བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ་ཁྱད་པར་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ
Sanskrit title (Tibetan script, as in the text) བོ་དྷི་ཙཱརྱཱ་བ་ཏཱ་ར་ཏཱ་ཏ་པརྱ་པཉྫི་ཀ་བི་ཤཻ་ཥ་དྱོ་ཏ་ནི་ནཱ་མ
No translation — Tibetan only: there is no translation we are licensed to publish (84000’s translations are no-derivatives, non-commercial)
Vol. 106 · folio 192b
༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། བོ་དྷི་ཙཱརྱཱ་བ་ཏཱ་ར་ཏཱ་ཏ་པརྱ་པཉྫི་ཀ་བི་ཤཻ་ཥ་
དྱོ་ཏ་ནི་ནཱ་མ། བོད་སྐད་དུ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ་ཁྱད་པར་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ། བླ་མ་དང་སངས་རྒྱས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཐོག་མར་རྒྱལ་པོ་འཇམ་དཔལ་གོ་ཆའི་སྲས་གྱུར་བར་དུ་གང་། །བྷཾ་གའི་ནགས་སུ་འཇམ་དབྱངས་
Vol. 106 · folio 193a
བསྒྲུབས་པ་བླ་མའི་གདམས་པ་ཐོབ། །གཞུག་ཏུ་ནམ་མཁར་འཇམ་དབྱངས་ཀྱིས་ནི་དངོས་སུ་བྱིན་གྱིས་བརླབས། །ཐེག་ཆེན་ལམ་མཆོག་ཞི་བའི་ལྷ་ལ་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །རྒྱལ་བའི་བསྟན་ལ་བདག་ཉིད་ཆེ། །སྐྱེས་བུ་མང་པོ་བྱོན་མོད་ཀྱི། །ཞི་བའི་ལྷ་ཡིས་
མཛད་དང་འདྲ། །ཉམས་དང་དགོངས་པ་ཅན་མི་རྙེད། །བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་ཐུགས་རྗེ་ཅན། །འཕགས་པས་མཛད་པའི་འགྲེལ་པ་ལ། །བཅིངས་པ་མ་ལུས་དང་ལྡན་པ། །དད་པའི་རྗེས་འབྲང་བདག་མི་འོས། །འོན་ཀྱང་དེ་ལམ་ཐོབ་འདོད་པས། །སྤྱོད་འཇུག་བཤད་པར་རྩོམ་པ་འདི། །
བླ་མས་གནང་བ་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །ལམ་གྱི་རིན་ཆེན་ཐོབ་པའི་དྲིན། །འགྲེལ་པ་མཛད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་། །འཕགས་པའི་དགོངས་པ་གསལ་མ་བྱས། །དེའི་ཕྱིར་དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ་འདི། །རྣལ་འབྱོར་ཟླ་བས་ཅུང་ཟད་བྲིས། །འདི་སྐད་བརྒྱུད་པ་ལས་ཐོས་ཏེ། །ལྷོའི་ཕྱོགས་སུ་
དཔལ་ལྡན་ན་ག་ར་ལ་མིའི་རྒྱལ་པོ་འཇམ་དཔལ་གོ་ཆའི་བུ་རུ་སྐྱེས། སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་ལ་བྱ་བ་བྱས་པ། ཐར་པའི་ཆ་མཐུན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐོབ་པ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ཡང་དག་པ་སྒྱུ་རྩལ་ཐམས་ཅད་ལ་མཁས་པ། །རྒྱལ་ཚབ་ཏུ་དབང་བསྐུར་བའི་དུས་སུ་རྡོ་རྗེ་རྣལ་འབྱོར་མའི་སྤྲུལ་པ། རྒྱལ་
པོའི་བཙུན་མོ་ཆེན་མོ་ཡུམ་གྱིས་ཆུ་དྲོན་པོས་ཁྲུས་བྱེད་དུ་བཅུག་པས། དེའི་དྲོད་མི་བཟོད་པ་མཐོང་ནས་ཡུམ་གྱིས་འདི་སྐད་དུ་སྨྲས་ཏེ། སྙིགས་མའི་དུས་སུ་རྒྱལ་པོ་བྱས་ན་ཉོན་མོངས་པའི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་སྡུག་ཏུ་བཅུག་ལ། ཤི་ནས་དམྱལ་བར་འདི་བས་ཀྱང་དྲག་པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་
བས་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱིས་དགོས་པ་མེད་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་བྷཾ་ག་ལའི་ཡུལ་དུ་སོང་། དེར་ཁྱོད་ལ་འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་རློབ་པར་འགྱུར་ཞེས་སོ། །དེ་ནས་ཡུམ་གྱི་བཀའ་དེ་སྤྱི་བོར་བཞག་ནས། ཐུགས་དྲང་པོ་རྟ་མཆོག་ལྗང་གུ་ལ་ཞོན་ཏེ་གཤེགས་སོ། །དེ་ཡང་ཞག་དུ་མ་ཉིན་མཚན་མེད་པར་འགྲོ་སྟེ། བཟའ་
བཏུང་ལ་སོགས་པ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པར་དེའི་བཀའ་གཅིག་པུ་ལ་རྩེ་གཅིག་པར་འགྲོ་བ་ལ། བྷཾ་ག་ལའི་ཡུལ་གྱི་མཐའ་མར་ནགས་ཚལ་གྱི་ནང་ན་བུ་མོ་རིན་པོ་ཆེ་ཅིག་མཐོང་ངོ་། །བུ་མོ་དེས་རྟ་བཟུང་ནས་དེ་རྟ་ལས་བབས་སོ། །དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྐོམ་པས་མདུན་དུ་ཆུ་མཐོང་ནས་བཏུང་བར་བརྩམས་སོ། །བུ་མོས་
Vol. 106 · folio 193b
འདི་ནི་དུག་གི་ཆུ་ཡིན་པས་མ་འཐུང་ཅིག་ཅེས་སྨྲས་ནས་དེ་ལས་བཟློག་སྟེ་བདུད་རྩིའི་ཆུ་འཐུང་དུ་བཅུག་པ་དང་། ཤ་བསྲེགས་ནས་ཟ་རུ་བཅུག་པས་ཚིམ་པར་གྱུར་ལ་བུ་མོ་ལ་སྨྲས་ཏེ་ཁྱེད་གང་ནས་འོངས་ཞེས་སོ། །དེས་སྨྲས་པ། ནགས་ཚལ་ཆེན་པོ་འདིའི་དབུས་སུ་ཡོན་ཏན་དམ་པའི་ཚོགས་ཀྱིས་
བརྒྱན་པ། ཐུགས་རྗེ་ཅན་དཔལ་འཇམ་པའི་རྡོ་རྗེའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྒྲུབ་པ་བདག་གི་བླ་མ་བཞུགས་ཏེ། དེ་ནས་འོངས་ཞེས་སོ། །དེ་ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་བཀྲེན་པས་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པ་ལྟར་དགའ་བདེ་ཆེན་པོས་དབུགས་ཕྱུང་ནས་སྨྲས་ཏེ། ཀྱེ་དེ་བདག་ལ་སྟོན་ཅིག །བུ་མོས་དེ་འབོད་པ་རྟ་བཟུང་སྟེ་
གཤེགས་པར་གྱུར་ཏོ། །དེར་ཕྱིན་པས་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའི་ཐུགས་དང་ལྡན་ཞིང་། ལུས་ངག་ཞི་བ་གསེར་གྱི་རི་ལྟ་བུ་བླ་མའི་མཆོག་མཐོང་ནས། བདག་ཉིད་དང་རྟ་མཆོག་ཕུལ་ནས་གུས་པས་བླ་མ་དེ་ལ་ཕྱག་བྱས་ཏེ། འཇམ་པའི་དབྱངས་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་གདམས་པས་བདག་རྗེས་སུ་འཛིན་
པར་འཚལ་ལོ་ཞེས་གསོལ་ཏོ། །བླ་མས་ཀྱང་དེ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་མཛད་པའི་རིམ་པས་གདམས་པར་མཛད་དོ། །དེ་ནས་ལོ་བཅུ་གཉིས་དེར་བཞུགས་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་འཇམ་པའི་དབྱངས་མངོན་སུམ་དུ་མཛད་ཅིང་། དེ་རྗེས་བླ་མས་ཡུལ་དབུས་སུ་འགྲོ་བར་བཀའ་སྩལ་པས་
སོང་སྟེ། མ་ག་དྷཱའི་རྒྱལ་པོ་བརྟེན་ཅིང་ཤིང་གི་རལ་གྲི་ཤུབས་དང་བཅས་པ་བཟུང་བས་རྟ་པའི་ཚུལ་མི་གཡོ་བའི་སྡེ་ཞེས་པའི་མིང་ཅན་རྒྱལ་པོས་བཀུར་བ་སྤྱོད་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་ཁོ་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་བཞུགས་སོ། །དུས་གཞན་ཞིག་ན་རྟ་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་
པ་མི་བཟོད་པས་རྒྱལ་པོ་ལ་སྨྲས་ཏེ་མི་གཡོ་བའི་སྡེ་འདི་ནི་ཤིང་གི་རལ་གྲིས་ཁྱེད་བསྟེན་པས་འཁྲུགས་པའི་དུས་སུ་དགྲ་ལ་ཇི་ལྟར་རྡེག་པར་འགྱུར། དེ་བས་ན་དེའི་རལ་གྲི་བལྟ་བར་འཚལ། དེ་ལྟར་ཡིན་ཡང་དྲང་པོར་སྨྲ་མི་ནུས་པས་རྟ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་རལ་གྲི་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་རྒྱལ་པོས་
བཀའ་སྩལ་པས་ཁ་ཅིག་གིས་རལ་གྲི་བལྟས་ནས། མི་གཡོ་བའི་སྡེ་ལ་ཡང་རལ་གྲི་བལྟའོ་ཞེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །དེས་གསུངས་པ། བདག་གི་རལ་གྲི་ཁྱེད་ཀྱིས་ལྟ་བར་མི་འོས་ཞེས་སོ། །རྒྱལ་པོས་ནན་ཏན་གྱིས་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཞུས་པས་མི་གཡོ་བ་ན་རེ། ཅིས་ཀྱང་མཐོང་བར་འདོད་ན་
Vol. 106 · folio 194a
ཕྱོགས་དབེན་པར་ཁྱེད་རང་ཁོ་ན་ལག་པས་མིག་གཅིག་བཀབ་སྟེ་བལྟ་བར་གྱིས་ཤིག །དེས་བལྟས་པས་རལ་གྲིའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་རྒྱལ་པོའི་མིག་མ་བཀབ་པ་ངོས་ས་ལ་ལྷུང་ངོ་། །ནུས་པ་དེ་མཐོང་ནས་རྒྱལ་པོ་ཤིན་ཏུ་མོས་པར་འགྱུར་བར་དགོངས་ལ་མིག་གི་བུ་གར་མིག་
བཅུག་སྟེ། ཟུག་རྔུ་མེད་པར་བྱས་ལ་གཙུག་ལག་ཁང་ཆེན་པོ་ན་ལེན་དྲར་གཤེགས་ལ། མི་གཡོ་བའི་སྡེ་རབ་ཏུ་བྱུང་སྟེ། ཞི་བ་དང་ལྡན་པས་ཞི་བའི་ལྷ་ཞེས་མིང་བཏགས། དེར་ནི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་མཉན་པའི་རྗེས་ལ། ཟ་རུང་ཉལ་རུང་འཆག་རུང་རྒྱུན་དུ་འོད་གསལ་བསྒོམས་པས་བྷུ་སུ་ཀུ་ཞེས་ཏིང་
ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པའི་ཕྱིར་བྷུ་སུ་ཀུ་ཞེས་མིང་ཡོངས་སུ་གྲགས་སོ། །དེ་ནས་དུས་གཞན་ཞིག་ན་དགེ་འདུན་གྱི་ནང་དུ་མ་རུངས་པ་འགའ་ཞིག་གིས། འདིས་ནི་དགེ་འདུན་གྱི་ནང་དུ་བྱ་བ་གང་ཡང་མ་བྱས་པར་སྒོམ་པ་ལྟར་གནས་ཏེ། ཅི་ཤེས་བརྟག་དགོས་ཞེས་བགྲོས་ལ། །དང་པོ་ཆོ་འཕྲུལ་གྱི་
དུས་སུ་ལོ་རེ་རེ་ཞིང་ཆོས་འདོན་པ་ཡོད་པས། འདི་ལ་འཆོལ་དགོས་ཞེས་བསམས་ནས་དེ་ལ་ཞུས་སོ། །དེས་གསུངས་པ་བདག་གིས་ཅི་ཡང་མི་ཤེས་སོ། །ཡང་ནས་ཡང་དུ་བཀག་ཀྱང་དེ་དག་གིས་ཞུས་ཤིང་གཙུག་ལག་ཁང་གི་ཕྱི་རོལ་དབང་ལྡན་གྱི་མཚམས་སུ་ས་ཕྱོགས་ཡངས་པ་ལ་མཆོད་པའི་
རྣམ་པ་དུ་མ་བཤམས་ཏེ། སྐྱེ་བོ་མ་ལུས་པ་བོས་ནས་སེང་གེའི་ཁྲི་ཤིན་ཏུ་མཐོན་པོ་བཤམས་ཏེ་སྤྱན་དྲངས་སོ། །དེས་དེར་བཞུགས་ཤིང་བསམས་ཏེ། མདོ་སྡེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་དང་། །བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་དང་། །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་གཞུང་གསུམ་བདག་གིས་བྱས་
ཡོད་དོ། །དེ་ལ་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་གདོན་པར་འོས་བསམས་ནས་གསུངས་ཏེ་དྲང་སྲོང་གིས་གསུངས་པའམ། དེའི་རྗེས་ལས་བྱུང་བ་གང་གདོན་དོན་དམ་རྟོགས་པ་ནི་དྲང་སྲོང་ངོ་། །དེས་མཛད་པ་གསུང་རབ་པོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་དེ་རྗེས་ལས་བྱུང་བའོ། །འཕགས་པ་བྱམས་
པས་དེ་གསུངས་པ། གང་ནི་དོན་ཅན་ཆོས་ཀྱི་ཚིག་དང་ལྡན། །ཁམས་གསུམ་ཉོན་མོངས་དག་པར་བྱེད་པའི་ཚིག །ཞི་བའི་ཕན་ཡོན་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ། །དྲང་སྲོང་ལས་བྱུང་དེ་ལས་བཟློག་པ་གཞན། །ཞེས་སོ། །དེས་གང་འཆད་པར་འགྱུར་བ་ལེའུ་བཅུ་པ་ནས། །བདག་ཀྱང་འཇམ་དབྱངས་
Vol. 106 · folio 194b
བཀའ་དྲིན་གྱིས། །ས་རབ་དགའ་བ་ཐོབ་བར་དུ། །རྟག་ཏུ་ཚེ་རབས་དྲན་པ་དང་། །རབ་ཏུ་འབྱུང་བ་འང་ཐོབ་པར་ཤོག །ཅེས་པ་དེ་ཡང་རིགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་གིས་ངོ་མཚར་སྐྱེས་ནས་སྨྲས་ཏེ། གཞན་པ་འདོན་པར་ཞུ་འཚལ་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་། དེས་ཀྱང་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་འདོན་
པར་བརྩམས་སོ། །དེ་ལ། གང་ཚེ་དངོས་དང་དངོས་མིན་དག །བློ་ཡི་མདུན་དུ་མི་གནས་འགྱུར། །དེ་ཚེ་རྣམ་པ་གཞན་མེད་པར། །དམིགས་པ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཞི། །ཞེས་བྱ་བ་འདོན་པའི་སྐབས་སུ་དེ་ལ་མཐོང་ལམ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་དང་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་མདུན་གྱི་ནམ་མཁའ་ལ་སྣང་། དེའི་
རྗེས་ལ་དེ་དང་བཅས་པ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་མི་སྣང་བར་གྱུར། དེ་ནས་དེ་མ་མཐོང་བས་འགྱོད་པར་གྱུར་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་དེའི་བྲང་ཁང་དུ་བལྟས་པས། མདོ་སྡེ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལ་སོགས་པ་གསུམ་བླངས་ཏེ། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་འཇིག་རྟེན་དུ་གྲགས་པར་བྱས་སོ། །དེ་ལ་བདེ་གཤེགས་
སྲས་བཅས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་བཅས། །ཕྱག་འོས་ཀུན་ལའང་གུས་པས་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཆོད་བརྗོད་དུ་ཕྱག་འཚལ་བ་དང་། དད་པ་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། དགོས་པ་དང་། འབྲེལ་པ་དང་། རང་དགའ་སྤོང་བ་དང་། དགོས་མེད་ཀྱི་སྐྱོན་སྤོང་བ་སྟེ།
དོན་བདུན་འཆད་དོ། །དེ་ལ་ཀླན་ཀ་འདི་ཡིན་ཏེ། །ཐོག་མར་བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་འཇུག་ཏུ། །དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་ཕྱག་བྱེད་ན། །བློ་ལྡན་ནུས་ན་རིམ་མེད་ཅིང་། །དགེ་འདུན་མོས་ན་ཚོགས་བཅས་འོས། །ཆོས་འདོད་ཆོས་སྐུ་སྨོས་པ་ཅི། །དེ་ནི་སངས་རྒྱས་དངོས་ཡིན་ནོ། །དེ་ཚེ་དཀོན་མཆོག་
གསུམ་མ་ཚང་། །སངས་རྒྱས་ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ཞེས། །བྱམས་པས་ཀྱང་ནི་རིམ་པས་གསུངས། །དུས་གསུམ་ལ་གནས་སངས་རྒྱས་ཀུན། །ཆོས་དང་དགེ་འདུན་མཆོག་དང་བཅས། །འདིས་ཀྱང་འོག་ཏུ་འཆད་པར་འགྱུར། །དེས་ནི་མི་སླུའི་གདམས་པ་ཅན། །བླ་མ་མཁས་པ་བཙལ་བར་བྱ། །བདེ་
གཤེགས་སྲས་ཀྱི་སྡོམ་ལ་འཇུག་པ་རྣམས་བརྗོད་པར་བྱ་ཞེས་འབྲེལ་ཏེ། ལེགས་པར་གཤེགས་པས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྟེ། །དཔེར་ན་བུ་མོ་ལེགས་བཞིན་ནོ། །སྲིད་པའི་རྩེ་མོར་ཕྱིན་གྱུར་ཀྱང་། །ཁྱོད་ཀྱི་ཆོས་ལས་ལོག་པའི་མི། །ལས་ལས་བྱུང་བའི་སྲིད་པ་རྣམས། །མ་རིག་ལྡོངས་པས་
Vol. 106 · folio 195a
སོགས་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པས་མུ་སྟེགས་ཀྱི་ལམ་གྱིས་འཁོར་བར་འཁོར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་བདག་ཏུ་འཛིན་པ་མ་བཏང་བས་ཐར་པ་ཐོབ་པ་མེད་དོ། །ཡང་ན་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གཤེགས་པས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྟེ། ཚད་པ་ཤིན་ཏུ་སངས་པ་བཞིན་ནོ། །སྲིད་པར་ལན་
བདུན་འཁོར་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཁོར་རོ། །ཡང་ན་བགྲོད་པར་བྱ་བ་ཇི་སྙེད་པར་གཤེགས་པས་བདེ་བར་གཤེགས་པ་སྟེ། ཚོགས་མ་ལུས་པ་བསགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བུམ་པ་ཤིན་ཏུ་གང་བ་བཞིན་ནོ། །འགྲོ་བའི་དོན་ཐམས་ཅད་ནི་ཤེས་པའི་དོན་ཏོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ལ་ནི་
ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པ་ཡོད་དེ། ཐར་པའི་ས་བོན་ཤིན་ཏུ་ཕྲ། །དེ་ལ་ཡོད་པའང་བདག་གིས་མཐོང་། །རྡོ་བའི་ཁམས་ཀྱི་ནང་དུ་ནི། །གསེར་ནི་མི་གསལ་ཡོད་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བའི་དོན་གསུམ་བཤད་དེ། ལེགས་པར་མ་སོང་མུ་སྟེགས་
རྣམས། །སློབ་པ་རྣམས་ནི་ཡང་ཡང་འཁོར། །མི་སློབ་བགྲོད་བྱ་ཀུན་བགྲོད་མིན། །བདེ་གཤེགས་གསུམ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བདག་ཉིད་ནི་རང་བཞིན་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །དེ་ལས་བྱུང་བས་ན་སྲས་ཏེ་ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་
པས་འཕགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་བྱམས་པས་གསུངས་པ། འདི་ཐམས་ཅད་ནི་གཉིས་ཏེ། ཆོས་དང་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ལས་བྱུང་བ་འཁོར་བ་ཡིན་ལ། ཆོས་ཉིད་ལས་བྱུང་བ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་གྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་སོ། །དེ་དག་གི་སྡོམ་
པ་ནི་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་སྟེ། བསྡུས་ན་སྨོན་པ་དང་འཇུག་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ཡང་ལོ་ཐོག་རྣམས་ཀྱི་ས་བོན་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་མཆོག་གི་རྒྱུ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུའོ། །དེའི་བསླབ་པ་གཉིས་ཏེ། དེ་ལ་བཟློག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ཉེས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་ལས་ལོག་
པའོ། །འཇུག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་གོམས་པའོ། །དེའི་ཆོ་ག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱི་རྒྱ་མཚོ་ལས་མང་དུ་བཤད་དོ། །འབབ་སྟེགས་བཞིན་དུ་གང་གིས་དེར་འཇུག་པ། །དེ་ནི་བདེ་གཤེགས་སྲས་ཀྱི་སྡོམ་ལ་འཇུག་པ་སྟེ། །དེ་ཡང་དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་དང་། །
Vol. 106 · folio 195b
རྙེད་ཀྱང་མི་རྟག་པ་དང་། དེར་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱིན་གྱི་རླབས་ཀྱིས། བསོད་ནམས་ལ་འཇུག་པ་དཀའ་བ་དང་། སྡིག་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་རང་གིས་ངང་གིས་ཏེ། ཐོག་མ་མེད་ནས་གོམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་སྡིག་པ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་དེའི་གཉེན་པོ་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པ་
དང་། འབྲས་བུ་མཐོང་ནས་འཇུག་པས་དེའི་ཕན་ཡོན་དང་། ལུས་ལ་སོགས་པ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྡིག་པ་བཤགས་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་མཆོད་པ་དང་། ཕྱག་འཚལ་བ་དང་། བསོད་ནམས་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་། ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བར་བསྐུལ་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་
མི་འདའ་བར་གསོལ་བ་གདབ་པའི་བར་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་བྱས་ལ་དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། སྨོན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་འཇུག་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ནས། དེའི་རྗེས་གསོ་བའི་ཕྱིར་སེམས་སྤྲོ་དགའ་བསྐྱེད་པ་དང་། སྦྱིན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་
དང་། བཟོད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། བསམ་གཏན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། དེ་དག་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བའི་བར་ཏེ། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་བརྗོད་བྱ་བསྟན་ཏོ། །བཤད་པར་བྱ་ཞེས་པས་ནི་རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་དེའི་དོན་གྱི་རྟོགས་པ་བསྐྱེད་པ་སྟེ། དགོས་པ་བསྟན་
ཏོ། །ཅི་བྱས་ནས་འཆད་ཅེ་ན་ཕྱག་འཚལ་ཏེ། ཕྱག་བྱས་པས་བསོད་ནམས་འབྱུང་། དེས་སྡིག་པའི་རང་བཞིན་གྱི་བགེགས་བཟློག་ནས་གཞུང་ལ་སོགས་པ་བར་ཆད་མེད་པར་ཚར་བའོ། །གང་ལ་ཕྱག་འཚལ་ཞེ་ན། བདེ་གཤེགས་ལ་སྟེ་ཁྱབ་འཇུག་དང་དབང་ཕྱུག་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་
ཆོས་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་པོ་ཉིད་དུ་སྟོན་པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བླ་མ་ཡིན་ཏེ། དང་པོ་ཉིད་དུ་ཕྱག་བྱས་སོ། །དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྲས་དང་བཅས་པ་ཡིན་པས་སྲས་བཅས་སོ། །སྲས་ནི་འདིར་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་ཏེ། དེས་ཡི་དམ་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཇི་
ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་བཅས་པ་ཡིན་པས། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་བཅས་པ་སྟེ། ཆོས་ཉིད་ནི་ཁྱབ་བྱེད་ཡིན་པས་སྐུ་ཡིན་ཏེ། དེ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པས་སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཟད་དེ། མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བ་ཡིན་པས་དེ་ལ་ཕྱག་བྱས་སོ། །ཡང་ཅི་བྱས་ན་ཞེ་ན་ཡང་ནི་འདུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཀུན་
Vol. 106 · folio 196a
ནི་མ་ལུས་པ་སྟེ། ཕྱག་འོས་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་དགེ་འདུན་ལ་སོགས་པའོ། །སེམས་དང་པོ་བསྐྱེད་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ་དགེ་འདུན་གྱི་བསླབ་པ་དང་མཐུན་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་པས། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཏེ་དེ་ལ་ཕྱག་བྱས་སོ། །དང་པོ་ཉིད་དུ་རིགས་
ལྡན་རྣམས་འཇུག་པ་ནི་དད་པ་སྟེ། རྟོགས་པས་མ་ཡིན་པར་གསུངས་ཏེ་གུས་པས་སོ། །དད་མེད་པ་ཡི་མི་རྣམས་ལ། །དཀར་པོའི་ཆོས་ནི་མི་འབྱུང་སྟེ། །ས་བོན་མེ་ཡིས་ཚིག་པ་ལ། །མྱུ་གུ་སྔོན་པོ་མི་འབྱུང་བཞིན། །བྱམས་པས་གསུངས་པ། རང་བྱུང་རྣམས་ཀྱི་དོན་དམ་པ། །འདིར་ནི་
དད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲོ། །ལོང་བས་བརྗིད་དང་ལྡན་པ་ཡི། །ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་མི་མཐོང་ངོ་། །ཞེས་སོ། །དད་པ་ཡང་གསུམ་སྟེ། ཡོད་ལ་ཡིད་ཆེས་རྣམ་པ་ཅན། །ཡོད་བཞིན་ཡོན་ཏན་ལྡན་པ་དང་། །ཡོན་ཏན་ལྡན་ཡོད་སྒྲུབ་ནུས་ལ། །འདོད་པའི་དད་དེ་རྣམ་གསུམ་མོ། །ལས་འབྲས་
ལ་སོགས་མི་སླུ་བར་ཡོད་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་དང་། ཡོད་པ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པས་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་དང་བའི་དད་པ་དང་། ཡོད་པ་ནན་ཏན་དང་ལྡན་པ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་བྱང་ཆུབ་ལ་འདོད་པའི་དད་པའོ། །འབྲེལ་པ་ནི། བསྟན་བཅོས་དང་ནི་དགོས་པའི་དོན། །འབྲེལ་པའི་གཞི་
