འཕགས་པ་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་སརྦ་པུ་ཎྱ་སམུཙྪཡ་ས་མ་དྷི་ན་མ་མ་ཧ་ཡཱ་ན་སཱུ་ཏྲ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๕๖ · หน้า 98a
ཐོས་པའི་ཚོགས་འདི་དག་བསྟན་པ་ན་སྔོན་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་པའི་སྲོག་ཆགས་སུམ་སྟོང་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དོ། །ལྷའི་བུ་ལྔ་སྟོང་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དག་གོ། །ཚན་པོ་ཆེ་
ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ཀྱང་རྗེས་སུ་འཐུན་པའི་ཆོས་ཀྱི་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་དུ་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་
ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་ལ་
གཟུགས་བརྙན་དང་འདྲ་བར་མོས་པ་དང་། ངག་ལ་བྲག་ཅ་དང་འདྲ་བར་མོས་པ་དང་། སེམས་ལ་སྒྱུ་མ་དང་འདྲ་བར་མོས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་དུ་མོས་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་མི་
སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་པས་ཁྱབ་
པར་ཡང་བྱེད་ལ་སེམས་ཅན་དུ་འདུ་ཤེས་པ་ཡང་མེད་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྟོང་པ་དང་། མི་རྟག་པར་ཡང་མོས་པར་བྱེད་ལ་གཞིར་ཡང་མི་བྱེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མཐོང་ལ་ཤའི་མིག་ལ་ཡང་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་དང་། སེམས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་
ལ་ཡང་མཁས་ལ་སེམས་ཀྱང་སེམས་ལ་གཏོད་པར་མི་བྱེད་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 98b
ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྟ་བ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཕྱིར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཆོས་ཀྱིས་ལྷག་པའི་ཕྱིར་
བཟོད་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་དང་། དབེན་པའི་ཆོས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བསམ་གཏན་ཡང་ཐོབ་ལ་བསམ་གཏན་ལ་ཡང་མི་རྟེན་པ་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཀྱང་རྣམ་པར་བརྟགས་ལ་སྤྲོས་པ་ཡང་མེད་
པ་དང་། ཐབས་ལ་མཁས་པ་ཡང་རབ་ཏུ་འཛིན་ལ་སེམས་ཅན་ཡང་སྡུད་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་གེགས་མེད་ལ་སྤྱོད་པ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་
མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱམས་པ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྐྱོབ་པ་དང་།
སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོས་འཁོར་བ་ལས་ཡོངས་སུ་མི་སྐྱོ་བ་དང་། དགའ་བ་ཆེན་པོས་ཆོས་ལ་དགའ་ཞིང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཆེན་པོས་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་དང་ཁོང་ཁྲོ་བ་སྤོང་བ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་
མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་མངོན་
เล่ม ๕๖ · หน้า 99a
སུམ་དུ་བྱེད་པ་དང་། དུས་གསུམ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཁམས་གསུམ་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ལ་ཡིད་ཆེས་པ་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་
ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །བཞི་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བཤད་པ་ན་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་སྟེ། དེ་དགའ་བ་དང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་ཐོབ་པ་དེ་ཁོ་ནས་ཏ་ལ་བདུན་སྲིད་ཙམ་
གྱི་ནམ་མཁའ་ལ་མངོན་པར་འཕགས་སོ། །སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་ཡང་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་སོ། །ལྷ་དང་མིའི་སིལ་སྙན་འབུམ་ཡང་འཁྲོལ་ལོ། །པད་མའི་སྤྲིན་གྱི་ཆར་ཆེན་པོ་ཡང་མངོན་པར་བབ་བོ། །འཇིག་རྟེན་འདི་ཡང་སྣང་བ་ཆེན་
པོས་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཛུམ་པ་མཛད་དེ། འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ཉིད་དེ། གང་གི་ཚེ་འཛུམ་པ་མཛད་པ་དེའི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞལ་གྱི་སྒོ་ནས་འོད་ཟེར་སྣ་ཚོགས་འདི་ལྟ་སྟེ། སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། དམར་པོ་
དང་། དཀར་པོ་དང་། བཙོད་ཀ་དང་། ཤེལ་དང་། དངུལ་གྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུ་དག་བྱུང་ངོ་། །དེ་དག་བྱུང་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པ་འོད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་གྱུར་ནས་ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་རྣམས་ཀྱི་འོད་ཀྱང་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏེ་ཚངས་པའི་འཇིག་རྟེན་དུ་ཐུག་ནས་ཕྱིར་ལོག་
སྟེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྤྱི་གཙུག་ཏུ་ནུབ་པར་གྱུར་ཏོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་སྟན་ལས་ལངས་ཏེ། བླ་གོས་ཕྲག་པ་གཅིག་ཏུ་གཟར་ནས་པུས་མོ་གཡས་པའི་ལྷ་ང་ས་ལ་བཙུགས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ག་ལ་བ་དེ་ལོགས་སུ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་ནས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་རྒྱུ་མ་མཆིས་རྐྱེན་མ་མཆིས་པར་འཛུམ་པ་མི་མཛད་ན། འཛུམ་པ་མཛད་པའི་རྒྱུ་ནི་གང་ལགས། རྐྱེན་ནི་གང་ལགས། དེའི་ཚེ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདི་དག་ཀྱང་སྨྲས་སོ། །ཡེ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 99b
ཤེས་མཆོག་བརྙེས་ཡོངས་དག་ཡངས་པའི་སྤྱན་མངའ་བ། །དབང་པོ་ཞི་བ་ཞི་གནས་ཕ་རོལ་ཕྱིན་མཆོག་བརྙེས། །སྐུ་མདོག་གསེར་གྱི་རི་བོ་ལྷ་ཡི་འོད་འདྲ་བ། །ཅི་ཡི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འཛུམ་པ་འདི་སྟོན་མཛད། །གང་གི་བློ་གྲོས་ཅི་འདྲ་དུས་གསུམ་ལྡན་པ་དང་། །ལྷ་
དང་མི་རྣམས་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་མཁྱེན་བཞིན་དུ། །འདུ་ཤེས་མི་མངའ་རྟག་ཏུ་ཡེ་ཤེས་མཆོག་བརྙེས་པ། །ཞལ་རས་ཟླ་འདྲ་འཛུམ་པའི་དོན་ནི་བསྟན་པར་གསོལ། །འདས་པའི་སངས་རྒྱས་ཇི་སྙེད་གང་དག་མ་འོངས་དུས། །གང་དག་གནས་པའི་རྒྱལ་བ་དེ་དག་མཚུངས་
པ་སྟེ། །སེམས་ཅན་གང་དག་དཀར་པོ་སྤྱོད་པ་སྣ་ཚོགས་པ། །སྦྱོར་མཁྱེན་ལུང་བསྟན་སླད་དུ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་གསུངས། །སངས་རྒྱས་ཞིང་འདི་དག་ནི་སྐུ་ཡིས་ཐམས་ཅད་ཁྱབ། །ཁྱོད་ཀྱི་གསུང་ནི་སངས་རྒྱས་ཞིང་མང་ཡངས་པར་གྲག །འདིར་ནི་ཐུགས་ཀྱིས་འགྲོ་
བ་ཀུན་ལ་བྱམས་པ་བསྐྱེད། །རྒྱལ་བ་ཡེ་ཤེས་མཐའ་ཡས་ལྡན་པ་གང་སླད་གསུངས། །ཆོས་རྣམས་ཡ་མ་བརླ་སྟེ་ཆུ་ཟླ་འདྲ་བ་དང་། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་འཇིག་པ་རྨི་ལམ་ངོ་བོ་ཉིད། །སྤྲིན་ལྟར་མི་བརྟན་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་མཁྱེན་པ་པོ། །མི་ཡི་སེང་གེ་གང་སླད་འཛུམ་
དོན་བསྟན་པར་གསོལ། །སྟོང་པ་མཚན་མེད་སྨོན་མེད་རྟོགས་པས་རྣམ་པར་གྲོལ། །རྟག་ཏུ་ཐུགས་དུལ་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་མཁས། །རླུང་སྲུབས་མཁའ་ལ་འཚུབ་ཀྱང་སྤྲོས་མེད་འདྲ་བ་པོ། །ཅི་སླད་འཛུམ་མཛད་འདི་ལ་དོན་ནི་ཅི་མཆིས་གསུངས། །གང་གི་སེམས་དེང་
སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་མཆོག་ལ་བཏུད། །གང་གིས་དེ་རིང་ཤིང་རྒྱལ་དྲུང་དུ་བདུད་ཀྱང་བཅོམ། །གང་གིས་རྒྱལ་བ་མཆོག་རྣམས་གདན་ནི་ཡོངས་སུ་བཟུང་། །སྐྱེས་བུ་ཁྱུ་མཆོག་གིས་ནི་ཅི་ཕྱིར་འཛུམ་པ་བསྟན། །འདི་ན་རྒྱལ་བའི་ཉན་ཐོས་དེ་རྣམས་ས་མ་མཆིས། །འདི་
ལ་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཡང་ཅི་མ་མཆིས། །འདི་ནི་སངས་རྒྱས་ཡོན་ཏན་རྒྱ་མཚོ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ། །འཇིག་རྟེན་མཆོག་གིས་འཛུམ་པའི་རྒྱུ་ནི་བསྟན་པར་གསོལ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཀུན་དགའ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 100a
བོ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཏ་ལ་བདུན་སྲིད་ཙམ་གྱི་སྟེང་གི་བར་སྣང་ལ་མངོན་པར་འཕགས་ཏེ་འདུག་པ་མཐོང་ངམ། གསོལ་པ་བཅོམ་ལྡན་འདས་མཐོང་ལགས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་མཐོང་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་
ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་འདི་བསྐལ་པ་གྲངས་མེད་པ་གསུམ་པ་ཕྲག་འབུམ་གྱིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཤར་ཕྱོགས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རྣམ་པར་
དག་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བར་བསྐལ་པ་ཚངས་པས་བསྟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ་
ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་བཀོད་པ་མང་པོའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་འབྱུང་ངོ་། །ཀུན་དགའ་བོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བཀོད་པ་མང་པོའི་རྒྱལ་པོའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་དག་
པར་བྱེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དེ་ཡང་འབྱོར་པ་དང་། རྒྱས་པ་དང་བདེ་བ་དང་ལོ་ལེགས་པ་དང་། ཉམས་དགའ་བ་དང་། སྐྱེ་བོ་དང་། མི་མང་པོས་གང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཀུན་དགའ་བོ་དཔེར་ན་དགའ་ལྡན་གྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་དང་། ཡོངས་སུ་སྤྱད་པ་ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པར་དག་པར་བྱེད་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཀྱི་སེམས་ཅན་དེ་དག་གི་ལོངས་སྤྱོད་དང་། ལོངས་སུ་སྤྱད་པ་ཡང་དེ་འདྲ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཀོད་པ་མང་པོའི་རྒྱལ་པོ་དེ་ཡང་གཏམ་གཞན་མི་གསུང་བར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
བསྡུ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་འབའ་ཞིག་སྟོན་ཏོ། །དེ་ན་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་མིང་ཡང་མེད་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བཟོད་པ་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་ཆེན་པོ་འབའ་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །
เล่ม ๕๖ · หน้า 100b
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་ཡང་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་དེ་ན་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་མེད་དེ། དེ་བདུད་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་བཅོམ་པ་དང་། གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་མེད་པ་དང་། བཻ་དཱུརྱ་ལས་གྲུབ་ལ་འཛམ་བུའི་ཆུ་བོའི་གསེར་གྱི་པད་མས་སྤྲས་པའི་སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཞིང་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་ནས་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་བར་སྣང་དེ་ལས་བབས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་ཞབས་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་རབ་ཏུ་འབྱུང་བར་གསོལ་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་འདུལ་བ་ལེགས་པར་གསུངས་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ངོ་མཚར་ལགས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ངོ་མཚར་ལགས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པའམ། ཀླན་ཀ་ཚོལ་བའམ། ཐོ་འཚམས་པའམ། བསྟིང་པའི་སླད་དུ་མཆིས་པ་གང་དག་ལྷགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་དགའ་བ་དང་། དང་བ་དང་། མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དྲག་པོ་འཐོབ་པར་འགྱུར་ལ། ང་རྒྱལ་
དང་། རྒྱགས་པ་དང་། དྲེགས་པ་ངེས་པར་བཅོམ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉག་གཅིག་ལ་འདུད་ཅིང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉག་གཅིག་ལ་ཐལ་མོ་སྦྱར་བ་བཏུད་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་འདི་ང་རྒྱལ་དང་། རྒྱགས་པ་དང་།
དྲེགས་པ་དྲག་པོས་མཆིས་ལ། ཆོས་འདི་ལྟ་བུ་འདི་ཐོས་ནས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་བུ་ཐོབ་སྟེ། སེམས་ཅན་དཔག་ཏུ་མ་མཆིས་གྲངས་མ་མཆིས་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། རྒྱགས་པ་དང་། དྲེགས་པ་སྤང་བའི་སླད་དུ་ཆོས་སྟོན་པར་འགྱུར་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སྔོན་
འདས་པའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཇི་སྙེད་ཅིག་ལ་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འཚལ་བའི་སླད་དུ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་ནས་དེས་ན་ད་ལྟར་འདི་ལྟ་བུའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་མྱུར་
เล่ม ๕๖ · หน้า 101a
བ་ཐོབ་པར་གྱུར་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ནི་འདས་པའི་
དུས་ན་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་འདོད་པའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་བྱེ་བ་ཕྲག་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཉིས་ལ་དགེ་བའི་རྩ་བ་བསྐྱེད་དོ། །དེ་ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔག་ཏུ་མེད། གྲངས་མེད་པ་ལ་བཀུར་སྟིར་བྱེད། བླ་མར་བྱེད། རི་མོ་བྱེད། མཆོད་པ་བྱེད་པར་
འགྱུར་ཏེ། ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པར་འགྱུར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་མི་དགེ་བའི་རྩ་བ་གང་གིས་ན་དེའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མ་མཆིས་པར་གྱུར་ནས། དེས་ན་འདི་བརྩད་པའི་བསམ་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྤྱན་སྔར་མཆིས་ལ་འདི་ལྟ་བུའི་
