This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
Front matter of the printed edition
๙ มิตฺตวินฺทุกชาตกํ
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๒๗ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๙ ขุททกนิกาย ชาดก ภาค ๑ ๙. มิตตวินทุกชาดก ว่าด้วยจักรกรดพัดบนหัว
๙. มิตตวินทุกชาดก (๓๖๙) ว่าด้วยนายมิตตวินทุกะ (นายมิตตวินทุกะเห็นเทพบุตรโพธิสัตว์นั้น จึงถามว่า)
This unit’s Mahachula text is shown as one range after the Royal items (§100–104 in Mahachula numbering) Go to the Mahachula text
กฺยาหํ เทวานมกรํ กึ ปาปํ ปกตํ มยา ยํ เม สิรสฺมึ โอหจฺจ จกฺกํ ภมติ มตฺถเก ฯ
ข้าพเจ้าได้กระทำอะไรไว้ให้แก่เทวดาทั้งหลาย ข้าพเจ้าได้กระทำบาป กรรมอะไรไว้ จักรกรดจึงได้มากระทบศีรษะของข้าพเจ้าพัดอยู่บนกระ หม่อม?
อติกฺกมฺม รมณกํ สทามตฺตญฺจ ทูภกํ พฺรหฺมตรญฺจ ปาสาทํ เกนตฺเถน อิธาคโต ฯ
ท่านล่วงเลยปราสาทแก้วผลึก ปราสาทแก้วมณี ปราสาทเงิน และ ปราสาททอง แล้วมาในที่นี้เพราะเหตุอะไร?
อิโต พหุตรา โภคา อตฺร มญฺเญ ภวิสฺสเร อิติ เอตาย สญฺญาย ปสฺส มํ พฺยสนํ คตํ ฯ
เชิญท่านดูข้าพเจ้าผู้ถึงความฉิบหาย เพราะความสำคัญเช่นนี้ว่า โภค สมบัติในที่นี้ เห็นจะมีมากกว่าโภคสมบัติในปราสาททั้งสี่นั้น.
จตุพฺภิ อฏฺฐชฺฌคมา อฏฺฐาภิ จาปิ โสฬส โสฬสาภิ จ ทฺวตฺตึส อตฺริจฺฉํ จกฺกมาสโท อิจฺฉาหตสฺส โปสสฺส จกฺกํ ภมติ มตฺถเก ฯ
ท่านละทิ้งนางเวมานิกเปรต ๔ มาได้นางเวมานิกเปรต ๘ ละทิ้งนางเวมา- นิกเปรต ๘ มาได้นางเวมานิกเปรต ๑๖ ละทิ้งนางเวมานิกเปรต ๑๖ มา ได้นางเวมานิกเปรต ๓๒ ปรารถนาไม่รู้จักพอ จึงมายินดีจักรกรด จักรกรดจึงพัดอยู่บนกระหม่อมของท่าน ผู้ถูกความปรารถนาครอบงำไว้.
อุปริ วิสาลา ทุปฺปูรา อิจฺฉาวิสทคามินี เย จ ตํ อนุคิชฺฌนฺติ เต โหนฺติ จกฺกธาริโนติ ฯ มิตฺตวินฺทุกชาตกํ นวมํ ฯ ---------
อันธรรมดา ตัณหาเป็นสิ่งที่กว้างขวางอยู่ ณ เบื้องบน ให้เต็มได้ยาก มักเป็นไปตามอำนาจของความปรารถนา เพราะฉะนั้น ชนเหล่าใดมา กำหนัดยินดีตัณหานั้น ชนเหล่านั้นจึงต้องเป็นผู้ทูนจักรกรดไว้. จบ มิตตวินทุกชาดกที่ ๙.
Mahachula edition, §100–104 of this unit
Shown as one range for the whole unit, not placed under Royal items — at least one paragraph pairing fell below the threshold, so none is placed item by item rather than risk a wrong item
ข้าพเจ้าได้กระทำอะไรไว้แก่เหล่าเทวดา ข้าพเจ้าได้กระทำความชั่วอะไรไว้ จักรนี้จึงได้จรดที่ศีรษะแล้วพัดผันอยู่บนกระหม่อมของข้าพเจ้า @เชิงอรรถ : @ ในอรรถกถาแปลว่า ด้วยวงศ์ตระกูล (ขุ.ชา.อ. ๔/๙๘/๔๘๗)
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๒๑๗}
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก [๕. ปัญจกนิบาต] ๒. วัณณาโรหวรรค ๙. มิตตวินทุกชาดก (๓๖๙) (เทพบุตรโพธิสัตว์กล่าวว่า)
เพราะเหตุอะไรเล่า ท่านล่วงเลยปราสาทแก้วผลึก ปราสาทเงิน ปราสาทแก้วมณี และปราสาททอง แล้วมา ณ ที่นี้ (นายมิตตวินทุกะกล่าวว่า)
ขอท่านจงดูข้าพเจ้าผู้ถึงความหายนะ เพราะความสำคัญนี้ว่า ในที่นี้โภคะทั้งหลายเห็นจะ มีมากกว่าปราสาททั้ง ๔ หลังนี้ (เทพบุตรโพธิสัตว์กล่าวว่า)
ท่านเมื่อมีความปรารถนามากเกินไป ได้ครอบครองนารี ๔ นาง ไม่พอใจนางทั้ง ๔ ได้ครอบครองนารี ๘ นาง ไม่พอใจนางทั้ง ๘ ได้ครอบครองนารี ๑๖ นาง ไม่พอใจนางทั้ง ๑๖ ได้ครอบครองนารี ๓๒ นาง ไม่พอใจนางทั้ง ๓๒ จึงได้ประสบจักร จึงพัดผันอยู่ที่ศีรษะของท่าน ผู้ถูกความปรารถนามากเกินไปขจัดแล้ว
ขึ้นชื่อว่าความอยาก มีสภาพแผ่ไปยิ่งใหญ่ไพศาล ทำให้เต็มได้ยาก ก็ชนเหล่าใดกำหนัดตามความอยาก ชนเหล่านั้นจึงต้องเทินจักรไว้ มิตตวินทุกชาดกที่ ๙ จบ
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๒๗ หน้า : ๒๑๘}
This collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
Commentary
Later explanatory literature — not the Buddha’s word
Text layerอรรถกถาexplains the พระไตรปิฎก1 work(s) · 29 paragraphs — loaded when you open it, not part of this page
Open this edition’s own page · มิตตวินทุกชาดก ว่าด้วย จักรกรดพัดบนหัวThis collection answers by quoting only — the text as each edition has it, never summarised, interpreted, or scored for reliability
How Mahachula paragraphs are matched
Three editions per item, in the order Pali → Royal Thai → Mahachula Thai · show all three or one at a time from the toolbar
at least one paragraph pairing fell below the threshold, so none is placed item by item rather than risk a wrong item