ནི་གཉིས་ལ་གནས། །དེས་བསྟན་འདུས་པ་དེ་ཡི་ཕྱིར། །དགོས་ལས་ལོགས་ཤིག་མ་བསྟན་ཏོ། །བསྟན་བཅོས་ནི་སྤྱོད་འཇུག་སྟེ། དགོས་པ་ནི་དེའི་དོན་ལ་མཁས་པའོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་འབྲེལ་པ་ནི་ཐབས་དང་ཐབས་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན། བརྡའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཚིག་ལས་དོན་རྟོགས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་པས་སངས་རྒྱས་པ་ནི་ཐ་མལ་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པས། མི་མཁས་གདམས་པ་དོན་གཉེར་ན། །སླུ་བའི་དོགས་པ་དང་ལྡན་པས། །འགའ་ཞིག་ཡེ་ཤེས་ལྡན་འདོད་དེ། །དེས་གསུངས་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་ཕྱིར་རོ། །དེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཁོ་ན་གཟུང་བྱ་ཡིན་པས་ལུང་བཞིན་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྐྱོན་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་སྐྱེས་བུ་ནི་ཚད་མ་སྟེ། དེས་གསུང་བ་ནི་ལུང་སྟེ་དེ་དང་མི་འགལ་བས་སོ། །ཇི་ལྟར་ས་སོགས་གཟུང་བྱ་མིན། །ལྷ་ཡི་སྐུ་ནི་དེས་བྱས་ན། །དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་འོས་
Vol. 106 · folio 196b
ལྟར། །ལུང་བརྟེན་བདག་གིས་བླང་བར་རིགས། །ཤེས་པས་རང་དགའ་སྤང་བའོ། །དེ་ལྟར་ན་ལུང་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་ལ་ཞུགས་པ་དོན་མེད་ཅེ་ན། འདིར་གསུངས་པ་མདོར་བསྡུས་ནས་ཏེ་གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་དེ་དང་དེར་གཞུང་དུ་མ་ལས་རྒྱས་པར་བཤད་པའི་དོན་
རྣམས། འདིར་གཞུང་ཉུང་བས་བསྡུས་ཏེ་གོ་སླ་བར་བཤད་ནས། དགོས་པ་མེད་པའི་ལོག་རྟོགས་སེལ་ཏོ། །ཚིགས་བཅད་གཉིས་ཀྱིས་ཁེངས་བསྐྱུང་བ་སྟེ། སྔོན་ཆད་མ་བྱུང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་རབ་པས་ལྷག་པའི་དོན་བདག་གིས་བརྗོད་མི་ནུས་ལ། སྙན་
དངགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གིས་གཞུང་གི་སྡེབ་སྦྱོར་ལ་ཡང་མི་མཁས་སོ། །དེ་བས་ན་གཞན་གྱི་དོན་དུ་ཁོ་བོས་མ་བརྩམས་སོ། །དེ་བས་རང་གི་ཡིད་ལ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་བླ་མའི་གདམས་པ་མི་བརྗེད་པའི་སླད་དུ་བསྟན་བཅོས་འདི་བྲིས་སོ། །དེས་དོན་ནི་ཐར་པའི་ལམ་ལ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་
པ་ལས་ལྷག་པ་བཅུག་ན་ལམ་གོལ་ཏེ། འདི་ལ་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། །གཞག་པར་བྱ་བ་འང་ཅུང་ཟད་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་ལྟ། །ཡང་དག་མཐོང་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་དོན་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཡིན་པས་རྟོགས་པར་
དཀའ་བ་ལ་སྙན་དངགས་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱིས་གོ་བ་དཀའ་བར་གྱུར་ན་བགྲོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བས་སྡེབ་སྦྱོར་མ་བྱས་སོ། །ཐེ་ཚོམ་གྱིས་ནི་སེམས་གཡོ་ན། །གསང་སྔགས་དམ་པ་ལོག་པར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་པས་རང་གི་ངེས་པ་བཤད་དེ། གཞན་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་
པའི་ཕ་རོལ་གྱི་དོན་ལ་བདག་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་དོ། །དེ་བས་ན་རང་གི་ཤེས་རབ་དང་བླ་མ་དང་ལུང་ལས་ངེས་པའི་དོན་འབྱུང་ལ་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་གི་ཡིད་ལ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་བདག་གིས་འདི་བྱས་སོ། །གོམས་པའི་མཐར་ཕྱིན་པ་དོན་གསལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་
ནི་དོན་གྱིས་གཞན་འཇུག་པའི་ཡན་ལག་གསུངས་སོ། །རང་གི་སེམས་ལ་ཡོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཡིད་ལ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ལ་ཡེང་བའི་རྒྱུ་གཞུང་རྩོམ་པས་ཅི་བྱེད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཐོས་པ་ཙམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པ་མ་ཡིན་
Vol. 106 · folio 197a
མོད། །ནན་ཏན་མ་བྱས་ན་ཐོས་པ་ཡང་བརྗེད་པར་འགྱུར་རོ། །རེ་ཞིག་ནི་རིམ་པ་སྟེ་འདིར་བཤད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་ལ་སོགས་པ་ཡང་དང་ཡང་དུ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱས་པས་དགེ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར།
དང་བའི་དད་པའི་ཤུགས་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་སྟེ། གང་ལས་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་འཕེལ་བ་ནི་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། །གལ་ཏེ་བདག་དང་མཉམ་པའི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། བློ་དམན་པའོ། །ཡང་ན་བདག་དང་འདྲ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་རིགས་ལྡན་ནོ། །གང་
གི་ཕྱིར་བྱམས་པས་གསུངས་པ། ཐེག་མཆོག་ལ་མོས་གང་ལ་ཡོད། །མ་ནི་ཤེས་རབ་སངས་རྒྱས་ཆོས་བསྐྱེད་ཕྱིར། །མ་མ་སྙིང་རྗེ་མ་མ་ལ་ནི་བསམ་གཏན་བདེ། །གང་ཡིན་དེ་ནི་ཐུབ་པའི་རྗེས་སྐྱེས་སྲས། །ཞེས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་མཁས་ལ་ཡོན་ཏན་ཡོན་ཏན་འགྱུར། །
ཡོན་ཏན་མེད་ལ་དེ་ཉིད་སྐྱོན་དུ་འགྱུར། །ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཆུ་ནི་ཆུ་བོར་རྒྱུ། །དེ་ཉིད་རྒྱ་མཚོར་བཏུང་དུ་མི་རུང་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །བདག་ལས་གཞན་ཡང་གཞུང་འདི་མཐོང་ན་དེའི་ཚེ་གཞན་དོན་བྱེད་པས་དོན་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ། །འདི་ཡང་སློབ་མ་ལ་སློབ་པ་སྟེ་གང་གི་ཕྱིར། །མི་ཤེས་སྐྱེ་
བོས་ཅི་སྟེ་འདི་མི་བསྟེན། །ཞེས་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་གྲགས་པས་ཀྱང་གསུངས་པ། སྐྱེ་བོ་ཕལ་ཆེར་ཕལ་ལ་ཆགས་ཤིང་ཤེས་རབ་རྩལ་མེད་པས་ན་ལེགས་བཤད་རྣམས། །དོན་དུ་མི་གཉེར་ཁོ་ནར་མ་ཟད་ཕྲག་དོག་དྲི་མ་དག་གིས་སྡང་བར་ཡང་། །དེས་ན་བདག་ལ་འདི་ནི་གཞན་
ལ་ཕན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་བསམ་པ་འང་མེད། །སེམས་ནི་ཡུན་རིངས་ལེགས་བཤད་གོམས་པ་ལྷུར་ལེན་བསྐྱེད་ཕྱིར་འདི་ལ་དགའ་བ་སྐྱེས། །འདིའི་དོན་ནི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། ཤེས་རབ་འཆལ་བ་དང་། ལེགས་བཤད་ལ་དོན་དུ་མི་གཉེར་བ་དང་།
ཕྲག་དོག་གི་དྲི་མ་དང་ལྡན་ཞིང་ལེགས་བཤད་ལ་སྡང་བས་གཞན་དོན་འོང་བའི་བསམ་པ་མེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ལེགས་བཤད་ལ་གོམས་པས་གཞུང་འདི་བྱས་སོ། །དེས་དོན་དུ་སློབ་པར་འདོད་ན་སྐྱོན་བཞི་པོ་དེ་དག་སྤངས་ནས་བསླབ་པར་བྱའོ་ཞེས་གཞན་ལ་སྟོན་པའི་དོན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གང་གི་
Vol. 106 · folio 197b
ཕྱིར་ཆོས་འདི་སེང་གེའི་འོ་མ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་ནི་གསེར་གྱི་སྣོད་མ་ཡིན་པར་བླུགས་ན། སྣོད་ཀྱང་འཆག་ལ་དེ་ཡང་ཆུད་གསན་པར་འགྱུར་རོ། །སྲིད་པ་ལ་སྐྱོན་དང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་ཡོན་ཏན་དུ་མཐོང་ནས་བྱང་ཆུབ་ནི་བརྩོན་འགྲུས་ལས་འབྱུང་བས་དེ་བསྐྱེད་པ་བཤད་དེ།
དལ་འབྱོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གྲང་བ་དང་ཚ་བའི་དམྱལ་བར་ཤིན་ཏུ་གྲང་བ་དང་ཚ་བ་དག་གིས་དང་། ཡི་དགས་སུ་བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པ་དག་གིས་དང་། དུད་འགྲོར་ཕན་ཚུན་ཟ་བ་དང་། གཞན་གྱིས་རྡེག་པ་དང་གཏི་མུག་ཆེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། ཀླ་ཀློར་བླང་བྱ་དང་སྤང་བྱ་མི་
ཤེས་པ་དང་། ལྷ་ཚེ་རིང་པོ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་བརྒྱལ་བ་དང་། ཐ་མར་ལོག་ལྟས་དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅོད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྟོངས་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་གདམས་ངག་མེད་པ་དང་། གླེན་ལྐུགས་འོན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་གདམས་པ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་
མེད་པ་དང་། འཕགས་པའི་ལམ་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ལ་མི་འོས་པའི་ཕྱིར། དམྱལ་བ་ཡི་དགས་དུད་འགྲོ་དང་། །ཀླ་ཀློ་ཚེ་རིངས་ལྷ་དང་ནི། །ལོག་ལྟ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་སྟོངས་པ། །ལྐུགས་པ་འདིར་ནི་མི་ཁོམ་བརྒྱད། །མི་ཁོམ་བརྒྱད་བྲལ་དལ་བ་དང་། །དབུས་སུ་མི་ལུས་
དབང་པོ་ཚང་། །མཚམས་མེད་ལྔ་བྲལ་གནས་ལ་གུས། །བདེ་གཤེགས་ཆོས་གསུངས་བསྟན་པ་གནས། །བཤེས་གཉེན་ཟས་གོས་ལུས་ལས་རུང་། །འབྱོར་པ་རྙེད་དཀའི་དཔེ་ལ་ཡང་། །ཆུ་རྒྱས་འདོམ་བདུན་སྟེང་དག་གཡོ། །རླུང་བསྐྱོད་གཏིང་ཟབ་རྒྱ་མཚོ་ལ། །ཆུ་གནས་ཤིང་
སྐམ་གཉའ་ཤིང་གི། །བུ་ག་ཆུང་ཞིང་གཅིག་པུའི་ནང་། །ལོ་བརྒྱར་ལན་ཅིག་སྟེང་འགྲོ་ལ། །མི་མཁས་མིག་གཅིག་འགྲོ་བ་བུལ། །འོག་ནས་ཁོག་ནང་གནས་པ་ཡི། །མགུལ་པ་ཆུད་ལྟར་མཐོང་བས་ནི། །སྐྱེས་བུའི་དོན་ཆེན་རྙེད་པར་དཀའ། །གལ་ཏེ་ལ་སོགས་པ་ནི་ད་ནི་ཤེས་
རབ་ཐབས་ལ་གཞོལ་བའི་བློ་མེད་ན། འདི་འདྲའི་དལ་འབྱོར་རྙེད་པ་ག་ལ་སྲིད། །དེས་བཤད་པ། རྒྱ་མཚོ་ཆེར་གཡེངས་གཉའ་ཤིང་གི། །བུ་གར་རུས་སྦལ་མགྲིན་ཆུད་ལྟར། །ཞེས་སོ། །དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ཀྱང་ཐོབ་པས་ཆོག་ཅེ་ན། སྨྲས་པ་ཇི་ལྟར་ལ་སོགས་པའོ། །དབང་ཕྱུག་
Vol. 106 · folio 198a
ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བསྟེན་ནས་བསོད་ནམས་ལ་འཇུག་པ་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དབྱར་གྱི་མཚན་མོར་སྤྲིན་གྱིས་རུམ་པའི་མུན་པ་ལ་གློག་གིས་ཡུད་ཙམ་གསལ་བར་བྱེད་པ་ལྟར་རྒྱལ་བའི་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཤེས་ཀྱི་མཐུས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ནས་བཤད་པའི་བསོད་
ནམས་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་བློ་འཇུག་པ་འགའ་ཞིག་ཁོ་ནར་རོ། །སེམས་ཅན་དེ་དག་ཉིད་ལའང་སྔོན། །རང་གི་དོན་དུའང་འདི་འདྲའི་སེམས། །རྨི་ལམ་དུ་ཡང་མ་རྨིས་ན། །གཞན་གྱི་དོན་དུ་ག་ལ་སྐྱེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་བྱོན་པ་ཨུ་དུམ་བཱ་རའི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟས་ནི་འཆད་པའི་རིགས་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་དགེ་བ་དམིགས་བཅས་ཉམ་ཆུང་བ་ཉིད་དེ། སྡིག་པའི་སྟོབས་ཆེ་སྟེ་རང་གི་ངང་གིས་རྟག་ཏུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་བཟད་པ་ནི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་སྡུག་བསྔལ་འབྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡིག་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་ཡིན་པ་གང་
གིས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་དགོས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཐོག་མ་མེད་པར་འཁོར་བ་ལ་བདག་དང་བདག་གི་བར་བཟུང་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གནོད་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་བྱས། དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་ཡིན་པས་སེམས་ཅན་གཞལ་དུ་མེད་པ་སྒྲོལ་བའི་སྨོན་ལམ་ཁོ་ནས་དེར་ནུས་སོ། །
གསུངས་པ་ཡང་། སྙིང་རྗེ་སྤངས་ཏེ་སྤྱོད་པས་སྐྱོན་གང་འབྱུང་། །དེ་སྤོང་སྙིང་རྗེ་ཉིད་དེ་གཞན་མ་ཡིན། །ཞེས་སོ། །བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཆོ་ག་ནི་འཆད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྔོན་གྱི་བདེ་གཤེགས་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་གཉིས་ཀྱིས་སོ། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བརྟུལ་ཞུགས་ལ་གནས་པ་མཁས་པ་འོས་པའི་བླ་མ་ལས་སམ་དེ་མེད་ན་རང་ཉིད་མཁས་པས་ཉིན་མོར་ཁྲུས་བྱས་ཏེ་གོས་གཙང་མ་གྱོན་ནས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐུ་གཟུགས་ཡང་དག་པར་མཆོད་ལ་ཡན་ལག་བདུན་པ་བྱས་ཏེ། ནུས་པ་བཞིན་དུ་
བླ་མ་མཆོད་ལ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་། འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་བདག་སངས་རྒྱས། །ཞེས་སྨོན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ནས། ཞབས་གཉིས་ལ་བཏུད་དེ་བླ་མ་ལ་ལན་གསུམ་གསོལ་བ་བཏབ་ནས། དུས་གསུམ་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དང་། འཕགས་པ་བྱང་
Vol. 106 · folio 198b
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་གསོལ་བ་གདབ། དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་མངོན་སུམ་དུ་ཕྱོགས་ལ་སེམས་ཤིན་ཏུ་དང་བར་བྱས་ཏེ། པུས་མོ་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ་ཙོག་པུར་འདུག་ལ། ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ་བླ་མའི་རྗེས་ཟློས་བྱ་ཞིང་བླང་བར་བྱའོ། །སྡོམ་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བརྗོད་དེ། ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་ནི་ལུས་ཀྱི་
རིག་བྱེད། བླ་མའི་རྗེས་ཟློས་ནི་ངག་གི་རིག་བྱེད་དེ། དེ་གཉིས་ཀྱི་བླ་མ་ལ་གུས་པར་རིག་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུས་ངག་གི་རིག་བྱེད་གཉིས་ནི་འབྱུང་བ་བཞིའི་རང་བཞིན་ཏེ། འདོད་ན་དབང་པོ་མེད་པ་དང་། །སྒྲ་མེད་ཕྲ་རབ་རྡུལ་རྫས་བརྒྱད། །ལུས་དབང་ལྡན་ལ་རྫས་དགུ་སྟེ། །དབང་
པོ་གཞན་ལ་རྫས་བཅུ་པའོ། །ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་ས་ལ་སོགས་པ་རྒྱུར་བྱས་ཏེ་རིག་བྱེད་ཀྱི་རང་བཞིན་སེམས་ཀྱི་ཆོས་སྡོམ་པ་ནི་ཆོ་གའི་ཐ་མར་སྐྱེའོ། །སྐྱེས་ནས་ཉམས་པའི་རྒྱུ་མེད་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་ངོ་། །དེ་ལྟར་ཤན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྡོམ་པ་མ་ཡིན་པ་གསོད་པའི་སྦྱོར་བ་ནས་
བརྩམས་ཏེ་སྐྱེའོ། །མངོན་པ་མཛོད་ལས་དེ་བཤད་པ། །གཉིད་ལོག་གཡེང་བ་ཅན་ན་ཡང་། །དགེ་བ་དང་ནི་མི་དགེའི་རྒྱུན། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྒྱུར་བྱས་ན། །རྣམ་པར་རིག་བྱེད་མིན་པར་བརྗོད། །ཅེས་སོ། །སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་དོན་ཕྱིར། །ཡང་དག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད། །
སྐྱབས་འགྲོ་ལས་བྱུང་གཞལ་དུ་མེད། །སྐད་ཅིག་སེམས་ལ་བསོད་ནམས་གང་། །གལ་ཏེ་གཟུགས་ཅན་དེ་ཡིན་ན། །ནམ་མཁའ་བས་ཀྱང་ཁྱད་པར་འཕགས། །སེམས་བསྐྱེད་དུས་མཉམ་བློ་ལྡན་གྱིས། །ཉེས་སྤྱོད་མཐའ་དག་ལས་སེམས་ལོག །བདེ་དང་སྡུག་པས་རྟག་ཏུ་དགྱེས། །ཐུགས་
རྗེ་དགེ་ལྡན་གཉིས་འཕེལ་ཞིང་། །འདིར་ཡང་། འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་སྟོབས་ཀྱིས། །སྔོན་གྱི་སྡིག་པ་ཟད་བྱེད་ཅིང་། །བསོད་ནམས་རྒྱ་མཚོ་སྡུད་བྱེད་ཕྱིར། །ཉན་ཐོས་རྣམ་པས་མཆོག་ཏུ་བཤད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་མཐོང་ནས་སྐྱེ་བོ་འཇུག་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕན་
ཡོན་འཆད་དེ། བསྐལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་དུ། །སྡུག་བསྔལ་བྱུང་ཡང་འགྱོད་མི་བྱེད། །བདེ་བ་ལ་ཡང་འདོད་པ་མེད། །ཆགས་དང་འཇིགས་པ་ཁྲོ་བ་མེད། །བློ་བརྟན་གྱུར་པ་ཐུབ་པར་བརྗོད། །དེ་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་གི་དཔང་པོ་
Vol. 106 · folio 199a
ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་གི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་འདི་ཁོ་ན་ཕན་པ་གཟིགས་པ། གང་དག་ལ་དུས་གསུམ་དང་འཇིག་རྟེན་གསུམ་ལ་མི་མཁྱེན་པ་མེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གང་ལས་བདེ་བ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ལྡན་པ་ཇི་ལྟ་བ་མཁྱེན་པས་གྲོལ་ཞེས་
གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདེ་བ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་སྟེ། རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ས་ལ་སོགས་པར་ཁྱད་པར་འཕེལ་བས་ཚད་མེད་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་རྣམས་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་ནི་གྲོལ་བར་བྱེད་པའོ། །ཡང་ན་དགའ་བ་ལ་སོགས་པས་འོད་གསལ་རབ་ཏུ་འཕེལ་བས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་བདེ་བས་ཚིམ་པར་བྱེད་དེ། འགྲོ་བ་མ་ལུས་འོད་གསལ་བས། །བདེ་
ཆེན་རྡོལ་བ་ལ་ནུབ་པོ། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་སྐྲ་འབལ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལམ་མ་ཡིན་པར་གསལ་ཏོ། །འཚང་རྒྱ་བར་མི་འདོད་ན་མངོན་པར་མཐོ་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྟན་པར་བྱ་དགོས་པས་སྨྲས་པ། སྲིད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྡུག་བསྔལ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་། ན་བ་དང་། རྒས་པ་དང་། འཆི་བ་དང་། འདོད་
པ་དང་བྲལ་བ་དང་། མི་འདོད་པ་དང་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་མང་པོ་ཉེ་བར་མཚོན་པའོ། །རང་གི་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་བར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱང་། སྦྱིན་པ་དང་སྙན་པར་སྨྲ་བ་དང་། དོན་སྤྱོད་པ་དང་། དོན་མཐུན་པས་སེམས་ཅན་གཞན་རྣམས་ཀྱང་བཅིང་བ་དང་། རྡེག་པ་དང་། བསྡིགས་པ་དང་། མི་མགུ་བ་ལ་སོགས་
པའི་སྡུག་བསྔལ་གཞོམ་པར་འདོད་པ་རྣམས་དང་། ལྷ་དང་མིའི་བདེ་བ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་མྱོང་བར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀྱང་ནམ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་སྤང་བར་མི་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་ལས་ཀྱང་དགེ་སློང་རྣམས་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཏང་བར་མི་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ལྟར་འཕགས་པ་ཤཱ་
རིའི་བུ་ལ་བདུད་ཀྱིས་ལག་པ་གཡས་པ་བསླང་བར་བྱས་པའི་ཚེ། དེས་ལག་པ་གཡས་པ་བཅད་ནས་གཡོན་པས་བྱིན་པ་ན་གཡོན་པས་བྱིན་པ་མི་ལེན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པས། ཤཱ་རིའི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གཏོང་བར་འདོད་པ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཀག་གོ། །ཁམས་བདུན་པ་ཡང་གཏང་བར་མི་བྱའོ། །སྐྱོན་མེད་ཅིང་ཕན་ཡོན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་
གཏོང་བར་མི་རིགས་སོ། །གོ་འཕང་མཆོག་དང་བཀུར་སྟི་ལ་སོགས་པ་འདོད་པས་ཀྱང་དེ་གཟུང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེས་སྨྲས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྲིད་པ་ཁོ་ན་བཙོན་ཁང་སྟེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པས་བཅིངས་པས་སོ། །དེར་བཅིངས་པ་གང་ཡིན་ཞིང་ཉམ་ཐག་པ་དེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྲས་སུ་བརྗོད་དེ། དོན་དམ་
Vol. 106 · folio 199b
པའི་སེམས་སྐྱེས་པའི་སྐད་ཅིག་གིས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་པས་སོ། །ཡང་ན་ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་སྐྱེས་པའི་སྐད་ཅིག་གིས་ཏེ། །དབང་བསྐུར་མཆོག་ནི་ཐོབ་པ་ཡིས། །རྡོ་རྗེ་ཡི་ནི་སློབ་དཔོན་ལ། །ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་ཁམས་བཞུགས་པའི། །བདེ་
གཤེགས་རྣམས་ཀྱིས་དུས་གསུམ་འདུད། །ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷ་མི་དང་བཅས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷ་མ་ཡིན་དང་ཀླུ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་ཕྱག་གི་འོས་སུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་དུས་མཉམ་དུ་འགྱུར་རོ། །གསེར་འགྱུར་རྩི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དངོས་པོར་འགྱུར་
ནུས་པའི་ཚུལ་དུ་བཤད་དེ། མི་གཙང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཕ་མའི་ས་བོན་དང་ཁྲག་ལས་བྱུང་བ། མའི་མངལ་དུ་མི་གཙང་བའི་ཁུ་བས་གསོས་པ། མི་གཙང་བའི་རང་བཞིན་སྙིང་པོ་མེད་པའི་ལུས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དེས་འགྱུར་ནུས་པའི་རྩི་འབིགས་པས་འཇུ་བ་དང་། གསོད་པ་