ང་རྒྱལ་དང་། རྒྱགས་པ་དང་། དྲེགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་དང་། ཆོས་ལ་མ་གུས་པ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་ཁྱད་དུ་གསོད་པ་དང་། ལོག་པའི་ཚིག་སྨྲ་བ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་
སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་དག་དང་འདྲིས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཐེག་པ་
དམན་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལ་སྡང་ཞིང་སྐུར་པ་འདེབས་པ་དང་། ཆོས་རྣམས་ལ་སློབ་དཔོན་དཔེ་མཁྱུད་བྱེད་པ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་
เล่ม ๕๖ · หน้า 101b
ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྱུ་བྱེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་གཡོས་སྟེན་པར་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་རྣམས་ལ་ལྕེ་གཉིས་བྱེད་པ་དང་། རྙེད་པ་དང་། བཀུར་
སྟི་ལ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་
ན་འདི་ལྟ་སྟེ། བདུད་ཀྱི་ལས་མ་རྟོགས་པ་དང་། ལས་ཀྱི་སྒྲིབ་པས་བསྒྲིབས་པ་དང་། ལྷག་པའི་བསམ་པ་སྟོབས་ཆུང་བ་དང་། ཤེས་རབ་དང་ཐབས་མེད་པ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་དང་ལྡན་ན་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་འགྱུར་
རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ཡང་གང་གི་ཕྱིར་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་པར་གྱུར་པ་དེ་ཉོན་ཅིག །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་སྔོན་བྱུང་བ་འདས་པའི་དུས་ན་བསྐལ་པ་བཟང་པོ་འདི་ཉིད་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་
རྒྱས་རིག་པ་དང་ཞབས་སུ་ལྡན་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ། སྐྱེས་བུ་འདུལ་བའི་ཁ་ལོ་སྒྱུར་བ། བླ་ན་མེད་པ། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཁོར་བ་འཇིག་ཅེས་བྱ་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་བྱུང་སྟེ། དེའི་བསྟན་པ་གནས་པ་ན་
བྲམ་ཟེ་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ནོར་བཟངས་ཞེས་བྱ་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ་དེ་བདུད་ཀྱིས་བསླུས་ནས་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དུ་གྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཐད་དུ་མི་འགྲོ་བའི་སྟེང་དུ་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་ནས་བྲམ་ཟེ་དང་ཁྱིམ་བདག་ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་དང་། ལྷན་ཅིག་ཏུ་འཐབ་
པ་དང་། རྩོད་པ་དང་། འགྱེད་པ་ལ་ཞུགས་ཏེ། ཆོས་དང་ཆོས་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་ཡང་མ་གུས་པ་བསྐྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་ཆོས་ལྔ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ཏེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་དང་། ཆོས་ཐོས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་
เล่ม ๕๖ · หน้า 102a
པོ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་དག་དང་། འབེལ་བའི་གཏམ་སྣ་ཚོགས་དྲི་བར་བྱ་བ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཤིན་ཏུ་བརྟན་པོར་བྱ་བ་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ནས་དེས་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ནི་ཡོངས་སུ་བཟུང་ལ་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ནི་ཡོངས་སུ་མ་བཟུང་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ཆོས་ལྔ་པོ་དེ་དག་དང་བྲལ་བར་གྱུར་ཏོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྲམ་ཟེ་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ནོར་བཟངས་གང་ཡིན་པ་དེ་གཞན་ཞིག་ཡིན་པར་ཁྱོད་སོམ་ཉིའམ། ཡིད་གཉིས་སམ། ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཁྱོད་
ཀྱིས་དེ་ལྟར་མི་བལྟའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་འདི་ཉིད་དེའི་ཚེ་དེའི་དུས་ན་བྲམ་ཟེ་ཤིང་སཱ་ལ་ཆེན་པོ་ལྟ་བུ་ནོར་བཟངས་སུ་གྱུར་ཏེ། ང་རྒྱལ་དེས་ན་དེའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་བརྗེད་དོ། །སྔོན་གྱི་དགེ་བའི་རྩ་བས་ཡོངས་སུ་བསྲུངས་པ་དང་།
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཁོ་ནས་བསྐྱབས་པ་དེས་ནི་ངན་སོང་དག་ཏུ་མ་སྐྱེས་སོ། །དེ་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཁེངས་ཏེ། ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོའི་ཤུགས་ཐོབ་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཐུས་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་དང་མ་བྲལ་ལོ། །དེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྟོབས་ཀྱི་ཤུགས་མ་བཟོད་དེ་འོངས་པ་ལས་
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྟོབས་ཀྱི་ཤུགས་ཐོས་ནས་ང་རྒྱལ་དང་། རྒྱགས་པ་དང་། དྲེགས་པ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་ཆད་དོ། །སྡིག་པ་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་ངོ་། །དེའི་སྔོན་གྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་མངོན་དུ་བྱུང་སྟེ།
དེས་ན་མངོན་པར་ཤེས་པ་མྱུར་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་གང་བསྐྱེད་ན། དེས་ཁྱོད་ཀྱིས་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་གྱུར། དྲི་མ་མེད་པའི་
གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། བདག་གིས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྐྱེད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། ཇི་ལྟར་འབྱུང་བ་མེད་པ་དང་། འཇིག་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར་བསྐྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 102b
དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དེ་ལྟར་བསྐྱེད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཁྱད་པར་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད། ཐ་དད་དུ་དབྱེ་བ་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། མིང་ལ་ནི་ཐ་དད་དུ་དབྱེ་བ་
ཡོད་ཀྱི་དོན་ལ་ནི་ཐ་དད་དུ་ནི་དབྱེ་བ་མེད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་གང་ཡིན། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། དེའི་དོན་ནི་མེད་པ་ལས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའོ། །
སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་དོན་གྱིས་ནི་ཅི་ཞིག་སེལ་བར་བྱེད། ཅི་ཞིག་ནི་སྒྲུབ་པར་བྱེད། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དོན་གྱིས་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་སེལ་བར་བྱེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ནི་སྒྲུབ་པར་
བྱེད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་གང་ཡིན། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དོན་ནི་གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་པའོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་
བུ་དོན་ལ་རྟོན་པར་བྱའི་ཚིག་འབྲུ་ལ་རྟོན་པར་མི་བྱའོ། །ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྐྱེ་བ་ལ་ནི་རྒྱུ་གཉིས་དང་། རྐྱེན་གཉིས་ཡོད་དེ། གཉིས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། གཞན་གྱི་སྒྲ་དང་། རང་གི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ་
ཞེས་གསུངས་ན། ཇི་ལྟར་ཚིག་འབྲུ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ལ། དོན་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དོན་ལ་རྟོན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཚིག་འབྲུ་ཕྲི་བ་ཡང་མེད་དོ། །ཡང་ཚིག་འབྲུ་དམིགས་སུ་མེད་པ་དེ་ནི་དོན་ཡིན་ལ། དོན་
དེ་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དོན་ལ་རྟོན་པ་ལ་ནི་ཆོས་ཀྱང་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །དོན་ཀྱང་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བརྗོད་དུ་མེད་པ་དང་། ཡ་མ་བརླ་དང་། ཡུལ་ན་མི་གནས་པ་དང་། ཕྱོགས་ན་མི་གནས་པ་དང་། གང་ཁོ་ན་ན་གནས་
เล่ม ๕๖ · หน้า 103a
པ་དེ་ཁོ་ནར་འགགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དོན་ནི་གཏན་དུ་འགོག་པའི་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟ་བས་ན་གང་དོན་ལ་རྟོན་པ་དེ་ནི་ཆོས་གང་ལས་ཀྱང་མི་འཕྲོ་རྣམ་པར་མི་འཕྲོའོ། །གང་མི་འཕྲོ་བ་རྣམ་པར་མི་
འཕྲོ་བ་དེ་ནི་དོན་ཏོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་དོན་ལ་རྟོན་པ་དེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྟོན་པའི་རྣམ་གྲངས་ཡོད་དམ། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ཡོད་དེ། འདི་ལྟར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དབེན་པ་སྟེ།
དེ་དག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་སྟོང་པ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་དེ་ལ་རྟོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་དབེན་པ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་དེ་ལ་རྟོན་ཏོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན་གང་དོན་ལ་རྟོན་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རྟོན་ཏོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་དེ་ལྟ་བས་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་
ཉིད་རྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་ནོ། །ཁྱོད་ཇི་སྐད་ཟེར་བ་བཞིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་དོན་དམ་པ་ལ་རྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པ་ནི་དེ་དག་གི་སྒོ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་དེ་དག་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །
ཇི་ལྟར་ཆོས་ཀྱང་མི་བསྒྲུབ། ཆོས་མ་ཡིན་པའང་མི་བསྒྲུབ་པ་དེ་ལྟར་དེ་དག་བཙལ་བར་བྱའོ། །གཉིས་སུ་མེད་པ་བཙལ་བ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བཙལ་བ་ཡིན་ནོ། །བཙལ་བ་དེ་ནི་བྱེད་པ་མེད་པའོ། །བཙལ་བ་དེ་ནི་བྱ་བ་མ་ཡིན། རྣམ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་
མི་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་བཙལ་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་དང་འགལ་བར་མི་བྱེད་ན། བཙལ་བར་བྱ་བའི་འོས་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་དོན་འདི་བསྟན་པ་ན་དགེ་སློང་ལྔ་བརྒྱ་ལེན་པ་མེད་པར་ཟག་པ་རྣམས་ལས་
སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ། །ལྷའི་བུ་བརྒྱད་སྟོང་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དག་གོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ལ་གཞན་ཡང་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་
เล่ม ๕๖ · หน้า 103b
སོ། །དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་དོན་ལ་རྟོན་པར་བྱའི་ཚིག་འབྲུ་ལ་མ་ཡིན་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ནི། སེམས་ཅན་འདི་དག་དོན་ལ་མི་མཁས་ཤིང་གཉིས་ལ་སྤྱོད་པ་དང་། ཚིག་འབྲུ་ལའང་མི་མཁས་པས་ཚིག་འབྲུ་ལ་སྒྲོ་འདོགས་ཤིང་དོན་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དེ་
དག་ལ་དོན་ལ་རྟོན་པར་བྱའི་ཚིག་འབྲུ་ལ་མ་ཡིན་ཞེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་ཏེ། དེ་དག་དོན་ལ་རྟོན་པས་ཚིག་འབྲུའི་རང་བཞིན་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ཚིག་འབྲུ་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བར་འགྱུར་རོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཡང་དག་པའི་ལྟ་
བ་སྐྱེ་བ་ལ་ནི་རྒྱུ་གཉིས་དང་། རྐྱེན་གཉིས་ཡོད་དོ་ཞེས་དེ་སྐད་གསུངས་པ་དེ་ནི་འདི་ལྟར་ཆོས་འདུལ་བ་མ་ཐོས་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་དེ་དག་འཁོར་བ་ལས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བཞིན་དུ་རང་བཞིན་གྱིས་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་གྱིས་མངོན་
པའི་ང་རྒྱལ་ཅན་དེ་དག་ཐོས་པ་མང་པོ་ལ་གཟུད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་དག་གིས་ཆོས་ཐོས་ནས་གལ་ཏེ་ཚུལ་བཞིན་དུ་བསྒྲུབ་ན་ནི་དེ་དག་ཀྱང་ལྷག་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། ལམ་ལ་གནས་པ་དེ་ལ་དགོངས་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཐོས་པས་ཆོས་རྣམས་ཤེས་པར་
འགྱུར། །ཐོས་པས་སྡིག་པ་བྱེད་མི་འགྱུར། །ཐོས་པས་གནོད་པ་སྤང་བར་འགྱུར། །ཐོས་པས་མྱ་ངན་འདའ་བ་འཐོབ། །ཅེས་གསུངས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཇི་ལྟར་ན་དགེ་སློང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཆོས་
ལ་སྦྱོར་བ་ཡིན། དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་སྨྲས་པ། གང་དུ་ཡང་སྦྱོར་བ་མེད་ལ་འབྲལ་བར་ཡང་མི་བྱེད་ན། དེ་ལྟར་ན་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཆོས་ལ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སྦྱོར་བ་མེད་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་
ཡང་གང་གི་ཚེ་དགེ་སློང་སྦྱོར་བར་མི་བྱེད་ན་ཉེས་པ་ཀུན་ནས་སློང་བར་མི་བྱེད། བདག་ཀུན་ནས་སློང་བར་མི་བྱེད་དེ། དེ་ནི་དེའི་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བའོ། །གང་གི་ཚེ་སྔོན་གྱིས་མཐའ་དང་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་སྟེ། གང་ལ་སྨྲ་བ་དང་། གང་སྨྲ་བར་བྱ་བ་དང་། གང་ཡོངས་སུ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 104a
ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་དང་། གང་སྤང་བའི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་དང་། གང་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་དང་། གང་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་སྨྲ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འདས་པའི་རྒྱུས་འཐོབ་པ་མ་ཡིན། མ་འོངས་པའི་རྒྱུས་འཐོབ་པ་མ་ཡིན། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་རྒྱུས་
