ
ในอวิคตปัจจัย มี ๕ วาระ.
จบ สนิทัสสนัตติกกุสลัตติกนสนิทัสสนัตติกนกุสลัตติกะ