དང་བསྐྲད་པ་ལ་སོགས་པས་སམ་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པས་ན་རྒྱལ་པོ་རིན་པོ་ཆེའི་སྐུར་འགྱུར་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་རིན་གྱི་ཚད་མེད་པས་རིན་ཐང་མེད་པའོ། །དངོས་པོ་འབིགས་པས་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་བྱེད་དོ། །མདོ་སྡེ་ལས་གསུངས་པ་ཇི་ལྟར་གསེར་གྱི་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་རྩི་སྲང་གཅིག་
གིས་ལྕགས་སྲང་སྟོང་ཕྲག་གཅིག་གསེར་དུ་འགྱུར་ལ་ཟད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །བིར་ཝ་པས་ཀྱང་གསུངས་པ། མུ་ཟིའི་ལུས་ལ་རྩི་བསྒྲུབས་ཟོས། །རྩི་ཡི་རྒྱལ་པོ་བིར་ཝས་སྨྲས། །སྐྲ་དཀར་གཉེར་མ་རྒ་ཤི་མེད། །འཆི་བདག་གིས་ནི་ཅི་ཞིག་ནུས། །ཞེས་སོ། །དེ་བས་ན་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཞེས་བྱ་བའི་རྩིའི་ཁྱད་པར་འདི་ལྟར་བརྟན་པར་གཟུང་བར་བྱའོ། །སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་རྒྱགས་ཀྱི་དོན་དུ་རིགས་དྲུག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྡུག་པའི་སྐྱེ་བོས་རིན་པོ་ཆེ་འདི་གཟུང་བར་འོས་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། འགྲོ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དམྱལ་བ་ལ་སོགས་
པའི་རིགས་ཁོ་ན་གྲོང་ཁྱེར་ཏེ། དངོས་པོར་འགྱུར་བའི་གནས་ཡིན་ཏེ། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་སྣ་ཚོགས་པ་བགྲོད་པའི་རང་བཞིན་ཀུན་སྐྱེ་ཞེས་འབོད་ན། གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་སློབ་པའོ། །འདི་ལ་རིན་པོ་ཆེ་ངན་
Vol. 106 · folio 200a
པའི་དོགས་པ་མི་བྱའོ། །གང་གི་ཕྱིར། བློ་གྲོས་གཞལ་དུ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་བརྟགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འགྲོ་བ་དག་གི་དེད་དཔོན་གཅིག་པུར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་སོ། །ཇི་ལྟར་རིན་པོ་ཆེའི་ཡུལ་དང་དུས་ལ་མཁས་ལ་ཡིད་ཆེས་
པའི་དེད་དཔོན་ཚོང་པ་ཀུན་གྱིས་བསྟེན་པ་ལྟར། རྒྱལ་བ་ཐུགས་རྗེ་ཅན་ལ་ཡིད་ཆེས་དགོས་སོ། །མདོ་སྡེར་གསུངས་པ། ཇི་ལྟར་དབང་གི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་སྲིད་ཟླ་བ་དང་ཉི་མས་གླིང་བཞི་སྣང་བར་བྱེད་པ་དེའི་ནང་དུ་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་། བྱི་རུ་དང་།
དུང་རྡོ་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྙེད་པའི་རིན་ཐང་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཇི་སྙེད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་སྣང་བར་བྱེད་པ་དེ་ལ། རང་སངས་རྒྱས་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། ལྷ་དང་མི་ལ་སོགས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཇི་སྙེད་པ་དེ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་
རིན་པོ་ཆེའི་རིན་ཐང་གིས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ཞེས་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་ཁོ་ན་རྟོགས་ལ་ལྷ་ལ་སོགས་པས་དེ་ཡང་མ་རྟོགས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ནི་བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་སོ། །དོན་དམ་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ལ་འཛད་པ་མེད་པར་བཤད་དེ། དགེ་
བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ལས་གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱི་དགེ་བ་དམིགས་བཅས་འཁོར་གསུམ་མི་དམིགས་པ་མེད་པ་ནི་འབྲས་བུ་འབྱིན་ཏེ་ཟད་ལ་སྲིད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཆུ་ཤིང་འབྲས་བུ་སྨིན་པ་དང་ཟད་པ་འདི་ནི་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལས་
ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ལྗོན་ཤིང་རྒྱུན་དུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་ལ་སོགས་པ། བྱང་ཆུབ་ལ་སྤྱོད་པའི་དུས་སུ་ཡང་སྟེར་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱང་སྟེར་ལ་འབྲས་བུ་ཆུང་ཡང་མི་འཛད་དེ། ནམ་
མཁའ་བཞིན་དངོས་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་མི་ཟད་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་རིམ་གྱིས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་པའི་བར་འཕེལ་ཞིང་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། །དེ་ཡང་ས་གསེར་ཟླ་བ་མེ། །གཏེར་དང་རིན་ཆེན་འབྱུང་གནས་མཚོ། །རྡོ་རྗེ་རི་སྨན་བཤེས་
Vol. 106 · folio 200b
གཉེན་དང་། །ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཉི་མ་གླུ། །རྒྱལ་པོ་མཛོད་དང་ལམ་པོ་ཆེ། །བཞོན་པ་བཀོད་མའི་ཆུ་དང་ནི། །སྒྲ་སྙན་ཆུ་བོ་སྤྲིན་རྣམས་ཀྱིས། །དཔེར་བྱས་པ་རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་སོ། །སེམས་བསྐྱེད་དེ་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་པའི་མཐར་ཐུག་གི་བར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་འཁྲུལ་པ་
གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡུན་རིངས་མི་གནས་ཏེ། སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྤྲུལ་པའི་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་དགེ་བ་ཡང་འཁྲུལ་ཏེ། ཞེས་རང་གི་མཚན་ཉིད་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དེ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་གཟུང་
བས་ཅི་སྟེ་མི་འཁྲུལ། དེས་ནི་མ་གྲུབ་པའི་སྐྱོན་སྤངས་སོ། །འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པས་སོ། །གང་དུ་ཡུན་རིངས་མི་གནས་པའི་ཚུལ་མེད་པ་དེ་མ་འཁྲུལ་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའོ། །འདི་ནི་སྟོང་པ་ཡིན་པས་ཡུན་རིངས་གནས་ཏེ། ཡུན་རིངས་
མི་གནས་པ་དང་འགལ་བས་མ་ངེས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་སྟོང་པ་ལ་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཞེ་ན། བསྐལ་པ་འཇིག་པའི་རྗེས་སུ་སྟོང་པ་ཁོ་ན་ལས་དངོས་པོའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྐུལ་བས། དངོས་པོ་མཐའ་དག་སྐྱེས་ལ། ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་བསྐུལ་བས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
རྣམས་སྐྱེའོ། །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་གསུངས་པ། ཇི་ལྟར་ཆུའི་ཐིགས་པ་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་ལ་ལྷུང་བ་བསྐལ་པའི་མཐའི་བར་དུ་མི་ཟད་པ་དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོས་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་མི་འཛད་དོ་ཞེས་སོ། །སྡིག་པ་འཛད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཚུལ་
གྱིས་སེམས་ཅན་གྲོལ་བའི་ནུས་པ་ཡང་བཤད་དེ། སྡིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་བཅད་ཕྱེད་དང་གཉིས་སོ། །སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྔོན་དུ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྟེར་བས་མི་བཟད་པའི་སྡིག་པ་བྱས་ནས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གང་བསྟེན་པས་སྐད་ཅིག་གིས་
སྒྲོལ་ཞེས་པ་ནི་བརྟེན་པའི་སྟོབས་བཤད་དོ། །ཇི་ལྟར་དཔའ་བོ་བསྟེན་པས་དགྲའི་འཇིགས་པ་ལས་ཐར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ་རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་དཔའ་བོ་ལ་བརྟེན་པའི་སྐྱེས་བུ་དགྲ་མཐའ་དག་ལ་མི་འཇིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་དཔའ་བོ་ལ་བརྟེན་
Vol. 106 · folio 201a
པ་དེ་ཉེས་སྤྱོད་ཀྱི་དགྲ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་འཇིགས་སོ་ཞེས་སོ། །ཅི་སྟེ་ནི་མ་རངས་པའི་དོན་ཏོ། །འབད་རྩོལ་མེད་པར་བསྒྲུབ་ཏུ་རུང་ཞིང་ཕན་ཡོན་ཆེ་བ་མི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མི་སྟེན་པ་སྡིག་གོ། །སྡིག་པའི་བུད་ཤིང་སྲེག་པར་བཤད་དེ། དེས་ཞེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པའོ། །བསྐལ་པ་བཞིའི་མཐར་ཉི་མ་བདུན་འཆར་བས་མེས་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པའི་ཁམས་ཐམས་ཅད་བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་བཅས་པ་མ་ལུས་པ་སྲེག་པར་བྱེད། གང་ལ་རི་རབ་ལ་སོགས་པའི་ཐལ་བ་ཡང་བརླག་པར་མི་འགྱུར་བ་ལྟར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་
ཀྱི་མེས་ངུ་འབོད་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སྟེར་བའི་སྡིག་པ་ཆེན་པོ་སྲེག་པར་བྱེད་དེ། དེ་རྣམས་སྐད་ཅིག་གིས་འཇོམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ། བསྐལ་པར་བསྲེག་པའི་མེ་ལྟ་བུ་སྟེ་ཉེས་སྤྱོད་ཐམས་ཅད་སྲེག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་འོག་ལྟ་བུ་སྟེ་མི་དགེ་བ་ཐམས་ཅད་
འཇོམས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སོ། །ས་འོག་གིས་རྒོད་མའི་ཁ་ནས་ཆུ་ཐམས་ཅད་སྲེག་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །བདག་མེད་གཉིས་མཐོང་བའི་དུས་སུ་གཉེན་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ལས་ངན་ཐམས་ཅད་ཉམས་ཤིང་ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་ཕྱུང་ནས་ཉམས་པ་བཞིན་ཏེ། སྦྱང་བྱ་དང་སྦྱོང་བྱེད་
མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོང་བ་ནི་གང་ལ་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ནུས་པ་འཇོམས་བྱེད་ཡོད་པ་དེས་འབྲས་བུ་མི་སྐྱེད་དེ། ས་བོན་ལ་མེ་བཞིན་ནོ། །སྡིག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ནུས་པ་འཇོམས་བྱེད་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཏེ། རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །སེམས་ཅན་བསད་ལ་
བདག་གིས་གསོད། །ཅེས་ང་རྒྱལ་སྐྱེས་ན་ལས་ངན་འཕེལ་ལོ། །དེ་ནི་འཁོར་གསུམ་རང་བཞིན་མེད་པར་རྟོགས་ན་འཇོམས་པས་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འགལ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་པས་སོ། །རྒྱུར་གྱུར་པའི་ནུས་པ་འཇོམས་མཁན་ཡོད་ཀྱང་
སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་ས་བོན་ཚིག་པས་ཀྱང་མྱུ་གུ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ནི་མེད་དེ་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །མགོན་པོ་བྱམས་པས་མདོ་སྡེ་སྡོང་པོ་བཀོད་པ་ལས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནོར་བཟངས་ལ་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་ནི་ཡོན་ཏན་དེ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་གསུངས་ཏེ། རིགས་
Vol. 106 · folio 201b
ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་དོན་བསྡུས་ཏེ་སྨྲས་པ། ས་བོན་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀུན་གྱི། །དགེ་བ་ཀུན་སྐྱེད་ཞིང་དེ་ཡིན། །ས་གཞི་འཇིག་རྟེན་རྟེན་ཡིན་པས། །བློ་ལྡན་སྐྱོབ་པས་ཕ་ཡིན་ནོ། །ནོར་སྦྱིན་
བཀྲེན་པ་ཞི་བྱེད་པས། །བསམས་བཞིན་བསྒྲུབས་པས་ཡིད་བཞིན་ནོ། །བུམ་བཟངས་བསམས་བཞིན་ཁེངས་པ་སྟེ། །ནུས་པ་ཉོན་མོངས་དགྲ་འཇོམས་པའོ། །ཞེས་སོ། །ཕན་ཡོན་བཤད་ནས་དབྱེ་བ་བཤད་དེ། བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དེ་མདོར་བསྡུ་
ན་གཉིས་ཏེ། འགྲོ་ལ་ཕན་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བྱ། །ཞེས་སྨོན་པའི་སེམས་གཅིག་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བ་འདོད་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ནོ། །འཇུག་པ་ནི་འགྲོ་བ་ལ་སེམས་གཉིས་པ་སྨོན་ལམ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཉིད་གང་སྡོམ་པ་འབྱུང་ལ་ཚོགས་ལ་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །འཕགས་པ་
སྡོང་པོ་བཀོད་པ་ལས་བཤད་པ། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྙེད་པར་དཀའོ། །དེ་བས་ཀྱང་རྙེད་པར་དཀའ་སྟེ་གང་ཞིག་བྱང་ཆུབ་ཏུ་འཇུག་པའོ་ཞེས་སོ། །མདོར་བསྡུས་ཏེ་ཤེས་པར་བྱ་རྒྱས་པར་བཤད་ན་ཉི་ཤུ་རྩ་
གཉིས་ཡིན་པས་སོ། །དཔེ་བརྗོད་པས་དེ་གསལ་བར་བྱས་ཤིང་བཤད་དེ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་འགའ་ཞིག་འདོད་པའི་གནས་སུ་འགྲོ་བས་སམ། འགྲོ་བར་འདོད་དེ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ཞེས་སྨོན་པའི་དཔེའོ། །གཞན་ནི་དེ་ཐོབ་པའི་སླད་དུ་རབ་ཏུ་འཇུག་
ཅིང་འགྲོ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་དང་འདྲ་བར་སྨོན་པ་དང་འཇུག་པ་གཉིས་ཀྱི་དབྱེ་བ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མཁས་པས་ཤེས་པར་བྱའོ། །སྨོན་པའི་སེམས་ཀྱང་སྟོན་པའི་འབྲས་བུ་ཆེན་པོར་བཤད་ཅེས་སྨྲས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པ་ནི་ལྟ་ཞོག །
འཁོར་བ་ལ་ཡང་ལྷ་དང་མིའི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དེའི་འབྲས་བུར་གསུངས་སོ། །བྱམས་པའི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལས་ཀྱང་གསུངས་པ། རྡོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེ་ཆག་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་གསེར་གྱི་རྒྱན་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ལ། རྡོ་རྗེ་རིན་པོ་ཆེའི་མིང་ཡང་མི་སྤོང་སྟེ། བཀྲེན་
Vol. 106 · folio 202a
པ་ལས་ཀྱང་ཟློག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རིན་པོ་ཆེ་བསྒྲུབ་པ་མེད་ཀྱང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཟིལ་གྱིས་གནོན་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་མིང་ཡང་མི་སྤོང་སྟེ། འཁོར་བའི་བཀྲེན་པ་ལ་ཡང་ཟློག་པར་
བྱེད་དོ་ཞེས་སོ། །རྒྱལ་པོ་ལ་གདམས་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་གསུངས་པ། སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་མ་ནུས་པས་རྟག་ཏུ་སྨོན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་ཞེས་སོ། །འདི་ལ་བསོད་ནམས་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་འཇུག་པའི་སེམས་ལ་རྟག་ཏུ་འཕེལ་བ་ལ་
སོགས་པའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསོད་ནམས་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བཤད་དེ། གང་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དུས་གང་ནས་བཟུང་སྟེ་ནམ་མཁའ་མཐའ་དག་ཁྱབ་ཅིང་གནས་པའི་སེམས་ཅན་མཐའ་མེད་པ་དགྲོལ་བའི་ཆེད་དང་། སྡུག་བསྔལ་མཐའ་
དག་ཞི་བའི་ཕྱིར། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་སེམས་བརྟན་པས་འཇུག་པའི་སེམས་ཡང་དག་པར་བཟུང་བ། དུས་དེ་ནས་བརྩམས་ཏེ། གཉིད་དུ་སོང་བ་དང་། བག་མེད་པ་དང་། ཀྱང་གི་སྒྲས་འགྲོ་བ་དང་འདུག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་སྐད་ཅིག་རེ་རེར་རྣམ་པ་དུ་མ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་
བསོད་ནམས་ཀྱི་རྒྱུན་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པར་རབ་ཏུ་འཇུག་གོ། །འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱལ་པོ་ལས་གསུངས་པ། གཞོན་ནུ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་སྒྲུབ་པ་གཙོ་བོར་བྱེད་པ་ལ་རྙེད་པར་དཀའ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པའི་སྡོམ་པ་འདི་མུ་
སྟེགས་ཀྱི་བསྟན་པ་གང་ལ་ཡང་མེད་དོ། །རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་བསོད་ནམས་འདིར་གར་བཤད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ་འདི་ནི་ལ་སོགས་པ་སྟེ་ལག་བཟངས་ཀྱིས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས་ཏེ་རིགས་པ་དང་བཅས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་མོས་པ་དམན་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་དུ་ཉན་ཐོས་དང་རང་
སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པར་གསུངས་སོ། །དེའི་རིགས་པ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་གཉིས་ཀྱིས་བཤད་དེ། སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གསང་སྔགས་སམ་སྨན་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མགོ་གཟེར་ཞི་བར་བྱའོ་ཞེས་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་གཞལ་དུ་མེད་པའི་བསོད་ནམས་དང་
Vol. 106 · folio 202b
ལྡན་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲོ་བའི་སེམས་ཅན་རེ་རེ་ལ་སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་མཐའ་ཡས་པ་བསལ་བར་འདོད་པ་དང་། དེ་བསལ་ནས་སེམས་ཅན་རེ་རེ་གཞལ་དུ་མེད་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པར་བྱེད་པར་འདོད་པའི་བསོད་ནམས་
ལྟ་ཅི་སྨོས། དགོས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འདིར་ཚོགས་མང་དུ་བསག་དགོས་པ་ལྟར་ཕན་ཡོན་ཡང་དཔག་ཏུ་མེད་པས། འཇིགས་པའི་གནས་མ་ཡིན་པ་ལས་འཇིགས་ཤིང་ལྡོག་པར་མི་བྱའོ། །གང་འདི་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ལྷ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཀྱང་ཁྱད་པར་འཕགས་ཞེས་འཆད་དེ།
ཕའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་ཕན་སེམས་སྐྱེ་བ་ལྟར་ཟླ་བ་དང་ཆུ་བདག་ལ་སོགས་པའི་ལྷ་རྣམས་སམ། དྲང་སྲོང་སེར་སྐྱ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སམ་ཚངས་པ་རྣམས་ཀྱི་མའམ་ཕའི་ཕན་པ་བྱེད་པའི་བློ་འདི་ལྟ་བུ་གང་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར། བྱུང་བ་དང་ད་ལྟར་
འབྱུང་བ་ལྟ་ཞོག་ཕྱིས་ཀྱང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཁྱད་པར་བཤད་དེ་སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཕ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་ཡང་རང་གི་དོན་དུ་ཡང་འདི་ལྟ་བུ་སྔར་བཤད་པའི་སེམས་རྨི་ལམ་དུ་ཡང་སྔར་མ་སྐྱེས་པས་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱི་དོན་དུ་
ག་ལ་སྲིད། །དེ་བསྡུས་ཤིང་བཤད་དེ། གཞན་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཁོ་ན་རིན་པོ་ཆེའི་ཁྱད་པར་ཏེ། རིན་ཆེན་སྐྱེ་བ་རྙེད་དཀའ་དང་། །རྙོག་པ་མེད་པ་མཐུ་དང་ལྡན། །འཇིག་རྟེན་རྒྱན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། །འགྱུར་བ་མེད་པ་མཆོག་ཡིན་ཕྱིར། །ཞེས་བྱམས་
པས་གསུངས་སོ། །སྔར་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་ཡིན་པ་གཞན་ལས་གལ་ཏེ་མི་སྐྱེའོ། །གང་གི་གཞན་དོན་གྱི་བསམ་པ་དག་གཞན་ལ་རང་དོན་དུ་ཡང་མི་སྐྱེ། ཤིན་ཏུ་བརྩེ་བའི་གནས་བདག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་ལ་བསྔགས་པ་བརྗོད་དེ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པའོ། །སེམས་རིན་པོ་ཆེ་ཇི་ལྟ་བུ་ལྷ་ལ་སོགས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་སྐྱེད་པ་ནས་འགྲོ་བ་ཀུན་གྱི་དགའ་བའི་རྒྱུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ནད་ཀྱི་སྨན་གྱི་བསོད་ནམས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་གཞལ་ཞེ་ན་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པས་གཞལ་མི་ནུས་སོ། །དཔས་བྱིན་གྱིས་ཞུས་པ་ལས་
Vol. 106 · folio 203a
གསུངས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང་། །དེ་ནི་གཟུགས་ཅན་ཡིན་གྱུར་ན། །ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀུན་གང་བྱས་ནས། །སླར་ཡང་ལྷག་པར་འགྱུར་བའོ། །ཞེས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཕྱོགས་བཅུ་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དཔག་ཏུ་མེད། དེ་
དག་ན་རིགས་དྲུག་གི་སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མེད། དེ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ཅན་ཏེ། དེ་བས་ན་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ལ་མྱ་ངན་མེད་པས་ཟན་དུ་བསམས་ནས་བྱེ་མའི་བསོད་སྙོམས་ཕུལ་བས་སྟོབས་ཀྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་ཐོབ། དེ་བས་སེམས་ཅན་མ་ལུས་པ་དགྲོལ་བའི་