འཐོབ་པ་མ་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཚུལ་བཞིན་དུ་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགགས་པར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་ཚུལ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་རྣམ་པར་ཞི་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་སྙོམས་པར་ཞུགས་
པར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ། ཚུལ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཏན་དུ་མ་སྐྱེས་པར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་ཚུལ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་གཏན་དུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། གཏན་དུ་མ་བྱུང་བ་དང་། གཏན་དུ་ཡོངས་སུ་མྱ་
ངན་ལས་འདས་པར་མཐོང་བ་དང་། གང་གིས་མཐོང་བ་དང་། གང་མཐོང་བ་དེ་ཡང་མི་མཐོང་བ་དང་། ཇི་ལྟར་མི་མཐོང་བ་དང་། རྣམ་པར་མི་མཐོང་བ་དེ་ལྟར་མཐོང་ན་ཚུལ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་
གཟི་བརྗིད་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །གལ་ཏེ་བསྟན་ནམ་བསྟན་པ་ན་དེ་ལྟར་བསྟན་པར་བྱའོ། །ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྩོན་པ་ནི་ཆོས་གང་ལ་ཡང་རྨོངས་པ་མེད་དོ། །ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྩོན་པ་ནི་ཆོས་གང་ལ་ཡང་སྒྲིབ་པ་
མེད་དོ། །ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྩོན་པ་ནི་གང་དུ་ཡང་བཅིངས་པ་ཡང་མེད་གྲོལ་བ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚུལ་བཞིན་དུ་བརྩོན་པ་ནི་ཆོས་གང་ཡང་སྤང་བའམ། འབྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབད་པ་མེད་དོ། །གང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་དང་། ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་དུ་མཐོང་བ་དེ་ནི་དེའི་ཡང་དག་པར་ལྟ་བ་ཡིན་ནོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཐོང་བ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མཐོང་བ་མེད་པ་ཁོ་ནའོ། །མཐོང་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་པའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མ་བྱུང་བའི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །
เล่ม ๕๖ · หน้า 104b
མ་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མ་མཐོང་བའི་ཚིག་བླ་དགས་ཏེ། ངས་དེ་ལས་དགོངས་ནས་ཚིག་འདི་སྐད་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་སྐྱེས་མ་མཐོང་ན་ཡང་དག་པ་ཉིད་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འདི་ནི་ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཉིད་སྐྱོན་མེད་
པ་ལ་འཇུག་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པ་ཉིད་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། བདག་མཉམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བདག་མེད་པའི་མཉམ་པའོ། །བདག་མེད་པའི་མཉམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པ་སྟེ། དེ་བས་ན་ཡང་དག་པ་ཉིད་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་
འཇུག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཆོས་ཐམས་ཅད་འདི་ལྟ་བུའི་མཚན་ཉིད་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་
མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚུལ་དུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཡང་དག་པར་ཤེས་ཤིང་ཐོས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཤིང་མོས་སུ་ལགས་ཀྱང་། བར་མ་དོར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མི་འགྱུར་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ངོ་མཚར་ལགས་སོ། །བདེ་བར་གཤེགས་པ་ངོ་མཚར་ལགས་
སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐབས་ལ་མཁས་པ་དེ་དག་ནི་ཐབས་མཁས་པ་དེ་དང་ལྡན་པས་སེམས་བསྐྱེད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆོས་བཞིས་ཡོངས་སུ་སྒོ་བར་བྱེད་དེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱམས་
པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་དང་། སངས་རྒྱས་འབྱུང་བས་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱ་བ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ཆོས་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྒོ་བར་བྱེད་དེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་
ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་ཤེས་ཤིང་ཐོས་ལ་ཡིད་ཆེས་ཤིང་མོས་སུ་ཟིན་ཀྱང་བར་མ་དོར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་གྱི་ཕྱིར་ཆོས་འདུལ་བ་འདི་ཤེས་ཏེ། ཤེས་ཤིང་མཐོང་ལ་ངེས་པ་ནི་མི་མཐོང་ངོ་། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེས་
เล่ม ๕๖ · หน้า 105a
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་མ་བཏང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ངེས་པར་ལྟུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དེ་སྐད་གསུངས་པའི་
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྐྱོན་དེ་གང་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ནི་སྐྱོན་གང་ཡིན་པའི་ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཡང་ཅི་ཡང་མེད་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་ཅི་ཡང་མེད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་དམིགས་
པ་བྱས་ནས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་མ་དམིགས། སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་ལ་མ་དམིགས། ཆོས་དང་དགེ་འདུན་གྱི་རིགས་ལ་མ་དམིགས། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་མ་དམིགས་ཏེ། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཡལ་བར་བོར་ནས་མི་ལྟ་བ་དང་། ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་
མི་འདེབས་པ་དང་། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ལ་སྐྱོ་བས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པ་བྱས་ཏེ། དཀོན་མཆོག་གསུམ་གྱི་རིགས་ལ་དམིགས་པ་བྱས་ཞིང་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་
དམིགས་པ་བྱས་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་ལྟ་སྟེ། ལུས་དང་སྲོག་ལ་མི་ལྟའོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་གཅིག་པར་ཤེས་ཀྱང་སྐྱོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་མི་བྱེད། སེམས་ཅན་ལ་ལྟ་བའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་ཡང་འདྲིས་པར་བྱེད་ལ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་སྐྱོན་མེད་པར་
ཡང་མི་ལྟུང་སྟེ། རིགས་ཀྱི་བུ་རྣམ་གྲངས་དེས་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱོན་ཡང་མེད་ལ། སྐྱོན་མེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་
ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་དེ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མ་མཆིས་པ་ནི་ངོ་མཚར་ལགས་སོ། །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འཁོར་དེ་ཉིད་དུ་འདུས་པར་
เล่ม ๕๖ · หน้า 105b
གྱུར་ཏེ་འདུག་གོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདི་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདིའི་སྐབས་སུ་བཀའ་མཆིད་ཀྱི་རྒྱུད་ཅི་ཡང་མི་
མཆི་ལགས་སོ། །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་བསོད་ནམས་འདོད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །རྙེད་པ་དང་།
བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདོད་པ་དང་། མཐོ་རིས་འདོད་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་འདོད་པ་དང་། འཁོར་འདོད་པ་དང་། གྲགས་པ་དང་། སྙན་པ་དང་། བསྔགས་པ་འདོད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། འཇམ་དཔལ་འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྤྱོད་པར་བྱེད། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་བའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཆོས་འདོད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་
སྡུག་བསྔལ་བསལ་བར་འདོད་པ་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་ཞི་བར་འདོད་པ་དང་། བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་དང་འདྲ་བར་འདོད་པ་དང་། ལན་དུ་ཕན་འདོགས་པ་མི་འདོད་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
ལུས་དང་སེམས་ལ་མི་ལྟ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་མེད་པ་དང་། མི་འཕྲོགས་པ་དང་། ལྷག་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། མི་ལྡོག་པ་དང་། མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཅན་དང་། ཡང་དག་པར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་པ་དང་། བསྐྱོད་
དུ་མེད་པ་དང་། རྗེས་སུ་ཆགས་པ་མེད་པ་དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པ་དང་། གཅིག་ཏུ་དཔའ་བ་དང་། ཐུབ་པ་མེད་པ་དང་། གོང་བ་མེད་པ་དང་། མི་སྐྲག་པ་དང་། མི་འཇིགས་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་རབ་ཏུ་མི་འཇིགས་པ་དང་། མ་ཁེངས་པ་དང་། མ་དུད་པ་དང་། བརྟན་པ་དང་། མི་
เล่ม ๕๖ · หน้า 106a
གཡོ་བ་ཐོབ་པ་དང་། དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་དང་། དོན་གཅིག་པ་དང་། ཚུལ་གཅིག་པ་དང་། གཅིག་ཏུ་ཆད་པ་དང་། ཚུལ་གཅིག་ལ་ཞུགས་པ་དང་། གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་བརྩོན་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསྒྲལ་བར་འདོད་པ་དང་། གཅིག་ཏུ་འདོད་པ་དང་།
དེ་ཉིད་འདོད་པ་རྣམས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །སྨྲས་པ། འཇམ་དཔལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་དེ་ཟད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་དང་། མི་ཟད་པའི་ཕྱིར་
དང་། མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་མི་སྤྱོད་དེ། གཏན་དུ་ཟད་པ་དང་། ཟད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རློམ་སེམས་སུ་མི་བྱེད་ལ། གཏན་དུ་མི་སྐྱེ་བ་ཡང་འཁྲུག་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་འདས་པའི་སེམས་ཟད་དོ། །ཞེས་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད། མ་འོངས་པའི་སེམས་མ་ཕྱིན་ཏོ་ཞེས་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་མི་གནས་སོ་ཞེས་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད་ལ། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སེམས་རྣམས་ལ་ཆགས་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་
ལྟར་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སྦྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྤྱོད་དོ། །
ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྤྱོད་དོ། །བཟོད་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྤྱོད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་།
སེམས་ཅན་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྤྱོད་དོ། །བསམ་གཏན་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འདི་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྤྱོད་དོ། །ཤེས་རབ་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་
เล่ม ๕๖ · หน้า 106b
གཤེགས་པ་འདི་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སྤྱོད་དོ། །གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་ལྟར་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་སྤྱོད་ལ། སྤྱོད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་འཁྲུག་པར་མི་བྱེད་ན་དེ་ཙམ་གྱིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །
སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གཟུགས་སྟོང་ཞེས་མི་སྤྱོད་དེ། གཟུགས་ཉིད་སྟོང་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟོང་ཞེས་མི་སྤྱོད་དེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་སྟོང་པའོ། །གཟུགས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་
ཟད་པར་མི་བྱེད་དེ། གཟུགས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་དུ་ཟད་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟད་པར་མི་བྱེད་དེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཏན་དུ་ཟད་པ་ཁོ་ནའོ། །ཆོས་
ཐམས་ཅད་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཟད་པ་ཁོ་ནས་ཟད་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ཟད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཚོར་བ་ཟད་པ་དང་། འདུ་ཤེས་ཟད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་ཟད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཟད་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཟད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་སྤང་བའི་ཕྱིར་ཡང་འབད་པར་མི་བྱེད་ལ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །འཁོར་
བ་ལས་ཡང་དག་པར་འདའ་བའི་ཕྱིར་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་པར་ཡང་མི་མཐོང་ལ། དགེ་བའི་ཆོས་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པ་ཡང་མི་མཐོང་ངོ་། །ཤེས་བྱ་ལ་མ་གཏོགས་པར་ཤེས་པ་ཡང་
ཡང་དག་པར་མི་མཐོང་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དབྱེར་མེད་པར་སྤྱོད་པ་ལ་མོས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་སེམས་ཅན་
เล่ม ๕๖ · หน้า 107a