བསམ་པའི་འབྲས་བུ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ། དེས་ན་དེ་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང་ངེས་པར་ལེགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་གསུངས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཞེ་ན་ཕན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འགྲོ་བ་བསྐྱབ་པའི་སླད་དུ་འཚང་རྒྱ་བར་བྱ་ཞེས་སྨོན་པ་ཙམ་གྱིས་བསོད་ནམས་གང་
བྱུང་བ་དེ་སངས་རྒྱས་མཆོད་པ་ལས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། །དེ་ཉིད་དུ་གསུངས་པ། གང་གཱའི་བྱེ་མའི་གྲངས་དང་མཉམ། །སངས་རྒྱས་ཞིང་ཁམས་མི་གང་གིས། །རིན་ཆེན་དམ་པས་བཀང་བྱས་ནས། །འཇིག་རྟེན་མགོན་པོ་རྣམས་ལ་ཕུལ། །གཞན་ཞིག་ཐལ་མོ་
སྦྱར་བྱས་ནས། །སེམས་ནི་བྱང་ཆུབ་མཆོག་བསྐྱེད་པའི། །མཆོད་པ་འདི་ནི་ཁྱད་པར་འཕགས། །གང་ལ་མཐའ་ནི་མེད་པ་ཉིད། །ཅེས་སོ། །སེམས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་བྱས་ལ་བདེ་བ་མ་ལུས་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པའི་སེམས་ཀྱིས་བརྩོན་པས་ལྟ་ཅི་སྨོས།
རང་ལ་ཕན་པ་དང་གནོད་པ་སེམས་ཅན་གྱིས་རང་གིས་ཤེས་པར་འགྱུར་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྡུག་བསྔལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་བཅད་གསུམ་གྱིས་ལན་འཆད་དོ། །སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་བར་འདོད་པས་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པས་ལྟོགས་
པའི་སྡུག་བསྔལ་གསོབ་པར་འདོད་ཅིང་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ལ་རྒྱུག་སྟེ། ཕྱེ་མ་ལེབ་མར་མེའི་རྩེ་ལ་རྒྱུག་པ་བཞིན་ནོ། །བདེ་བ་འཕེལ་བར་འདོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆགས་པ་ཅན་ཀུན་གཏི་མུག་གིས་ཕན་པ་དང་གནོད་པ་མི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་དགྲ་ལྟར་རང་གི་བདེ་བ་ཡང་
Vol. 106 · folio 203b
འཇོམས་པར་བྱེད་དོ། །ལྷའི་དབང་པོ་ཡང་འདི་ལྟར་ཡིན་ན་གཞན་ལྟ་ཅི་སྨོས། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེ་བས་བདེ་བ་ལ་ཆགས་པས་འཁྲུལ་པ་དེ་དག་སྡུག་བསྔལ་བརྒྱ་ཕྲག་དུ་མས་གཟིར་བ་རྣམས་ལ་བདེ་བ་མཐའ་དག་གིས་དེ་དང་དེའི་གདམས་པའི་སྒོ་ནས་ཚིམ་པར་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་དང་།
གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་དང་ལྡན་པའི། །སྐྱེ་བོ་འདུན་པ་ཅན་གྱི་ནི། །འདོད་པ་དེ་དག་མ་གྲུབ་ན། །ཤིང་ཚལ་ཟུག་བཞིན་སྡུག་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའི་སྡུག་བསྔལ་གཅོད་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། དེ་ལྟར་ཀུན་དུ་རྨོངས་པའི་གཏི་མུག་སེལ་བར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་མཉམ་པའི་
ལེགས་པ་ག་ལ་ཡོད་དེ་མེད་དོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བ་མི་འབྱུང་སྟེ། བྱམས་པས་གསུངས་པ། ཇི་ལྟར་ཐུབ་སྲས་ཕན་སེམས་ཀྱིས། །འགྲོ་བ་མ་ལུས་སྨིན་མཛད་བཞུགས། །དེ་ལྟར་ཕ་མ་ཉེ་དུ་རྣམས། །བུ་དང་ཉེ་དུ་ལ་ཡང་མིན། །དེ་ལྟར་མཛད་པའི་བསོད་
ནམས་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འདྲ་བ་གཞན་མི་སྲིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན་སྨྲས་པ། ཕན་བཏགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སྔར་ཕན་བཏགས་པ་ལ་གང་ཞིག་ཕན་ལན་ལྡོན་པར་བྱེད་པ་དེ་འང་ལེགས་སོ་ཞེས་བསྔགས་པ་ན་གཞན་ནི་མ་བཅོལ་བཞིན་ཕན་འདོགས་པའི་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཇི་ལྟར་སྨོས། དེ་ལ་བསྟོད་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་དོ། །འཇིག་རྟེན་དུ་མཐོང་བ་ལྟོས་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་སྨོས་ཏེ། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ལ་འཚོ་བ་སྦྱིན་པ་པོ་ཡང་དགེ་བ་མཛད་པས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་དེ། འཚོ་བ་དེ་
ཡང་ཉིན་ཕྱེད་ཀྱང་མིན། འོན་ཀྱང་སྐད་ཅིག་ཏུ་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཞིང་ཚོད་མ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་བརྙས་པ་བྱས་པ་ཉིད་ནི་བཙན་ཐབས་སུ་ནང་དུ་ཞུགས་པས་རྡེག་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་པས་སོ། །ཞུགས་ཀྱང་ཉིན་ཕྱེད་འགྲངས་པ་བྱིན་པས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱིན་པ་
བཤད་དེ། སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ཙམ་ལ་སྟེར་ཞེས་འབུམ་མམ་ས་ཡ་ལ་སོགས་པའི་གྲངས་ཁུངས་མེད་ལ། བསྐལ་པ་སྟོང་ལ་སོགས་པར་བྱིན་ནས་དེའི་རྗེས་མི་སྟེར་ཞེས་དུས་ཀྱི་ངེས་པ་ཡང་མེད་དེ། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་མ་ཟད་ཀྱི་བར་
Vol. 106 · folio 204a
སྦྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཛད་པ་མེད་དོ། །སེམས་ཅན་གཏན་ནས་ཟད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲོ་བ་མཐའ་དག་སངས་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་དང་འགལ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ་དྲང་དོན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དབུགས་མ་ཕྱིན་པས་ཆོས་ལ་བརྩོན་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་
གི་ཕྱིར་གསུངས་པ། ཕྱོགས་བཅུའི་ཞིང་ཁམས་རྣམས་ལ་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཇི་སྙེད་པ་དེའི་གྲངས་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ངན་སོང་དུ་སྐྱེ་ལ། སེན་མོ་མེད་པས་མཐེ་བོ་དང་སྡིགས་མཛུབ་ཀྱི་རྩེ་མོས་བླངས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གྲངས་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་ནི་བདེ་འགྲོར་སྐྱེ་སྟེ། དེ་
བས་ཀྱང་ཉུང་བ་སྨོན་པའི་སེམས་བསྐྱེད། དེ་བས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཉུང་བ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་འགྱུར་ཞེས་ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །སྦྱིན་པའི་དངོས་པོ་དེ་ཡང་ཚད་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གང་ལ་གང་འདོད་པའི་དངོས་པོས་ཡི་རངས་ཤིང་
ཤིན་ཏུ་བཀུར་ཏེ། སྦྱིན་མཁན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལ་མཆོད་པ་གང་ཞིག་མི་འོས་སོ། །ན་ར་ཡ་ནས་ཞུས་པ་ལས་གསུངས་པ། དངོས་པོ་གང་ལ་གཏོང་བའི་བསམ་པ་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་གཟུང་བར་མི་བྱའོ། །བདག་ཉིད་ཀྱང་བཏང་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་
ལྟར་གཞན་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་བྱེད་པའི་བརྟུལ་ཞུགས་ཅན་ལ་མ་དད་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་སྨྲས་པ། གང་ཞིག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དུས་ཐམས་ཅད་དུ་བདེ་བ་ཐམས་ཅད་སེམས་ཅན་ལ་སྟེར་མཁན་རྒྱལ་བའི་སྲས་ལ་ངན་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དམྱལ་བར་གནས་པར་འགྱུར་རོ་
ཞེས་མགོན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་སོ། །དུས་ཇི་སྲིད་དུ་ཞེ་ན། ངན་སེམས་ཀྱི་གྲངས་ཇི་ཙམ་བྱས་པ་དེ་ཙམ་བསྐལ་པར་རོ། །རབ་ཏུ་ཞི་བ་རྣམ་པར་ངེས་པ་ལས་གསུངས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སྡང་སེམས་ཇི་ཙམ་བསྐྱེད་པར་བྱས་པ་དེ་ཙམ་དེས་བསྐལ་པར་གོ་བགོས་པ་
དང་། དམྱལ་བ་ཆེན་པོར་གནས་པར་བྱའོ། །འོ་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ངན་སེམས་ཀྱིས་ཁྲག་ཕྱུང་བས་ཀྱང་བསྐལ་པ་གཅིག་དམྱལ་བར་གནས་པར་བཤད་པ་དང་འགལ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གདུལ་བྱའི་དབང་གིས་དེ་དྲང་དོན་ཡིན་གྱི་སྒྲིབ་པ་མ་ལུས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་དང་
Vol. 106 · folio 204b
བ་ལ་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འོན་ཏེ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་ཞིག་དེ་ལ་ཡི་རང་བར་བྱེད་པ་དེའི་ཡི་རངས་པའི་གྲངས་ཇི་སྙེད་པ་གྲངས་དེ་བས་ལྷག་པའི་བསྐལ་པར་བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱག་རྒྱའི་མདོ་ལས་གསུངས་པ། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་
རྟེན་གྱི་ཁམས་ན་གནས་པའི་སེམས་ཅན་ལོང་བ་ཐམས་ཅད་ལ་མིག་སྦྱིན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བས་ཀྱང་གྲངས་མེད་པའི་བསོད་ནམས་ཐོབ། གང་ཞིག་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡི་རང་བར་ལྟའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འོན་ཀྱང་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དེ་ལ་
བྱམས་པ་བསྒོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་མཐུས་གཞན་གྱི་གནོད་པས་མི་ཚུགས་པས་སྡིག་སེམས་ལ་དོ་གལ་ཆེན་པོ་དགོས་ཏེ་མི་སྲིད་དོ། །འཇམ་དཔལ་གྱི་རྣམ་པར་ཐར་པ་ལས་གསུངས་པ། རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱལ་པོ་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ཅན་དང་། །གཙུག་ཏོར་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ལ་ངན་སོང་དང་། ཕ་རོལ་གྱི་གནོད་པའི་འཇིགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་སོ། །དགེ་བ་ངང་གིས་འཕེལ་ཞེས་པ་ནི་རྟག་ཏུ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འདོད་པ་མ་གྲུབ་པར་བྱས་པས་དེ་དག་ལ་དགའ་བ་དང་ཡི་རང་བ་ལ་སོགས་པ་འབད་པ་མེད་པར་འབྱུང་ངོ་། །ཤིན་ཏུ་དང་བ་སྟོན་པར་བྱེད་
དེ། གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གང་ལ་སྐྱེས་པ་དེ་དག་གི་ལུས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཁྱད་པར་བཤད་དེ་སེམས་ཅན་གྱི་བདེ་བ་ལ་བརྩོན་པ་གང་ལ་གནོད་པ་ཡང་བདེ་བར་འབྲེལ་པ། ཇི་ལྟར་བྱམས་པའི་སྟོབས་ཀྱི་
སྐྱེས་རབས་ལས་ལྔ་སྡེའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་གསུངས་པའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྨོན་ལམ་ལས་ཀྱང་། གང་དག་ང་ལ་ཁ་ཟེར་རམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཡང་ན་གཞན་གྱིས་གནོད་པ་བྱས་པ་ཡང་བུ་གཅེས་པས་བྱས་པ་བཞིན་དུ་བདེ་བའི་འབྲེལ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བདེ་
བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་བརྟེན་པར་འཆད་དེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བདེ་བའི་འབྱུང་གནས་དེ་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི། བྱང་ཆུབ་ནི་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་སེམས་སོ། །དེའི་སླད་དུ་སེམས་ནི་སངས་རྒྱ་བར་འདོད་པ་སྟེ། དེའི་ཕན་ཡོན་ནི་འབྲས་བུ་བསྔགས་པ་སྟེ་དེ་བཤད་
Vol. 106 · folio 205a
པའི་གཞུང་ལ་ཡང་དེར་བརྗོད་དེ་ཉེ་བར་གཅོད་པས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་གྱི་ལེའུའི་དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ་ཁྱད་པར་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལས་ལེའུ་དང་པོའོ།། །།དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་དང་
མི་རྟག་པར་ཤེས་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཐོས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཡན་ལག་ཏུ་གྱུར་པ་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་སྟོན་པ་གཞན་གྱིས་འཆད་མི་ནུས་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡན་ལག་བདུན་པའི་མཆོད་པ་འཁོར་གསུམ་དུ་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་།
བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོས་པས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་བཤད་དེ། རིན་ཆེན་སེམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འཆད་པའི་ཕན་ཡོན་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རིན་པོ་ཆེ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་གཤེགས་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་བདག་གིས་མཆོད་པར་བགྱིའོ། །
དམ་པ་ཡང་ཡིན་ལ་ཆོས་ཀྱང་ཡིན་པས་དམ་པའི་ཆོས། ཡང་ན་དམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུ་ལྟ་བུ་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བས་དྲི་མ་མེད་པ་དང་། མ་རིག་པ་མཚན་མོའི་གཉིད་ལས་སངས་པས་སངས་པ་སྟེ་འདིས་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བཤད་དོ། །ཡང་ན་
བློ་རྒྱས་པ་སྟེ་པདྨ་རྒྱས་པ་བཞིན་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས། ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བཤད་དོ། །དེའི་སྲས་ནི་འཕགས་པ་སྤྱན་རས་གཟིགས་དང་། འཇམ་དཔལ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་དག་ཅེས་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་དགེ་འདུན་བསྟན་ཏོ། །དང་གི་སྒྲ་ནི་འདུས་པའི་དོན་ཏོ། །ལེགས་པ་ནི་
འཁོར་གསུམ་དུ་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། མཆོད་པའམ་གཟུང་བའི་བྱེ་བྲག་གོ། །དེ་དག་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དགོངས་པས་ནི་ཡོན་ཏན་ཏེ། དེ་དག་གི་རྒྱ་མཚོ་ནི་ཡོན་ཏན་རིན་པོ་ཆེའི་འབྱུང་གནས་ཏེ། དེ་དག་རྣམས་ལའོ། །ད་ཡིད་ཀྱི་མཆོད་པ་བཤད་དེ། ཕྱོགས་བཅུའི་འཇིག་རྟེན་དུ་བདག་གིར་
མ་བྱས་པ་མེ་ཏོག་རྣམས་ཇི་སྙེད་པ། ཛཱ་ཏི་དང་། ཙམ་པ་ཀ་དང་། མྱ་ངན་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། དཔལ་འབྲས་ལ་སོགས་པའི་ཤིང་ཐོག་དང་། སྨན་གྱི་བྱེ་བྲག་དང་། ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་། བྱི་རུ་ལ་སོགས་པའི་རིན་པོ་ཆེ་དང་། ཡན་ལག་བརྒྱད་པའི་ཆུ་དང་། ཡིད་དུ་འོང་བ་ནི་
Vol. 106 · folio 205b
ཀུན་དང་སྦྱོར་རོ། །ནམ་མཁའ་རབ་འབྱམ་ཁམས་ཀྱི་མཐས་གཏུགས་པ། །ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་མེད་པ་དེ་དག་ཀུན། །བློ་ཡིས་བླངས་ནས་ཐུབ་པ་སྐྱེས་ཀྱི་མཆོག །སྲས་དང་བཅས་པ་རྣམས་ལ་ལེགས་འབུལ་ལོ། །ཞེས་ཀུན་དང་སྦྱར་རོ། །རིན་པོ་ཆེའི་རང་བཞིན་རི་དང་དེ་བཞིན་ནི་འདུས་
པའི་དོན་ཏོ། །བཤད་པ་ལས་གཞན་ནགས་ཚལ་གྱི་ཕྱོགས་ཉམས་དགའ་བ་དང་དབེན་པར་རུང་བ་སྟེ་རྗེས་སུ་མཐུན་པའོ། །མཛེས་པའི་མེ་ཏོག་ཁོ་ན་རྒྱན་ཏེ། དེས་སྤྲས་པའི་ལྕུག་མ་རྣམས་དང་། ཁ་དོག་དང་དྲི་དང་རོ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་འབྲས་བུ་རྣམས་ཀྱིས་འདུད་པ་ས་ལ་ཉེ་བར་གྱུར་པའི་ཡལ་ག་
གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ལྗོན་ཤིང་དང་། ལྷ་ནི་སུམ་ཅུ་རྩ་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སོགས་པའི་སྒྲས་ཀླུའི་འཇིག་རྟེན་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེར་དྲི་ནི་གླ་རྩི་ལ་སོགས་པ་དང་། སྤོས་ནི་ཨ་ཀ་རུ་ལ་སོགས་པ་དང་། དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ནི་བ་རི་ཛྙ་ད་ལ་སོགས་པ་དང་། རིན་པོ་ཆེས་སྤྲས་པའི་ལྗོན་ཤིང་
དང་། ཆུ་ལས་སྐྱེས་པས་ན་ཆུ་སྐྱེས་པདྨ་སྟེ། དེ་ཉིད་རྒྱན་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་། ངང་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐད་ཀྱིས་ཡིད་དུ་འོང་བའི་རྫིང་བུ་དང་། ཐོང་བས་མ་རྨོས་པ་དང་ས་བོན་མ་བཏབ་པར་སྐྱེས་པའི་ལོ་ཐོག་ནི་འབྲས་ལ་སོགས་པ་དང་། གཞན་ནི་མ་བཤད་པ་སྟེ་མཆོད་པར་བྱ་བའི་རྒྱན་ནི་ནམ་
མཁའི་མཐས་གཏུགས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་སུས་ཀྱང་བདག་གིར་མ་བྱས་པ། ཡིད་ཀྱིས་གཟུང་སྟེ་ཐུབ་པ་སྐྱེས་ཀྱི་མཆོག་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་འབུལ་ལོ། །འདི་དག་ཐམས་ཅད་ཡོན་གནས་དམ་པ་དང་། བཀྲེན་ཞིང་སྡུག་བསྔལ་བ་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་ཐུགས་
རྗེ་ཅན་བདག་རྗེས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་བཞེས་པར་ཞུ། འོ་ན་འདི་དག་བརྟགས་པ་ཙམ་ཡིན་པས་ཡང་དག་པའི་མཆོད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། འོ་ན་གནོད་སེམས་བརྣབ་སེམས་ལོག་ལྟ་རྣམས་རྟོག་པ་མ་ཡིན་ནམ་དེ་ཤིན་ཏུ་ཉེས་སྤྱོད་དུ་བཤད་པ་ཅི། རང་གི་ནོར་ཅི་སྟེ་མི་འབུལ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ།
བདག་ནི་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །སྔར་བསོད་ནམས་མ་བསགས་པས་བཀྲེན་པ་ཆེན་པོར་གྱུར། ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ནི་བསོད་ནམས་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་ན་ཡིད་ཀྱི་མཆོད་པ་ལས་གཞན་བདག་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་མཆིས་སོ། །དེ་བས་བདག་གི་བསོད་ནམས་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཞན་ལ་
Vol. 106 · folio 206a
ཕན་པའི་ཐུགས་དང་ལྡན་པའི་མགོན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་འདི་དག་རང་གི་མཐུས་བཞེས་སུ་གསོལ། །རང་གི་དབང་དུ་གྱུར་པ་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་ནི་འབུལ་ལོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་ནས་ལྟོས་པ་མེད་པར་འཁོར་གསུམ་དུ་རང་བཞིན་མེད་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ལས་རྒྱལ་བས་
རྒྱལ་བ་རྣམས་དང་དེ་སྲས་རྣམས་ལའོ། །ཀྱེ་སེམས་དཔའ་མཆོག་རྣམས་བདག་ནི་ཡོངས་བཞེས་ཤིག །ཁྱེད་ཀྱི་འབངས་སུ་མཆི་བར་བགྱི། གུས་པས་ཏེ་འཚོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ད་བྱས་པའི་ཡོན་ཏན་བཤད་དེ། ཁྱེད་ཀྱིས་གཟུང་བས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་བརྟེན་པས་འཇིགས་པ་མེད་ཅིང་འཁོར་བར་
སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པར་བྱའི། ཡང་གི་སྒྲ་ནི་འདུས་པའི་དོན་ཏོ། །སྔར་བྱས་པའི་སྡིག་པ་རྣམས་འགྱོད་པ་ལ་སོགས་པས་དག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཕྱིན་ཆད་སྡོམ་པའི་ཚུལ་དུ་སླར་མི་བྱེད་པར་དམ་འཆའོ། །ད་ནི་རིམ་བཞིན་མཆོད་པའི་ཁྱད་པར་བཤད་དེ། ཁྲུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །
རང་རང་གི་གནས་ནས་ཡིད་ཀྱིས་སྤྱན་དྲངས་པ་རྣམས་ལ་ངལ་བ་གསོ་བའི་ཕྱིར་ལྟ་བུར་རིན་པོ་ཆེ་འབར་བའི་ཀ་བ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དང་། སྟེང་དུ་མུ་ཏིག་གི་དྲ་བ་དང་དྲ་བ་ཕྱེད་པའི་བླ་རེ་བྲེས་པ་དང་། དྲི་མ་མེད་པའི་འོད་དང་ལྡན་པའི་གསེར་གྱི་ས་གཞི་དང་། དྲི་ཞིམ་པའི་ཁྲུས་ཀྱི་ཕྱིར་བྱས་པའི་ཁང་
བཟངས་ལ་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དྲིའི་ཆུ་དང་། མེ་ཏོག་གིས་གང་བའི་བུམ་པ་རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱས་པ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ཁྲུས་བྱ་སྟེ་གླུ་དང་རོལ་མོ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བས་སོ། །དེ་རྗེས་ཁྲུས་ཆུ་ཕྱི་བ་བཤད་དེ། དྲི་མ་ཐམས་ཅད་བཀྲུས་ཏེ། ཨ་
ཀ་རུ་ལ་སོགས་པས་བདུགས་ཏེ་རེག་བྱ་འཇམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རས་བལ་དང་བཅས་པའི་ན་བཟས་རྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྐུ་ཕྱི་བར་བྱའོ། །དེ་རྗེས་ཤིན་ཏུ་མངར་བའི་བདུག་སྤོས་ཀྱིས་བདུག་པའི་ན་བཟའ་དེ་དག་ལ་འབུལ་ལོ། །ལྷའི་ཡུལ་ནས་བྱུང་བ་སྲབ་ཅིང་འཇམ་པ་ཁ་དོག་སྣ་ཚོགས་པས་མཛེས་པའི་
ན་བཟའ་དང་། དེ་དང་དེའི་རྒྱན་གྱི་མཆོག་མགུལ་རྒྱན་དང་། དབུ་རྒྱན་དང་། དཔུང་རྒྱན་དང་། ཕྱག་གདུབ་དང་། ཞབས་གདུབ་ལ་སོགས་པས་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་དང་། བྱམས་པ་དང་། འཇམ་དཔལ་དང་། འཇིག་རྟེན་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་རྒྱལ་སྲས་རྣམས་ལ་བརྒྱན་པར་བྱའོ། །དེ་རྗེས་སྐུ་ལ་
Vol. 106 · folio 206b
བྱུག་པ་བཤད་དེ། སྟོང་གསུམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །གླིང་བཞི་པ་དང་ཉི་ཟླ་དང་། །རི་རབ་དང་ནི་འདོད་ལྷ་དང་། །ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་སྟོང་ལ་ནི། །སྟོང་ནི་སྤྱི་ཕུད་ཡིན་པར་འདོད། །དེ་སྟོང་ལ་ནི་སྟོང་གཉིས་ཡིན། །དེ་སྟོང་ལ་ནི་སྟོང་གསུམ་སྟེ། །གླིང་བཞི་པ་ས་ཡ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་
ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་བྲོ་བས་ཁྱབ་པའི་དྲི་མཆོག་གནོད་སྦྱིན་གྱི་འདམ་དང་། ཧ་རི་ཙནྡན་ལ་སོགས་པས་དེ་དག་བྱུག་པར་བྱའོ། །དེ་དག་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྦྱངས་པ་ནི་ནང་གི་དྲི་མ་མེས་དག་པར་བྱས་པ་དང་། རོ་ས་ནིའི་ནོར་བུས་བདར་བ་དང་། ཚ་དང་སྐྱུར་མོ་ལ་སོགས་པས་ཕྱི་རོལ་གྱི་དྲི་མ་ལེགས་
པར་བཀྲུས་པའི་གསེར་གྱི་འོད་ཟེར་བས་གསལ་བ་ཐུབ་དབང་གི་སྐུ་རྣམས་ལའོ། །དེ་རྗེས་མན་ད་ར་བ་དང་། མ་ཧཱ་མན་ད་ར་བ་དཔག་བསམ་ཤིང་གི་མེ་ཏོག་དང་། ཨུཏྤལ་སྔོན་པོ་དང་། དབྱར་གྱི་མ་ལི་ལ་སོགས་པ་དྲི་བཟངས་ཀྱི་མེ་ཏོག་སྙིང་ལ་སྡུག་པས་མཆོད་གནས་མཆོག་ཐུབ་དབང་རྣམས་ལ་
མཆོད་པར་བགྱི། བཀོད་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཕྲེང་བས་ཀྱང་ངོ་། །མེ་ཏོག་གི་རྗེས་སུ་སྤོས་བཤད་དེ། དྲིའི་ངད་ཀྱིས་ཕྱོགས་ཁྱབ་ཅིང་ཡིད་དུ་འོང་བའི་དྲི་གང་གི་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བདུག་སྤོས་སྤྲིན་ལྟ་བུ་སྟེ་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་དེ་དག་ལ་བདུག་པར་བྱའོ། །བདུག་སྤོས་
ཀྱི་རྗེས་ལ་ཞལ་ཟས་བཤད་དེ། ཞལ་ཟས་ཟན་ལ་སོགས་པ་དང་། བཟའ་བ་ནི་སོས་གཅད་པར་བྱ་བ་དང་། བཏུང་བ་ནི་བུ་རམ་གྱི་ཆུ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལྷ་བཤོས་སྣ་ཚོགས་པ་དེ་དག་ལ་འབུལ་ལོ། །ལྷ་བཤོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མར་མེ་བཤད་དེ། གསེར་ལས་བྱས་པའི་པདྨའི་ཕྲེང་བའི་སྟེང་དུ་རིན་པོ་
ཆེའི་རང་བཞིན་སྣང་གསལ་རྣམས་དེ་དག་ལ་འབུལ་ལོ། །དེ་རྗེས་མེ་ཏོག་སིལ་མ་དགྲམ་པར་བཤད་དེ། ཙནྡན་དང་གུར་གུམ་ལ་སོགས་པའི་དྲིས་བྱུགས་པའི་ས་གཞི་བསྟར་བ་ལ། ཡིད་དུ་འོང་བའི་མེ་ཏོག་སིལ་མ་དགྲམ་པར་བྱའི། ཡང་དག་པར་མཆོད་པ་རྣམས་ལ་རང་རང་གི་གནས་སུ་
གཤེགས་པའི་ཕྱིར་བཞིན་དུ་གཞལ་ཡས་ཁང་ཡང་བསྟོད་པར་བཤད་དེ། ནོར་བུ་དང་མུ་ཏིག་གི་ཕྲེང་བ་འཕྱང་བས་མཛེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུའི་གཞལ་ཡས་ཁང་ཁོ་ན་སྤྲིན་ཏེ་མང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གཟི་བརྗིད་ཅན་ཕྱོགས་རྣམས་ཀྱི་རྒྱན་དུ་གྱུར་པ་བསྟོད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གླུ་གང་
Vol. 106 · folio 207a
ཡིན་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ལ་དབུལ་བར་བགྱིའོ། །དེ་རྗེས་སྟེང་བསིལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདུགས་བཤད་དེ། རིན་པོ་ཆེ་ལས་བྱས་པ་ཉི་མའི་དྲོད་ལས་སྐྱོབ་པས་གདུགས་ཤིན་ཏུ་མཛེས་པ་མུ་ཏིག་གི་ཕྲེང་བ་དྲ་བ་དང་དྲ་བ་ཕྱེད་པ་མཐའ་མར་འཕྱང་
བ། གསེར་གྱི་ཡུ་བ་ཡིད་དུ་འོང་བ་འགྲེང་བ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་གཟུང་བར་བྱའི། མཆོད་པ་རྣམ་པ་མང་པོ་མཛད་པས་གནས་ལ་དད་པ་འཕེལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གནས་མ་ཡིན་པ་ཁྱབ་འཇུག་ལ། བྷ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷ་མ་ཡིན་གྱི་རྒྱལ་པོས་ས་གཞི་ཐམས་ཅད་ཕུལ་ནས་ས་འོག་རི་
རབ་ཀྱི་ཁོང་གསེང་དུ་བཙོན་ཐོབ་པོ། །བྷ་ལ་སྦྱིན་བདག་མཆོད་གནས་ཁྱབ་འཇུག་སྟེ། །སྦྱིན་རྒྱུ་ས་གཞི་རྟ་ཡི་སྦྱིན་སྲེག་དུས། །རི་རབ་ཁོང་དུ་བཙོན་ནི་འབྲས་བུ་སྟེ། །རྒྱལ་བ་མུ་སྟེགས་ཁྱད་པར་སྟོས་ཤིག་ཨང་། །ལམ་དུ་གཤེགས་པ་ན་དེ་རྗེས་ལྷ་ལ་སོགས་པས་བྱས་པའི་མཆོད་པའི་སྤྲིན་རྣམས་
རྗེས་སུ་འགྲོ་བར་འགྱུར། དེ་ཇི་ལྟ་བུ་གླུ་དང་རོལ་མོ་དང་གར་གྱི་སྤྲིན་ཡིད་དུ་འོང་བ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྤྲོ་བ་སྐྱེད་ཅིང་དེ་ལྟར་རྒྱལ་བ་མཐོང་ནས་དང་བ་བསྐྱེད་པའོ། །གཤེགས་པར་བཞེད་པ་རྣམས་གཤེགས་པར་བྱས་ནས་གནས་པ་རྣམས་ཀྱིས་མཆོད་པ་བཤད་དེ། གསུང་རབ་
བཅུ་གཉིས་ཆོས་རིན་པོ་ཆེ་དང་། རྒྱལ་བའི་མཆོད་རྟེན་རྣམས་དང་། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐུ་གཟུགས་རྣམས་ལ་མེ་ཏོག་སྣ་ཚོགས་པ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱི་ཕྱེ་མའི་ཆར་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་ཙནྡན་ཕྱེ་མ་དང་། ན་བཟའ་ལ་སོགས་པའི་ཆར་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་
གྱུར་ཅིག །མཆོད་པར་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་ནས་མཆོད་པ་ནི་མ་དག་པས་ཇི་ལྟར་བླ་ན་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཐབས་བཤད་དེ། འཇམ་དཔལ་ལ་སོགས་པས་ཆོས་ཉིད་རྟོགས་ཏེ་ཤེས་བཞིན་པའི་དང་བས་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་མཆོད་པ་ལྟར། བདག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་དེ་སྲས་
རྣམས་ལ་མཆོད་པར་བྱའོ། །བསྟོད་པ་བཤད་དེ་དབྱངས་ནི། ནི་ཥཱ་ད་ལ་སོགས་པ་བདུན་ཏེ། དེ་དག་གི་དབྱེ་བ་ནི་ཀ་མོ་ད་ལ་སོགས་པ། དེ་མང་བས་རྒྱ་མཚོ་སྟེ་དེ་དག་གི་ཡོན་ཏན་མི་ཟད་པ་ལ་བསྟོད་པར་བྱའོ། །བསྟོད་པའི་དབྱངས་ཀྱི་སྤྲིན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་འབྱུང་བར་གྱུར་ཅིག །
Vol. 106 · folio 207b
བསྟོད་པའི་ཆོ་ག་འདི་ཡང་དམ་ཚིག་གསུམ་བཀོད་པའི་རྒྱལ་པོ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །བསྟོད་པ་རྫོགས་ནས་ཕྱག་བཤད་དེ། ཕྱོགས་བཅུར་གནས་པའི་ཞིང་ཁམས་ཀྱི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་གྲངས་དང་མཉམ་པའི་ཕྱག་གིས་ཕྱོགས་བཅུར་འདས་པ་དང་། ད་ལྟར་བ་དང་། མ་འོངས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་
ཆོས་དང་དགེ་འདུན་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་པུར་སྦྱངས་པའི་ཐབ་ལས་བྱུང་བས་མཆོད་རྟེན་དང་པོར་བཞེངས། ཕྱིས་གཞན་དུ་ཡང་འབྱུང་ངོ་། །དེ་དག་ཀུན་ནི་སྟེང་དང་འོག་དང་ཕྱོགས་མཚམས་སུ་གནས་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་གཞི་ནི་སྐྱེས་
རབས་ལ་སོགས་པར་བཤད་པའི་སྐྱེ་བའི་གནས་རྣམས་དང་། མཁན་པོ་དང་བརྟུལ་ཞུགས་རྣམས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཕྱག་བྱས་ནས་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་བཤད་དེ། སངས་རྒྱས་དང་ཆོས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་ཞེས་
ཏེ། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་སྡོམ་པའི་སྒོར་གྱུར་པ་སྟེ། འཇིགས་པ་མེད་པའི་ལམ་བསྟན་པས། སངས་རྒྱས་ལ་སྟོན་པར་ཁས་ལེན་སྟོན་པར་ཁས་མ་བླངས་ན་དེའི་བཀའ་ལ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཤིན་ཏུ་ཞི་བར་མཛད་པའི་དོན་དམ་པའི་ཆོས་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བར་ཁས་
ལེན། དེ་རྗེས་གྲུབ་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་འཇིགས་པ་མེད་པའི་གནས་སུ་འདྲེན་པ་པོ་བརྟེན་པར་བྱ་བར་ཁས་ལེན། དེ་ལྟ་མིན་ན་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་ཇི་ལྟར་སློབ། བྱམས་པས་གསུངས་པ། སངས་རྒྱས་ཉིད་ནི་སྐྱོབ་པ་སྟེ། །ཉོན་མོངས་
པ་ཡི་ཚོགས་ཀུན་དང་། །ཉེས་སྤྱོད་ཀུན་དང་རྒ་ཤི་ལས། །ཐབས་མིན་ངན་སོང་གནོད་ཀུན་དང་། །ཐེག་པ་དམན་དང་འཁོར་བ་ལས། །དེ་ཕྱིར་སྐྱབས་ནི་བླ་ན་མེད། །ཅེས་སོ། །སྙིང་པོ་ནི་གཙོ་ཆེར་གྱུར་པའི་དོན་ཏེ། དེང་ནས་བརྩམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་འཁོར་གསུམ་རང་བཞིན་མེད་པར་
བསྐྱབ་པར་བྱའོ། །སྐྱབས་སུ་སོང་བའི་རྗེས་སུ་སྡིག་པ་བཤགས་པ་བཤད་དེ། སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མངོན་སུམ་སྤྱན། །བསྟན་པ་དག་ཀྱང་བསྲུང་བར་མཛད། །ཐམས་ཅད་དེ་ཡི་མངོན་གྱུར་ཏེ། །བདག་ནི་དེ་དག་མདུན་ན་གནས། །ཞེས་བསམས་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་ནི་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད།
Vol. 106 · folio 208a
གསལ་བ་ནི་ངག་གི་རིག་བྱེད། དེ་གཉིས་ཀྱིས་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཤིན་ཏུ་གུས་པར་བསྟན་ཏོ། །ཅི་གསོལ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གང་ལ་ཐོག་མ་མེད་པ་དེ་ནི་ཐོག་མ་མེད་དེ་འཁོར་བ་དང་སྐྱེ་བ་འདི་ཉིད་དུ་བྱ་བ་དང་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་མི་ཤེས་ཤིང་ཕྱུགས་ལྟ་བུ་བདག་གིས་ཞེས་པས་རང་སུན་
འབྱིན་པའོ། །བྱས་པ་ནི་རང་གིས་ཏེ་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་ནི་གཞན་ནོ། །གཞན་གྱིས་བྱས་པ་ལ་ལེགས་པར་བྱས་སོ་ཞེས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནི་རང་ཉིད་རང་གསོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་འབྲས་བུ་རང་ལ་སྨིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏི་མུག་གི་འཁྲུལ་པས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བས་སོ། །འདོད་ཆགས་ལ་
སོགས་པའི་དབང་གིས་ལུས་ངག་ཡིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་རིགས་པ་ལས་འདའ་བར་བྱས་པས་སྡིག་པ་སྟེ། དེ་མཐོལ་བར་བྱ་བའི་མགོ་ལ་གཞག་པའི་རས་ལ་མེ་འབར་བ་ན། དེ་མྱུར་དུ་སྐྱུར་བ་ལྟར་འགྱོད་པས་གདུང་ཞིང་མཐོལ་བར་བྱའོ། །བྱེ་བྲག་བཤད་དེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་བླ་ན་མེད་པའི་ཡོན་
ཏན་གྱི་ཞིང་དང་། ཕ་མ་ཕན་འདོགས་པའི་ཞིང་དང་། བླ་མ་ཡོན་ཏན་ཅན་དང་། བཤད་པ་ལས་གཞན་རྣམས་ལ་ལུས་ལ་སོགས་པས། གནོད་པ་བྱས་པ་དེ་བཤགས་པར་བྱའོ་དང་སྦྱར་རོ། །སེམས་སྒྱུར་བར་བྱེད་པས་ན་ཉེས་པ་སྟེ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་གིས་སྐྱོན་ཆགས་པ་སྡིག་
ཅན་བདག་གིས་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་མནར་མེད་དམྱལ་བའི་རྒྱུ་འདྲེན་པས་སོ། །ཞེས་བོས་ནས་བཤགས་པར་བྱའོ། །འགྱོད་ཅིང་སྨྲས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཐབས་གང་གིས་དེ་ལས་ཐར་བར་མྱུར་དུ་བསྐྱབ་ཏུ་གསོལ། ཅིས་མྱུར་བར་འདོད་ཅེ་ན། སྡིག་པ་མ་ཟད་པར་འཆི་རུ་དོགས་པའོ། །གཞན་དུ་ན་ངན་
འགྲོར་ལྟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འཆི་བདག་ནི་འདིས་བྱས་འདིས་མ་བྱས་ཞེས་རྟོག་པར་མི་བྱེད་ཅིང་ཡིད་བརྟན་འཇོམས་པ་པོ་མི་ན་བ་ནི་བདག་དར་ལ་བབ་པའམ་ནད་མེད་དམ་སྟོབས་དང་ལྡན་པས་དང་། ནད་པས་ནི་དེ་ལས་ལོག་པས་ཡིད་གཅུགས་པར་མི་རུང་ངོ་། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལས་བྱུང་
ཞེས་མ་རིག་ཅིང་ཐོག་འབབ་པ་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་སྟེ་བྱས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། མཛའ་བ་ནི་བདག་དང་བདག་གི་བའོ། །མི་མཛའ་བ་ནི་དེ་ལ་གནོད་པའོ། །མཛའ་བ་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ། མི་མཛའ་བ་ལ་དེ་ལས་བཟློག་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་གསོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལན་དུ་མར་བྱས་སོ། །མི་རྟག་པ་བདག་གི་
Vol. 106 · folio 208b
མཛའ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཏེ། འཆི་བར་འཚལ་ཞེས་རྨོངས་པས་མ་རིག་གོ། །མི་མཛའ་བ་རྣམས་དང་མཛའ་བ་རྣམས་དང་བདག་དང་དེ་ཕྱིར་བསགས་པ་ཐམས་ཅད་རང་གི་ངང་གིས་འཇིགས་པར་འགྱུར་བས། དེའི་སླད་དུ་སྡིག་པ་མི་རིགས་ཞེས་མི་ཤེས་པས་སོ། །ཇི་ལྟར་
རྨི་ལམ་དུ་མཐོང་བ་ཉམས་ཏེ་ཕྱིས་བལྟ་རུ་མེད། དེ་ལ་དྲན་པ་ཙམ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་གཞན་ཡང་དངོས་པོ་དེ་དང་དེ་གང་མྱོང་བ་དེ་སྐྱེ་བ་འདི་ཉིད་དུ་མི་བརྟན་པས་དྲན་པར་བྱ་བ་ཙམ་སྟེ། དེའི་ཆེད་དུ་བདག་གི་བར་བརྟགས་ནས་སྡིག་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། ཚེ་འདི་ཉིད་དུ་བདག་ཡོད་བཞིན་དུ་མཛའ་
བ་དང་མི་མཛའ་བ་དུ་མས་སོ། །དེ་དག་གི་ཆེད་དུ་བདག་གིས་བྱས་པའི་སྡིག་པ་དམྱལ་བའི་རྒྱུ་མི་བཟད་པ་བདག་གི་མདུན་དུ་གནས་ཏེ་དེ་དག་དང་འགྲོགས་ཏེ་མི་འགྲོའོ། །འོ་ན་ཁྱོད་ཇི་ལྟར་རྨོངས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། བདག་སུའི་ཡང་ཉེ་དུ་མ་ཡིན་ཞིང་བདག་གི་ཉེ་དུ་ཡང་གང་ཡང་མ་ཡིན་
པས་གློ་བུར་བ་ཡིན་ཞེས་མ་དཔྱད་པས། བདག་གི་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་། དེ་ལས་བཟློག་པ་ལ་སྡང་བས་སྡིག་པ་དུ་མ་བྱས་སོ། །མ་འཇིགས་ཤིག་ཁྱོད་ཚེ་རིང་བ་ཡིན་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཉིན་མཚན་དུ་ཚེ་རྟག་ལ་ནང་དུ་ཞུགས་པ་མེད་པས་བདག་ཅི་སྟེ་འཆི་བར་མི་འགྱུར། སྐྱེ་
བ་ཕྱི་མ་ནི་ལྟ་ཞོག །སྐྱེ་བ་འདི་ཉིད་དུ་ནད་ཀྱིས་གཟིར་བས་ཉལ་བ་གཉེན་བཤེས་ཀྱིས་མཐའ་མ་བསྐོར་བ་དག་གཅིག་པུ་ཁོ་ནས་སྲོག་གཅོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་གདུང་བ་དང་སྐོམ་པ་ལ་སོགས་པ་བཟོད་པར་བྱའི། ཉེ་དུ་ལ་སོགས་པས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་མྱོང་ངོ་། །
འོ་ན་ཅི་སྟེ་གཞན་གྱི་དོན་དུ་འཇུག་ཅེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་འདིར་གཏི་མུག་སྡིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་དེ་བསལ་བར་བྱ་བའི་རིགས་པ་འདི་དག་ཡིན་གྱི། འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་པས་ནི་གཞན་དོན་དུ་འཇུག་པའོ། །སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་ཉེ་དུ་ལ་སོགས་པའི་ཕན་པ་ནམ་ཡང་མེད་པར་བཤད་དེ།
འཆི་བདག་གི་ཕོ་ཉས་ཟིན་པ། ཞགས་པས་མགུལ་པ་བཅིངས་པ་ཐོ་བས་ཕྱིས་བརྡུང་བ་ཚེར་མ་དང་རྡོ་གཤག་མས་ཟུག་པ་ལས་ཀྱི་ས་གཞི་རུ་ཁྲིད་པ་གཅིག་པུ་ལ་གཉེན་དང་བཤེས་ཀྱིས་ཅི་ཕན། དེ་ཚེ་བསོད་ནམས་གཅིག་པུས་སྐྱོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་བདག་གིས་མ་བསགས་སོ། །གཞན་གྱི་
Vol. 106 · folio 209a
རྐྱེན་བཤད་ནས་རང་གི་རྐྱེན་འཆད་དེ། མི་རྟག་པ་ཉམས་པའི་རང་བཞིན་སྲོག་ལ་ཆགས་པས་མ་འོངས་པའི་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་མི་ཤེས་བཞིན་དུ་ལང་ཚོ་དང་ནོར་དང་དབང་ལ་སོགས་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་བག་མེད་པ་བདག་གིས། ཀྱེ་མགོན་པོ་རྣམས་སྡིག་
པ་མང་དུ་བསགས་སོ། །དེ་ལྟར་འགྱོད་པ་ཅིས་ཤེ་ན་སྨྲས་པ། དམྱལ་བའི་སྡུག་བསྔལ་བས་ཀྱང་རྐང་པ་དང་ལག་པ་གཅོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཤིན་ཏུ་ཆུང་སྟེ། དེའི་སླད་དུ་ཁྲིད་ཀྱང་ལུས་བསྐམ་པ་དང་། ཁ་སྐོམ་པ་དང་མིག་རྩ་ངན་པས་འགྲོ་བ་བཟློག་པ་མཐོང་། འཇིགས་སུ་རུང་བའི་
གཟུགས་ཅན་དེ་དག་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་དག་གིས་ཟིན་པ་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་ལས་བྱུང་བའི་ནད་ཀྱིས་གཟིར་བ་བྲེད་ཅིང་བཤང་བ་འདོར་བས་ལུས་པོ་འཁྱིག་པའོ། །འོ་ན་སྡིག་པ་བཤགས་པ་དེའི་རྒྱུ་མཚན་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པས་ཅི་བྱེད་ཅེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་མ་སྤྱད་པས་སྡིག་པ་འབྱུང་གི་སྤྱོད་པ་པོ་ལ་མི་
འབྱུང་། ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་མེད་པར་གང་གི་ཕྱིར། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཞི་བར་མི་འགྱུར་བས་སོ། །བྲེད་པས་མིག་བགྲད་ནས་ཕྱོགས་བཞིར་སྐྱབས་ཚོལ་ཏེ་སུ་ཞིག་སྙིང་རྗེ་ཅན་འཇིགས་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལས་བདག་གི་སྐྱབས་སུ་འགྱུར་ཞེས་བྱས་ནས་སོ། །ཤིན་ཏུ་ཚ་བ་ལ་སོགས་
པ་དམྱལ་བའི་གནས་དེར་ཕྱོགས་རྣམས་སྐྱབས་མེད་པར་མཐོང་ནས་ཡི་མུག་པའི་ཚེ། བདག་གིས་ཇི་ལྟར་བྱ་སྟེ་བཟློག་པའི་ཐབས་མེད་པས་སོ། །དེ་བས་ན་ད་ལྟ་ཁོ་ན་དེ་ལ་ཕན་པ་བྱ་དགོས་ཞེས་སྨྲས་པ། ཀུན་ཏུ་དབུགས་འབྱིན་པ་བློ་བདེ་བའི་གནས་ཀུན་ནས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ནུས་པ་ཅན།
སེམས་ཅན་སྐྱོབ་པའི་དོན་དུ་བྱོན་པ། སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པ། རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་དེ་རིང་ཉིད་དུ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བར་བྱ་ཞེས་རྟེན་གྱི་སྟོབས་བཤད་དོ། །ཆོས་དང་དགེ་འདུན་བསྟན་པར་བཤད་དེ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་ཆོས་སྲིད་པའི་འཇིགས་པ་ལས་སྐྱོབ་པ་དང་།
ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ལ་དེ་རིང་ཉིད་དུ་སྐྱབས་སུ་མཆིའོ་ཞེས་སྐྱབས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། ཕྱིན་ཆད་མི་བྱེད་པའི་སྟོབས་དང་། གཉེན་པོའི་སྟོབས་དང་། རང་ལ་སྨོད་པ་བཞིས་སྡིག་པ་ཟད་པར་འགྱུར་བས། སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་ཟློས་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ། །གཙོ་ཆེ་བའི་
Vol. 106 · folio 209b
རིམ་པས་བརྟན་པ་བཤད་དེ། ལུས་ལ་སོགས་པ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བདག་ནི་འཇིགས་པས་སྐྲག་ནས་ཀུན་དུ་བཟང་པོ་དང་། འཇམ་དཔལ་ལ་བདག་འབུལ་ལོ། །བལྟས་པ་ཙམ་གྱིས་རྒུད་པ་སེལ་བས་ན་སྤྱན་རས་གཟིགས་ཐུགས་རྗེའི་སྤྱོད་པ་མ་འཁྲུལ་པ་ལ་ཉམ་ཐག་ང་རོས་
འོ་དོད་འབོད། ཁྱེད་ཀྱིས་སྡིག་ལྡན་བདག་ལ་སྐྱབ་ཏུ་གསོལ། སྡིག་པ་ལས་རིང་དུ་སོང་བ་ནི་འཕགས་པ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་གནས་པས་ནམ་མཁའི་སྙིང་པོ། །སའི་ཁམས་ཀྱི་དག་པ་ཡིན་པས་སའི་སྙིང་པོ། །གཞན་ཡང་ས་བཅུ་པ་རྣམས་ལ་སྐྱབས་ཚོལ་བས་སྙིང་
ནས་འོ་དོད་འབོད། གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་དང་གནོད་སྦྱིན་དང་སྲིན་པོ་ལ་སོགས་པ་གཞན་སྡུག་པས་དགའ་བ་གང་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་སྐྲག་ཅིང་འབྲོས་པ་ཕྱག་ན་རྡོ་རྗེ་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །སྔར་མི་ཤེས་པས་ཁྱེད་ཀྱི་བཀའ་ལས་འདས་ཏེ་སྡིག་པ་བྱས། ད་ནི་ཆོས་ཤེས་པས་དེའི་འབྲས་བུ་དམྱལ་
བའི་འཇིགས་པ་མཐོང་ནས། ཁྱེད་ལ་སྐྱབས་སུ་མཆི་ལགས་ཀྱི། །འཇིགས་པ་མྱུར་དུ་བསལ་དུ་གསོལ། །ཆོས་བཞི་བསྟན་པ་ལས་གསུངས་པ། །སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ལ་བརྟེན་པས། །སྡིག་པས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པ་མི་ནུས་སོ་ཞེས་སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་ལ་འདའ་བར་རིགས་
པ་མ་ཡིན་པར་བཤད་དེ། ཐུན་མོང་རག་ལ་ཁད་པའི་ནད་ལ་འཇིགས་པས་ཀྱང་སྨན་པའི་ཚིག་ལ་འདའ་བར་མི་བྱེད་དེ། ནད་འཕེལ་བའི་དོགས་པས་སོ། །བཞི་དང་བཞི་བརྒྱའི་ནད་ཀྱིས་ཟིན། །འདའ་བར་མི་བྱེད་ལྟ་ཅི་སྨོས། །དུས་མ་ཡིན་པའི་འཆི་བ་བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་སྟེ། དུས་
ཀྱི་འཆི་བ་གཅིག་དང་བཅས་པ་བརྒྱ་རྩ་གཅིག་སྟེ། དེ་ཡང་སོ་སོར་རླུང་དང་། མཁྲིས་པ་དང་། བད་ཀན་དང་། དེ་དག་འདུས་པ་ལས་བྱུང་བས་བཞི་དང་བཅས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་བཞིའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་ཀྱང་ཅི་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གང་ལས་ནད་གཅིག་འཁྲུགས་པས་ཀྱང་འཛམ་བུའི་གླིང་
ན་གནས་པའི་མི་རྣམས་འཆི་སྟེ། ནད་གང་གི་གསོ་བའི་སྨན་མཆོག་གང་ནས་ཀྱང་མི་རྙེད་དོ། །འདིར་བྷ་ན་ཤྲཱིའི་རྒྱལ་པོ་པདྨའི་སྐྱེ་རབས་དཔེ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ཉིད་འདས་པའི་དུས་སུ་པདྨ་ཞེས་ཀ་ཤིའི་རྒྱལ་པོར་སྐྱེས་ཏེ། དེའི་དུས་སུ་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་མི་ཐམས་ཅད་ནད་དང་
Vol. 106 · folio 210a
བཅས་པས་འཆི་སྟེ། དེ་དག་ཀུན་གྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་གསོལ་ཏེ། ཀྱེ་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པར་བྱེད་ཀྱང་། བདག་གི་གནས་སྐབས་འདི་ལྟ་བུར་གྱུར། རྒྱལ་པོ་དུས་དེ་ཉིད་དུ་སྨན་པ་རྣམས་ལ་བཀའ་སྩལ་པ།
དེ་དག་གི་གསོ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཀུན་བལྟས་ལ། དེའི་ཉིན་མོ་སྐྱེས་པའི་རོ་ཧི་ཏའི་ཉའི་ཤ་ལས་གཞན་མ་མཐོང་བར་རྒྱལ་པོ་ལ་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནི་དེའི་ཉིན་པར་གྱེས་པ་ཆུ་ཆེན་པོ་གཅོད་པ་ལམ་མ་རྙེད་པ་རྙེད་པར་དཀའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཐའ་ཡས་པ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་
ནད་གཅིག་གིས་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཆུད་གསན་ཏེ། གང་ལ་སྨན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ལས་གཞན་གྱིས་མི་རྙེད་དོ། །དེ་ལ་ལ་ལུས་དང་ཡིད་ཀྱི་ཟུག་རྔུ་རྣམས་སེལ་ནུས་པ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྨན་པའི་གསུང་ལས་འདའ་བར་བྱེད་པས་བདག་ཤིན་ཏུ་གཏི་མུག་སྨད་
པའི་གནས་ཤེས་བཞིན་དུ་བཀའ་ལས་འདའ་བར་བྱེད་ན་བདག་ལས་གཞན་རྨོངས་པ་སུ་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བདག་ལ་སྨོད་པའོ། །དེ་བས་ན་བག་ཡོད་པར་འཚལ་ཞེས་སྨྲས་ཏེ། རི་ལ་སོགས་པའི་གཡང་ས་ཆུང་བ། གང་ལ་རུས་པ་འཆག་པའམ་འཆི་བ་ཙམ་འབྱུང་བ་དེར་ཡང་བག་ཡོད་པར་སྤྱོད་ན།
དཔག་ཚད་སྟོང་ཕྲག་གི་ཚད་མནར་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་གཡང་ས་རིང་བར་བར་གྱི་བསྐལ་པའི་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ལ་བག་ཡོད་པར་བྱེད་པ་ལྟ་ཅི་སྨོས། དེར་སྡུག་བསྔལ་ཡོད་ཀྱང་འདིར་ཡུན་རིངས་བདེ་བ་མྱོང་བས་ཆོག་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་རིང་ཁོ་ན་མི་འཆི་བྱས་ནས་བདེ་བ་ལ་རེ་བ་མི་
རིགས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བདག་འཆི་བའི་ཚེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་རྟག་པས་ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར། དབུགས་འབྱིན་པ་ཡང་མེད་པར་བཤད་དེ། འཇིགས་པར་མ་བྱེད་ཅེས་མི་འཇིགས་པ་སུས་བདག་ལ་བྱིན། དམྱལ་བའི་འཇིགས་པ་ལས་ཐར་བའི་ཐབས་ཀྱང་མེད་དེ། གསོན་པ་
ནི་འཆི་བའི་མཐའ་མ་ཅན་ཞེས་གསུངས་པས། ངེས་པར་འཆི་བར་འགྱུར་ན་བདེ་བར་འདུག་པ་མི་རིགས་སོ། །བདེ་བ་ལ་རེ་བ་འདི་བས་ཀྱང་མི་རིགས་པར་བཤད་དེ། ཕྲེང་བ་དང་ཙནྡན་ལ་སོགས་པ་སྔར་ཉོ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ད་ལྟ་མེད་པས་དེའི་སྙིང་པོ་ད་ལྟ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། དེའི་བདེ་བ་ཡང་དུས་དེ་ཉིད་
Vol. 106 · folio 210b
དུ་ཉམས་སོ། །བདེ་བའི་རྒྱུ་གང་ལས་མངོན་པར་ཞེན་ནས་བདག་གིས་བླ་མའི་བཀའ་ལས་འདས་པར་བྱས། དེ་བས་ན་བདག་གིས་འདི་ཁོ་ན་བསམ་པར་བྱའི། མི་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་འདི་སྤངས་ནས། ཉེ་དུ་རྣམས་ཀྱང་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་ལས་ཀྱི་འཕེན་པས་མི་ཤེས་
པའི་གཤེད་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་བས། ད་ཉེ་དུ་ལ་སོགས་པས་བདག་ལ་ཅི་དེ་ཚེ་ཕན་པ་མེད་པས་སོ། །མི་དགེ་བ་ལས་སྡུག་བསྔལ་ངེས་པར་འབྱུང་ཞེས་བསམས་ནས་ཕྱིན་ཆད་སྡོམ་པར་འགྱུར། དེ་ནས་སྔར་བྱས་པ་ལས་ངེས་པར་ཇི་ལྟར་ཐར་ཞེས་བསམས་པས་བཤགས་པ་ལ་
སོགས་པ་འབྱུང་། དེ་བས་ཉིན་མཚན་མེད་པར་བདག་གིས་འདི་ཉིད་བསམ་པར་རིགས་སོ། །བསམ་པའི་འབྲས་བུ་བཤད་དེ། བྱིས་པ་མི་ཤེས་པ་གཏི་མུག་གིས་ལྡོངས་པ་བདག་གིས་ལུས་ལ་སོགས་པས་གང་བྱས་པ་རང་བཞིན་གྱི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མི་དགེ་བ་བཅུ་དང་། བརྟུལ་
ཞུགས་ཅན་ལ་བཅས་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དུས་མ་ཡིན་པའི་ཁ་ཟས་ལ་སོགས་པ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་བཤགས་པར་བྱ། །སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་མདུན་དུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ལ། འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་འཇིགས་ཤིང་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཕྱག་བྱས་ནས་
སོ། །སྡིག་པ་འདི་ནི་བདག་གིས་བྱས། །ཞེས་ཁས་བླངས་ནས་བཤགས་པར་བྱའོ། །གཟུང་དུ་གསོལ་ཞེས་པ་ནི་བདག་གིས་འཆབ་སེམས་མེད་པར་བཤགས་པར་བྱས་པ་དགོངས་སུ་གསོལ། ཕྱིན་ཆད་སྡོམ་པ་བཤད་དེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་མི་བཟད་པས་བཟང་པོ་མ་ཡིན། དུས་
འདི་ནས་བརྩམས་ཏེ་སླར་མི་བྱའོ། །བླ་མ་ལ་སོགས་པ་ལ་བཤགས་པ་བྱེད་ན་བཤགས་པ་བྱས་པའི་རྗེས་སུ་དེས་དྲིས་ཏེ་དེ་ལྟུང་བར་མཐོང་ངམ། དེས་མཐོང་ལགས་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཡང་བླ་མས་ཕྱིན་ཆད་སྡོམ་མམ་དྲིས་པས་དེས་སྡོམ་ལགས་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །བཤགས་པ་མང་དུ་
གསུངས་པས་དེའི་ལེའུ་གཉིས་པའི་དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ་ཁྱད་པར་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལེའུ་གཉིས་པའོ།། །།རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་བཤད་དེ། རིགས་དྲུག་ལ་འཁོར་བའི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོས་བྱས་པའི་དགེ་བས་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངན་སོང་སྡུག་བསྔལ་ངལ་སོ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཕྱུང་
Vol. 106 · folio 211a
ནས་དགེ་བ་ཟད་པ་ཡིན་པས་དུས་འགའ་ཞིག་ངན་སོང་དུ་མི་ལྟུང་བས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་དགེ་བ་ནི་སྲིད་པའི་འབྲས་བུ་ཅན་ཁོ་ནའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ནི་འཛད་པ་མེད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ཆོས་རྣམས་སངས་རྒྱས་ཀྱི། །ཆོས་རྣམས་དང་ནི་རྒྱང་རིང་ངོ་། །ཞེས་
གསུངས་པས་སོ། །རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་ནི་གསུམ་སྟེ། སེམས་དང་བས་ཡིད་ཀྱི་དང་། བ་སྤུ་ལྡང་བ་དང་མཆི་མ་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པས་ལུས་ཀྱི་དང་། ལེགས་པར་བྱས་སོ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པས་ངག་གིའོ། །དགེ་བ་བྱས་པ་དེ་དག་མི་ཤེས་པས་སྡུག་བསྔལ་བ་རྣམས་བདེ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་
སྨོན་ལམ་མོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ལས་ཐར་པ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གཟིགས་པའི་ལམ་སྟོན་པས་སྐྱོབ་པ་སྟེ་སངས་རྒྱས་སོ། །དེའི་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཉིད་དང་། འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་སངས་རྒྱས་ཏེ་དེ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་
རང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་བཤད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་འཆོས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་བསྐྱེད་མང་བས་རྒྱ་མཚོ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་མཛད་པ་ལ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་ངོ་། །ཆོས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་གསོལ་བ་བཤད་དེ། ཕྱོགས་བཅུ་དུས་གསུམ་གྱི་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་རྣམས་ལ་གསོལ་བ་གདབ་སྟེ་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཞིང་མི་ཤེས་པའི་མུན་པས་བསྒྲིབས་པས་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གདུངས་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྒྲོན་གསལ་མཛད་དུ་གསོལ་ཞེས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་གསོལ་བ་བཤད་དེ། བྱ་བ་བྱས་པའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་བཞེད་པའི་རྒྱལ་
བ་རྣམས་ལ་བསྐལ་པ་མཐའ་ཡས་པར་བཞུགས་པར་གསོལ་ཏེ། འགྲོ་བ་འདི་དག་བླང་བྱ་དང་སྤང་བྱ་མི་ཤེས་པར་མ་གྱུར་ཅིག །སྟོན་པ་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྔོ་བ་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་མཆོད་པ་དང་ཕྱག་དང་གསུམ་ལ་སྐྱབས་སུ་འགྲོ་བ་དང་སྡིག་པ་བཤགས་པ་དང་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བ་དང་
གསོལ་བ་གདབ་པ་སྟེ། ཡན་ལག་བདུན་པ་བླ་ན་མེད་པའི་མཆོད་པ་བྱས་ལ། དགེ་བ་བདག་གིས་གང་ཐོབ་པ་དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་བར་བྱེད་ནུས་པར་བདག་གྱུར་ཅིག །ཐུན་མོང་དུ་བཤད་ཅིང་བྱེ་བྲག་བཤད་དེ། དེས་ཀྱི་སྒྲ་ནི་ཀུན་དང་སྦྱར་རོ། །ནད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྨན་དུ་
Vol. 106 · folio 211b
བདག་གྱུར་ཅིག །ཇི་ལྟར་དགེ་བསྙེན་མ་བྱང་ཆུབ་སེམས་མས། རང་གི་ཤ་དྲོན་གཅོད་ཅིང་དགེ་སློང་ཅིག་ནད་གསོར་མི་རུང་བ་ལ་དྲངས་པས་དེ་ལས་གྲོལ་བར་བྱས་པའོ། །ནད་གཡོག་ཀྱང་བདག་གྱུར་ཅིག །དུས་ཇི་སྲིད་ཀྱི་ནད་དེ་སླར་མི་ལྡོག་པ་དེ་སྲིད་དུའོ། །བཀྲེས་པ་དང་སྐོམ་པའི་ནད་ལ་
བཟའ་བ་དང་བཏུང་བ་བྱིན་ནས་བདག་གིས་སེལ་ནུས་པར་གྱུར་ཅིག །བསྐལ་པ་མཚོན་དང་ནད་དང་ནི། །མུ་གེ་དག་གིས་མཐར་འཇིག་གོ། །གང་ལ་འཇིག་རྟེན་ཚེ་ལོ་བཅུ་པའི་དུས་དེར་བཟའ་བཏུང་མེད་པས། ཤ་དང་རུས་པ་ཕན་ཚུན་དུ་ཟ་བའི་དུས་དེར་བདག་བཟའ་བ་དང་བཏུང་བར་གྱུར་ཅིག །
ནོར་མེད་པས་བཀྲེན་པ་རྣམས་ལ་འཛད་པ་མེད་པའི་གཏེར་དུ་བདག་གྱུར་ཅིག །དེ་དག་གི་མདུན་དུ་གནས་ཤིང་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་མལ་དང་། བཟའ་བ་དང་གོས་དང་གདན་ལ་སོགས་པ་འབུལ་ཞིང་ཉེ་བར་གནས་པའོ། །རྡོ་རྗེ་རྒྱལ་མཚན་གྱི་མདོ་ལས་གསུངས་པ། དགེ་བའི་རྩ་བ་འདིས་བདག་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐྱོབ་པར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མང་བའོ། །སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཆོ་ག་ལ་ནུས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་བཤད་པས། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་པས་བཤད་དེ། དུས་འདི་ནས་བརྩམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་བར་དུ་འགྲོ་
བའི་རིས་ཀུན་དུ་བདག་གི་ལུས་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་རིས་ཀུན་དུ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྫས་རྣམས་རྟ་དང་གླང་པོ་ཤིང་རྟ་ལ་སོགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དགེ་བ་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་བ་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་
བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏང་བར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་གསུངས་པ། དགེ་བ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་བསྔོ་བ་འདི་ནི་འདས་པ་ལ་མཁས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མང་བའོ། །ཡོངས་སུ་བཟུང་བའི་རྩ་བ་ཅན་སྲིད་པའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་བས་གྲོལ་ཞེས་བརྗོད་དེ་སེར་
སྣ་སེལ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་བདག་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་བཏང་བས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟེ། བདག་གི་སེམས་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འདོད་དེ། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་དུས་སུ་གལ་ཏེ་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཅིས་ཀྱང་གཏོང་ན་དེའི་ཚེ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་བཏང་བ་
Vol. 106 · folio 212a
མཆོག་ཡིན་ནོ། །དེ་བས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་དུ་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་ལྟར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་བཏང་བས་ཇི་ལྟར་འདོད་པ་བཞིན་དུ་དབྱུག་པ་ལ་སོགས་པས་རྡེག་པ་དང་། ཚིག་ངན་གྱིས་སྨོད་པ་དང་། ས་རྡུལ་གྱིས་གཡོགས་པ་དང་། འདོད་པ་བཞིན་དུ་བྱེད་
དུ་འཇུག །བྱིས་པ་ཡིན་པས་བདག་གི་ལུས་ཀྱིས་རྩེ་བ་དང་། རོལ་པ་དང་། ཅོ་འདྲི་བ་དང་། ག་ཞ་དང་བདག་གིས་ཀུན་ནས་ལུས་འབུལ་བས། དེ་དག་གི་མཉམ་པ་དང་མི་མཉམ་པའི་བསམ་པས་བདག་ལ་དགོས་པ་ཅི། ལས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདི་བྱེད་དུ་ཆུག་མི་འོས་པ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་
གང་དེ་དག་ལ་བདེ་བའི་རྒྱུ་ཉེས་སྤྱོད་མ་ཡིན་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་བདག་ལ་བརྟེན་ནས་སུ་ལ་ཡང་མི་འདོད་པ་ནམ་ཡང་འབྱུང་བར་མ་གྱུར་ཅིག །གང་དག་ལ་བདག་དམིགས་ནས་བློ་ཁྲོས་པའམ་མ་དད་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་གི་འདོད་པའི་དོན་ཐམས་ཅད་གྲུབ་པའི་བློ་དེ་ཉིད་རྒྱུར་གྱུར་ཅིག །བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་བཟོད་པ་མཐོང་ནས་དད་པ་སྐྱེ་བས་སོ། །མེད་པའི་སྐྱོན་བརྟགས་ནས་གང་དག་བདག་ལ་ཁ་ཟེར་བ་དང་། གནོད་པ་བྱེད་པ་དང་། ཕྱར་ཁ་གཏོང་བ་དེ་དག་བཤད་པའི་རིགས་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་པར་གྱུར་ཅིག །གཞན་ཡང་མགོན་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་མགོན་དང་། ལམ་དུ་ཞུགས་
པ་རྣམས་ཀྱི་དེད་དཔོན་དང་། ཆུ་བོ་ལ་སོགས་པ་བརྒལ་བར་འདོད་པའི་གྲུ་དང་། རགས་སམ་ཟམ་པར་བདག་གྱུར་ཅིག །མུན་པར་མར་མེ་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་མར་མེ་དང་། གནས་མལ་འདོད་པ་ལ་གནས་མལ་དང་། བྲན་འདོད་པའི་བྲན་དུ་གྱུར་ཅིག །འདོད་པའི་དོན་བསྒྲུབ་པའི་ཡིད་བཞིན་
ནོར་བུ་དང་། ལག་པ་ནང་དུ་བཅུག་པས་ཅི་འདོད་འོང་བའི་བུམ་པ་བཟང་པོ་དང་། ལྷ་མོའི་གསང་སྔགས་བསྒྲུབ་པ་ལས་ཐམས་ཅད་བྱེད་པས་གྲུབ་པའི་རིག་སྔགས་དང་། གཅིག་པུ་ནད་ཐམས་ཅད་ཞི་བར་བྱེད་པའི་སྨན་ཆེན་དང་། བརྟགས་པའི་དོན་ཀུན་སྒྲུབ་པས་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་དང་།
འདོད་པའི་དོན་འཇོ་བས་འདོད་འཇོའི་བར་གྱུར་ཅིག །ས་དང་ཆུ་དང་མེ་དང་རླུང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ཇི་ལྟར་དམྱལ་བ་དང་འདོད་པ་དང་ལོག་རྟོག་དང་སྨན་དང་ཤིང་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། བཏུང་བ་དང་ཁྲུས་ལ་སོགས་པ་དང་། འཚེད་པ་དང་སྲེག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། བརྐྱང་བ་དང་
Vol. 106 · folio 212b
བསྐུམ་པ་ལ་སོགས་པས། ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་སྣ་ཚོགས་པར་གྱུར་ཅིག །དེ་ལྟར་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་བདག་ལོངས་སྤྱོད་དུ་གྱུར་ཅིག །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཇི་སྲིད་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཀྱི་བར་ཞེས་བློ་
གྲོས་མི་ཟད་པའི་མདོ་ལས་གསུངས་སོ། །དེ་སེམས་རིན་ཆེན་ཞེས་པ་ནས་བརྩམས་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་མཆོག་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པ་ལ་ནུས་པ་བཞིན་དུ་མཆོད་པ་བྱས་ཏེ། ལུས་ཕུལ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཕན་ཡོན་ཤེས་ནས་སྐྱབས་
སུ་འགྲོ་བ་བྱས་ཏེ། དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་གོ་ནས་སྡུག་བསྔལ་བའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སྙིང་རྗེ་བསྐྱེད་དེ། གང་ཚེ་བདག་དང་གཞན་གཉིས་ཀ །སྡུག་བསྔལ་མི་འདོད་མཚུངས་པ་ལ། །བདག་དང་ཁྱད་པར་ཅི་ཡོད་ན། །གང་ཕྱིར་གཞན་མིན་བདག་སྲུང་བྱེད། །ཅེས་བདག་
གཞན་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པར་རྟོགས་ཏེ་རང་གཞན་གྱི། སྡུག་བསྔལ་ཐར་བར་བྱེད་འདོད་ཅིང་། །བདེ་བའི་མཐར་ནི་འགྲོ་འདོད་པས། །དད་པའི་རྩ་བ་བརྟན་བྱ་ཞིང་། །བྱང་ཆུབ་ལ་ཡང་བློ་བརྟན་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡོམ་པ་ཚིགས་བཅད་གཉིས་འདོན་ཅིང་ལེན་
པའོ། །དེ་ཇི་ལྟར་ལ་སོགས་པ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་ནི་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་སྒྲིབ་པ་རྣམས་སྤངས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་དམིགས་པར་རྟོགས་པ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ལེའུས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་སེམས་ནི་དེ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པའོ། །དེ་མེད་ན་རང་དང་གཞན་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཞི་
བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་སྔོན་གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད་པ་ལྟར། སེམས་བསྐྱེད་ནས་བསླབ་པ་བསྲུང་བ་ལྟར་རིམ་པ་བཞིན་ནི་ལས་དང་པོ་པས་ནུས་པའི་རིམ་པས་སོ། །དེ་ལྟར་བདག་གིས་བསྐྱེད་པར་བྱ། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འཕགས་པ་འཇམ་དཔལ་
གྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་བཀོད་པའི་མདོ་ལས་སྐྱེ་རབས་སྔ་མ་ལ་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པ་དང་། མཐའ་དང་བྲལ་བ་འཁོར་བ་ཡི། །མུ་ནི་དང་པོ་ཇི་སྲིད་དུ། །དེ་སྲིད་འགྲོ་ལ་ཕན་དོན་དུ། །སྤྱོད་པ་གཞལ་མེད་སྤྱོད་པར་བྱ། །མགོན་པོའི་མདུན་དུ་ཡང་དག་པའི། །
Vol. 106 · folio 213a
བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་སེམས་བསྐྱེད་བྱ། །བཀྲེན་པ་ལས་ནི་གྲོལ་བྱའི་ཕྱིར། །འགྲོ་བ་དག་ལ་སྙན་གསན་འབེབས། །དེང་ནས་བརྩམས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་བར། །སེར་སྣ་དང་ནི་ང་རྒྱལ་དང་། །ཞེ་སྡང་དང་ནི་ཕྲག་དོག་དག །བདག་གིས་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདོད་པ་སྡིག་ཅན་སྤངས་
ནས་སུ། །ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་སྤྱད་པར་བྱ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། །བརྟུལ་ཞུགས་ལ་ཡང་བསླབ་པར་བྱ། །སྡོམ་པ་འདི་བུད་མེད་ལ་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་ཞིང་འགྲོ་བ་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་འདོད་པས་སྐྱེའོ། །གཞན་གོ་སླའོ། །སྦྱོར་བ་དང་དངོས་གཞི་དང་རྗེས་
ཐོབ་ཀྱིས་ལས་ཚང་བར་འགྱུར་ཏེ། གཉིས་བཤད་ཟིན་རྗེས་གསོ་བའི་ཕྱིར་སེམས་གཟེངས་བསྟོད་པ་བཤད་པའི་རིམ་པས་བསྐྱེད་ལ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དང་བས་འདི་ལྟར་ནི་འོག་ཏུ་འཆད་པའི་རིགས་པས་སོ། །འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་འདི་ལྟ་བུའི་རྙེད་པ་མེད་ཀྱི་ཇི་ལྟར་དེ་རིང་གཟུང་བ་
ལེགས་པར་ཐོབ་པ་ནི་སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་འདི་ནི་མི་ཁོ་ན་ལ་སྐྱེའོ། །བསམ་གཏན་གྱི་སྡོམ་པ་ནི་ལྷ་རྣམས་ལ་ཡང་ངོ་། །ཟག་པ་མེད་པའི་སྡོམ་པ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལའོ། །སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་སྐྱེས་པས་སོ། །རྒྱལ་སྲས་ནི་ང་རྒྱལ་ཁྱད་པར་ཅན་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་རྒྱུན་
དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བྱེད་པ་བདག་གིས་དེ་ལྟར་བྱའི། ཇི་ལྟར་སྐྱོན་མེད་པ་ནི་ཐོག་མ་དང་བར་དང་ཐ་མར་དག་པར་གྱུར་པ་ལ་བདག་གི་ཉེས་སྤྱོད་ཀྱིས་རྙོག་པར་མི་འགྱུར་བའོ། །ཇི་ལྟར་མིག་མེད་པར་ལམ་གྱི་ཕྱག་དར་ཕུང་པོ་ལས་རིན་པོ་ཆེ་རྙེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྔར་གྱི་ལེགས་སྤྱད་ལས། སངས་
རྒྱས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པའི་ཕྱིར་ཕྱག་དར་ཕུང་པོ་ལྟ་བུ་འཁོར་བ་ལས་ལོང་བ་ལྟ་བུ་བདག་ལ་རིན་པོ་ཆེ་ཐོབ་པ་ལྟར། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པའོ། །འགྲོ་བའི་འཆི་བདག་གཞོམ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བདུད་རྩི་ནི་རྒས་པ་དང་འཆི་བ་བཟློག་པ་ལྟ་བུ་དང་། འགྲོ་བའི་དབུལ་བ་
སེལ་བར་བྱེད་པ་གཏེར་འཛད་པ་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །ནད་ཞི་བར་བྱེད་པ་གྲུབ་པའི་སྨན་ལྟ་བུ་དང་། རིས་ལྔར་འཁོར་བས་དུབ་པའི་འགྲོ་བ་ངལ་གསོ་བའི་གནས་ལྗོན་ཤིང་ལྟ་བུའོ། །ངན་སོང་གསུམ་གྱི་འདམ་ལས་སྒྲོལ་བར་བྱེད་པའི་རིགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་བ་ལྟ་བུ་དང་། རིགས་དང་གཟུགས་ལ་
Vol. 106 · folio 213b
སོགས་པ་མ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པའི་གདུང་བ་སེལ་བའི་ཕྱིར་ཤར་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཟླ་བ་གདུང་བ་མཐའ་དག་སེལ་བ་ལྟ་བུའོ། །མི་ཤེས་པ་ཁོ་ན་རབ་རིབ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པ་ལ་སྒྲིབ་པས་སོ། །དེ་དཔྱིས་འབྱིན་ཉི་མ་ཆེན་པོ་སྟེ་ནང་གི་རབ་རིབ་སེལ་བས་སོ། །གསུང་
རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཁོ་ན་འོ་མ་སྟེ། ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་རབ་སྲུབ་སྦྱོར་གྱིས་བསྲུབས་པ་ལས་བྱུང་བ་མར་གྱི་སྙིང་པོ་ལྟ་བུའོ། །བདེ་བ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པར་འདོད་པས་རིས་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་རྒྱུ་བའི་བདེ་བའི་ཉེ་གནས་ལྟ་བུ་མི་གནས་པ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཚིམ་པར་བྱེད་
པའོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བྱ་བ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལ་བཏགས་ཏེ། རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཚང་བས་འབྲས་བུ་བསྒྲུབས་པར་བཏགས་ནས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་ངེས་པས་འགྲོ་བ་ལ་སྙན་གསན་འབེབས་པར་བཤད་དེ། ཁྱེད་ཀུན་བདག་གིས་འཚང་རྒྱ་བར་བྱེད་པ་དང་། འཚང་མ་
རྒྱས་ཀྱི་གོང་དུ་ལྷ་དང་མིའི་བདེ་བ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་དུ་བཅུག་པ་ཡིན་ཞེས་འགྲོ་བ་ལ་བདག་གིས་དེ་རིང་སྙན་གསན་འབེབས། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མདུན་དུ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་འདི་ལ། ལྷ་དང་ལྷ་མ་ཡིན་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་ཡི་རང་བར་མཛོད་ཅིག །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཆོ་ག་གང་གིས་ཡོངས་
སུ་གཟུང་བ་སྟེ། འཆད་པར་བྱེད་པའི་གཞུང་ལ་ཡང་དེར་བརྗོད་པས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ལེའུ་དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ་ཁྱད་པར་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལས་ལེའུ་གསུམ་པའི་བཤད་པའོ།། །།སྒྲུབ་པ་གཙོ་ཆེར་བྱེད་པ་ལ་བྱང་ཆུབ་འབྱུང་བས་དེ་
བསྒྲུབ་པ་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་དེ་མ་ཐག་པར་བཤད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྟན་པར་བཟུང་ནས་དེའི་བསླབ་པ་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར། འབད་པར་བྱས་ཏེ་ལེ་ལོ་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སོ། །འཕགས་པ་ག་ཡ་མགོ་རི་བསྟན་པ་ལས་སྒྲུབ་པ་གཙོ་ཆེ་བར་བཤད་དོ། །བསླབ་པ་
ནི་ཐབས་དང་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ཏེ། དེ་ལ་ཤེས་རབ་བཞག་ནས། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་དང་། བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་དང་། ལྷག་པར་ཞིང་སྦྱང་བ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཆེ་བ་དང་། གཡོག་འཁོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སེམས་ཅན་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང་། སྤྲུལ་
Vol. 106 · folio 214a
པ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་མཐོ་བའི་རྒྱུ་ནི་ཐབས་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ནི་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ཚོགས་ལམ་ལ་སྤྱོད་དེ། དེའི་མཚན་ཉིད་ནི། སོ་སོར་ཐར་པའི་སྡོམ་པ་དང་། །དབང་པོ་ཡུལ་ལ་བསྲུང་བ་དང་། །ཟས་ཀྱི་ཚོད་ཤེས་མཚན་
མོ་ཡི། །སྔ་ཕྱིར་དགེ་སྦྱོར་ཤེས་བཞིན་དུ། །སྤྱོད་ལམ་ཐོས་བསམ་ལ་སོགས་ལ། །ཚོགས་ཞེས་འཇིག་རྟེན་ལམ་ཡིན་ནོ། །སེམས་བསྐྱེད་ནས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་བཤད་དེ། བབ་ཅོལ་ནི་ཉམས་དགའ་བ་སྟེ། དེས་གང་བརྩམས་པ་ལེགས་པར་མ་དཔྱད་པ་དེ་བརྩམས་ཀྱང་བྱའམ་མི་བྱ་ཞེས་
ཐེ་ཚོམ་རིགས་སོ། །འདི་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་མདོ་སྡེ་སྣ་ཚོགས་པ་ལས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས། བྱམས་པ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་རབ་ཆེན་པོ་ཅན་གྱིས། སྡོང་པོ་བཀོད་པ་ལས། རྒྱལ་པོ་འམ་བློན་པོ་ནུས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བདག་གིས་ཀྱང་གང་ལེགས་པར་དཔྱད་
པ་དེ་ལ་བཤོལ་དུ་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མ་གྲོལ་བ་རྣམས་དགྲོལ་བའི་སླད་དུ་དབུགས་ཕྱུང་ནས་དམ་བཅའ་ལས་ཀྱིས་མ་བསྒྲུབས་ན། དེའི་ཚེ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བསླུ་བར་བྱས་ལ། དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་བདག་གི་འགྲོ་བ་གང་ཞིག་སྟེ་མེད་དོ། །བློ་གྲོས་རྒྱ་མཚོས་ཞུས་པའི་
མདོ་ལས། ཇི་ལྟར་རྒྱལ་པོ་འམ་བློན་པོ་ཆེན་པོས་གྲོང་རྡལ་གྱི་མི་རྣམས་ལ་ནང་པར་སྟོན་མོའི་སྙན་གསན་འབེབས་ཏེ། དེའི་གྲབས་མ་བྱས་པར་དེ་དག་སླུ་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དབུགས་ཕྱུང་ནས་མང་དུ་ཐོས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་
ཕྱོགས་ལ་མངོན་པར་མི་བརྩོན་ན་ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་སླུ་བར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྦྱིན་པར་བྱ་ཞེས་བསམས་ནས། གང་གིས་མི་སྟེར་བ་དེ་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་ཡི་དགས་སུ་འགྱུར་ཞེས་ལུང་ལས་གསུངས་སོ། །བླ་ན་མེད་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
བདེ་བ་སྦྱིན་པར་འགྱུར་ཞེས་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་མདུན་དུ་དད་པ་ཆེན་པོས་སྒྲ་བོ་ཆེས་བསྒྲགས་ནས། དེ་མ་གྲུབ་ན་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་ཐོ་འཚམས་ནས་བདེ་འགྲོར་ཅི་ག་འགྲོ་འགྱུར་རམ། དམ་པའི་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་འདི་བཤད་པའོ། །ཆོས་བཀའ་
Vol. 106 · folio 214b
འདུ་བའི་མདོ་ལས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བདེན་པ་ལ་གཙོར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ནུས་པ་བཤད་དེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མཁྱེན་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཁོ་ནས་ལས་ཀྱི་ཚུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་མཁྱེན་གྱི་གང་
སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མདུན་དུ། བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས་ཀྱང་སྔར་དམ་བཅས་པའི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་འཁོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལས་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །འོ་ན་འདི་འགལ་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་རྒྱུར་བཤད།
ས་བོན་མེད་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལྗོན་ཤིང་ཡང་མི་སྐྱེ་བས་དེའི་འབྲས་བུ་སེམས་ཅན་གྲོལ་བ་ག་ལ་སྲིད། དེ་ལ་བརྗོད་པ་གང་གི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་པ་དང་དོན་དམ་པའོ། དེ་ལ། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་གཞན་དོན་ཕྱིར། །ཡང་དག་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད། །
ཅེས་འཕགས་པ་བྱམས་པས་ཀུན་རྫོབ་པ་གང་གསུངས་པ་དེ་ཁོ་ན་སྤོང་བ་སྲིད་དེ། སེམས་ཅན་གྱི་ངན་སྤྱོད་མཐོང་ནས་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་ཤཱ་རིའི་བུ་ལ་བདུད་ཀྱིས་ཕྱག་གཡས་པ་བསླང་བར་བྱས་པ་ལ་དེ་བཅད་དེ་གཡོན་པས་བྱིན་པ་ན། གཡོན་པ་མི་གཙང་བས་བྱིན་
པ་ང་མི་ལེན་ཞེས་མ་བླངས་པས་མི་རིགས་པ་མཐོང་ན། སེམས་ཅན་མགུ་བར་བྱེད་པ་ནི་མི་ནུས་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བསམས་ན་བྱང་ཆུབ་སྤོང་བ་ཉིད་དོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་གང་ནི་དོན་དམ་པ་མཐོང་ནས་བདག་མེད་གཉིས་རྟོགས་པའི་རང་བཞིན། རིམ་པ་ལྔའི་ལེའུ་བཞི་པ་མངོན་པར་
བྱང་ཆུབ་པ་ལས་བཤད་པ། སྐལ་ལྡན་སློབ་མས་ལེགས་གདམས་ཐོབ། །བྱང་ཆུབ་ཏུ་ནི་དོན་དམ་སེམས། །སླར་ཡང་བླ་མ་ལས་བསྐྱེད་ནས། །ཐལ་སྦྱར་མེ་ཏོག་གཟུང་བྱས་ཏེ། །དངོས་པོ་མཐའ་དག་དང་བྲལ་བ་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། གཟུང་བ་དང་།
འཛིན་པས་སྟོང་པ། ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་དང་མཚུངས་པས་རང་གི་སེམས་ཐོག་མར་མ་སྐྱེས་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་རྗེས་ཡང་གསུངས་པ། སློབ་དཔོན་བཀའ་དྲིན་ཐོབ་པ་དྲི་མེད་བློ་བརྟན་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་། །དང་ཞིང་དག་བྲལ་ཞི་བའི་རང་བཞིན་སངས་རྒྱས་
Vol. 106 · folio 215a
སྤྲུལ་པའི་ཁམས། །གཉིས་མེད་རྟོག་བྲལ་རྟག་ཏུ་བདེ་ལྡན་དེ་ཉིད་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་བསྒོམ་བྱ། །བསོད་ནམས་དེ་མིན་ལས་གྲོལ་བཅོམ་ལྡན་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་དངོས་སྐྱེར་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་གསུངས་པ་སྤོང་མི་ནུས་
སོ། །དངོས་པོ་མ་ཡིན་པ་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་རྟོགས་པ་ཙམ་ཡིན་པས་སོ། །ཕན་ཡོན་ལས། དེས་ན་དགེ་བ་ཉམ་ཆུང་ཉིད་ལ་རྟག །ཅེས་ནི་ཀུན་རྫོབ་པའོ། །སྡིག་པའི་སྟོབས་མི་བཟད་པ་གང་གིས་ཕམ་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དོན་དམ་པའོ། །འཁོར་བའི་བཙོན་ར་ལ་སོགས་པའི་ཕན་ཡོན་ནི་
འདི་ཉིད་ཀྱིའོ། །དགེ་བ་གཞན་ཀུན་ཆུ་ཤིང་བཞིན་དུ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དགེ་བའོ། །འདི་ཉིད་དགོངས་ནས། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ངན་སོང་གི །སྡུག་བསྔལ་ངལ་སོའི་དགེ་བ་དང་། །ཞེས་གསུངས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ལྗོན་ཤིང་རྟག་པར་ཡང་། །འབྲས་བུ་འབྱིན་པས་མི་
ཟད་འཕེལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་དོན་དམ་པའི་འོ། །བསོད་ནམས་བསགས་པ་བླ་མའི་གདམས་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས། ལམ་འདི་ཉིད་གཟུང་བར་བྱའོ། །དོན་དམ་པའི་སེམས་བསྐྱེད་ལ་དགོངས་ནས་ཡང་གསུངས་པ། རི་དབང་རྩེ་ནས་གང་རུང་ལྷུང་གྱུར་ན། །བར་དུ་ལྟུང་མི་འདོད་ཀྱང་
ལྟུང་བ་ཉིད། །བླ་མའི་དྲིན་གྱིས་ཕན་པའི་གདམས་ཐོབ་ནས། །གྲོལ་མི་འདོད་ཀྱང་གྲོལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་སོ། །སེམས་ཅན་གྱི་སྐྱོན་མཐོང་བར་རེ་ཞིག་སེམས་ལོག་ཀྱང་རྟོགས་པ་མི་ལྡོག་པས་ཕྱིས་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །གནས་སྐབས་བཤད་དེ་གང་གི་ཕྱིར་འདིས་
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་བར་དམ་བཅས་ཏེ། དེས་འདི་ལ་ལྟུང་བ་ཆུང་ཡང་ཤིན་ཏུ་ལྕི་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འདི་གཅིག་པུ་ལ་ལྟུང་བ་བྱུང་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་མི་འགྲུབ་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་འཕགས་པ་བྱམས་པས་གསུངས་པ། སེམས་ཅན་ཁུར་ལྕི་མགོར་
གཞག་ནས། །བྱང་སེམས་འགྲོ་བ་བུལ་མི་མཛེས། །རང་གཞན་ཚོགས་རྣམས་འཆིང་བས་བཅིངས། །བརྩོན་འགྲུས་བརྒྱ་འགྱུར་བྱེད་པར་འོས། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་དང་ལྡན་པ་ལ། གང་ཞིག་གཞན་སྐད་ཅིག་ཙམ་ཡང་གེགས་བྱེད་ན་དེའི་ངན་འགྲོའི་གྲངས་མི་ནུས་ཏེ། སེམས་
Vol. 106 · folio 215b
ཅན་གྱི་དོན་འབྱོངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངན་འགྲོ་མང་བའི་རིགས་པ་བཤད་དེ། མི་ཅིག་བསད་ན་གསོད་མཁན་དེ་སྐྱེ་བ་ལྔ་བརྒྱར་གཞན་གྱིས་བསད་ནས་འཆིའོ། །ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ཕན་པ་འབྱོངས་ན་ལྟ་ཅི་སྨོས། རབ་ཏུ་ཞི་བ་རྣམ་པར་ངེས་
པའི་མདོ་ལས་གསུངས་པ། གང་གཅིག་པུ་འཛམ་བུའི་གླིང་གི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསད་ལ་ནོར་ཅི་ཡོད་འཕྲོག །གཞན་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་བའི་སེམས་གཅིག་ལ་བར་ཆད་བྱེད་ན། དེ་ལ་དེ་བས་ཀྱང་སྡིག་པ་མང་པོར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་
ལྟར་བཤད་པའི་རིགས་པས་གལ་ཏེ་དེ་རང་ཉིད་ལྟུང་བ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ། དེའི་སྟོབས་དང་བརྟན་པར་འབྱུང་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱི་རིམ་པས་ངན་སོང་དང་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་ས་ལ་འདྲེན་པས་མི་གཉིས་ཀྱིས་འཛིན་པའི་འདོ་ལི་ལྟར། བར་དུ་འཁོར་བར་
གནས་ཤིང་ས་ཐོབ་པ་ལ་ཡུན་རིངས་སྟུག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། ཇི་ལྟར་དམ་བཅས་པ་བཞིན་དུ་གུས་པས་བདག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དལ་འབྱོར་ཐོབ་པ་ད་ལྟར་གལ་ཏེ་འབད་པ་མ་བྱས་ན། ངན་སོང་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་
འགྲོ་བའི་ཚེ་ལམ་ག་ལ་ཡོད། སངས་རྒྱས་བྱོན་ཀྱང་ལམ་མི་འཐོབ་སྟེ། ངན་སོང་དུ་གནས་པ་མི་འོས་པའི་ཕྱིར་བཤད་དེ། འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཡིན་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་མཛད་པའི་སངས་རྒྱས་གྲངས་མེད་བྱོན་ཅིང་གཤེགས་ཀྱང་དེ་དག་གི་གསོ་
བའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མ་གྱུར་ཏེ་རང་གི་ཉེས་པས་སོ། །བདག་སྔོན་དུ་ཇི་ལྟར་ཡིན་པ་གལ་ཏེ་ད་ལྟ་ཡང་བསླབ་པ་ལ་ལྷོད་པ་དེ་ལྟར་རང་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ། ཡང་ནས་ཡང་དུ་ངན་སོང་དུ་ནད་དང་འཆི་བ་དང་། རྐང་ལག་གཅོད་པ་དང་། མདུང་དང་མདས་ཕུག་པ་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་
འཆིང་བ་དང་། རྡེག་པ་ལ་སོགས་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་རོ། །ཚོགས་པ་རྙེད་དཀར་བཤད་དེ། ཨུ་དུམ་བཱ་རའི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུར་སངས་རྒྱས་བྱོན་པ་དང་། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གནས་ལ་དད་པ་དང་། ཡུལ་དབུས་སུ་དབང་པོ་ཚང་བའི་མི་ལུས་ཐོབ་པ་དང་། ལུས་དང་སེམས་ལས་སུ་
Vol. 106 · folio 216a
རུང་བ་ནམ་ཞིག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ་རྙེད་པར་དཀའ་བས་སོ། །ནད་དང་བྲལ་བའི་དུས་དང་ཟས་དང་གོས་རྙེད་པ་སླ་བ་དང་། རྒྱལ་པོ་དང་ཆོམ་རྐུན་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་མེད་པ་ནི་ནམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །ཐོབ་ནས་ཀྱང་ལྷོད་པར་མི་
བྱ་ཞེས་བཤད་དེ། ཚེ་ནི་སྐད་ཅིག་གིས་སླུ་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་ནོར་བརྙས་པ་ཡུན་རིངས་མི་གནས་པ་ལྟར་ལུས་པོ་སྟེ་མི་རྟག་པས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ད་ལྟ་འབད་པ་མ་བྱས་ན་སླར་མི་ལུས་དགེ་བ་ལ་སྤྱོད་པ་འདི་ལྟ་བུ་མི་ཐོབ་པ་ཉིད་དོ། །གཞན་
ཡང་དེ་མ་ཐོབ་ན་སྡིག་པ་ཁོ་ན་འབྱུང་སྟེ། ལྷ་རྣམས་ལ་ཡང་ལྷ་མིན་དང་རྩོད་པས་སོ། །གཞན་ཡང་གང་གི་ཚེ་ནུས་པ་ཡོད་ཀྱང་དགེ་བ་མི་བྱེད་པ་ཕྱིས་ངན་སོང་གསུམ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་གཟིར་བ་ཅི་བྱེད་པར་འགྱུར། དགེ་བ་མ་བྱས་པར་སྡིག་པ་བསགས་ན་རང་བཞིན་
གྱི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མི་དགེ་བ་བཅུ་ནི་རིས་དྲུག་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་བདེ་འགྲོའི་སྐད་ཀྱང་མེད་དེ། བསྐལ་པ་ས་ཡ་བརྒྱ་ཕྲག་ལ་ཡང་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བས་རྒྱལ་བས་གསུངས་ཏེ། མི་ཁོམ་པ་དང་བྲལ་བའི་མི་ལུས་རྙེད་པར་དཀའོ། །དཔེ་བཤད་དེ། རྒྱ་མཚོ་
ཆེན་པོ་ལ་ཁྲུ་བཞི་པ་གཉའ་ཤིང་གི་བུ་ག་གཅིག་པུ་ལ། རུས་སྦལ་མིག་གཅིག་པའི་མགུལ་པ་ཆུད་པ་བཞིན་ནོ། །མདོ་ལས་གསུངས་པ། འཛམ་བུའི་གླིང་ཐམས་ཅད་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་གཅིག་ཏུ་གྱུར་ལ། དེར་གཉའ་ཤིང་བུ་ག་གཅིག་ཡོད་པ་ན། ཤར་གྱི་རླུང་གིས་ནུབ་
ཀྱི་མཐར་དང་། ནུབ་ཀྱི་རླུང་གིས་ཤར་གྱི་འགྲམ་དུ་བདས་ཏེ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷོའི་རླུང་གིས་བྱང་དང་། བྱང་གི་རླུང་གིས་ལྷོར་བདས། འདི་ལྟ་བུའི་རྒྱ་མཚོ་ལ་རུས་སྦལ་མིག་གཅིག་པ་གཏིང་ནས་ལོ་བརྒྱ་འདས་ཏེ་མགུལ་པ་སྟེང་དུ་བྱུང་ནས་ལྟའོ། །དེ་ལ་འགའ་ཞིག་ཏུ་གཉའ་ཤིང་དེ་མིག་
མེད་པའི་ཕྱོགས་སུ་སོང་བ་ན་དེ་མི་མཐོང་བར་དེའི་མགུལ་པ་བུ་ག་དེར་ཆུད་དེ། དེ་ཉིད་འདིར་དཔེའོ། ཅིས་དེ་ལྟ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དངོས་གཞིའི་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་བྱས་པའི་སྡིག་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ངན་སེམས་ཀྱིས་ཁྲག་ཕྱུང་བའི་མཚམས་མེད་བྱས་ལ་ལྷ་སྦྱིན་ལྟར་མནར་མེད་དུ་བར་
Vol. 106 · folio 216b
བསྐལ་གཅིག་གནས་པར་གྱུར་ན། དུས་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བསགས་པའི་སྡིག་པ་ལས་བདེ་འགྲོར་སྐྱེ་བའི་བདམ་ཁ་ག་ལ་ཡོད། ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཕྱུང་ནས་ཟད་ཀྱང་མྱོང་བའི་ལས་དང་འབྲས་བུ་ཙམ་མྱོང་ནས་བྱེད་པ་པོ་དེ་ལས་བྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ལས་མི་གྲོལ་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་
ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་དེ་མྱོང་ཞིང་སྡིག་པ་གཞན་སོག་པར་འགྱུར་རོ། །འགྱོད་ཅིང་སྨྲས་ཏེ་འདི་ལས་གཞན་རང་སླུ་བར་བྱེད་པ་མེད་དེ། མ་རིག་པ་ཡང་འདི་ལས་གཞན་ཅི་ཡོད་འདི་ལྟ་བུའི་དལ་འབྱོར་ཐོབ་ནས་ཀྱང་། གང་དགེ་བ་ལ་གོམས་པ་སྟེ། དགེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ནོར་ལག་ཏུ་བྱུང་
བ་ལྟ་བུ་གཞན་གྱིས་འཕྲོག་པའོ། །དལ་འབྱོར་རྙེད་པར་དཀའ་བ་འདི་ལྟ་བུ་དང་། སྡིག་པའི་སྟོབས་རྟོགས་ནས་ཀྱང་རྨོངས་པའི་མཐུས་སྒྱིད་ལུག་ནས་ནི་ལེ་ལོ་ཅན་དུ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་ཡུན་རིང་དུ་མྱ་ངན་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་སྔོན་དུ་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་
རྣམས་ཀྱིས་ཅི་སྟེ་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ལྟར་བྱས་པ་ཞེས་བརྗོད་ཅིང་བསྡིགས་པ་དང་རྡེག་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །གཞན་ཡང་དམྱལ་བའི་མེས་བདག་ཡུན་རིང་དུ་སྲེག་ཅིང་ཐལ་བར་འགྱུར། དེ་ཤིན་ཏུ་བཟོད་པར་དཀའ་བ་ཅི་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེས་འགྱོད་པ་མེ་ལྟ་བུས་མ་བསླབས་པའི་སེམས་
གདུང་བར་འགྱུར་རོ། །ལས་ངན་ཟད་པས་ཕན་པ་དེའི་ས་རྙེད་པ་དཀའ་བ་ཅི་ཞིག་ལྟར་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་མཇལ་བས་རྙེད་པར་གྱུར་ན་ཡང་། ཤེས་ཀྱང་དམྱལ་བ་དེ་དང་དེར་ཁྲིད་དེ། སྔོན་དུ་གོམས་པས་སླར་ཡང་དེ་ལྟའི་ལས་བསགས་པས་སོ། །སྲིད་པ་ལ་འགྱོད་པར་བྱེད་
པའི་སྡུག་བསྔལ་བདེན་པ་བཤད་ནས་ཀུན་འབྱུང་བཤད་དེ། དོན་འདི་ལ་བདག་ལ་སེམས་མེད་དུ་ཟང་སྔགས་ཀྱིས་རྨོངས་པ་ལྟར་སུས་བདག་རྨུགས་པ་མི་ཤེས། བདག་གི་ནང་ན་སུ་ཞིག་ཡོད། ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་ཅེ་ན་སྨྲས་པ། ལག་པ་དང་རྐང་པ་དང་མགོ་དང་མགུལ་པ་མེད་པ་སྲིད་པ་
ནས་ཡང་སྲིད་པ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཆགས་པ་དང་བཅས་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ང་རྒྱལ་ལ་སོགས་པ་བག་ལ་ཉལ་བཅུ་ཕྱེ་བས། བརྒྱ་ཕྲག་གཅིག་དང་ཉི་ཤུ་དཔའ་བོ་ཡང་མིན་ལ་ཤེས་རབ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་དེ་དག་གིས་ཅི་སྟེ་བདག་བྲན་བཞིན་བྱས། འདི་དག་གི་གཉེན་པོ་ལམ་
Vol. 106 · folio 217a
བསྒོམ་པའི་དོན་དུ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་འདི་ཡིན་ནོ། །ཡང་འདི་ནི་ངོ་མཚར་ཆེ་སྟེ་བདག་རང་གི་སེམས་རྟེན་ལ་བདག་ལ་འཇིགས་པའི་དོགས་པ་ཡང་མེད་བཞིན་དུ། གནོད་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་དེ་ལྟ་བུ་མི་རིགས་པ་བྱེད་པ་རྣམས་ལ་ཡང་བདག་མི་ཁྲོ་བ་འདི་ནི་གནས་མ་ཡིན་
པ་ལ་དད་པ་སྨད། ལྷ་དང་ལྷ་མིན་རྣམས་དགྲར་གྱུར་ཀྱང་གསོད་ནུས་ཀྱི་མནར་མེད་དམྱལ་བའི་མེ་ནང་དུ་ཁྲིད་པར་མི་ནུས་སོ། །མེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན་སྨྲས་པ། གཞན་ལྟ་ཞོག་ལྷའི་བཞུགས་གནས་རི་རབ་ཀྱི་འང་མེ་གང་དང་ཕྲད་པས་ཐལ་བ་ཡང་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཤིན་ཏུ་མི་བཟད་པས་
སོ། །མེ་དེ་ལ་ཉོན་མོངས་སྟོབས་ཅན་དགྲ་མཚམས་མེད་ལས་ཀྱི་རྒྱུས་སྐད་ཅིག་ཏུ་འདོར་རོ། །འདི་དག་ཁོ་ན་ལྟ་ཅི་སྟེ་ཁྲོས་པ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ལྷ་ལ་སོགས་པ་དགྲ་བོ་གཞན་ལ་ཚེ་འདི་ལྟ་བུའི་རིང་བ་འཁོར་བ་ལྟར་ཐོག་མཐའ་མེད་དེ། ཇི་ལྟར་བདག་གི་ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་བོ་རྣམས་
ལས་སོ། །ལྷ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དེའི་འདོད་པ་བཞིན་དུ་མཉེས་པར་བྱས་ན་ཕན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་གྱི། ཉོན་མོངས་པ་ནི་བསྟེན་པར་བྱས་ན་ཤིན་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་བར་བྱེད་དོ། །དུག་སྦྲུལ་ཁོ་བོ་མ་བྱིན་པས་དུག་འཕེལ་བ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལྟར་བར་མེད་པ་རྒྱུན་དུ་སྡུག་
བསྔལ་གྱི་ཚོགས་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ཡུན་རིངས་ཀྱི་དགྲ་བོ་རྣམས་བདག་གི་སེམས་ལ་འཇིགས་པ་མེད་ཅིང་ལྡོག་པ་མེད་པར་གནས་པ་ན་བདག་ལ་སེམས་ལ་སེམས་ཡོད་ན་འཁོར་བ་ལ་དགའ་བར་མི་རིགས་སོ། །སླར་ཡང་སྨད་པར་འོས་པ་ཉིད་བཤད་དེ། སྲིད་པ་ཁོ་ན་བཙོན་ཁང་སྟེ་དེའི་
སྲུང་མ་ནི་ཐར་དུ་མི་སྟེར་བ་སྟེ། དམྱལ་བ་ལ་སོགས་པར་ཡང་གསོད་བྱ་གསོད་མཁན་གཤིན་རྗེའི་ཕོ་ཉ་འདི་དག་ཉིད་བདག་གི་ཡིད་ཀྱི་ཁང་པ་ན་གང་ཆགས་པའི་རང་བཞིན་དྲ་བ་དེར་གལ་ཏེ་གནས་ན་དགྲ་བོ་སྟོབས་ལྡན་བཙན་པོ་སྟེན་པ་དེ་ཚེ་བདག་ལ་བདེ་བ་ག་ལ་ཡོད། གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་
ཡིན་པ་དེ་བས་ཇི་སྲིད་དུ་དགྲ་བོ་དེ་དག་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་བསད་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་བདག་བརྩོན་པ་མི་འདོར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཉེས་པ་ཆུང་ངུའི་དགྲ་ལ་ཡང་ཁྲོ་བ་བརྟན་པ་ང་རྒྱལ་བདོ་བ་རྣམས་དགྲ་དེ་མ་བཅོམ་པར་གཉིད་དུ་མི་འགྲོའོ། །གཞན་ཡང་རང་གི་ངང་གིས་འཆི་བ་འཆི་བའི་
Vol. 106 · folio 217b
ཆོས་ཅན་སྡུག་བསྔལ་བའི་སྐྱེ་བོ་གཡུལ་དུ་བཙན་ཐབས་སུ་བསད་པའི་ཕྱིར་སྔར་འཚེ་བ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། གཡུལ་གྱི་མཚོན་ཆ་རྣམས་ཀྱིས་ཕོག་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཁྱད་དུ་བསད་ནས། བསྒྲུབ་བྱའི་དོན་མ་གྲུབ་པར་ཕྱིར་ཕྱོགས་པར་མི་བྱེད་དོ། །བཤད་པ་རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་བཤད་དེ། རྟག་ཏུ་སྡུག་
བསྔལ་མ་ལུས་བྱེད་པ་ཉེས་པ་མེད་པར་དགྲ་བོ་གསོད་པར་བརྩོན་པ་བདག་ལ་སྒྱིད་ལུག་ནི་མི་ནུས་པས་ལེ་ལོ་དང་། ཡི་ཆད་སེམས་རྨུགས་པ་ནི་སྡུག་བསྔལ་བརྒྱ་ཕྲག་བྱུང་བར་གྱུར་ཀྱང་། རྒྱུ་གང་གིས་ཏེ་ལེ་ལོ་མི་རིགས་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལམ་གྱི་བདེན་པ་བསྒོམ་པའི་དོན་དུ་བཤད་
དེ། གང་གི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་དག་ལ་སོགས་པའི་དགོས་པ་མེད་ཀྱང་དགྲ་བོའི་སྙིང་ལ་སོགས་པར་ཕོག་པའི་མཚོན་རྒྱན་བཞིན་དུ་དགའ་བའི་སེམས་ཀྱིས་འཆང་བར་བྱེད་པ་ན་འགྲོ་བ་མཐའ་དག་སངས་རྒྱས་པར་བྱེད་པ་ལ་གོ་བགོས་པ་བདག་ལ་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ཅི་སྟེ་གནོད་བྱེད་ཡིན། འདི་ལྟ་
བུའི་སྡུག་བསྔལ་ལ་དང་བ་ཁོ་ནར་རིགས་ཏེ། འོག་ཏུ་འཆད་པ་ཡང་། འགྲོ་བའི་སྡུག་བསྔལ་འཇོམས་བྱེད་པའི། །སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ལ་དགའ་བར་རིགས། །ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་བཤད་དེ། ཉ་བ་རྣམས་ཀྱིས་འཚོ་བ་ཙམ་གྱི་དོན་དུ། ཉ་བསད་པའི་ཕྱིར་གྲང་དུས་སུ་ཆུ་གྲང་བ་ལ་འཇུག་
པ་དང་། གདོལ་པ་རྣམས་གཞན་གྱི་ནོར་རྐུ་བའི་ཕྱིར་མཚན་མོ་ཚེར་མ་ཅན་གྱི་ལམ་ལ་ཆར་དང་རླུང་དང་དུག་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པའི་འཇིགས་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་གསོད་པར་དོགས་པ་ཡང་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་དང་། ཞིང་པ་ཡང་ཚ་གྲང་གི་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པ་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་རྔོན་པ་དང་།
འདོད་པ་ལོག་པར་གཡེམ་པར་ཚོལ་བ་དང་། ཚོང་པ་དང་བྲན་ལ་སོགས་པ་ལས་དམན་པ་བྱེད་པ་རྣམས་སྡུག་བསྔལ་བཟོད་པ་ན་སྐྱེས་བུའི་དོན་གྲུབ་པར་འདོད་པ་བདག་གིས་ཅི་སྟེ་མི་བཟོད། གཞན་ཡང་ཕྱོགས་བཅུར་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པའི་འགྲོ་བ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་སྒྲོལ་བའི་
དོན་དུ་དམ་བཅས་ནས། གང་གི་ཚེ་གཞན་ལྟ་ཞོག་བདག་ཀྱང་སྲེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་གྲོལ་བར་མ་བྱས། དེའི་ཚེ་རབས་ཀྱི་ནུས་པ་མ་བལྟས་པར་འགྲོ་བ་རྣམས་འཚང་རྒྱ་བར་བྱའོ་ཞེས་བརྗོད་མཁན་སྨྱོན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པ་ལ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་དམ་བཅའ་
Vol. 106 · folio 218a
བརྟན་པར་བྱ་སྟེ། སྔོན་དུ་རང་ཉིད་མ་གྲོལ་བར། །གཞན་དག་དགྲོལ་བར་ག་ལ་ནུས། །ཞེས་བྱ་བའི་རིགས་པས་རང་གི་ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པ་ནི་དང་པོར་བརྩམ་མོ། །དེ་བས་ན་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ཁྱད་དུ་བསད་དེ། ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པ་ལ་
བརྩོན་པ་བརྟན་པས་མི་མཐུན་ཁོན་དུ་བཟུང་ནས་རྟག་ཏུ་གཡུལ་སྤྲད་པར་བྱའི། འོ་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པ་ཀུན་ནས་འཇོམས་པར་འདོད་ན་དེའི་ཚེ། འཇོམས་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡང་གཞོམ་དགོས་པས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་རྣམ་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ།
ཉོན་མོངས་པ་གང་ཉོན་མོངས་པ་འཇོམས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་ནི་ཚོགས་སོག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་རང་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གཞག་པར་བྱའོ། །འདི་ནི་བྱེད་པ་དཀའ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་རྒྱུ་མ་རྣམས་དུམ་བུ་དུམ་བུར་གཏུབས་
ཀྱང་མགོ་བཅད་ཅིང་ཤ་དང་ཁྲག་ཟད་ཀྱང་། ཉོན་མོངས་པའི་དགྲ་བོ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་མི་འགྲོའོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་ཡུལ་ནས་ཕྱུང་བ་རྣམས་སྟོབས་ལྡན་གཞན་ལ་བརྟེན་ཏེ་སླར་འོང་བར་གྱུར་ན་ཅི་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དགྲ་བོ་གཞན་ཕྱུང་བ་ན་ཡུལ་གཞན་དུ་གནས་ཏེ།
གང་ལ་ནུས་པ་ཐོབ་ནས་སླར་དགྲ་བོ་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་འོང་བར་འགྱུར། ཉོན་མོངས་དགྲའི་ལུགས་ནི། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པས་སླར་འོང་བ་མི་སྲིད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་བག་ལ་ཉལ་གཞོམ་པའི་ཕྱིར་བཤད་དེ། བདག་གི་སེམས་ལས་ཕྱུང་བ་ན་གར་སོང་སྟེ་གཞོམ་པར་འགྱུར་གང་
དུ་གནས་ཏེ་བདག་འཇོམས་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ། གནས་མེད་པའི་ཕྱིར་རྩ་བ་ནས་བཏོན་པ་སླར་ལྡང་མི་ནུས་སོ། །འོན་ཀྱང་བློ་མི་གསལ་བ་བདག་ལ་བརྩོན་འགྲུས་མེད། ཉོན་མོངས་པ་འདི་རྣམས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བའི་ཤེས་རབ་ཙམ་གྱིས་གཞོམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་
སློང་བཤད་དེ། ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཡུལ་ལས་ཀྱང་དབང་པོ་དུལ་བ་རྣམས་ལ་ཉོན་མོངས་པ་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཏུ་བཅད་ཀྱང་མི་མཐོང་བས་ཉོན་མོངས་པ་ཡུལ་ལ་མེད། དབང་པོའི་ཚོགས་རྣམས་ལ་ཡང་མེད། ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་དུས་སུ་སྔར་བཞིན་དུའོ། །མི་དམིགས་
Vol. 106 · folio 218b
པའི་ཕྱིར་དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་ན་ཡང་མེད་དོ། །འདི་དག་ལས་གཞན་དུ་ཡང་མེད་དེ། འགྲོ་བ་ཀུན་གནོད་བྱེད་ཅེས་པས་སྣང་རུང་དུ་བརྟགས་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་རྩ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གློ་བུར་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་
ལྟ་ཡིན་ཀྱང་འགྲོ་བ་མ་ལུས་པ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་དོ། །འོ་ན་བདག་གི་སེམས་ལ་གནས་ཞེས་པ་དང་འགལ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་བག་ལ་ཉལ་ལ་ལྟོས་ཏེ་བཤད། འདིར་ནི་ཀུན་སློང་གི་རང་བཞིན་བཤད་དེ། མེད་པས་སྒྱུ་མ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་གླང་པོ་ཆེ་མེད་ཀྱང་སྔགས་དང་སྨན་གྱི་
མཐུས་གླང་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་སྒྱུ་མ་སྣང་། དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བས་སོ། །ཡིད་འོང་ལ་སོགས་བརྟགས་ནས་སུ། །དངོས་པོ་ལ་ནི་འཁྲུལ་གྱུར་པ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་རྟོག་པ་འབྱུང་། །དེ་ཡང་ཡིད་མི་འོང་རྟོགས་ནས། །ཞེས་བཤད་པས་ཉོན་
མོངས་པ་དག་ལས་སྙིང་ལ་འཇིགས་པ་སྤོང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དོན་དུ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམ་པར་གྱིས། དགོས་པ་མེད་པར་དམྱལ་བར་བདག་ཉིད་སྡུག་ཏུ་བཅུག་ན་ཅི་བྱ། དེ་ལྟར་ལེའུ་འདིས་བསྟན་པའི་དོན་ངེས་པར་བྱས་ལ་འབད་དེ་ཇི་ལྟར་གསུངས་པའི་བསླབ་པ་
བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུའོ། །འདིར་གང་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་པ་མདོ་སྡེ་ནས་མང་དུ་བསྟན་པའི་བསླབ་པ་དེ་དག་ལ་བསླབ་པའི་ཕྱིར་བསླབ་པ་ཀུན་ལས་བཏུས་པ་ལས་གསུངས་པ་བཞིན་ཏེ། བདག་ཉིད་དང་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས། །དུས་གསུམ་གྱི་ནི་དགེ་བ་དག །སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་གཏོང་
བ་དང་། །བསྲུང་བ་དག་པ་སྤེལ་བའོ། །ཇི་ལྟར་སྨན་པས་གདམས་པ་ལྟར་མི་བྱེད་ན་སྨན་གྱི་རེག་པའི་ནད་པ་ལ་སོགས་པ་ག་ལ་ཡོད། དེ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྨན་པ་ཆེན་པོས་གདམས་པའི་བསླབ་པ་ལ་མི་སློབ་ན། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ནད་ལས་གྲོལ་བར་
ག་ལ་འགྱུར། བག་ཡོད་པ་ནི་བསྐྱེད་པའི་སེམས་བསྲུང་བ་ལ་ནན་ཏན་ཏེ། དེའི་དོན་སྟོན་པའི་གཞུང་ལ་ཡང་དེ་སྐད་བཤད། བག་ཡོད་པར་བསྟན་པའི་ལེའུའི་དགོངས་པའི་འགྲེལ་པ་ཁྱད་པར་གསལ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་བཞི་པའོ།། །།བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་བཏང་བའི་
Vol. 106 · folio 219a
ལུས་ལ་ཡང་བསྲུང་བ་དང་། དག་པ་དང་སྤེལ་བར་འཚལ་ལོ། །གང་གི་ཕྱིར། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལོངས་སྤྱོད་ཕྱིར། །བདག་ཉིད་ལ་སོགས་སྦྱིན་པས་ན། །མ་བསྲུངས་ན་ནི་ལོངས་སྤྱོད་མེད། །ལོངས་མ་སྤྱད་ན་སྦྱིན་པ་ཅི། །དེ་བས་ན། སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་ལོངས་
སྤྱོད་ཕྱིར། །བདག་ཉིད་ལ་སོགས་བསྲུང་བར་བྱ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་བསྟེན་པ་དང་། །མདོ་རྣམས་རྟག་ཏུ་བལྟ་བའོ། །དེ་ལ་བསླབ་པར་འདོད་པས་བཤད་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་སྒྱུ་མ་ལས་སེམས་བསྲུང་བར་བྱའོ། །བསླབ་པ་ཡང་སྣང་བར་བྱེད་པ་དང་། བཀག་པ་མི་བྱེད་
པའོ། །འོ་ན་བསླབ་པ་ཁོ་ན་བསྲུང་བར་བྱའི་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གཡོ་བ་ཉོན་མོངས་པས་མྱོས་སུ་བཅུག་པའི་སེམས་དབང་དུ་མ་གྱུར་པ་མ་བསྲུངས་ན་བསླབ་པ་བསྲུང་བར་མི་ནུས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་གླང་པོ་ཆེ་མྱོས་པ་མ་ཐུལ་བས་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུའི་གནོད་པ་མི་བྱེད་ཀྱི། གང་མ་བསྲུངས་
པའི་སེམས་ཀྱིས་དམྱལ་བར་བྱེད་པའོ། །འདི་ལྟར་མྱོས་པ་ལས་འཆི་བ་ཁོ་ན་འབྱུང་གི །སེམས་ལས་ནི་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་འབྱུང་ཞེས་ཁྱད་པར་རོ། །ཡོན་ཏན་བཤད་དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་ལྕགས་ཀྱུས་དབང་དུ་བྱས་ནས་འཆད་པར་འགྱུར་
བའི་དྲན་པའི་ཐག་པས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀུན་ལ་སྤྱོད་པ་བཀག་པས། གལ་ཏེ་སེམས་ཀྱི་གླང་པོ་ཆེ་བཅིངས་ན་དེའི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་ལས་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ནུབ་ལ། མངོན་པར་མཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་དགེ་བ་རྣམས་རིམ་གྱིས་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་སེམས་ཟིན་ཀྱང་
སྟག་ལ་སོགས་པ་མ་བཅིངས་པས་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་ནུབ་ཅེ་ན། བཤད་དེ་སྟག་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་བཅད་གཉིས་གོ་སླའོ། །འདི་རིགས་པ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། གང་གི་ཕྱིར་སྔར་བྱས་པའི་ལས་ངན་གྱིས་འཕགས་པ་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་གྱི། གཞན་
དུ་ན་ཇི་ལྟར་མི་ཅིག་ལ་ཐོག་བབས་པ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ལྟར། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འབྱུང་ཞིང་ཡང་ན་ཀུན་ལ་མི་འབྱུང་སྟེ་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལས་ཀྱང་སེམས་ཁོ་ན་སྟེ་ལུས་ཀྱི་ལས་ལ་སོགས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཛོད་ལས། འཇིག་རྟེན་སྣ་ཚོགས་ལས་
Vol. 106 · folio 219b
ལས་སྐྱེས། །ལས་དེ་སེམས་པ་དང་ངེས་བྱས། །སེམས་པ་ཡིད་ཀྱི་ལས་ཡིན་ཏེ། །དེས་བསྐྱེད་ལུས་དང་ངག་གི་ལས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་གསུངས་པ། སྡིག་པའི་སེམས་ནི་ལོག་པ་དང་། །འགྲོ་ལ་དགྲ་ཡི་འཇིགས་པ་མེད། །སེམས་ནི་གང་གི་དབང་དུ་
གནས། །དེ་ལ་བདེ་བ་མེད་མི་འགྱུར། །སེམས་དུལ་བ་ནི་ལེགས་པ་སྟེ། །སེམས་ནི་ཞི་བ་བདེ་བའི་རྒྱུ། །ཞེས་སོ། །ཡང་དག་གསུང་བ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཅན་ཏེ། རང་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་དེ་ལ་ཡིད་ཆེས་བྱའོ། །གཞན་དུ་ན་རལ་གྲི་ལོ་མའི་ནགས་ཚལ་ལ་
སོགས་པར་མཚོན་ཆ་རྣམས་དང་། ལྕགས་བསྲེགས་པའི་ས་གཞི་དང་། ཤལ་མ་ལིའི་ནགས་ཀྱི་སྡོང་པོ་ལ་འདོད་ལོག་གི་ཡུལ་བུད་མེད་སུས་བྱས་སོ། །འདི་དག་སེམས་ཀྱིས་བྱས་པར་བཤད་དེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྡིག་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བར་ཐུབ་པས་གསུངས། དེ་
བས་ན་སེམས་བསྲུང་བར་བྱའོ། །རིན་པོ་ཆེའི་སྤྲིན་ལས་གང་གི་ཕྱིར་གསུངས་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སེམས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་སྟེ་སེམས་ཤེས་ན་དེ་དག་ཀྱང་ཤེས་པར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་མང་པོའོ། །དགེ་བའི་ཚོགས་ཀྱང་སེམས་ཁོ་ནར་བཤད་དེ། དབུལ་བ་ནི་ནོར་མེད་པ་
སྟེ་འགྲོ་བ་དག་གི་དེ་བསལ་ནས། གལ་ཏེ་སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་ན་དེའི་ཚེ་སྔོན་གྱི་རྒྱལ་བ་རྣམས་ལ་དེ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་། གང་གི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ད་ལྟར་ཡང་དབུལ་བས་སོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་འབྱུང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཕྱི་དང་ནང་གི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་། དེའི་སྦྱིན་པའི་
འབྲས་བུ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་གཏོང་བས་གོམས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས་སེར་སྣ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་སེམས་ཆགས་པ་མེད་པར་གྱུར་པའི་ཚེ། སྦྱིན་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྫོགས་པས་དེ་ཡང་སེམས་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་འབྱུང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཕྱི་དང་ནང་གི་
དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ཉ་ལ་སོགས་པའོ། །གསོད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་དངོས་པོ་མེད་པས་སྲོག་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་དེ། གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་འདོད་ན་དེའི་ཚེ་ཉ་ལ་སོགས་པ་དང་། གཞན་གྱི་ནོར་དང་། བུད་མེད་དང་ཆང་ལ་སོགས་པ་གར་བསྐྲད། གང་དུ་དེ་དག་
Vol. 106 · folio 220a
མི་མཐོང་བར་འགྱུར། མི་མཐོང་བས་བདག་གིས་དེ་དག་གསོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་མིན་ཏེ་དེ་བས་ན་དེ་དག་ཡོད་ཀྱང་དེ་ལས་བཟློག་པའི་སེམས་ཐོབ་ན་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པར་འདོད་དེ། དེ་བས་དེ་སེམས་ཁོ་ནའོ། །བཟོད་པ་ཡིན་ནམ་བརྗོད་
པ་ཡང་སེམས་སུ་བཤད་དེ་སེམས་ཅན་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་ཏེ་དགྲ་བོ་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པས་ཁྲོ་སེམས་མེད་པའི་ཕྱིར་གནོད་བྱེད་གང་ཡང་མེད་པས་བཟོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མི་ནུས་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། སྐྱེ་བོ་མ་རུངས་པ་ལ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་འཛད་པ་མེད་པས་སོ། །དེ་
བས་ན་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལས་བཟློག་པའི་སེམས་ཁོ་ན་གཞན་གྱི་གནོད་པ་བཟོད་པའོ། །དགྲ་བོས་བྱེད་པར་བྱ་བ་ཞེ་སྡང་འཕེལ་བ་སྟེ། དེ་མེད་ན་དེའི་ཚེ་དེ་དག་བཅོམ་པ་ལྟར་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །འདི་མི་ནུས་པའི་དོན་ཡིན་ཀྱང་དཔེས་ཐབས་ལ་མཁས་ན་ནུས་པར་བཤད་དེ།
ས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚེར་མ་ལ་སོགས་པའི་གནོད་པ་བསྐྱབ་པའི་དོན་དུ། ས་གཞི་དག་པར་འོས་ཏེ་དེ་ནི་མི་ནུས་ཏེ་ཀོ་བ་དེ་ཙམ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐབས་ཀྱིས་ནུས་ཏེ་ལྷམ་མཐིལ་ཙམ་གྱི་ཀོ་བས་ས་གཞི་ཐམས་ཅད་བཀབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དགྲ་
ལ་སོགས་པ་བཟློག་པར་མི་ནུས་ཀྱི། དེ་བས་རང་གི་སེམས་ཁོ་ན་བཟློག་པར་བྱའི། གཞན་བཟློག་པར་མི་ནུས་པ་དང་། དགོས་པ་མེད་པས་སོ། །དགེ་བ་ལ་སྤྲོ་བའི་རང་བཞིན་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱང་སེམས་སུ་བཤད་དེ། སེམས་གསལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །
དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་སྤྱོད་པ་དམན་པའི་སེམས་ལ་ལུས་ངག་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཀྱང་འབྲས་བུ་དེ་ལྟ་བུ་མི་འབྱུང་། ཇི་ལྟར་སེམས་གཅིག་པུ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་བསམ་གཏན་ལ་སོགས་པ་ལ་གསལ་བར་འགྱུར་བས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ཚངས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བས་
དེ་ཡང་སེམས་ཉིད་དོ། །བསམ་གཏན་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན། སེམས་ཉིད་དུ་བཤད་དེ། བཟླས་བརྗོད་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པའོ། །བཟླས་པ་ནི་སྔགས་དང་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་བསྐྱར་བའོ། །དཀའ་ཐུབ་ནི་དབང་པོ་རྣམས་བསྡམས་པའོ། །དེ་དག་
Source and licence
Text: Esukhia’s Derge Tengyur e-text (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · public domain
Licence Public Domain · Evidence
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
No translation — Tibetan only: there is no translation we are licensed to publish (84000’s translations are no-derivatives, non-commercial)
- Shown: the woodblock reading — Esukhia’s editorial marks ({original,normalised} · (error?,suggestion) · […] · #) are all kept in the data
- The Tibetan text is not in the collection search yet — the available tokenizer drops Tibetan vowel signs and would match the wrong words