གྱི་ཁམས་ཚད་མེད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཚད་མེད་པར་ཡང་མོས་ལ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་ཟད་པར་མི་བྱེད་ཅིང་ཆུད་གཟན་པའི་ཕྱིར་ཡང་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དེ་གཉིས་སུ་མེད་དེ་
གཉིས་སུ་དབྱེར་མེད་ཅིང་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱང་འཕེལ་བ་ཡང་མེད། ཡོངས་སུ་འགྲིབ་པ་ཡང་མེད་ལ། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཀྱང་འཕེལ་བ་ཡང་མེད། ཡོངས་སུ་འགྲིབ་པ་ཡང་མེད་དོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་
སེམས་ཅན་གྱིས་ཁམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པར་ཤེས་ནས། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ཁམས་ཟད་པའི་ཕྱིར་ཡང་མི་སྤྱོད། འཕེལ་བའི་ཕྱིར་ཡང་མི་སྤྱོད་དོ། །འདི་ལ་ཡང་
དག་པ་མ་ཡིན་པར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་བྱུང་བ་དང་། རྣམ་པར་བསྒྲུབས་པས་ཉེ་བར་གནས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྱོད་ཀྱི། འཁོར་བའི་གནོད་པ་གཞིག་པའི་ཕྱིར་དང་། བདག་དང་། སེམས་ཅན་དང་། སྲོག་དང་།
གང་ཟག་གཞིག་པའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པར་མི་བྱེད་དེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ།། །།བམ་པོ་བཞི་པ་སྟེ་ཐ་མ། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་སྤྱོད་པའི་ལེའུའི་ཆོས་བསྟན་པ་འདི་བཤད་པ་ན་ཐེག་
པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་ཞུགས་པའི་ལྷའི་བུ་བཅུ་དྲུག་གིས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །དེ་ནས་ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་མཆོད་པའི་ལས་བྱ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་
མོས་པའི་སེམས་ཅན་གང་དག་ལགས་པ་དེ་དག་གི་དོན་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ལགས་སོ་ཞེས་ཆེད་དུ་བརྗོད་པ་ཆེད་དུ་བརྗོད་དོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་བདུད་བྲལ་གྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་བདག་གིས་ཀྱང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 107b
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཇི་ལྟར་སྤྱོད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ལ་སྤོབས་སོ། །འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེའི་དུས་ལ་དབབ་པར་ཤེས་ན་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག །ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ། འཇམ་དཔལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྤྱོད་པའོ། །བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའོ། །སློབ་པ་དང་མི་སློབ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའོ། །
རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའོ། །སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཐམས་ཅད་ལ་བསླབ་དགོས་པའི་
ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་ལྷའི་བུ་བདུད་བྲལ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ལྷའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་འདི་ལ་ཇི་ལྟར་སྤྱད་པར་བྱ། ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོས་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ལ་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། སེམས་ཅན་གྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དང་། ཞེ་སྡང་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དང་། གཏི་མུག་སྤྱོད་པ་རྣམས་
ཀྱི་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་དང་། ཆ་མཉམ་པར་སྤྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ངོ་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་དེ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། དེས་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱད་པར་བྱ་ཞིང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་ཡང་
བྱའོ། །ཞེ་སྡང་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱད་པར་བྱ་ཞིང་། ཞེ་སྡང་དང་བྲལ་བར་ཡང་བྱའོ། །གཏི་མུག་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱད་པར་བྱ་ཞིང་གཏི་མུག་དང་བྲལ་བར་ཡང་བྱའོ། །ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་སྤྱོད་པ་ལ་སྤྱད་པར་བྱ་ཞིང་། ཉེས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་ཡང་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་སྤྱད་པ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 108a
ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་སྤྱོད་ལ། སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མི་གོས་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འགྲུབ་པར་སྣང་བའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་ཇི་ལྟར་ན་བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡིན། ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཀྱི་འཇུག་པ་རྣམས་ལས་བདུད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། བདུད་ཀྱི་ལས་བྱུང་ངོ་ཅོག་གི་དབང་དུ་
ཡང་འགྲོ་བར་མི་བྱའོ། །བདུད་ཀྱི་ལས་ཀྱི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་ཡང་མི་བྱའོ། །སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པ་ལ་ཡང་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །བདུད་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་ཡང་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་དབང་དུ་འགྲོ་བར་ཡང་མི་བྱའོ། །དེས་བདུད་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལ་ཡང་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། བདུད་
ཀྱི་ལས་དང་འབྲལ་བར་ཡང་བྱའོ། །སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་ཇི་ལྟར་ན་སློབ་པ་དང་། མི་སློབ་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཡིན། སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་དང་།
རྣམ་པར་སྨིན་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་དང་། གནས་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་དང་། འཕོ་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་མོས་པ་རྣམས་ལ་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་བདུད་བྲལ་གྱིས་བསྟན་པ་འདི་བཤད་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་
དཔལ་བདག་གི་སྤོབས་པ་ནི་དེ་ཙམ་དུ་བས་ཀྱིས། སྤྱོད་པ་བཤད་པ་འདི་ལས་བརྩམས་ཏེ་རྒྱས་པར་ཁྱོད་སྤོབས་པར་མཛོད་ཅིག །དེ་ནས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་ལྷའི་བུ་དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །ལྷའི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ནི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་
དག་པར་འདས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྤྱོད་པ་དེ་ནི་མིག་དང་གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣ་བ་དང་། སྒྲ་དང་། སྣ་དང་། དྲི་དང་། ལྕེ་དང་། རོ་དང་། ལུས་དང་། རེག་བྱ་དང་། ཡིད་དང་ཆོས་ཀྱི་ཡུལ་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷའི་བུ་རྣམ་གྲངས་དེས་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ནས་སྐྱེས་བུ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 108b
དམ་པ་དེ་དག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པ་ཡིན་པར་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །ལྷའི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤྱོད་པ་གང་ལ་སྤྱོད་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་མི་མཉེས་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །ལྷའི་བུས་སྨྲས་པ། འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཇི་ལྟར་སྤྱད་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་མཉེས་པར་བགྱིད། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། ལྷའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྟོང་པར་མངོན་པར་རྫོགས་
པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྟ་བ་འགའ་ཞིག་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ཏེ། ཐ་ན་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་ན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། །ལྷའི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་
པར་མཚན་མ་མེད་པར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་འགའ་ཞིག་མཚན་མར་བྱེད་དམ། མཚན་མ་དང་འགྲོགས་པར་བྱེད་ན་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་སྨོན་
པ་མེད་པར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་སོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ་དང་། ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། མ་བྱུང་བ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་འཐོན་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། མ་སོང་བ་དང་། མི་
གནས་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བར་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ཏེ། གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་སམ། ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་
འགའ་ཞིག་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། །ལྷའི་བུ་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པར་འདུ་བ་དང་། ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་པར་
เล่ม ๕๖ · หน้า 109a
ཡང་དག་པར་འདུ་བ་དང་། ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་སྨོན་པ་མེད་པར་ཡང་དག་པར་འདུ་བ་དང་། ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ཁམས་གསུམ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པར་ཤེས་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ་དང་། ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། མ་བྱུང་བ་
དང་། མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་འཐོན་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། མ་སོང་བ་དང་། མི་གནས་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། ཆོས་
ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་དང་འདྲ་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པར་ཤེས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་མི་སླུ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ།
འཇམ་དཔལ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་འདི་ལེགས་པར་སྨྲས་ཏེ། དེ་ལྟར་སྤྱོད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱད་པ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ཏེ། ལུང་བསྟན་པ་ཡང་མྱུར་དུ་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །འཇམ་དཔལ་ངས་མངོན་པར་ཤེས་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མར་
མེ་མཛད་ཀྱི་སྔོན་རོལ་དུ་དཀར་པོའི་སྤྱོད་པ་གང་ལ་ངས་མ་སྤྱད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དེ། འོན་ཀྱང་ངས་ལུང་བསྟན་པ་མ་ཐོབ་བོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ངས་མཚན་མ་དང་བཅས་པར་སྤྱད་པ་དང་། རྩོལ་བ་དང་བཅས་པར་སྤྱད་པ་དང་། དམིགས་པ་དང་བཅས་པར་སྤྱད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཚེ་
ངས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་མར་མེ་མཛད་མཐོང་བའི་ཚེ་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ཏེ། མཐོང་མ་ཐག་ཏུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེའི་སྤྱོད་པ་མཐོང་བ་ངས་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིང་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ཡང་རྟོགས་
ཏེ། དེ་ནས་གདོད་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ཁྱོད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མར་མེ་མཛད་དེས་ལུང་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ངས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་ཡང་
เล่ม ๕๖ · หน้า 109b
ཐོབ་བོ། །འཇམ་དཔལ་དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་མྱུར་དུ་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྤྱོད་པའི་ལེའུ་འདི་ལ་དམིགས་སུ་མེད་པ་དང་། རྩོལ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ལ་མོས་པ་དང་། །རྣམ་པར་གྲོལ་བ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །
དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཐོབ་པར་བགྱི་བའི་སླད་དུ་བཟོད་པ་བརྙེས་ལགས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འཇམ་དཔལ་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཐོབ་པར་
བྱ་བའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་ཐོབ་སྟེ། དེ་ཡང་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཟོད་པ་ཐོབ་བོ། །འཇམ་དཔལ་བཟོད་པ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མི་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ཐོབ་པའོ། །འཇམ་དཔལ་བཟོད་པ་ཐོབ་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚིག་བླ་དགས་སོ། །འཇམ་
དཔལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་མེད་དོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་དང་། སློབ་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་། མི་སློབ་པའི་ཆོས་རྣམས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཆོས་རྣམས་དང་། སངས་
རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་མེད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་མི་སྤྱོད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཟོད་པ་དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། དམིགས་པ་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྐད་ཅིག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བས་ན་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །
བཟོད་པ་འདི་ལ་ནི་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་དུ་བགྲང་བ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །རློམ་སེམས་སུ་བྱ་བ་ཡང་མེད་དོ། །ཟད་པ་ཡང་མེད་དེ། བཟོད་པ་དེ་ལ་ནི་ཟད་པ་ཡང་མེད་དོ། །བཟོད་པ་དེ་ལ་ནི་ཡུལ་ཡང་མེད་དོ། །བཟོད་པ་དེ་ལ་ནི་ཡུལ་
དང་བྲལ་བ་ཡང་མེད་དེ། དེ་བས་ན་བཟོད་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཟོད་པ་བསྟན་པ་འདི་བཤད་པ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྔ་བརྒྱས་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་སྟེ། ཚིག་འདི་སྐད་དུ་བདག་ཅག་གིས་ནི་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་གནས་
เล่ม ๕๖ · หน้า 110a
པར་འགྱུར་བའི་བྱ་བ་བྱས་སོ། །དཔེ་མེད་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཟབ་མོའི་གནས་ཐམས་ཅད་གུས་པར་མཉན་པར་བྱའོ། །བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཞེས་
སྨྲས་སོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཆོས་ཟབ་མོ་འདི་དག་ལ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན། འཇམ་དཔལ་གྱིས་
སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་བྱས་པ་དང་། མ་བསྒྱུར་བར་ཤེས་ན་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ཙམ་གྱིས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་འདུས་
མ་བྱས་པར་ཤེས་པ་དང་། བྱས་པ་ལ་མི་འགྱོད་པ་དང་། མ་བྱས་པ་ལ་ཡང་རྨོངས་པ་མེད་ན་དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །བྱ་བ་ལ་ཡང་སྦྱོར་བ་དང་། བྱས་པ་ལ་བྱས་པ་མི་གཟོ་བ་ལས་བྱས་པ་གཟོ་བར་བྱེད་པ་དང་། བཀུར་
སྟི་བྱས་པ་དང་། བཀུར་སྟི་མ་བྱས་པས་ཀྱང་སྲོ་སོས་པ་དང་། སྲོ་ཤི་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་། བྱེད་པ་པོ་དང་། ཚོར་བ་པོ་ཡང་མི་དམིགས་ལ། ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་ཡང་བྱས་པ་དང་། སྦྱིན་པ་ཡང་སྦྱིན་ཞིང་། དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྔོ་བར་བྱེད་ལ་ཡོངས་སུ་
སྦྱང་བ་ཡང་བྱས་པ་དང་། སྦྱིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་དང་། བདག་དང་། ཕ་རོལ་ཀྱང་མི་དམིགས་ལ། ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་ཡང་བྱས་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱང་སྲུང་བར་བྱེད། བཟོད་པ་ཡང་སྒོམ་པར་བྱེད། བརྩོན་འགྲུས་ཀྱང་རྩོམ་པར་བྱེད། བསམ་གཏན་
ཡང་སྟེན་པར་བྱེད། ཤེས་རབ་ཀྱང་སྒོམ་པར་བྱེད་ཅིང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྔོ་བར་བྱེད་ལ། ཤེས་རབ་དེ་ཡང་དམིགས་པར་མི་བྱེད། བྱང་ཆུབ་དང་། བདག་དང་། ཕ་རོལ་ཡང་དམིགས་པར་མི་བྱེད་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ནི་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་
เล่ม ๕๖ · หน้า 110b
པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་དགེ་བ་རྣམས་མི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ཚོགས་ལ་མཁས་པ་མི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་ཏུ་བརྩོན་འགྲུས་བརྟན་གྱིས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་བདག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་པ་ལ་སྤོབས་སོ། །
འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་ཁྱོད་ཀྱིས་དེའི་དུས་ལ་ད་བབ་པར་ཤེས་ན་སྤོབས་པར་གྱིས་ཤིག །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་ཏུ་བརྩོན་པ་བརྟན་གྱིས་སྨྲས་པ། འཇམ་དཔལ་གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཐ་ན་སེམས་ཅན་གཅིག་ཙམ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་
པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་ན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཟས་ཟ་བའམ། གང་ལས་ལེན་པར་བྱེད་པའམ། གང་ལ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་བྱང་ཆུབ་ལ་འཛུད་པར་བྱེད་ན། གཉིས་ཀ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་དག་པར་འགྱུར་
རོ། །ཆོས་སྒྲུབ་པ་ལ་བཙུད་ན་ཡང་སྦྱིན་པ་པོ་དང་། ལེན་པ་པོ་གཉིས་ཀ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡོན་དག་པར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་ཅན་གཞན་དག་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྒྲ་སྒྲོགས་པར་བྱེད་ཅིང་། ཆོས་ཀྱི་སྒྲ་དང་། དགེ་འདུན་
གྱི་སྒྲ་སྒྲོགས་པར་བྱེད་ལ། བདག་ཉིད་ཀྱང་། སངས་རྒྱས་དང་། ཆོས་དང་། དགེ་འདུན་རྗེས་སུ་དྲན་བཞིན་དུ་སྦྱིན་པ་སྦྱིན་པར་བྱེད་པ་དང་། སྦྱིན་པའམ། ཚུལ་ཁྲིམས་སམ། བཟོད་པའམ། བརྩོན་འགྲུས་སམ། བསམ་གཏན་ནམ། ཤེས་རབ་ཡིད་ལ་
བྱེད་དམ། གཞན་དག་ལ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་སྒྲོགས་པར་བྱེད་ཅིང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སེམས་པར་བྱེད་ལ། དགེ་བའི་རྩ་བ་དེ་ཡང་སེམས་ཅན་དེ་དག་དང་ཐུན་མོང་དུ་བྱས་ནས། བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་སྔོ་བར་བྱེད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 111a
ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཟས་ལོངས་སྤྱོད་པའི་འོས་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་བཟོད་པ་སྒོམ་པ་ན། ཆོམ་རྐུན་པ་རྣམས་དང་། རིགས་ངན་ཡན་ཆད་ཀྱིས་སྤྱོས་ཤིང་བརྒྱད་བཀག་ཀྱང་འཁྲུག་པར་མི་འགྱུར། གནོད་སེམས་མི་བྱེད་དེ། སེམས་
ཅན་དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་དགའ་བ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་ཞིང་། སྟོབས་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། མཐུ་ཆེན་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ལ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབྱིག་བྱེ་བ་ཕྲག་བརྒྱའམ། གླིང་བཞི་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་དབྱིག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཀང་བ་བྱིན་ཏེ། བྲིད་ན་ཡང་ཤེས་བཞིན་དུ་བརྫུན་དུ་མི་སྨྲ་ལ། གཞན་དག་གིས་ཆོས་དྲིས་ན་ཡང་གཟིང་གཟིང་བའི་ཚིག་མི་སྨྲ་ཞིང་།
ཆོས་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་ནས། ཆོས་མ་ཡིན་པར་སྨྲ་བར་མི་བྱེད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞག་བདུན་གྱི་བར་དུ་ཟན་ཆད་ནས་ཁ་ཟས་བསྟབས་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་
འབའ་ཞིག་དེ་ལ་མངོན་དུ་འགྱུར་ཞིང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རབ་ཏུ་དགྲོལ་བར་བྱ་བ་འབའ་ཞིག་གི་ཕྱིར་དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མངོན་དུ་འགྱུར་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འཇམ་དཔལ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཆོས་ཉན་པའི་ཕྱིར་ས་གཞི་མཚོན་ཆ་གཏམས་པའམ། མེས་གང་བ་རྒལ་ཏེ་འགྲོ་བར་བྱེད་ལ། ལུས་ཕངས་པའམ། སྲོག་ཕངས་པར་མི་བྱེད་དེ། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ནི་རྙེད་པར་སླའི། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་རྣམས་ནི་རྙེད་པར་དཀའོ། །ཆོས་སྟོན་པ་ནི་རྙེད་པར་དཀའོ། །ཆོས་ལ་གུས་པའི་སེམས་ཅན་དག་ཀྱང་རྙེད་པར་དཀའོ། །སྙམ་དུ་དེ་ལྟར་ཡང་སློབ་སྟེ། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བུར་འཛིན་པ་ལ་ཞུགས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་པར་རིག་
เล่ม ๕๖ · หน้า 111b
པར་བྱའོ། །འཇམ་དཔལ་གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚིག་བཞི་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་གམ། སྡོམ་པའམ། ཆོས་ཀྱི་གདམས་ངག་གིས་ནི་ཆེས་ཡི་རངས་པར་འགྱུར་ལ། འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་རྒྱལ་སྲིད་ཀྱིས་ནི་ཡི་རངས་པར་མི་འགྱུར་བ་
དང་། །སེམས་ཅན་གཅིག་ལ་ཡང་ཚིག་བཞི་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བསྒྲགས་པས་ནི་ཆེས་ཡི་རངས་པར་འགྱུར་ལ། བརྒྱ་བྱིན་དུ་འགྱུར་བ་ཐོབ་པས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །འཇམ་དཔལ་གཞན་ཡང་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སུ་གྱུར་པ་ཁྱི་ལ་སྦྱིན་པ་བྱེད་པས་ནི་ཆེས་ཡི་རངས་པར་འགྱུར་ལ། ཚངས་པར་འགྱུར་བ་ཐོབ་པས་ནི་མ་ཡིན་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འཇམ་དཔལ་གཞན་ཡང་གལ་
ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐོས་པ་ལ་གནས་པའི་རྙེད་པ་གཅིག་ཅིག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པས་ནི་ཆེས་ཡི་རངས་པར་འགྱུར་ལ། ནོར་གྱི་ཕུང་པོ་དཔག་ཏུ་མེད་པས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་དང་། ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སེམས་ཀྱིས་ནི་ཆེས་ཡི་རངས་
པར་འགྱུར་ལ། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་རིན་པོ་ཆེ་སྣ་བདུན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཀང་བས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པ་དང་། དགེ་བའི་རྩ་བ་གཅིག་ཅིག་སེམས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་ཏུ་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པས། བྱང་ཆུབ་ཏུ་དམིགས་པ། སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བའི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བསྔོས་པས་ནི་ཆེས་ཡི་རངས་པར་འགྱུར་ལ། རྙེད་པ་དང་། བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ནི་ཡི་རངས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་སྤྱོད་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་ཡིན་པར་རིག་
པར་བྱའོ། །འཇམ་དཔལ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཐོས་པ་མང་པོ་བཙལ་བའི་ཕྱིར་མཐུ་རྩལ་བརྟན་པོར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཡན་ལག་དང་།
เล่ม ๕๖ · หน้า 112a
ཉིང་ལག་ཡོངས་སུ་གཏང་བས་མཐུ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་དང་དུ་ལེན་པར་སྤྲོ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སྲོག་གི་ཕྱིར་ཡང་བསླབ་པ་ཡོངས་སུ་མི་གཏང་བས་སྤྱོད་པ་ལ་བློ་དང་ལྡན་པར་
བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ངན་དུ་སྨྲས་པའི་ཚིག་དང་དུ་ལེན་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན་གྱིས་བཟོད་པའི་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡོངས་སུ་གཟུང་བས་ལེ་ལོ་མེད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་མི་འབྲལ་བས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་བཙལ་བས་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་བརྗེད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་རང་གི་དོན་ལ་བརྩོན་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་
ཡོངས་སུ་མི་གཏང་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྐབས་དབྱེ་བའི་ཕྱིར་མི་འཕྲོགས་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རིགས་མི་འཆད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པ་ལ་བརྟན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ལུས་དང་ངག་
དང་ཡིད་དྲང་པོ་ཡོངས་སུ་དག་པས་གཡོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་སྐྱབས་སུ་འོངས་པ་ཡོངས་སུ་བསྐྱབ་པའི་ཕྱིར་ཤིན་ཏུ་དཀར་བའི་ཕྱོགས་གཅིག་ཏུ་ངེས་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ལུས་དང་སྲོག་ལ་
མ་ཆགས་པས་མི་བལྟ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཚུར་ཤོག་འོངས་པ་ལེགས་སོ་ཞེས་སྨྲ་བས་འཇམ་པོར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཁྲོ་གཉེར་མེད་པའི་བཞིན་གྱིས་གསོང་པོར་སྨྲ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་རྗེས་སུ་ཆགས་པ་
དང་། ཁོང་ཁྲོ་བ་མེད་པས་ས་དང་འདྲ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་འགྲོགས་ན་བདེ་བས་དེས་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་འཐུན་པར་འཛིན་པས་བཀའ་བློ་བདེ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་འདུད་པས་ང་རྒྱལ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 112b
གཞོམ་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ང་རྒྱལ་བཅག་པས་ཁྱི་དང་འདྲ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སྔོན་དམ་བཅས་པ་ཉམས་སུ་ལོན་པར་བྱེད་པས་སླུ་བ་མེད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་སྙོམས་པར་བྱའོ། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་བྱམས་པའི་སེམས་སུ་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོན་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་དང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་
ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པས་སེམས་དགའ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་དགའ་བ་དང་རྩེ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ལྟ་བས་བཏང་སྙོམས་སུ་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་རང་གི་ལུས་དང་སྲོག་ཡོངས་སུ་གཏོང་བས་སེར་
སྣ་མེད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་བདག་གིར་འཛིན་པ་མེད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དང་ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་དོར་བའི་སེམས་སུ་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ནོར་བདུན་
གྱི་ནོར་ཆེན་པོས་ཕྱུག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སྒྲུབ་པ་ལ་གནས་པས་བརྟན་པ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མཐའ་ཡས་པ་ཚོལ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་
ཀྱིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་བདུད་བཞི་ལས་རྣམ་པར་རྒྱལ་བས་དཔའ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཞི་བར་བྱ་བ་ལ་མཁས་པས་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་
བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་དང་མ་བྲལ་བས་ཡོན་གནས་སུ་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ལྟ་བས་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཞིང་དུ་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདམ་གྱིས་མི་གོས་པས་པད་མ་ལྟ་བུར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 113a
སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྒྲོལ་བས་གྲུ་དང་འདྲ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་རབ་དང་འབྲིང་དང་ཐ་མ་ལ་མི་བརྙས་པས་ཟམ་པ་ལྟ་བུར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཆུ་མི་ཟད་པའི་བསམ་པས་ཆུ་མིག་དང་། མཚོ་
དང་། མཚོ་བྲན་དང་། མཚེའུ་ལྟ་བུར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཐོས་པ་ལ་རྩེ་གཅིག་པས་ཆོག་མི་ཤེས་པས་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་བསྐྱོད་དུ་མེད་པས་ལྷུན་པོ་ལྟ་བུར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སྒོའི་ཐེམ་པའི་རྟེན་ལྟ་བུས་
ཤིན་ཏུ་བརྟན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པ་མེད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཡོངས་སུ་སྒྱུར་བ་ལ་མཁས་པས་དབང་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་རྒྱ་ཆེན་པོ་ལ་མོས་པས་རྒྱལ་
པོ་ལྟ་བུར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟེན་པའི་འོས་སུ་གྱུར་པས་བརྒྱ་བྱིན་ལྟ་བུར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདག་པོ་བྱེད་པས་ཚངས་པ་ལྟ་བུར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་གཏན་དུ་བདེ་བའི་མྱ་ངན་
ལས་འདས་པ་ལ་འགོད་པས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བདེ་བ་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་དངོས་པོ་བསྟབས་པས་ཕ་མ་དང་འདྲ་བར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་
ཀྱིས་མ་ཉམས་མ་སྨས་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་མཛའ་བཤེས་དང་དགྲ་རྣམས་ལ་སེམས་སྙོམས་པས་ཞེ་འགྲས་པ་མེད་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་བརྟན་པར་མི་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་ལྷུག་པར་གཏོང་
བས་ཆོས་ཀྱི་སྦྱིན་བདག་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་བག་ཡོད་པས་རྒྱགས་པ་དང་། བག་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་བྱའོ། །འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་ཚོལ་བ་དང་། སྤྱོད་པ་དང་། སྡོམ་པ་དང་། བསླབ་པ་དང་། བརྩོན་
เล่ม ๕๖ · หน้า 113b
འགྲུས་རྣམས་ལ་བག་ཡོད་པས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་འཚང་རྒྱ་བར་ནུས་སོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྟག་ཏུ་བརྩོན་པ་བརྟན་པ་ལ་ལེགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བྱིན་ཏེ། རིགས་ཀྱི་བུ་ལེགས་སོ་ལེགས་སོ། །
བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་གནས་པ་ལ་མཁས་པ་འདི་ཁྱོད་ཀྱིས་ལེགས་པར་སྨྲས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ནི་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་ཐམས་ཅད་དང་
བྲལ་བར་བྱ་བ་དང་། བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་གཟུང་བ་ལ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའི་རྣམ་པ་ནི་གང་དག་ལགས། རྟག་ནི་གང་དག་ལགས། མཚན་མ་ནི་གང་དག་ལགས། ཡོན་ཏན་ནི་གང་དག་ལགས། ཕན་ཡོན་ནི་གང་དག་ལགས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །
རིགས་ཀྱི་བུ་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ནི་མི་ཁོམ་པ་བརྒྱད་ལས་ལོག་པས་ན་ངན་སོང་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །བསམས་པ་ཙམ་གྱིས་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པས་ན་དབུལ་བ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་ཆད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །
སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྒྱན་པས་ན་དབང་པོ་ཚང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །མི་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ན་སྤོབས་པ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བརྗེད་ངས་པ་མེད་པས་ན་གཟུངས་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བས་ན་བསོད་
ནམས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་མཐོ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་གི་དབང་ཐོབ་པས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོད་པའི་གནས་ཀྱི་དབང་བསྐུར་བ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །མངོན་པར་ཤེས་པ་མ་ཉམས་པས་ན་མངོན་པར་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ཡང་
เล่ม ๕๖ · หน้า 114a
ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་དུ་དབང་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་ནོར་ཐམས་ཅད་རྣམ་པར་འཕེལ་བས་ན་ཐབས་ཀྱིས་མཛོད་མི་ཟད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སྡིག་པའི་ལྟ་བ་དང་བྲལ་བས་ན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཀུན་ཏུ་ལྟ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཉན་ཐོས་
དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་ལ་འདོད་པ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འདུལ་བ་པོ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལ་མཁས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བསམ་གཏན་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་
དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་རྣམས་ལ་རྣམ་པར་རྩེ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །གཏོང་བ་ལ་མོས་པས་ན་མ་བསྟན་པའི་སྦྱིན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སྡོམ་པ་གསུམ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ན་མ་བསྟན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཅན་ཡང་ཡིན་ནོ། །
སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་བྱམས་པ་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པས་ན་བཟོད་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཡིད་སྐྱོ་བ་མེད་པས་ན་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དབེན་པ་ལ་མོས་པས་ན་བསམ་གཏན་གྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་སོན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདོད་པའི་ཁམས་སུ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །སྒྲ་དང་སྒྲ་མ་ཡིན་པ་སོ་སོར་བརྟག་པ་ལ་མཁས་པས་ན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་རྣམ་པར་དག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཡ་ང་བའི་ལམ་ཡོངས་སུ་སྤངས་
པས་ན་མིག་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཆོས་ཉིད་དང་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་དང་ཡང་མ་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། མ་བྱུང་བ་དང་། མ་སྐྱེས་པ་དང་། དངོས་
པོ་མེད་པའི་སྒྲ་དང་ཡང་མ་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཛིན་ཏོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་དགེ་འདུན་མཐོང་བ་དང་ཡང་མི་འབྲལ་བ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ན་
เล่ม ๕๖ · หน้า 114b
སྒྲིབ་པ་མེད་པར་གྲོལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བདུད་བཞི་སྤངས་པས་ན་བདུད་དང་ཕྱིར་རྒོལ་བ་བཅོམ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པས་ན་ཟབ་མོ་བཟོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་གྱིས་ན་མངོན་པར་ཤེས་པ་མྱུར་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །
དེ་ནི་མ་ཐོས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུན་ཀྱང་རྣམ་པར་རིག་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ན་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དེའི་བག་ཆགས་ཀྱི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་
ཕྱིར་ལོག་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ལུས་དང་། གཟུགས་དང་། ལུས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐམས་ཅད་ཀུན་ཏུ་སྟོན་པས་ན་ཡིད་ལས་བྱུང་བའི་གནས་དང་། ལུས་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་མི་ཚུགས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་རྣམས་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དམ་པའི་ཆོས་ཀུན་ཏུ་བསྲུང་བའི་ཕྱིར། ལུས་དང་སྲོག་ཡོངས་སུ་གཏོང་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡུལ་ཡང་སྟོན་ལ། གཏན་དུ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་
བར་ཡང་མི་བྱེད་དོ། །འཁོར་གྱིས་བག་ཚ་བ་དང་། འཇིགས་པ་དང་བྲལ་བས་ན་མི་འཇིགས་པ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཤེས་པས་བྱེད་ཀྱི་ང་རྒྱལ་གྱིས་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པས་ན་བཀོད་པ་ཆེན་པོ་དང་
ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །གནོད་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བས་ན་མི་གཡོ་བའི་ཤུགས་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་དུ་ཚིག་གིས་ཤིན་ཏུ་གོ་བར་བྱེད་པས་ན་སྒྲའི་ཚོགས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བདུད་ཀྱི་དཔུང་ཐམས་ཅད་འཇོམས་པས་ན་
སེམས་དཔའ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་གཡོ་བར་བྱེད་པས་ན། རྫུ་འཕྲུལ་གྱིས་རྣམ་པར་འཕྲུལ་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །དོན་དང་། ཆོས་དང་། ངེས་པའི་ཚིག་དང་། སྤོབས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་ན་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་
เล่ม ๕๖ · หน้า 115a
རིག་པ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །བག་ཡོད་པས་ན་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་མོས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་པར་སྟོན་པས་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཕྲིན་ལས་ལ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཡང་ཡིན་ནོ། །
སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གི་རྣམ་པ་ནི་དེ་དག་ཡིན་ནོ། །རྟགས་ནི་དེ་དག་ཡིན་ནོ། །མཚན་མ་ནི་དེ་དག་ཡིན་ནོ། །ཡོན་ཏན་དང་། ཕན་ཡོན་ནི་དེ་དག་
ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིག །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་
ཀྱང་ཅི་ནས་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་ནས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མ་མཆིས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ཕན་ཡོན་གང་དག་ལགས་པ་འདི་དག་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ཅིག །བཅོམ་ལྡན་འདས་སེམས་ཅན་གང་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་འདི་རྣ་ལམ་དུ་མི་ཐོས་
པ་དང་། ཐོས་ན་ཡང་མོས་པར་མི་འགྱུར་བ་དེ་དག་ནི་བདུད་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་དེ་བཞིན་ཏེ། ཁྱོད་ཚིག་ཇི་སྐད་ཟེར་བ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་ཏིང་ངེ་
འཛིན་འདིས་ངེས་པར་བྱུང་བ་རྣམས་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བ་རྣམས་དང་། ངེས་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་དག་ནི་ཡོན་ཏན་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡོན་ཏན་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་
བུས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ཆོས་གང་དག་ལ་སྦྱོར་བར་བྱ། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 115b
སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་འདོད་པས་ནི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་ཆུད་མི་གཟན་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱང་འཐོབ་པར་མི་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །ཅི་ནས་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་སྦྱོར་བར་ཡང་མི་བྱ། འབྲལ་བར་
ཡང་མི་བྱ་བ་དེ་ལྟར་དེས་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །ཅི་ནས་འཁོར་བའི་ཁོངས་སུ་ཡང་གཏོགས་ལ། འཁོར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་སློབ་པར་མི་བྱེད་པ་དང་། འཁོར་བའི་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའི་ཕྱིར་ཡང་
སློབ་ལ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལྟར་དེས་སྦྱོར་བར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་པར་འདོད་
པས་ནི། བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་འབྱུང་བ་ལ་བསླབ་པར་བྱ་སྟེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་བསོད་ནམས་དག་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྐྱེད་པར་མི་བྱའོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་དང་བཅས་པ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་།
འདུས་བྱས་དང་། འདུས་མ་བྱས་དང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བསོད་ནམས་དང་། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསྐྱེད་པར་མི་བྱའོ། །དེས་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་ཡང་དག་པར་འདུ་བའི་བསོད་ནམས་ཐམས་
ཅད་ལ་མོས་པར་བྱའོ། །དེས་བསོད་ནམས་དང་། མི་གཡོ་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་མཚན་ཉིད་གཅིག་པར་འཇུག་པར་བྱའོ། །དེས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱང་འདི་དང་འདྲ་བར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། འཁོར་བ་མེད་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་
རོ། །སངས་རྒྱས་གཅིག་གི་བསོད་ནམས་དང་། སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱང་འདྲ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །འོན་ཀྱང་འདྲ་བ་དང་མི་འདྲ་བ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བལྟ་བར་མི་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་བསོད་
เล่ม ๕๖ · หน้า 116a
ནམས་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། སློབ་པའི་བསོད་ནམས་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། མི་སློབ་པའི་བསོད་ནམས་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བསོད་ནམས་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། ཡང་
དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསོད་ནམས་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ། དངོས་པོ་མེད་པ། ཡུལ་ན་མི་གནས་པ། ཕྱོགས་ན་མི་གནས་པ་ཡིན་པར་མོས་པར་བྱའོ། །བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སེམས་ཅན་ཐམས་
ཅད་དང་འབྲེལ་བར་མོས་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་གཟུགས་གང་ཅིའང་རུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དག་དང་། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་
དཔའ་ཆེན་པོས་བསོད་ནམས་ཀྱང་ཐམས་ཅད་དུ་འབྲེལ་བར་མོས་པར་བྱའོ། །བསོད་ནམས་ཀྱིས་རྒྱགས་པར་ཡང་མི་བྱ་སྟེ། རྟག་ཏུ་མི་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་འདི་
འཐོབ་པར་འདོད་པས་ནི་བསོད་ནམས་མི་ཟད་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་རྣམ་པ་བཞིས་སྐྲག་པར་མི་བྱ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཚད་མེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཚད་མེད་པ་དང་། སངས་རྒྱས་
ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཚད་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ཚད་མེད་པ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྐྲག་པར་མི་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་
བཞི་ལ་མོས་པར་བྱ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ལས་རྣམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཡུལ་ཐ་དད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་
เล่ม ๕๖ · หน้า 116b
རྣམ་པར་ཐར་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་འགྲོ་བར་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ཡུལ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ལ་མོས་པར་
བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་མོས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི་མི་ཟད་པ་བཞི་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བསོད་ནམས་མི་ཟད་པ་དང་། སྨོན་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མི་ཟད་པ་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པའི་སྤོབས་པ་མི་
ཟད་པ་དང་། བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་མི་ཟད་པ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་མི་ཟད་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཆོས་བཞི་ལ་སྦྱོར་བར་བྱ་སྟེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་བའི་
རྩ་བའི་ཚོགས་ཀྱིས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང་། ཆོས་སྟོན་པས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བསྔོ་བ་ཤིན་ཏུ་རྫོགས་པ་ལ་མཁས་པས་ཆོག་མི་ཤེས་པ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་གི་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་བདག་གི་ཞིང་དུ་འཇུག་པར་བྱ་བས་ཆོག་མི་ཤེས་
པ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བཞི་པོ་དེ་དག་ལ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཁྱིམ་པའམ། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཇི་ལྟ་བུ་དག་གི་ལག་ཏུ་འོང་བར་འགྱུར། གླེགས་བམ་དུ་བྱེད་པའམ། ཁ་ཏོན་དུ་བྱེད་པའམ། ངེས་པར་སེམས་པའི་བཟོད་པ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་
ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གང་དག་གི་རྣ་ལམ་དུ་ཐ་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་གྲག་པར་འགྱུར་བའམ། ལག་ཏུ་འོང་བའམ། གླེགས་བམ་དུ་བྱེད་པའམ། ཁ་ཏོན་དུ་བྱེད་ལ། དེ་ཡང་སྤོང་བར་མི་བྱེད་པ་དེ་དག་ནི་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 117a
ཞེས་ང་མི་སྨྲ་སྟེ། དེ་དག་ནི་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བརྩོན་པ་རྣམས་ནི་འདུ་ཤེས་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བར་
འགྱུར་ཏེ། གནས་པ་གང་དང་གང་གིས་གནས་པ་དེ་དང་། དེས་བསོད་ནམས་དང་ཡེ་ཤེས་མི་ཟད་པ་ཐམས་ཅད་མི་སྤོང་ངོ་། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཁ་དོག་དང་། གཟུགས་སྣ་
ཚོགས་སྟོན་ཏོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་དེ་དག་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་འབྲེལ་ལ། ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་མ་གཏོགས་ཏེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་ཟླ་བ་དང་། ཉི་མ་འདི་གཉིས་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་འབྲེལ་ཏེ། གླིང་བཞི་པོ་དག་ཏུ་ཡང་རྒྱུ་ལ་
ཐམས་ཅད་དུ་ཡང་མ་གཏོགས་པ་དེ་བཞིན་དུ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ནི་སྤྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་མི་རྟེན་ལ། ཁྱིམ་གྱི་ས་ན་གནས་པ་ཡང་མ་ཡིན། ཁྱིམ་གྱི་ཆོས་ལ་ཡང་མི་རྟེན། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་
ལ་ཡང་མི་གནས། དགེ་སྦྱོང་གི་ཆོས་ལ་ཡང་མི་རྟེན་ཏེ། དེ་དག་ནི་གཉིས་ཀའི་ཕྱོགས་སུ་བརྗོད་དུ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་དག་ནི་སྐྱེ་བའི་གནས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་རྟེན་པར་བལྟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་
དཔེར་ན། ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་བཻ་དཱུརྱ་ནི་སྣོད་གང་དང་གང་ན་གནས་ཀྱང་རུང་སྟེ། དེ་དང་དེ་ཉིད་ན་ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེའི་རང་བཞིན་མི་འདོར་བ་དེ་བཞིན་དུ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལ་གནས་པ་རྣམས་ན། ཁྱིམ་གྱི་ས་ན་གནས་
པ་དེ་དག་ཀྱང་། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཡང་མི་འདོར་རོ། །དེ་སྐད་ཅེས་སྨྲས་ནས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་སྨྲས་སོ། །འཇམ་དཔལ་བྱང་ཆུབ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 117b
སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་གནས་པ་གང་གིས་གནས་ན། བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ལས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་མི་འགྱུར་ལ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་ཡང་འཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །
འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ལུས་དང་། སྲོག་ལ་ལྷག་པར་ཞེན་པ་མེད་པར་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་
རྙེད་པ་དང་། བཀུར་སྟི་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངེས་པ་ལ་འཇུག་
པས་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་དང་། སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། གཡོ་བ་དང་། རློམ་སེམས་དང་། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འཛིན་པར་གནས་པ་དང་། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འདྲ་བར་ཐར་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་། སེམས་ཅན་དང་། སྲོག་དང་། གསོ་བ་དང་། སྐྱེས་བུ་དང་། གང་ཟག་ལ་མི་དམིགས་པར་གནས་པའོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
རྣམས་ཀྱི་གནས་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་གནས་པའི་མཆོག་དང་། རབ་དང་། རབ་མཆོག་ཡིན་ཏེ། བསོད་ནམས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་མི་ཟད་པར་འགྱུར་བ་ནས་ལྟ་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་སྤོང་བར་འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། འཇམ་དཔལ་ཇི་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་གནས་པ་འདི་དག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཞིང་། ཁྱིམ་གྱི་གནས་ནས་ཀྱང་མངོན་པར་འབྱུང་བར་འགྱུར། འཇམ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 118a
དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་པ་དང་། དགའ་བ་ལ་གནས་པ་དང་། བཏང་སྙོམས་
ལ་གནས་པ་སྟེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་ཡང་རུང་སྟེ། གྲོང་ངམ། དགོན་པ་ན་གནས་ཀྱང་རུང་། གནས་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་གིས་གནས་པ་དེ་ནི་གནས་པ་ལ་
གནས་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྒྱལ་བྱེད་དང་འདྲ་བའི་ཁྱམས་དང་། ཁང་པ་བརྩེགས་པ་དག་ན་གནས་སུཟིན་ཀྱང་། གནས་པ་ན་གནས་པ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚངས་པའི་གནས་
པ་བཞི་དང་བྲལ་བཞིན་དུ། བདག་ཉིད་གནས་པ་ལ་གནས་སོ་སྙམ་དུ་འཛིན་ན། དེ་ནི་བདག་དང་། ལྷ་དང་། མི་དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དུ་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་འཁོར་གྱི་བསོད་སྙོམས་ཟ་བ་ཡང་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་
བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཚངས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་གང་དག་སུ་ཡང་རུང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཚངས་པའི་གནས་པ་ཆེན་པོ་བཞིས་ངེས་པར་འབྱུང་ངོ་། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་བས་ན་ཚངས་པའི་གནས་པ་བཞི་པོ་རྣམས་དང་། འཕགས་པའི་བསམ་གཏན་འཐོབ་པ་ལ་མི་
སྣང་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པ་ལས་ཐག་རིང་ལ། ང་རྒྱལ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བས་རློམ་སེམས་སུ་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་སྨྲས་པ། འཇམ་
དཔལ་ཇི་ལྟར་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན། ཇི་ལྟར་ན་སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་པ་ཡིན། ཇི་ལྟར་ན་དགའ་བ་ལ་གནས་པ་ཡིན། ཇི་ལྟར་ན་བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་པ་ཡིན། འཇམ་དཔལ་གྱིས་སྨྲས་པ། སྲེད་མེད་ཀྱི་
เล่ม ๕๖ · หน้า 118b
བུ་གལ་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འདི་ལྟར་གནས་པར་བྱེད་དེ། བདག་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བསྒྲལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དགྲོལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །
བདག་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་དགོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་དགའ་བ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་གིས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གལ་ཏེ་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ལྟར་གནས་ན་བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སྟོང་པ་ལ་མོས་པ་དེའི་ཚེ་བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པ་ལ་མོས་པ་
དེའི་ཚེ་སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཆགས་པ་མེད་པ་དང་། བཅིངས་པ་མེད་དང་། གྲོལ་བ་མེད་པར་མོས་པ་དེའི་ཚེ་དགའ་བ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སོང་བ་མེད་པ་དང་། འོང་བ་མེད་པ་
ལ་མོས་པ་དེའི་ཚེ་བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟར་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་དང་། དགའ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གི་ཚེ་
ཆོས་བདག་མེད་པས་མི་སྐྲག་པ་དེའི་ཚེ་བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་དབེན་པས་མི་སྐྲག་པ་དེའི་ཚེ་སྙིང་རྗེ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མཉམ་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་མི་སྐྲག་པ་དེའི་ཚེ་དགའ་བ་ལ་
གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་མི་ཟད་པའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་མི་སྐྲག་པ་དེའི་ཚེ་བཏང་སྙོམས་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱམས་པ་ནི་ཞེ་འགྲས་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྙིང་རྗེ་ནི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །
เล่ม ๕๖ · หน้า 119a
དགའ་བ་ནི་གནོད་སེམས་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །བཏང་སྙོམས་ནི་མ་ཁེངས་མ་དུད་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་གཞན་ཡང་བྱམས་པ་དང་སྙིང་རྗེ་ཡིན་ལ། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་ཡང་མ་ཡིན། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དེ།
བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ལ་མེད་དོ། །ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་ལ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། བྱམས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་གྱུར་ཅིག་
ཅེས་བྱ་བ་འདི་ནི། བྱམས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཡིན་གྱི། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་གང་ཡིན་ཞེ་ན། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་སྙོམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱམས་པ་ཆེན་པོའོ། །
སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡོངས་སུ་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོའོ། །བདག་གི་བདེ་བ་སྤངས་ནས་འགྲོ་བ་ལྔར་སྐྱེས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་བསམས་བཞིན་དུ་སྲིད་པར་འགྲོ་བ་ལེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་
ཞེས་བྱའོ། །བདག་གིས་སེམས་ཅན་འདི་དག་འཁོར་བའི་ལམ་ངན་པ་ལས་བསྒྲལ་ཏེ། ལམ་བཟང་པོར་དགོད་པར་བྱའོ་སྙམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ཞེས་བྱའོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་བས་ན་རྣམ་གྲངས་འདིས་ཀྱང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་
རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ནི་བྱམས་པ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཡིན་ལ། བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་ནི་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་རིག་པར་བྱའོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟ་བས་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བྱམས་པ་ཆེན་པོ་དང་། སྙིང་རྗེ་
ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པར་བྱའོ། །བསྟན་པ་འདི་བཤད་པ་ན། སྲོག་ཆགས་བརྒྱད་སྟོང་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་དེ། ཚིག་འདི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ཀྱང་འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་འདིས་བཤད་པ་གང་
เล่ม ๕๖ · หน้า 119b
ལགས་པའི་གནས་པ་འདི་དག་གིས་གནས་པར་བགྱིའོ་ཞེས་ཀྱང་གསོལ་ཏོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བརྒྱད་ཁྲིས་ནི་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་བོ། །སྲོག་ཆགས་བརྒྱད་སྟོང་ནི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་
པར་དག་གོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བསོད་ནམས་བརྒྱའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་
བགྱི་བ་དེ་ལ། བསོད་ནམས་ཇི་ལྟ་བུ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསོད་ནམས་བརྒྱའི་མཚན་རྣམས་མངོན་པར་གྲུབ་པ་ལགས། དེ་སྐད་ཅེས་གསོལ་པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་
སྩལ་ཏོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་སེམས་ཅན་དུ་བསྡུ་བར་བསྡུས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ལ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་འཁོར་ལོས་སྒྱུར་བའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡོམས་པ་ནི། ལྷའི་དབང་པོ་བརྒྱ་བྱིན་གཅིག་ལ་ཡོད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན། སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཡོད་
པ་སེམས་ཅན་དུ་བསྡུ་བར་བསྡུས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ལ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བརྒྱ་བྱིན་གྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་བསྡམས་པ་ནི། ཚངས་པ་གཅིག་
ལ་ཡོད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན། སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་སེམས་ཅན་དུ་བསྡུ་བར་བསྡུས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཚངས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ལ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་
เล่ม ๕๖ · หน้า 120a
ཅད་ཀྱི་ཚངས་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡམས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་གཅིག་ལ་ཡོད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཡོད་
པ་སེམས་ཅན་དུ་བསྡུ་བར་བསྡུས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ལ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡམས་པ་ནི།
རང་སངས་རྒྱས་གཅིག་ལ་ཡོད་དོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན། སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་སེམས་ཅན་དུ་བསྡུ་བར་བསྡུས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ལ།
ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་རིལ་གྱིས་བསྡམས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ནི། བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་
པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་འདི་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་དག་ན་སེམས་ཅན་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་སེམས་ཅན་དུ་བསྡུ་བར་བསྡུས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་ཐོབ་
པར་གྱུར་ལ། སེམས་ཅན་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་བསྡམས་པས་ནི་ནན་གྱིས་དཔེར་བྱ་ན་གཏན་པ་མེད་པའི་མཆོད་སྦྱིན་གཅིག་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དེ་ལྟ་བུའི་མཆོད་སྦྱིན་དང་། མཆོད་
སྦྱིན་གྱི་འབྲས་བུའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དེ་དག་བརྒྱ་འགྱུར་དུ་བསྒྲེས་པས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་གཅིག་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བསོད་ནམས་བརྒྱའི་མཚན་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཐབས་དེ་ལྟ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 120b
བུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ལ་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་སུམ་ཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་མངོན་པར་འགྲུབ་སྟེ། དེ་དག་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསམ་པར་མི་ནུས་སོ། །དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བསོད་ནམས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མཚན་དང་ལྡན་
པ་ཞེས་བྱའོ། །བསོད་ནམས་བརྒྱའི་མཚན་བསྟན་པ་འདི་བཤད་པ་ན། སྟོང་གསུམ་གྱི་སྟོང་ཆེན་པོའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་འདི་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་གཡོས་ཏེ། སྣང་བ་ཆེན་པོས་ཀྱང་ཁྱབ་པར་གྱུར་ཏོ། །སིལ་སྙན་འབུམ་ཡང་མ་བརྡུངས་པར་འཁྲོལ་བར་གྱུར་ཏོ། །
མེ་ཏོག་གི་ཆར་ཆེན་པོ་ཡང་མངོན་པར་བབ་བོ། །ལྷ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡང་ངོ་མཚར་དུ་གྱུར་ཏེ། ཅ་ཅོ་དང་ག་ཞའི་སྒྲ་བཏོན་ནས་ཐལ་མོ་སྦྱར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ནས་ཚིག་འདི་སྐད་དུ་སེམས་ཅན་གང་དག་གིས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་
པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པ་དེ་དག་ནི་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་པ་ལགས་སོ། །བསོད་ནམས་བརྒྱའི་མཚན་འདི་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དེ་དག་གིས་ནི་བརྒྱ་བྱིན་དང་། ཚངས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱོང་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་
རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཟིལ་གྱིས་ནོན་ལགས་སོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་འདི་སེམས་ཅན་གང་དག་གི་རྣ་ལམ་དུ་གྲག་པའམ། ཐོས་ནས་ཀྱང་མ་ནོར་བར་བསྒྲུབ་པ་དེ་དག་ཀྱང་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་པ་ལགས་སོ། །ས་ཕྱོགས་གང་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་སྤྱོད་པ་
དེ་དག་ཀྱང་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་ལགས་སོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་རིན་པོ་ཆེ་འདི་རྒྱས་པར་ཡང་དག་པར་སྟོན་པ་དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པར་རིག་པར་བགྱིའོ། །གང་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་
འདི་རྣ་ལམ་དུ་གྲགས་པར་འགྱུར་བ་དེར་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་གང་གཱའི་ཀླུང་གི་བྱེ་མ་སྙེད་ཞུགས་ཀྱིས་གཏམས་པ་ལ་ཡང་འབོགས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མཉན་པའི་སླད་དུ་མཆི་བར་བགྱིའོ་ཞེས་ཀྱང་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། རིགས་ཀྱི་བུ་དག་དེ་
เล่ม ๕๖ · หน้า 121a
ནི་དེ་བཞིན་ཏེ། ཁྱེད་ཇི་སྐད་ཟེར་བ་བཞིན་ནོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་འམ་རིགས་ཀྱི་བུ་མོ་གང་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་མི་ཉན་པ་དང་། མི་འཆང་བ་དང་མི་ཀློག་པ་དང་ཀུན་ཆུབ་པར་མི་བྱེད་པ་དང་། གཞན་དག་ལ་ཡང་རྒྱས་པར་ཡང་དག་པར་མི་སྟོན་པ་དེ་དག་ནི་བདུད་ཀྱིས་བྱིན་
གྱིས་བརླབས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རིགས་ཀྱི་བུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་དག་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འདི་གཞན་དག་ལ་རྒྱས་པར་ཡང་དག་པར་མི་སྟོན་པ་དེ་དག་ལ་ནི་མང་དུ་ཐོས་པ་ཞེས་ང་མི་སྨྲའོ། །དེ་ནས་ལྷའི་བུ་དེ་དག་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
དེ་དག་གིས་འཐུན་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ཅི་ནས་སླད་མའི་དུས་ན་སྤྱོད་པ་དང་རྒྱས་པར་འགྱུར་བར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བྱིན་གྱིས་བརླབ་ཏུ་གསོལ། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་ཀྱིས་དེའི་ཚེ་སྨིན་མཚམས་ཀྱི་མཛོད་སྤུ་ནས་འོད་ཕྱུང་སྟེ། འོད་དེས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པར་སྣང་བར་བྱས་སོ། །འོད་དེ་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་བྱིན་གྱིས་བརླབས་སོ་ཞེས་སྒྲ་
ཡང་བྱུང་ངོ་། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་རིང་པོ་མི་ཐོགས་པར་ཟླ་བ་གསུམ་འདས་པ་ན་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཀུན་དགའ་བོ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་གཟུང་བ་དང་གཞན་དག་ལ་ཡང་
རྒྱས་པར་ཡང་དག་པར་བསྟན་པའི་བར་གྱི་ཕྱིར་ཁྱོད་ལ་གཏད་དོ། །ཀུན་དགའ་བོ་སེམས་ཅན་གང་དག་སུ་ཡང་རུང་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཆང་བར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལ་ནི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཆོས་ཀྱང་ནུབ་པར་མི་
འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ་གལ་ཏེ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ན་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་ཡིན་ལ་གཞན་དག་ལ་བརྗོད་ཅིང་སྟོན་པ་དེ་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནས་ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་ངུས་ཏེ་མཆི་མ་ཕྱིས་ནས། བཅོམ་ལྡན་
เล่ม ๕๖ · หน้า 121b
འདས་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་སྨན་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལ་ཐུགས་བརྩེ་བ་དང་། སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཆེན་པོ་དང་། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་དོན་དང་། སྨན་པ་དང་། བདེ་བའི་སླད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་བསྐལ་པའམ། བསྐལ་པ་ལས་ལྷག་པར་བཞུགས་སུ་གསོལ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་མྱ་ངན་མ་བྱེད་ཅིག །སྨྲེ་སྔགས་མ་འདོན་ཅིག །ཀུན་དགའ་བོ་ཁྱོད་ཡུན་
ཇི་སྲིད་དུ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་འཆང་བ་དང་། ཀློག་པ་དང་། སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ་སྲིད་དུ་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་དང་འབྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཀུན་དགའ་བོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གཟུགས་དང་། མཚན་དང་། དཔེ་བྱད་དུ་བལྟ་བ་མ་ཡིན་
ཏེ། ཀུན་དགའ་བོ་ཇི་སྲིད་དུ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདི་ལྟ་བུ་འདི་དག་མཐོང་བ་དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་མཐོང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ནས། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་
སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དང་། ཚན་པོ་ཆེ་ཆེན་པོ་དྲི་མ་མེད་པའི་གཟི་བརྗིད་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོའི་དགེ་འདུན་དེ་དག་དང་། ཉན་ཐོས་ཆེན་པོ་དེ་དག་དང་། ཚེ་དང་ལྡན་པ་ཀུན་དགའ་བོ་དང་། ལྷའི་བུ་མང་པོ་དེ་དག་དང་། ལྷ་དང་། མི་
དང་། ལྷ་མ་ཡིན་དང་། དྲི་ཟར་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རངས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལ་མངོན་པར་བསྟོད་དོ།། །།འཕགས་པ་བསོད་ནམས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཅེས་བྱ་བ་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་
རྫོགས་སོ།། །།རྒྱ་གར་གྱི་མཁན་པོ་པྲ་ཛྙ་ཝརྨ་དང་། ཤཱི་ལེན་དྲ་བོ་དྷི་དང་། ཞུ་ཆེན་གྱི་ལོ་ཙཱ་བ་བན་དེ་ཡེ་ཤེས་སྡེ་ལ་སོགས་པས་བསྒྱུར་ཅིང་ཞུས་ཏེ་གཏན་ལ་ཕབ་པ།། །།
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text กังยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-kangyur · commit a582cf47) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-kangyur ที่ commit a582cf471b7c (เปิดอ่านแล้ว ๓ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public Domain work, and as such is also in the Public Domain." · สำเนาคำต่อคำ: data/kangyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด