དབུ་མའི་རྩ་བའི་འགྲེལ་པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) པྲཛྙཱ་པྲ་དཱི་པ་མཱུ་ལ་མ་དྷྱཱ་མི་ཀ་བྲྀཏྟི
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๙๗ · หน้า 200b
འདས་པ་ནི་རྒྱུ་འདས་པ་དང་མ་སྐྱེས་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་ཕྲད་པར་གྱུར་པ་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་དང་། རྒྱུ་གཉི་ག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །འབྲས་བུ་འདས་པ་དང་། རྒྱུ་སྐྱེས་པ་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་མ་སྐྱེས་རྒྱུ་མ་སྐྱེས། །འདས་པ་དང་ནི་སྐྱེས་པ་དང་། །ལྷན་ཅིག་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་ནི། །ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་མ་སྐྱེས་པ་ནི་རྒྱུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། འདས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་དང་། རྒྱུ་གཉི་ག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
འབྲས་བུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། རྒྱུ་མ་སྐྱེས་པ་ཡང་ལྷན་ཅིག་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེས་པ་རྒྱུ་སྐྱེས་དང་། །མ་སྐྱེས་པ་དང་འདས་པ་དང་། །ལྷན་ཅིག་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་ནི། །ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེས་པ་ནི་རྒྱུ་སྐྱེས་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་ཕྲད་པར་འགྱུར་
བ་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་དུས་གཅིག་ཏུ་འབྱུང་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་སྐྱེས་པ་དང་། རྒྱུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་། འདས་པ་དང་། ཡང་ལྷན་ཅིག་ཕྲད་པར་འགྱུར་བ་ནམ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་གཉིས་ཀ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དཔྱད་ན་རྒྱུ་དང་
འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་ཡང་ཕྲད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། ཕྲད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །རྒྱུས་ནི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་སྐྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་དེ། ཕྲད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པའི་ཚིག་གི་དོན་མངོན་ནོ། །འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་
དོན་དམ་པར་རྒྱུས་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་དེ། ཕྲད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སའི་སྟེང་ན་འདུག་པའི་ས་བོན་དང་། རིའི་སྒང་ན་འདུག་པའི་ས་བོན་བཞིན་ནོ། །གང་དག་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མི་མཐུན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཕྲད་པར་སྨྲ་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་རྒྱུས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་
བྱེད་ན་རྒྱུ་ཡིན་གྱི། འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པས། རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ཇི་ལྟར་རྒྱུར་འགྱུར། རྒྱུས་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་ཟིན་པ་ལ་ནི་ཡང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་ཉིད་མི་སྲིད་དོ། །བྱེད་དོ། །བྱས་སོ། །བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བས། རྒྱུ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་བྱེད་ན་ཡང་
เล่ม ๙๗ · หน้า 201a
ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་བསྒྲུབ་པར་ཟད་ཀྱི། དོན་དམ་པར་དེ་དང་མཐུན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་སྟོན་པར་མི་ནུས་སོ། །ཅི་སྟེ། མི་འཐད་བཞིན་དུ་རྟོག་ན་ཡང་། །ཕྲད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་ཡང་། །རྒྱུས་ནི་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་བསྐྱེད། །འབྲས་བུ་ཡོད་ན་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་
འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཡང་ན་འདི་ནི་སུན་དབྱུང་བའི་ལམ་གཞན་ཡིན་ཏེ། གང་དག་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་བུས་སྟོང་པ་དེ་དག་ལ་གལ་ཏེ་འབྲས་བུས་སྟོང་པའི་རྒྱུ། ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད། །ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དེ་ལས་
གཞན་བཞིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །གང་དག་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་རྒྱུ་འབྲས་བུས་མི་སྟོང་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་། གལ་ཏེ་འབྲས་བུས་མི་སྟོང་རྒྱུ། །ཇི་ལྟར་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད། །ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེས་མི་སྟོང་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་
སོ།། །།དབུ་མའི་རྩ་བའི་འགྲེལ་པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ། བམ་པོ་བཅོ་ལྔ་པ། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་སྔ་རོལ་ན་ཡང་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མི་སྟོང་པར་སྨྲ་བས་དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བའི་ལམ་གཞན་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། འབྲས་བུ་མི་སྟོང་སྐྱེ་མི་འགྱུར། །མི་སྟོང་འགག་པར་
མི་འགྱུར་རོ། །འབྲས་བུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །མ་སྐྱེས་པ་ལ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་འགྱུར་བ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་འགག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན། མི་སྟོང་དེ་ནི་མ་འགགས་
དང་། །མ་སྐྱེས་པར་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ནི་མི་འདོད་དེ། འབྲས་བུ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་། འགག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །དེས་ན་གང་དང་གང་ཡོད་པ་དེ་དང་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་དང་། འགག་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པར་མཐོང་སྟེ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། ད་ལྟར་གྱི་སྐད་
ཅིག་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དག་བསལ་བའི་ཕྱིར། དམ་བཅས་པ་ལ་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བསལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་དག་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་སྔ་རོལ་ན་ནི་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས། འབྲས་
เล่ม ๙๗ · หน้า 201b
བུ་སྟོང་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ལ། སྐྱེས་ན་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བས་དེ་དག་ལ་ཡང་། སྟོང་པ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་འགྱུར་ཞིང་། །སྟོང་པ་ཇི་ལྟར་འགག་པར་འགྱུར། །ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དོན་དམ་པར་སྟོང་པ་ནི་སྐྱེ་བར་མི་རིགས་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་
ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་འབྲུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལ་འབྲུ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་འགག་པར་མི་རིགས་ཏེ། འབྲུ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་འབྲུ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ནས་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་རྣམ་པར་ལྟོས་པས། རྟེན་
ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡོད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པར་བརྗོད་པས་མི་སྟོང་པ་ཅུང་ཟད་ཅིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན་དེ་ནི་དེ་ལས་ཟློག་པར་འགྱུར་བས། དེ་ལྟ་བུ་དེ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་དུ་མ་གྲགས་པའི་ཕྱིར། འབྲས་བུ་མི་སྟོང་སྐྱེ་མི་འགྱུར། །མི་སྟོང་འགག་པར་མི་
འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན། མི་སྟོང་དེ་ནི་མ་འགགས་དང་། །མ་སྐྱེས་པར་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན། །འདིས་ནི་མི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བར་བསྟན་པས། སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ན་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་དང་། འགག་པའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པར་
བྱ་བ་དང་སྒྲུབ་པའི་ཆོས་མངོན་པས། དོན་དམ་པར་འབྲས་བུ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་དང་འགག་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། སྒྱུ་མ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་གྱུར་ན། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར་
དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་པས། སྟོང་པ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་འགྱུར་ཞིང་། །སྟོང་པ་ཇི་ལྟར་འགག་པར་འགྱུར། །སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། སྟོང་པ་དེ་ཡང་མ་འགགས་དང་། །མ་སྐྱེས་པ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར། །དེ་ཡང་མི་འདོད་པས་འདིས་ཀྱང་གོང་དུ་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་དམ་བཅས་པ་དང་།
གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མངོན་པས། འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དོན་དམ་པར་ནང་གི་འབྲས་བུ་ནི་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་དམ་བཅས་པ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་པར་ཟད་ཀྱི་ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་
เล่ม ๙๗ · หน้า 202a
འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་དང་། འགག་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པ་ལ་ཆོས་ཅན་གྱི་ཁྱད་པར་བསལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པར་བསྟན་པ་ནི་འདིར་ཚིག་གི་དོན་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་གཅིག་པ་ཉིད་དམ་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་
གཅིག་ཉིད་དུ། །ནམ་ཡང་འཐད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཞན་ཉིད་དུ། །ནམ་ཡང་འཐད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཅིག་ཉིད་ན། །སྐྱེད་དང་སྐྱེད་པ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར། །སྐྱེད་པ་དང་བསྐྱེད་པ་ཕ་དང་བུ་ལྟ་བུ་
གང་དག་ཡིན་པ་དག་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་མི་འདོད་པས། འདིར་གླགས་ཡོད་པའི་སྒྱུ་ཐབས་ཀྱིས་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་ཉེ་བར་གཞག་སྟེ། གལ་ཏེ་ཤིང་དེ་མེ་ཡིན་ན། །བྱེད་པ་པོ་དང་ལས་གཅིག་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་དེར་བསྟན་པའི་ཚུལ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་
པའི་དཔེ་དེ་ལས་ཤེས་པར་བྱར་ནུས་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེད་པ་དང་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ཕ་དང་བུ་དག་བཞིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལའོ། །གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཞན་ཉིད་ན། །རྒྱུ་དང་རྒྱུ་མིན་མཚུངས་པར་
འགྱུར། །འབྲས་བུ་ལས་གཞན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དེ་ལས་གཞན་པ་བཞིན་པས་དེ་ཡང་མི་འདོད་དོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གི་ཆོས་ནི་རྒྱུ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་པས་འདིར་ཡང་ཤེས་པར་བྱར་ནུས་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ཐ་མི་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་
ཕྱིར། དཔེར་ན་རྒྱུའི་རང་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ། །ཡང་གཞན་ཡང་། རྒྱུས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་ཐེར་ཟུག་པ་དག་གིས་འབྲས་བུ་སྔ་ན་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་ཚུལ་གྱིས་ཡོད་པར་གྱུར་པ་ཞིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་དམ། འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་དག་གིས་འབྲས་བུ་སྔ་ན་མེད་པར་སྨྲ་བའི་ཚུལ་གྱིས་མེད་
པར་གྱུར་པ་ཞིག་སྐྱེད་པར་བྱེད་གྲང་ན། དེ་ལ། འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་ན། །རྒྱུས་ནི་ཅི་ཞིག་སྐྱེད་པར་འགྱུར། །འདི་ལྟར་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་གྱུར་པ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་བསྟན་དཀའ་བའི་ཕྱིར་དང་། དམ་བཅས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་
เล่ม ๙๗ · หน้า 202b
བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་བརྟག་པ་དང་པོ་ལའོ། །བརྟག་པ་གཉིས་པ་ལ་ཡང་། འབྲས་བུ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ན། །རྒྱུས་ནི་ཅི་ཞིག་སྐྱེད་པར་འགྱུར། །འབྲས་བུ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གྱུར་པ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལྟ་བུ་སྐྱེ་བ་ནི། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་བསྟན་དཀའ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྔ་མ་བཞིན་དུ་
དམ་བཅས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །སྔར། འབྲས་བུ་མི་སྟོང་སྐྱེ་མི་འགྱུར། །མི་སྟོང་འགག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །མི་སྟོང་དེ་ནི་མ་འགགས་དང་། །མ་སྐྱེས་པར་ཡང་འགྱུར་བ་ཡིན། །སྟོང་པ་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་འགྱུར་ཞིང་། །སྟོང་
པ་ཇི་ལྟར་འགག་པར་འགྱུར། །སྟོང་པ་དེ་ཡང་མ་འགགས་དང་། །མ་སྐྱེས་པར་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་གིས་ནི་འབྲས་བུའི་སྒོ་ནས་རྒྱུ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །ད་ལྟར་ནི་རྒྱུ་དངོས་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏེ། ཁྱད་པར་ནི་དེ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་
ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན་དོན་དམ་པར་རྒྱུས་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པ་ཉིད་མི་འཐད་པ་དེའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །རྒྱུ་ཉིད་འཐད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་ལ་དོན་དམ་པར་རྒྱུས་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། འབྲས་བུའི་རྒྱུ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པའི་གཏན་ཚིགས་དེ་དོན་དམ་པར་ནི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །ཐ་སྙད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པར་བརྗོད་ན་ནི་དོན་འགལ་བ་ཉིད་དེ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་འབའ་ཞིག་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དོན་དམ་པར་རྒྱུས་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དེ་
འདིའི་འདིའོ་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་གང་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལ་ནི་རྒྱུའི་འབྲས་བུ་འདིའོ་ཞེས་མི་བརྗོད་དེ། དཔེར་ན་རྔ་མོའི་རྭ་འདིའི་རུ་བཞི་འདིའོ་ཞེས་མི་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ། །འདི་ལ་ནི་མིག་འདིའི་འབྲས་བུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདིའོ་ཞེའམ། ས་བོན་འདིའི་འབྲས་བུ་མྱུ་གུ་
འདིའོ་ཞེས་བརྗོད་པས། དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པས་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་བོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་འགག་ཞིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ནི། དེས་ན་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ལས། རྒྱུ་ཡང་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འཐད་པས་རྒྱུ་འདིའི་འབྲས་བུ་འདིའོ་ཞེས་བརྗོད་དུ་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ན།
เล่ม ๙๗ · หน้า 203a
དེ་ཡང་མེད་པས། རྒྱུ་ཉིད་འཐད་པ་ཡོད་མིན་ན། །འབྲས་བུ་གང་གིས་ཡིན་པར་འགྱུར། །དེ་ལྟར་དེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དམ། དོན་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ། ཚོགས་པ་ཉིད་ན་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ལ། དུས་
ཀྱང་ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་ཡིན་པས། དེས་ན་འབྲས་བུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་སྔར་སྨྲས་པའི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཁོ་བོ་ཅག་རྒྱུ་འབའ་ཞིག་ལས་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པར་ཡང་མི་འདོད་པས། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་ལ། འབྲས་བུ་ཡང་
རྒྱུས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། འདི་ལ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱི་ཚོགས་པ་དེ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་དེས་བདག་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་། སྐྱེས་ན་ཡང་འབྲས་བུ་
སྐྱེད་པར་འགྱུར་གྲང་ན། ཕྱོགས་དེ་ཡང་འཁྲུལ་པ་སྐྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་རྣམས་དང་ནི་རྐྱེན་དག་གི །ཚོགས་པ་གང་ཡིན་དེ་ཡིས་ནི། །བདག་གིས་བདག་ཉིད་མི་སྐྱེད་ན། །འབྲས་བུ་ཇི་ལྟར་སྐྱེད་པར་བྱེད། །དེས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་
བར་དགོངས་སོ། །ཚོགས་པ་དགག་པ་འདི་ལ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་ཚོགས་པ་གཅིག་པུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་དངོས་པོ་འགའ་ཡང་མེད། །གལ་ཏེ་དེ་ཡང་དེ་ལས་གཞན། །དེ་ཡང་གཅིག་པུ་འགའ་ཞིག་ཡོད། །ཅེས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་དེ་ནི་ཁུངས་སུ་མི་རུང་སྟེ། ཚིག་
ལེའུར་བྱས་པའི་དོན་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །ཡང་ན་ཚོགས་པ་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཉེ་བར་སྦྱར་ནས། རྒྱུ་བཞིན་དུ་དགག་པར་བྱའོ། །ཡང་ན་ཚོགས་པ་ནི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དག་གི་ཚོགས་པ་ཉིད་ཡིན་ན། འབྲས་བུ་དེ་ཡང་
དོན་དམ་པར་དངོས་སུ་འམ་བརྒྱུད་པས་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མེད་པར་བསྟན་ཟིན་པས། དེའི་ཕྱིར་གང་དག་གི་ཚོགས་པ་གང་ཞིག་ཡིན། དེ་དག་གི་དེ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བཟུང་ནས། རྒྱུ་རྣམས་དང་ནི་རྐྱེན་དག་གི །ཚོགས་པ་གང་ཡིན་དེ་ཡིས་ནི། །བདག་གིས་བདག་ཉིད་མི་སྐྱེ་ན། །འབྲས་
เล่ม ๙๗ · หน้า 203b
བུ་ཇི་ལྟར་སྐྱེད་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་ཏེ། འདིར་དོན་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་དེ་ལྟར་ཚོགས་པས་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པར་མི་འཐད་ཅིང་། ཚོགས་པ་མ་ཡིན་པ་རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་ཚོགས་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་དེས་ཀྱང་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་ལ། འབྲས་བུ་ཡང་རྒྱུས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་
ཡིན་པར་དགག་པ་སྔར་བསྟན་ཟིན་པས། དེ་ཕྱིར་ཚོགས་པས་བྱས་པ་དང་། །ཚོགས་མིན་བྱས་པའི་འབྲས་བུ་མེད། །ཅེས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདས་མ་ཐག་པའི་ནང་དུ་བསྟན་པའི་དབང་གིས་མཇུག་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་དུས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་
གཏན་ཚིགས་དེའི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་ཉམས་པ་མེད་དོ། །གྲངས་ཅན་དག་གིས་སྨྲས་པ། ཚོགས་པ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། རང་གི་ཡན་ལག་དག་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་དག་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་པས། ཚོགས་པས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ།
རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་ཚོགས་པ་ཡིན་གྲང་ན། འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཡང་སྔར་བསྟན་ཟིན་པས་དེའི་ཕྱིར། འབྲས་བུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །རྐྱེན་གྱི་ཚོགས་པ་ག་ལ་
ཡོད། །དཔེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། བཏགས་པར་ཡོད་པ་ཡང་དེ་ཉིད་དང་། གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་། གང་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཇི་སྙེད་མིང་། །ཚོགས་པ་ཉིད་ལ་སྣང་གྱུར་པ། །དེ་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡོད་
མིན་ཏེ། །དངོས་པོ་ཚོགས་པའང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་འདིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་དོན་ནི་དུས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དགག་པས། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཕགས་
པ་སྲིད་པ་འཕོ་བའི་མདོ་ལས། འདྲེན་པས་གང་དུ་ཚོགས་ཉིད་ཀྱི། །ལྟ་བ་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་དེ། །བློ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་དོན་དམ་གྱི། །ཉེ་བར་གདགས་པའི་སར་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་གསུངས་པ་དེ་དག་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་བྱེད་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྦྱར་བ། དབུ་མའི་རྩ་བའི་འགྲེལ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 204a
པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་ལས། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བརྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་པའོ།། །།ད་ནི་དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དགག་པས། འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་དོན་གྱི་དབང་གིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་གཅིག་
པ་བརྩམ་མོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དོན་དམ་པར་དུས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞིན་ནོ། །དུས་ནི་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་དུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་
བ་དག་གི་རྒྱུ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་དུས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་དེས་ན་དེ་གསལ་བར་ཡོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པས་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པོ། །འདིར་བཤད་པ། འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་དག་གང་ཡང་རུང་བ་མེད་པར་རམ། ལྷན་ཅིག་ཏུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་གྲང་ན།
དེ་ལ་རེ་ཞིག །འཇིག་པ་འབྱུང་བ་མེད་པར་རམ། །ལྷན་ཅིག་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན། །འཇིག་པ་ནི་འགག་པའི་རྣམ་གྲངས་སོ། །འབྱུང་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་རྣམ་གྲངས་སོ། །ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ཕྲད་ནི་རྩ་བ་བསྐང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། འབྱུང་བ་འཇིག་པ་མེད་པར་རམ། །ལྷན་ཅིག་
ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན། །ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ལའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་གི་རྒྱུ་དུས་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་གཞན་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །ཅི་སྟེ་རང་གི་གྲུབ་པའི་མཐའི་ཚུལ་རབ་ཏུ་མ་གྲུབ་པར་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་སུན་དབྱུང་བར་མི་ནུས་སོ་སྙམ་ན། དེ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་རྣམ་
པར་བརྟགས་པ་སྔ་མའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བཤད་པ། འཇིག་པ་འབྱུང་བ་མེད་པར་ནི། །ཇི་ལྟ་བུར་ན་ཡོད་པར་འགྱུར། །ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གི་དོན་ཏེ། དེ་ནི་དམ་བཅའ་བ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །ཇི་ལྟར། འཆི་བ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལྟར། །དེ་ལྟར། འཇིག་པ་འབྱུང་བ་མེད་པར་
མེད། །དེའི་རྐྱེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །འདིར་ཚིག་གི་དོན་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཚིག་གཞན་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དང་། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གཉིས་ཁོང་ནས་དྲངས་ཏེ། བསྟན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དོན་འདི་ཡང་རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཡིན་པས། འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་
เล่ม ๙๗ · หน้า 204b
བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །རབ་ཏུ་གྲགས་པ་ཡིན་ཡང་དཔེས་དྲན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་འཇིག་པ་འབྱུང་བ་མེད་པར་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་པ་ནི་འབྱུང་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། འཇིག་པ་འབྱུང་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ། །ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །
འཆི་བ་སྐྱེ་དང་དུས་གཅིག་ཏུ། །ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་བཞིན། །དེ་ལ་འདིར་གླགས་ཡོད་པའི་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཟློག་ན་དོན་གསལ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏེ། དཔེར་ན་སྒྲ་ཇི་ལྟར་རྟག་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་བུམ་པ་རྟག་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །འདིར་ཚིག་གི་དོན་གསལ་བའི་དབང་
གིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་འཇིག་པ་འབྱུང་བ་དང་། ལྷན་ཅིག་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྐྱེན་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་འཆི་བ་དང་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་རྣམ་པར་བརྟག་པ་ཕྱི་མ་ལྟར་ན་འདིར་བཤད་པ། འབྱུང་བ་འཇིག་པ་མེད་པར་ནི། །ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་
ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏེ། དེ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ལ་མི་རྟག་ཉིད། །ནམ་ཡང་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དངོས་པོའི་རང་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ། །སྡེ་པ་གཞན་ལས་གང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་དང་ཕྲད་ནས་
མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པར་བྱེད་པས་དེས་ན་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཨ་རུ་ར་དང་ཕྲད་ནས་ལྷས་འཁྲུ་བར་བྱེད་པ་ལྟ་བུར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཡོད་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པར་བྱེད་ན། དེ་ལྟ་ན་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཀྱིས་
འཇིག་པར་བྱེད་ཀྱི། མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇིག་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་ཡོད་ཀྱང་འཇིག་པར་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་ཀྱང་དྲི་བར་བྱ་སྟེ། ཅི་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞིག་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇིག་པར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞིག་འཇིག་
པའི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་ནས་འཇིག་པར་འགྱུར། དེ་ལ་གལ་ཏེ་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་དེའི་འཇིག་པ་དེ་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རང་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་པས་དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་མ་ཡིན་ན་ཡང་འཇིག་
เล่ม ๙๗ · หน้า 205a
པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བཞིན་པས་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཞིག་གང་གིས་འཇིག་པའི་རྒྱུར་འདོད་པ་དེ་ཡང་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོད་ཀྱང་དེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དེ་ལས་གཞན་
བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་འཇིག་པ་ནི་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་འདུས་མ་བྱས་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་འཇིག་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་བསལ་བའི་ཕྱིར་དམ་བཅས་པ་ལ་ཆོས་ཀྱི་ངོ་
བོ་ཉིད་བསལ་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །གལ་ཏེ་འཇིག་པ་ནི་རྒྱུ་དང་བཅས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དང་། བློ་དང་སྒྲའི་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །དཔེ་ཡང་མེད་དེ། དངོས་པོ་མ་བྱུང་བ་ལས་
འབྱུང་བས་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་ཉིད་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཐ་སྙད་དུ་ཡང་། དངོས་པོ་ཉིད་མ་བྱུང་བ་ལས་འབྱུང་བས་སྐྱེ་བ་རྫས་སུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟེགས་ཟན་པ་གང་དག་བློ་དང་སྒྲའི་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་འཇིག་པ་ནི་མ་མཐོང་བའི་བྱེད་པ་པོ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།
ཞིག་ནས་མེད་པ་ལ་ནི་རྒྱུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་གཏན་མེད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བློ་དང་སྒྲའི་སྐད་ཅིག་མ་ཐ་མ་འཇིག་པ་ནི་མ་མཐོང་བའི་བྱེད་པ་པོ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བློ་དང་སྒྲ་དང་། མེ་ལྕེ་དག་གི་དང་པོ་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་
པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་བ་དང་། ཚྭ་དང་། མེ་དང་། ཐོ་བ་དག་གིས་ཕོག་པ་ཡང་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པར་གཏོགས་པའི་རྒྱུ་མཚན་མི་འདྲ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཐོ་བས་ཕོག་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཡོད་ན་གཞིག་པར་བྱ་བ་གཟུང་དུ་མེད་
པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་གཞི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དང་། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་བུམ་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ནི་ཐོ་བས་ཕོག་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡོད་ན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མིག་ཡོད་ན་གཟུགས་དམིགས་པ་འབྱུང་བས་གཟུགས་དམིགས་པའི་
เล่ม ๙๗ · หน้า 205b
རྒྱུ་ནི་མིག་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ལས་བུམ་པ་ལ་ཐོ་བས་ཕོག་པ་ཡོད་པ་ན་བུམ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བ་འབྱུང་བ་ཡིན་གྱི། འཇིག་པ་མ་ཡིན་པས་གཏན་ཚིགས་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། དཔེ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་
གྱི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་གྱོ་མོ་ལ་སོགས་པ་ཐོ་བས་ཕོག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་དག་ནི། བྱད་པ་པོ་ཕོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐོ་བས་ཕོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བུམ་པ་ཡང་འཇིག་པར་བྱེད་ལ། གྱོ་མོ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་གིས་དུས་གཅིག་ཏུ་བྱ་བ་ནི་མི་
མཐུན་པ་གཉིས་བྱེད་པར་མི་རིགས་སོ། །འོ་ན་མེ་གཅིག་གིས་དུས་གཅིག་ཏུ་མུན་པ་ཡང་སེལ་བར་བྱེད་ལ། བཙོ་བའི་རྣམ་པ་འགྱུར་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་མཐོང་ངམ་ཞེ་ན། བཙོ་བའི་རྣམ་པ་འགྱུར་བ་སྐྱེད་པ་ནི་མཐོང་གི །མུན་པ་སེལ་བ་ནི་མ་མཐོང་སྟེ། མུན་པ་ནི་སྣང་བ་མེད་པ་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་
རོ། །མཛད་པའི་མཐའ་དང་ཡང་འགལ་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ལ་མུན་པ་ཞེས་བརྗོད་པའི་གཟུགས་ཀྱི་གཉེན་པོར་སྣང་བ་ཤར་ན་སྐད་ཅིག་མ་ཕྱི་མ་ནི་རྐྱེན་མེད་པས་མི་སྐྱེ་ལ། སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མས་ནི་རང་གི་ངང་གིས་འགག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགགས་པས། དེ་འགག་པའི་བྱེད་པ་པོ་ནི་མེ་མ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དེ་དག་ཡོད་ན་གཞིག་པར་བྱ་བ་གཟུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་གཟུང་དུ་མེད་པ་ནི་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བའི་རྒྱུན་སྐྱེ་བ་ལ་གྲུབ་ཀྱི། ཁ་བ་དང་། ཚྭ་དང་། མེ་དང་། ཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོད་ན། མེ་ཏོག་དང་འབྲས་བུ་དང་། ཤིང་དང་། བུམ་པ་
ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་གཟུང་དུ་མེད་པ་ནི། དེ་དག་གི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྲུབ་པོ། །གང་ཞིག་གང་གི་འཇིག་པའི་རྒྱུར་འདོད་པ་དེ་ནི་དེའི་འཇིག་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མེའི་རང་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ། །ཡི་གེ་མང་པོར་འགྱུར་བ་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་འདོད་པས་འཕྲོ་
བར་མི་བྱ་བར་སྐབས་ཉིད་དཔྱད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་འབྱུང་བ་འཇིག་པ་མེད་པར་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །འབྱུང་བ་ནི་འཇིག་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། འབྱུང་བ་འཇིག་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ། །ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །སྐྱེ་བ་འཆི་དང་དུས་གཅིག་ཏུ། །
เล่ม ๙๗ · หน้า 206a
ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་བཞིན། །འདིར་དོན་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན། གང་དག་ཕན་ཚུན་ལྷན་ཅིག་གམ། །ཕན་ཚུན་ལྷན་ཅིག་མ་ཡིན་པར། །འགྲུབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ། །འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་དག་གོ། །དེ་དག་གྲུབ་པ་རྣམ་པ་
གཞན་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། དེ་དག་འགྲུབ་པའི་རྣམ་པ་མི་སྲིད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་འགྲུབ་པ་ཇི་ལྟར་ཡོད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེ་དག་འགྲུབ་པ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་
དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དངོས་པོ་ནི་འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཉིད་ཡིན་ཡང་། སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་གནས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་། དེའི་འོག་ཏུ་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་བཤད་པ། ཟད་ལ་འབྱུང་བ་ཡོད་མ་ཡིན། །
ཆོས་མི་མཐུན་པ་གཉིས་དུས་གཅིག་ཏུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྐྱེ་བ་དང་འཆི་བ་དག་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་ཟད་པར་མི་འགྱུར་ན་ནི་འོ་ན་དེ་ལྟར་ན་ཟད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པས། དེས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་ཇི་སྐད་སྨྲས་པའི་རྣམ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། མ་ཟད་པ་ལའང་འབྱུང་བ་མེད། །ཅེས་
གསུངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ། ཟད་ལ་འཇིག་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཟད་པར་གྱུར་པའི་ངང་ཚུལ་ཅན། །འཇིག་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་འཇིག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེར་རྟག་པ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། འཆི་བའི་ངང་ཚུལ་ཅན་བཞིན་ནོ། །མ་ཟད་པ་ལའང་འཇིག་པ་མེད། །དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཐར་པ་བཞིན་པས་དེ་ནི་གྱི་ནའོ། །འདིར་སྨྲས་པ་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་དག་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོའི་ཆོས་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྦལ་པའི་ཟེ་བ་བཞིན་ནོ། །འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་དག་ནི་དངོས་
པོའི་ཆོས་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་འགའ་ཞིག་ལ་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་དག་ཡོད་པར་གྱུར་ན་ནི་དེ་དངོས་པོ་ཞེས་བརྗོད་པར་ཡང་རིགས་པར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་དག་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར། །འབྱུང་དང་འཇིག་པ་མེད་པར་ནི། །དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 206b
ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་དང་ནི་འབྱུང་བ་དང་། །འཇིག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ། དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར། །འབྱུང་བ་འཇིག་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །རྟེན་མེད་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་བརྟེན་པ་མི་འགྲུབ་
པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཡང་ན་དངོས་པོའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེ་སུན་དབྱུང་བའི་ལམ་གཞན་འདི་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་སྨྲ་བ་གང་དག་དངོས་པོ་ཡོད་པར་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ལ་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་དག་ཡོད་པར་སྟོན་པ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་
འདི་བཤད་དེ། སྟོང་ལ་འབྱུང་དང་འཇིག་པ་དག །འཐད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྨྲ་བ་གང་དག་དངོས་པོ་ཡོད་པར་གྱུར་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མི་སྟོང་པ་ལ་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་དག་ཡོད་པར་སྟོན་པ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་འདི་བཤད་དེ། མི་སྟོང་ལ་ཡང་
འབྱུང་འཇིག་དག །འཐད་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མེད་པ་ནི་དེ་དག་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དང་། རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་དང་། དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་དེ་དག་ཉིད་དུ་འགྱུར་
རོ། །ཡང་ན་སུན་དབྱུང་བའི་ལམ་གཞན་ཡང་ཡོད་དེ། འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་དག་གཅིག་པ་ཉིད་དམ། གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། འབྱུང་བ་དང་ནི་འཇིག་པ་དག །གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་དོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ཤེས་
པ་དང་མི་ཤེས་པ་དག་བཞིན་ནོ། །འབྱུང་བ་དང་ནི་འཇིག་པ་དག །གཞན་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འཐད་དོ། །དངོས་པོ་གཅིག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་གང་ཡང་རུང་བའི་རང་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ། །དེས་ཀྱང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་། དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་དེ་དག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་
སྟེ་བརྒྱ་ལ། འབྱུང་བ་དང་ནི་འཇིག་པ་དག །མཐོང་ངོ་སྙམ་དུ་ཁྱོད་སེམས་ན། །བྱིས་པ་ཕལ་པའི་བློས་མཐོང་བ་ནི་བདེན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་འབྱུང་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། འབྱུང་བ་ལ་འཇིག་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར། འབྱུང་བ་དང་ནི་འཇིག་པ་དག །
เล่ม ๙๗ · หน้า 207a
གཏི་མུག་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བ་ཡིན། །ཅི་སྟེ་དེ་དག་གཏི་མུག་གིས་མཐོང་བ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཇི་ལྟར་ངེས་པར་ཤེས་ཤེ་ན། བཤད་པ། དེ་ཡི་ལན་བཏབ་ཟིན་མོད་ཀྱི། །གལ་ཏེ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་མི་མགུ་ན་ཡང་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་དོན་དམ་
པར་འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཞིག་ཡོད་ན་མཐོང་བར་ཡང་འགྱུར་གྲང་སྟེ། དེ་ལ་དངོས་པོ་དངོས་པོ་ལས་སྐྱེ་བའམ། དངོས་པོ་མེད་པ་དངོས་པོ་ལས་སྐྱེ་བའམ། དངོས་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བའམ། དངོས་པོ་མེད་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་དོན་དམ་
པར། དངོས་པོ་དངོས་པོ་ལས་མི་སྐྱེ། །དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྐྱེས་པ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་སྐྱེ་བའི་སྔ་རོལ་ན་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཕྱིས་འབྱུང་བའི་མིང་གིས་དངོས་པོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་། དངོས་མེད་དངོས་ལས་མི་སྐྱེའོ། །མྱུ་གུ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་མེད་པ་འབྲུའི་
མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལས་མི་སྐྱེ་སྟེ། སྐྱེ་བའི་སྔ་རོལ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རམ། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དེ་ལས་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན། དངོས་མེད་དངོས་ལས་མི་སྐྱེའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། མེད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་བུམ་པ་མེད་བཞིན་དུ། །ཐོ་བས་སྣུན་
པ་ལས་བྱུང་བར་འགྱུར་བ་དེས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། མ་ངེས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ཉིད་ཀྱང་ཕྱོགས་སུ་བྱས་པས། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། དངོས་པོ་དངོས་མེད་མི་སྐྱེ་སྟེ། །སྐྱོན་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་
ན་དངོས་པོ་མེད་པ་ནི་དངོས་པོའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། དངོས་མེད་དངོས་མེད་མི་སྐྱེའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་། གྲགས་པའི་གནོད་པས་གནོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་། བདག་ལས་སམ་གཞན་
ལས་སམ། གཉི་ག་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་གྲང་ན། དེ་ལ་ཡང་། དངོས་པོ་བདག་ལས་མི་སྐྱེ་སྟེ། །གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཉིད་མ་ཡིན། །བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ནི། །ཡོད་མིན་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་དང་པོ་ཉིད་དུ་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འོ་ན་ད་ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་སྨྲོས་ཤིག །སྐྱེ་བར་མི་
เล่ม ๙๗ · หน้า 207b
འགྱུར་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྩ་བའི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དོན་དམ་པར་ནི། དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་ན། །རྟག་དང་ཆད་པར་ལྟ་བ་ནི། །ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་
ལྟར་དངོས་དེ་ནི། རྟག་དང་མི་རྟག་འགྱུར་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་རྟག་པ་ནི་མི་འཇིག་པའི་ཕྱིར་རྟག་པར་ལྟ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། མི་རྟག་པ་ནི་འཇིག་པའི་ཕྱིར་ཆད་པར་ལྟ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་ཀྱང་། །ཆད་པར་མི་འགྱུར་རྟག་མི་འགྱུར། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་
འདི་ལྟར། འབྲས་བུ་རྒྱུ་ཡི་འབྱུང་འཇིག་གི །རྒྱུན་དེ་སྲིད་པ་ཡིན་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་འགག་བཞིན་པ་ལས་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཆད་པར་མི་འགྱུར་ལ། འབྲས་བུ་སྐྱེས་པ་ན་རྒྱུ་འགགས་པའི་ཕྱིར་རྟག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་འབྲས་རྒྱུའི་འབྱུང་འཇིག་གི། །རྒྱུན་དེ་སྲིད་པ་ཡིན་
གྱུར་ན། །འཇིག་ལའང་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། །རྒྱུ་ནི་ཆད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར། །ཟད་པ་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ས་བོན་ཚིག་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཇི་སྟེ་སྔར། གང་ལ་བརྟེན་ཏེ་གང་འབྱུང་བ། །དེ་ནི་རེ་ཞིག་དེ་ཉིད་མིན། །དེ་ལས་གཞན་པའང་མ་ཡིན་ཕྱིར། །དེ་ཕྱིར་ཆད་མིན་
རྟག་མ་ཡིན། །ཞེས་ཁས་བླངས་ལ། ད་ནི་རྟག་པ་དང་ཆད་པར་ཐལ་བར་སྐྱོན་འདོགས་པ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། དེར་ནི་ཐ་སྙད་པའི་དེ་ཁོ་ནའི་མཚན་ཉིད་ནི་ཆད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་ལ། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཁོ་ནའི་
ཕྱིར་རྟག་པ་དང་། ཆད་པའི་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་བས། དེ་ནི་སྙིང་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ཅན་དག་ན་རེ་རྒྱུ་ཉིད་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བས། དངོས་པོ་ཡོད་པར་ཁས་བླངས་ཀྱང་། རྟག་པ་དང་ཆད་པའི་སྐྱོན་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ཡོད་
པར་སྟོན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དགག་པ་རྒྱས་པར་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་མ་གྱུར་པ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པར་རྟོག་ན་ཡང་། ཡོངས་སུ་མ་གྱུར་པ་ནི་ཡོངས་སུ་མི་འགྱུར་ཏེ། ཡོངས་སུ་མ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་
เล่ม ๙๗ · หน้า 208a
རོ། །བག་ལ་ཞ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་གཞན་ལྡོག་པ་ནི་བསྟན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་དགག་པ་སྔར་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་གྱུར་ན། དེ་ལ། དངོས་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་ན། །དངོས་མེད་
འགྱུར་བར་མི་རིགས་སོ། །སྐྱེས་པ་ནི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། ཞིག་པ་ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་མཐོང་བས། དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་གྲུབ་སྟེ། དེ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །གཞན་ཡང་། མྱ་ངན་འདས་པའི་དུས་ན་ཆད། །སྲིད་རྒྱུན་
རབ་ཏུ་ཞི་ཕྱིར་རོ། །དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཐ་མ་རྐྱེན་ཕྱི་མ་མེད་པས་མི་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལན་གདབ་དཀའོ། །ཅི་སྟེ་འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དུས་ན་ཆད་པར་གྱུར་ན་གྱུར་ཀྱང་བླ་སྟེ། སྲིད་པའི་རྒྱུན་གྱི་དུས་ན་ཆད་པ་དེ་མེད་པས་སྐྱོན་མེད་པར་སེམས་ན། དེ་ནི་
བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་སྲིད་པའི་རྒྱུན་ཉིད་ལ་ཆད་པའི་སྐྱོན་བསྟན་ཟིན་པས་ཆད་པར་ལྟ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱིས་ཆད་པ་ཡང་ཐར་པའི་གགས་ཡིན་པས། སྐྱོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་མི་མགུ་ན་གཞན་ཡང་ཉོན་ཅིག །འདི་ལ་ད་ལྟར་གྱི་སྲིད་པའི་མཇུག་གི་སྲིད་པ་ནི་སྲིད་པ་ཐ་མ་
ཞེས་བྱ་ལ། མ་འོངས་པའི་སྲིད་པའི་སེམས་པ་སྐྱེ་བའི་དང་པོ་ནི་སྲིད་པ་དང་པོ་ཡིན་པས། དེ་ལ། ཐ་མ་འགགས་པར་གྱུར་པ་ནི། །སྲིད་པ་དང་པོར་སྦྱོར་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་བཅའ་བ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །འགགས་པའི་ཆོས་ནི་འགགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དོན་
དམ་པར་སྲིད་པ་ཐ་མ་འགགས་པ་ནི་མ་འོངས་པའི་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་དེ། འགགས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རམ། སྲིད་པ་ཐ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། དགྲ་བཅོམ་པའི་སྲིད་པ་ཐ་མ་འགགས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྲིད་པ་ཐ་མ་འགགས་པ་མ་འོངས་པའི་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་
ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་དམ་བཅས་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། མ་འགགས་པ་ཡང་རྒྱུ་སྲིད་པ་ཐ་མ་མ་ཉམས་པའི་ཕྱིར། སྐྱོན་འོག་ནས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུར་འགྱུར་བས་སྐྱོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། ཐ་མ་འགགས་པར་མ་གྱུར་པ། །སྲིད་པ་དང་པོར་སྦྱོར་མི་འགྱུར། །འདིར་ཡང་དེ་ནི་དམ་བཅའ་བ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 208b
ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །མ་འགགས་པའི་ཆོས་ནི་མ་འགགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འདིར་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དོན་དམ་པར་སྲིད་པ་ཐ་མ་མ་འགགས་པ་ནི་མ་འོངས་པའི་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་དེ། མ་འགགས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ད་ལྟར་གྱི་སྲིད་པ་བཞིན་ནོ། །
གལ་ཏེ་སྲིད་པ་ཐ་མ་འགག་བཞིན་པ་མ་འོངས་པའི་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཐ་མ་འགག་བཞིན་པ། །དང་པོ་སྐྱེ་བར་གྱུར་ན་ནི། །འགག་བཞིན་པ་ནི་གཅིག་འགྱུར་ཞིང་། །སྐྱེ་བཞིན་པ་ཡང་གཞན་དུ་འགྱུར། །འགག་བཞིན་
པ་དང་། སྐྱེ་བཞིན་པ་དག་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུད་ཐ་དད་པའི་སྲིད་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་འདོད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། ལྷས་བྱིན་གྱི་སྲིད་པ་ཐ་མ་ནི་ལྷས་བྱིན་གྱི་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་དེ། དེ་ལས་གཞན་པ་ཉིད་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་སྲིད་པ་ཐ་མ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འགགས་པ་དང་། མ་འགགས་པ་དག་ནི་འགག་བཞིན་པ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འགག་བཞིན་པ་ནི་འགག་པ་ལ་མངོན་པར་ཕྱོགས་པའོ་ཞེ་ན། མི་རུང་སྟེ། དེའི་ལན་བཏབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དེ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བཞིན་པ་ཡང་སྐྱེ་བཞིན་པ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་རིགས་པས། དེའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་འགག་བཞིན་སྐྱེ་བཞིན་པ། །ལྷན་ཅིག་སྦྱོར་བའང་ཡོད་མིན་ན། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཕུང་པོ་གང་ལའང་འཆི་འགྱུར་བ། །དེར་ནི་སྐྱེ་བའང་འབྱུང་བར་འགྱུར། །དེ་ནི་མི་འདོད་དེ། གཅིག་
ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་མི་མཐུན་པའི་བདག་ཉིད་གཉིས་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་གང་དག་འདི་སྐད་ཅེས་སྲིད་པ་ཐ་མ་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་། འདི་ལྟར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་རོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་ནུས་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རེ་ཞིག་སྲིད་པ་དང་པོའི་སྐྱེ་བ་མཐོང་བས། དེ་ཡང་གང་ལས་རིགས་པར་འགྱུར་བ་
དེ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་འདི་བཤད་དེ། སྲིད་པ་ཐ་མ་འགགས་པ་དང་། །མ་འགགས་པ་དག་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་མི་འཐད་དོ་ཞེས་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གལ་ཏེ་སྲིད་པ་ཐ་མ་འགག་བཞིན་པ་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 209a
ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཡང་ན་སྲིད་པ་ཐ་མ་འགག་བཞིན་པ་ནི་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་མེད་དེ། འགག་བཞིན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དགྲ་བཅོམ་པའི་སེམས་ཐ་མ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས། གལ་
ཏེ་འགག་བཞིན་སྐྱེ་བཞིན་དག །ལྷན་ཅིག་སྦྱོར་བའང་ཡོད་མིན་ན། །འོ་ན་ད་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། །ཕུང་པོ་གང་ལ་འཆི་འགྱུར་བ། །དེར་ནི་སྐྱེ་བའང་འབྱུང་བར་འགྱུར། །དེ་ནི་མི་འདོད་དེ། སྲིད་པ་དང་པོ་དང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད་ན་དེ་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་མི་འཐད་
པར་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་དབང་གིས། དེ་ལྟར་དུས་གསུམ་དག་ཏུ་ཡང་། །སྲིད་པའི་རྒྱུན་ནི་མི་རིགས་ན། །དུས་གསུམ་དག་ཏུ་གང་མེད་པ། །དེ་ནི་ཇི་ལྟར་སྲིད་པའི་རྒྱུན། །ཞེས་མཇུག་བསྡུ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་སྲིད་པ་ཐ་མ་སྲིད་པ་དང་པོ་དང་། ཉིང་
མཚམས་སྦྱོར་བ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། རྒྱུན་ལ་ཆད་པ་མེད་པ་དང་། རྟག་པ་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་ནི་དོན་དམ་པ་པ་མ་ཡིན་ལ། ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་དོན་ནི་ཕ་རོལ་པོས་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་དང་པོར་དོན་དམ་པར་དུས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་
བ་དང་། འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་བརྗོད་པས་དུས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ། གཟུགས་ལ་འཆི་བའམ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་དང་།
འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འཆི་བ་འམ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འཆི་བའམ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་
དེ་དག་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་བྱེད་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྦྱར་བ། དབུ་མའི་རྩ་བའི་འགྲེལ་པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་ལས། འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པ་བརྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་གཅིག་པའོ།། །།ད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དགག་པས་དོན་དམ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 209b
པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་བསལ་བའི་དོན་གྱི་དབང་གིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་གཉིས་པ་བརྩམ་མོ། །མདོ་སྡེ་པ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་གིས་འདིར་སྨྲས་པ། དོན་དམ་པར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པའི་སྐུ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དོན་དམ་པ་པ་ནི་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་སྐྱེས་པ་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་ཞེས་བྱ་བའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མའོ། །གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡང་དེའི་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ཞེས་
བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་མཐུས་དོན་དམ་པར་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་གཏོགས་པའི་བློ་གྲོས་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་འདོད་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་
ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དོན་དམ་པར་ན་ནི་རེ་ཞིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཇེ་དཔྱད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལ་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཕུང་པོའི་ཁོངས་སུ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཀག་པས་དེ་ཡང་བཀག་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར། སྐུ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་སྐུའི་དོན་
ནི་ཕུང་པོའི་དོན་ཏོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཅི་ཞིག་མ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་སོ་སོར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཚིག་གི་དོན་གསལ་བར་འདོད་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་
ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་ནི་དམ་བཅའ་བ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ནི་ཕུང་པོ་ཉིད་དང་། འབྱུང་བ་དང་། འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དང་། བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ནི་གཏན་ཚིགས་སོ། །དཔེ་ནི་དེའི་དབང་གིས་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་
གོ། །འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དོན་དམ་པར་ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཕུང་པོ་རྣམས་བཞིན་ནམ། ཕྱི་རོལ་གྱི་ས་ལ་སོགས་པ་དག་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱས་
เล่ม ๙๗ · หน้า 210a
པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཡང་ན་དོན་དམ་པར་ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་གི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཡེ་ཤེས་འབའ་
ཞིག་ཕྱོགས་སུ་བྱས་ནས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དོན་དམ་པར་ཡེ་ཤེས་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འབྱུང་བ་དང་འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་དག་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་ཡིན་
པར་བསམས་ནས། བདག་ཏུ་སྒྲུབ་པར་འདོད་པས་དེ་དག་གི་ཕྱིར་འདི་བཤད་དེ། སྐུ་ལས་གཞན་མ་ཡིན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྟེ། དེ་དག་ལས་གཞན་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོད་པར་སྟོན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕུང་པོ་རྣམས་ལས་གཞན་པའི་བདག་དགག་པ་བཞིན་དུ་
དེ་ཡང་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཞན་ཡིན་པར་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར། དེ་ལ་སྐུ་མེད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་གངས་ལ་སྨན་དག་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་རོ། །དེར་དེ་མེད། ཇི་ལྟར་ཤིང་ལྗོན་པའི་ནགས་ཚལ་དག་ལ་སེང་གེ་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་
སྐུ་ལྡན་མིན། །ཇི་ལྟར་ནོར་ཅན་ནོར་དང་ལྡན་པ་དེ་ལྟར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་རྣམ་པ་ལྔས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན་གང་མི་སྲིད་པའི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ཞིག་ཡིན། །སྒྲུབ་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་
ཚིག་གི་དོན་ཏོ། དཔེར་ན་ཆོམ་རྐུན་པ་ཉིད་ལ་མངོན་པར་བརྩོན་པ་དག་ལ་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ན་གང་ཡང་དེ་ཡིན་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་ཆོམ་རྐུན་པ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །ཡང་དཔེར་ན་ཕུང་པོ་རྣམས་མ་གཅོགས་པར་སྐྱེས་བུའམ། དབང་ཕྱུག་ཅིས་བྱ་བ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །
དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་གྲུབ་པས་སྒྲུབ་པ་དཔེ་མ་ཚང་བ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། ཁོ་བོ་ཅག་ལ་སྒྲུབ་པ་དེས་མི་གནོད་དོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཕུང་པོ་ལ། །བརྟེན་
เล่ม ๙๗ · หน้า 210b
ནས་གདགས་པར་འདོད་ན། འོ་ན་དེ་ལྟ་ན། ངོ་བོ་ཉིད་ལས་མེད། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་། རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་ནི་དམ་བཅའ་བ་ཉེ་བར་གཞག་པའོ། །ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་ནི་ཁོང་ན་ཡོད་དོ། །དཔེ་ནི་དེའི་དབང་གིས་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་དང་བུམ་པ་དག་
བཞིན་ནོ། །འདིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི། དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་། རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གདགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་བཞིན་ནམ། རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བུམ་པ་བཞིན་ནོ། །མི་མཁས་པ་ཁ་ཅིག་འདིར་སྨྲས་པ། གལ་
ཏེ་རེ་ཞིག་མཚན་ཉིད་ལས། །གང་ཞིག་བློ་གཞན་སེལ་བ་ལ། །དེ་ཡི་བློ་མེད་བུམ་ཆུ་བཞིན། །དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡོད་པ་ཡིན། །དོན་དམ་ཡོད་པ་དོན་གཞན་ནོ། །ཞེས་འབྱུང་བ་དེས་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་འགོག་པར་བྱེད་ན་ནི་དེ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་མི་གནོད་དེ། འདི་ལྟར་བུམ་པ་ཞིག་པ་དང་། བློ་གཞན་སེལ་བ་ན།
དེ་དག་ལས་གཞན་པའི་གཟུགས་དག་ལ་དེ་དག་གི་བློ་ཡོད་པས། དེ་དག་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། རྫས་སུ་ཡོད་པ་ལ་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་པ་དེ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ལ་གནོད་པ་ཉིད་དོ། །དེའི་བློ་མེད་པ་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་བའི་ཕྱིར་གང་མ་ཞིག་པ་དེ་ལ་
ཡང་དེའི་བློ་མེད་དོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པ་གཞན་དག་སེལ་བ་ལ་གཞན་སེལ་བ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ། དོན་དམ་པར་བུམ་པ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་གཟུགས་བཞིན་ཏེ། ཤེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་རྫས་དེ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་
རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མཚན་ཉིད་ལས་ཤེས་པར་བྱ་བའི་སྐད་ཀྱི་བྱིངས་དག་ནི་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཡིན་པར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པས། བུམ་པ་དང་། ཆུ་བཞིན་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཁུངས་ཀྱང་མེད་དོ། །
དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་གཟུགས་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མེད་དོ། །ཐ་སྙད་དུ་ནི་མཚན་ཉིད་ཇི་སྐད་སྨྲས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བཏགས་པར་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་། གང་ཞིག་ཀྱང་དེའི་བློ་མི་འཇིག་པ་དེ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། གང་ཞིག་པ་ན་དེའི་བློ་མེད་པ་དེ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 211a
ནི་བཏགས་པར་ཡོད་པ་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཤེས་བྱ་ཡིན་ཡང་། རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །དེ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་རྟོག་ན་ནི་གྲགས་པ་དང་། ལུང་གིས་གནོད་པར་འགྱུར་བས་དེ་ཡང་རིགས་
པ་མ་ཡིན་ནོ།། །།དབུ་མའི་རྩ་བའི་འགྲེལ་པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་བམ་པོ་བཅུ་དྲུག་པ། གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ། ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་གདགས་པའི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་བཅོས་
མ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་བློ་ལ་ངེས་པར་བཞག་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་སྒྲུབ་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོ་རྣམས་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་གཞན་ལས་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་རྒྱུ་དང་། རྐྱེན་གཞན་དག་ལས་བྱུང་ཞིང་། སྐྱེས་པ་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་
འགོག་པར་བྱེད་ན་ནི། འོ་ན་དེས་ན་དཔེ་མེད་དེ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་གཞན་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཡིན་པས་འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གང་དག་ཡིན་པ་
དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་ཉིད་ནི་འཁྲུལ་པ་སྟེ། ངོས་དང་སྟེང་དང་། འོག་ནི་ནམ་མཁའི་ཆ་དང་། མགལ་མེ་ལ་འཁོར་ལོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་དཔེ་ཉིད་དུ་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མགལ་མེའི་གཟུགས་
ལ་སོགས་པ་དག་གི་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་། མིག་གི་ལྟ་བ་དགག་པ་བཞིན་དུ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ལས་གང་མེད་པ། །དེ་གཞན་དངོས་ལས་ག་ལ་ཡོད། །བདག་གི་དངོས་
པོའི་དངོས་པོ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་གཞན་ཉིད་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཡང་གཞན་ཡང་། གང་ཞིག་གཞན་གྱི་དངོས་བརྟེན་ནས། །གདགས་པའོ། །དེ་བདག་ཉིད་དུ་མི་འཐད་དོ། །གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་ཏེ།
เล่ม ๙๗ · หน้า 211b
དེ་ནི་བདག་ཉིད་མེད་དེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟར། གང་ཞིག་བདག་ཉིད་མེད་པ་དེ། །ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འགྱུར། །དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་སྒྲུབ་པའི་དཔེ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པ་དཔེ་མ་ཚང་བའི་སྐྱོན་དེ་ཉིད་ཡོད་དོ། །ཡང་ན་ཕ་རོལ་པོ་དག་འདི་
སྐད་ཅེས་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་མ་གྲུབ་ཏུ་ཟིན་ཀྱང་། གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ལས་གྲུབ་པས་དཔེ་ཉིད་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་གྲུབ་བོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ། འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ན། །གཞན་དངོས་ཡོད་པར་ཇི་ལྟར་འགྱུར། །ངོ་བོ་ཉིད་མ་གྲུབ་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་གཞན་དུ་འདོད་
པ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལས་བྱུང་བའི་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ཅན་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དཔེའི་སྐྱོན་དེ་ཉིད་ཡོད་དོ། །འདིར་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ངེས་པར་མ་ཟིན་ཀྱང་། ཡོད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དཔེ་གྲུབ་པས་སྐྱོན་མེད་དོ། །འདིར་
བཤད་པ། ངོ་བོ་ཉིད་དང་གཞན་དངོས་དག །མ་གཏོགས་དེ་བཞིན་གཤེགས་ཏེ་གང་། །དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། ངོ་བོ་ཉིད་དང་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་དག་མ་གཏོགས་པའི་དངོས་པོ་ནི་དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གནས་མའི་བུའི་སྡེ་པ་དག་གིས་སྨྲས་པ།
དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་གདགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གྲུབ་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པས་
དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་མ་གྲུབ་བོ། །འདིར་བཤད་པ། དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་གདགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་གྲང་ན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་དེ་ལ་བརྟེན་
པ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དོ། །འོན་ཏེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་མ་བརྟེན་པར། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འགའ་ཡོད་ན། །སྔ་རོལ་ན་བདག་ཉིད་གཞན་གྱིས་སོ། །དེ་ནི་ད་གདོད་བརྟེན་འགྱུར་ཞིང་། །བརྟེན་ནས་དེ་ལས་འགྱུར་ལ་རག །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་འགྱུར་ཞེ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 212a
ན། །ཕུང་པོ་རྣམས་ལ་མ་བརྟེན་པར། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འགའ་ཡང་མེད། །ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་གཏོགས་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་མ་བརྟེན་ཡོད་མིན་པ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེས་ནི་ཇི་ལྟར་ཉེར་ལེན་འགྱུར། །
དེས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཉེ་བར་ལེན་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དེ་ལས་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཉེ་བར་བླངས་ནས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་
ཤིང་། འདི་སྐད་ཅེས། གལ་ཏེ་ཕུང་པོ་མ་བརྟེན་པར། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འགའ་ཡང་མེད། །དེ་ནི་ད་གདོད་བརྟེན་འགྱུར་ཞིང་། །བརྟེན་ནས་དེ་ལ་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་ཀྱང་ཟེར་ན། དེ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། ཅི་སྟེ་དེ་ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན།
དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ཕྱོགས་དེའི་ལན་བཏབ་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཏེ་གཞན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་བཤད་པ། གང་ཞིག་མ་བརྟེན་ཡོད་མིན་པ། །ཕུང་པོའི་མཚན་
ཉིད་མ་ཡིན་པའོ། །དེས་ནི་ཇི་ལྟར་ཉེར་ལེན་འགྱུར། །དེས་ཉེ་བར་ལེན་པར་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། མེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐྱེ་བའི་སྔ་རོལ་ན་མེད་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་དག་ཉེ་བར་ལེན་པར་མི་བྱེད་དེ།
སྐྱེ་བའི་སྔ་རོལ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འཁོར་བ་ལ་ཐོག་མ་དང་ཐ་མ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྔ་ཕྱི་མི་འཐད་པས། སྐྱེ་བའི་སྔ་རོལ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་
དེའི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ་ཐ་སྙད་དུ་གཏོགས་པའི་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སྐྱེ་བའི་སྔ་རོལ་ན་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ་འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བུམ་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཐ་སྙད་དུ་མེད་པར་གྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་
เล่ม ๙๗ · หน้า 212b
དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྔ་རོལ་ན་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་དཀའ་བའི་ཕྱིར་དེ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ལྟར་སྣང་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཡང་གཞན་ཡང་། ཉེ་བར་བླངས་པ་མ་ཡིན་པ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་ཅི་ལྟར་འགྱུར། །འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཉེ་བར་ལེན་པ་པོས་ཉེ་བར་
བླངས་པ་ཉིད་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པ་ཡི། །ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཅི་ཡང་མེད། །ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡང་བསྡུ་བའི་དོན་ཏེ། དེ་བཞིན་
གཤེགས་པ་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་འདིར་ཚིག་གི་དོན་གསལ་བའི་དབང་གིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་གང་ཟག་མེད་དེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བུམ་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་དང་། མི་རྟག་པ་ཉིད་
དང་། ཡང་དག་པ་དང་། ལོག་པ་པ་དང་། ཐེ་ཚོམ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཉིད་དང་། དགའ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་རྒྱུ་ཉིད་དང་། བདེན་པར་གཏོགས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གནས་མའི་བུའི་སྡེ་པ་དག་ཡང་ཕྱིར་ཟློག་པར་བྱེད་དེ།
དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མེད་དོ་ཞེས་ལུང་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མེད་པར་གསུངས་ཏེ། དཔེར་ན་མུ་སྟེགས་བྱེད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་བདག་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་མེད་པར་མ་གསུངས་ཏེ། གཞན་གྱིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ཕན་ཆད་མེད་དམ་ཞེས་ཞུས་པ་ན་དེ་ནི་ལུང་མ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཚིག་དེས་དེ་དགག་པ་ཡང་གསུངས་པས། དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་རང་དབང་དུ་རྗེས་
སུ་དཔག་པ་ཡིན་པས། གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་འཁྲུལ་པ་མེད་པའི་གནོད་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །བཤད་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཁང་པ་བརྩེགས་མའི་ནང་ནས་སྐྱེས་པའི་ཤིང་ཨ་མྲའི་འབྲས་བུའི་རོའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་
เล่ม ๙๗ · หน้า 213a
ཕྱིར། དེ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་པས་རྟོག་གེ་ཕྱི་མས་གནོད་པ་ཡང་མེད་ལ། རང་དབང་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གོས་དམར་སྡེ་དག་གིས་སྨྲས་པ། དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པས་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
འདི་ན་གང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པས་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྲུལ་གྱི་རྐང་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པས་རྣམ་པར་གྲོལ་བ། བླ་ན་མེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕུང་པོའི་རྒྱུད་ལ་བརྟེན་ནས་གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་མདོ་སྡེ་ལས་སངས་རྒྱས་
ཞེས་བྱ་བའི་མཚན་འདི་ནི། ཡུམ་གྱིས་མ་བཏགས་ཡབ་ཀྱིས་མ་བཏགས་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་བར་གྱིས་མ་བཏགས་ཏེ། འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་དེ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་མཐའ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པས། དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་མི་འཐད་པ་དེ་ལྟར་སྔར། སྐུ་མིན་སྐུ་ལས་གཞན་མ་ཡིན། །དེ་ལ་སྐུ་མེད་དེ་དེར་མེད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐུ་ལྡན་མིན། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ཞིག་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་དེས་དཔྱད་
ཟིན་པས། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར། རྣམ་པ་ལྔས་ནི་བཙལ་བྱས་ན། །གང་ཞིག་དེ་ཉིད་གཞན་ཉིད་དུ། །མེད་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ། །ཉེ་བར་ལེན་པས་ཇི་ལྟར་གདགས། །དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུའོ། །གདགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡོད་ན་ནི། བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོད་
པ་ཉིད་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ནི་འདོད་པ་ཉམས་སོ། །གདགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་དོན་ཀྱང་དོན་དམ་པར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པས་གདགས་
པར་བྱ་བ་དག་ནི། ཐ་སྙད་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ། ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པ་ཡི། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཅི་ཡང་མེད། །ཅེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་མི་རིགས་ཏེ་ཁོ་བོ་སྨྲའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བར་
เล่ม ๙๗ · หน้า 213b
ལེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་དང་བཅས་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་ལེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རུས་སྦལ་གྱི་སྤུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཕུང་པོ་ལྔ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་མ་འདྲེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཟག་པ་མེད་པ་དག་གི་གཞི་ཡིན་པས། དེའི་
ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་མཐུས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི། ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ། །དེ་ཡོད་པས་དཔེ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་བོ། །འདིར་བཤད་པ། གང་ཞིག་ཉེ་བར་
བླང་བ་དེ་ཉེ་བར་བླང་བར་བྱ་བའོ། །དེ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་མེད། །ཉེ་བར་བླང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟར་ཡང་སྔར། ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དེ། ལྟོས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་བཞིན་ནོ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །
དེའི་ཕྱིར་ཉེ་བར་ལེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེའི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་། དོན་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་ལས་འགྲུབ་པས་ཇི་སྐད་སྨྲས་པའི་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་གི་དངོས་ལ་གང་མེད་པ། །དེ་གཞན་
དངོས་ལ་ཡོད་རེ་སྐན། །ཉེ་བར་ལེན་པ་ནི་གཞན་ལས་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ནི་སྔར་བསྟན་ཟིན་པས་ཡང་བསྟན་མི་དགོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན། དེ་ལྟར་ཉེར་བླང་ཉེར་ལེན་པ། །རྣམ་པ་ཀུན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན། །
རྣམ་པ་ཀུན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་གཞན་གྱི་དངོས་པོ་དང་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་དེ་ཁོ་ན་མཐོང་བ་དག་ཉེ་བར་བླང་བ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་པོ་རྟོགས་པ་དེ་ལྟ་བུ་དེས། སྟོང་པས་དེ་བཞིན་གཤེགས་སྟོང་པ། །ཇི་ལྟ་བུར་ན་འདོགས་པར་འགྱུར། །དབུ་
མ་སྨྲ་བ་དག་ཕུང་པོ་ལྔ་ལ་བརྟེན་ནས། ཐ་སྙད་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་སྟོབས་བཅུ་དང་། མ་འདྲེས་པ་དང་། མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཚོགས་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་ཅིང་། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་འོད་ཟེར་དག་གིས་གསལ་བར་གྱུར་པ། བཀའ་འགྲོ་བ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 214a
མཐའ་དག་གིས་བཀུར་བ་ཞེས་འདོགས་པར་བྱེད་དེ། དེས་ན་གང་ཟག་གཅིག་ཁོ་ན་འབྱུང་བ་ན་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་ཕན་པ་དང་། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་ལ་བདེ་བའི་ཕྱིར་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ཅན་རྣམས་སྐྱེ་བའི་
སྡུག་བསྔལ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། ཡོངས་སུ་ཤེས་བྱ་ཡོངས་ཤེས་ཤིང་། །སྤང་བར་བྱ་བ་སྤངས་པར་གྱུར། །བསྒོམ་པར་བྱ་བ་བསྒོམས་ཟིན་པས། །བཟོད་ལྡན་དེ་ཕྱིར་ང་སངས་རྒྱས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ལུང་ཁས་བླངས་པ་ལ་ཡང་གནོད་པ་
མེད་དོ། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པར་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་ཇི་སྐད་སྨྲས་པའི་སྐྱོན་ལྡོག་པ་མེད་དོ་ཞེ་ན། དོན་དམ་པར་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། དེ་ལྟར་ཁས་མ་བླངས་པ་ཁོ་ནར་འགོག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་ངན་པ་མིག་ན་བས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་
འཁོར་གྱི་འོད་ཟེར་མི་བཟོད་པ་བཞིན་དུ། སྟོབས་བཅུ་དྲི་མ་མེད་པའི་དཀྱིལ་འཁོར་པ་ཐམས་ཅད་སྣང་བར་བྱེད་པའི་གསུང་མ་ནོར་བའི་འོད་ཟེར་མི་བཟོད་པ་དག་གིས་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དེ་ལས་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་དེ་
བཞིན་གཤེགས་པའི་ཡེ་ཤེས་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་གཞི་མ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ལུས་
བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་འདིར་དོན་དམ་པ་པའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་མི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་མི་ལ་སོགས་པའི་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཆོས་
ཀྱི་ཚོགས་ཀྱང་ཁམས་གསུམ་པར་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་བྱས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་དག་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ་ཞིང་མི་ཕལ་པ་ལ་སོགས་པའི་དཔེའི་སྐྱོན་དག་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་རྣམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་གཏན་ཚིགས་དང་། དཔེའི་སྐྱོན་
เล่ม ๙๗ · หน้า 214b
དག་དང་། དེའི་གཏན་ཚིགས་འཛིན་པ་ཉིད་དང་། དམིགས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དག་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །སྐུའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་གཏན་ཚིགས་དང་། དཔེའི་སྐྱོན་དག་དེ་བཞིན་ནོ། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་དམ་བཅས་པ་དེའི་དོན་ཀྱང་རེ་ཞིག་གང་ཡིན། ཅི་ཐམས་ཅད་
ནི་མི་མཁྱེན་ལ། ཅུང་ཟད་མཁྱེན་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་མཁྱེན་པ་ཡིན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་བརྟག་པ་སྔ་མ་ལྟར་འདོད་ན་ནི་དེས་ཅི་ཞིག་མི་མཁྱེན་པར་འདོད། གལ་ཏེ་དབང་པོ་ལས་འདས་པའོ་ཞེ་ན་དེས་དེ་མཁྱེན་ཏེ། ཤེས་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉིད་ཀྱི་ཕྱག་མཐིལ་དུ་ནོར་བུ་དྲི་མ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་
བཞག་པ་བཞིན་ནོ། །འོན་ཏེ་བརྟག་པ་ཕྱི་མ་ལྟར་འདོད་ན་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མ་ལ་གནོད་པ་དང་། གྲགས་པས་གནོད་དེ། དེ་ནི་མི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང་། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ལ་སོགས་པའི་དཔེ་དག་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པས་མི་རུང་སྟེ། དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཡུལ་འགའ་ཞིག་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
ཅི་སྟེ་གཞན་དག་གིས་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་དུ་གཏོགས་པ་དང་། མ་གཏོགས་པ་དག་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མི་མཁྱེན་ཏོ་ཞེ་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་ལོག་པའི་ཤེས་པས་ཤེས་བྱ་དག་ལོག་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་
བྱ་བ། ངན་པ་མཁྱེན་པའོ་ཞེ་ན་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གི་སྟོན་པ་ཐམས་ཅད་ཤེས་པའོ་ཞེས་སྒྲུབ་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་སྟོན་པ་དག་གིས་གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །དཔྱོད་པ་ཅན་དག་གི་ནི་རྒྱལ་དཔོག་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དེ། རེ་ཞིག་རབ་རིབ་ཀྱིས་ཟིལ་གྱིས་ནོན་པ་དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་
ཅེས་དྲི་བར་བྱ་སྟེ། གང་གིས་ཤེས་བྱ་གང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཤེས་པ་དེ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་གལ་ཏེ་འདི་སྐད་ཅེས་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་འདིའོ་ཞེས་དེ་དག་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཡོངས་སུ་བཟུང་སྟེ། སྨྲ་ན་དགག་པ་སྐབས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པ་དག་རྒྱ་ཆེར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གང་དག་
མཁས་པར་རློམ་པས་འཁྲུལ་པ་དག་གིས་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་དངོས་པོ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་དང་། མཛེས་ལྡན་མ་གསོད་པ་མ་སྦྲན་པའི་ཕྱིར་དང་། བྲམ་ཟེའི་བུ་མོ་དྲེགས་མས་སྐུར་པ་བཏབ་པའི་ཕྱིར་དང་། གྲོང་ཁྱེར་དམར་ཅན་
เล่ม ๙๗ · หน้า 215a
གྱི་བུ་འཇིག་པ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་དང་། འཁོར་བའི་སྔོན་གྱི་མཐའ་མི་མངོན་ནོ་ཞེས་རང་ཉིད་མི་ཤེས་པར་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་དང་། ལྷས་བྱིན་རབ་ཏུ་ཕྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་དག་གི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མི་ཕལ་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་གི་ཡང་དམ་བཅས་པའི་དོན་རྣམ་པར་བརྟགས་ནས་སྐྱོན་ཇི་སྐད་
བསྟན་པ་དག་ཉིད་བརྗོད་པར་བྱ་ཞིང་། གཏན་ཚིགས་དང་། དཔེའི་སྐྱོན་དག་ཀྱང་ཅི་རིགས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཅི་སྟེ་ཐམས་ཅད་དུ་ལུང་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གཏན་ཚིགས་བརྗོད་ན། དེ་ལྟ་ན་ཡང་རང་གི་སྟོན་པ་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་
མཁྱེན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བ་ག་རྐྱོང་སྟེ་སྨྲ་བར་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་སྲོག་ལ་སོགས་པ་དག་གམ། ཚིག་གི་དོན་དྲུག་གི་རྫས་དག་གམ། གཙོ་བོ་དང་། སྐྱེས་བུའོ་ཞེ་ན་ནི། དེ་དག་དེ་ལྟར་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་
སྤྱིའོ་ཞེ་ན་ནི་དེས་དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཁྱེན་ཏེ། དེ་ལྟར་ནི་བསྟན་ཀྱང་ཟིན་ལ་སྟོན་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དཔྱོད་པ་ཅན་དག་ལས་ཁ་ཅིག་གིས་སྨྲས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མ་ཡིན་པས་སྨྲས་པ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་དང་བཅས་
པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། བྱེ་བྲག་པ་ལ་སོགས་པའི་བསྟན་བཅོས་བཞིན་ནོ། །དེ་དག་གི་དམ་བཅས་པའི་དོན་ཀྱང་རྣམ་པར་བརྟགས་ནས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་སྐྱོན་བརྗོད་པར་བྱའོ། །རིག་བྱེད་ནི་བྱེད་པ་པོ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། ཀླག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བྱེ་བྲག་ལ་སོགས་པའི་བསྟན་བཅོས་བཞིན་པས་
རིག་བྱེད་ཀྱང་བྱེད་པ་པོ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ། །ཅི་སྟེ་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་དག་ནི་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱེད་པ་པོ་མི་དྲན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་བསྟན་དཀའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལུང་ལས། ངེས་བརྗོད་ནི་རི་བོ་ངེས་
པ་ཞེས་བྱ་བར་བྱས་ལ། སྙན་ཚིག་དག་ནི་རི་བོ་སྙན་པ་ཞེས་བྱ་བར་བྱས། སྲིད་སྲུང་ཉི་མའི་རྒྱུད་ནི་རི་བོ་སྐལ་ལྡན་ཕུག་རོན་ཅན་དུ་བྱས་སོ་ཞེས་འབྱུང་བས། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་རང་ལ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་གསལ་བ་དག་གིས་སྐྱོན་མེད་དོ་ཞེ་ན། ཕྱོགས་དེས་ཀྱང་མི་ནུས་ཏེ། གསལ་བ་སྔ་མ་བཞིན་
เล่ม ๙๗ · หน้า 215b
དུ་དགག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་དག་ནི་བྱས་པ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པར་འདོད་པའི་དོན་གོ་སླ་བ་ཉིད་དུ་ཚིག་གི་རིམ་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་གྲངས་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚིག་དག་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཡན་ལག་ལྷག་མ་དག་འདོད་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་དང་། གཟུང་བ་ཉིད་
དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང་། དོན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དང་། ཆོས་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དཔྱོད་པ་ཅན་དག་གིས་རབ་ཏུ་བརྟག་པའི་སྒྲ་ལ་ནི་སྒྲའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དེ། དབང་པོའི་གཟུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་
གཟུགས་བཞིན་ནོ། །སྒྲ་ནི་གསལ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། ཡན་ལག་གི་རྒྱུ་ལས་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང་། ཤེས་བྱ་ཉིད་དང་། ཆོས་སྒྲུབ་པ་ཉིད་དང་། དགའ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་རྒྱུད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་
ཚིགས་དག་གི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྒྱས་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །འདིས་སྔོན་མ་བྱུང་བའི་ལྷ་ཉིད་ཀྱིས་གསལ་བར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དགག་པ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །རིག་བྱེད་ནི་བྱེད་པ་པོ་ཚུལ་ཁྲིམས་འཆལ་པས་བྱས་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། འཚེ་བ་དང་། བགྲོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་
པར་འགྲོ་བ་དང་། ཆང་འཐུང་བ་ཆོས་སུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་པར་སིག་ལ་སོགས་པའི་བསྟན་བཅོས་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བའི་འཚེ་བ་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གསང་སྔགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་གཟུང་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་དུག་ཟ་བ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་
ཡིན་ཏེ། མ་བྱིན་པར་ལེན་པ་དང་། འདོད་པས་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འཚེ་བ་ནི་ངན་འགྲོའི་རྒྱུའི་ཡིན་ཏེ། བསམས་བཞིན་དུ་མ་ནོར་བ་གསོད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཐ་མལ་པར་ཕྱུགས་གསོད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་གནས་སུ་འཚེ་
བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱ་བ་ནི་ངན་འགྲོར་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གསོད་པར་རྗེས་སུ་གནང་བ་སྔོན་དུ་བཏང་བ་ཉིད་ཡིན་ན་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། མཆོད་སྦྱིན་གྱི་གནས་མ་ཡིན་པར་འཚེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །གང་དག་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་དག་པས་ཀྱང་སྡིག་ཆེ་བ་རིག་
เล่ม ๙๗ · หน้า 216a
བྱེད་སྨྲ་བའི་ཐམ་ལག་གི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ནས། མཆོད་སྦྱིན་གྱི་གནས་སུ་འཚེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱ་བ་ནི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་གནས་མ་ཡིན་པར་འཚོ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱ་བ་ལྟར་ཆོས་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ལས་ཆོས་མ་ཡིན་པ་མི་སྟོན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་ཟེར་ན། དེ་དག་
ནི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་བློ་གྲོས་སྦྱང་བ་མ་བྱས་པ་མི་དགེ་བའི་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་སེམས་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་གཙོ་ཆེར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས། གཏམ་འདྲེ་བར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་དག་གི་ལུགས་དགག་པ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། མཆོད་སྦྱིན་
གྱི་གནས་སུ་འཚེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚེ་འདི་ལ་དེའི་གནས་ལ་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟ་བུར་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནའི་འབྲས་བུ་ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་བྱེད་པ་པོ་ལ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྦྱིན་པ་བཞིན་ནོ། །གང་དག་འདི་སྐད་ཅེས་
ཕྱུགས་མཆོད་སྦྱིན་དུ་སྤྱད་པ་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཆེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་ཞིག་གང་གི་ཆེད་དུ་སྦྱར་བ་དེ་དེའི་ཆེད་དུ་སྤྱད་པ་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྱིན་བདག་གིས་བྲམ་ཟེའི་ཆེད་དུ་འབྲས་ཆན་སྦྱར་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ནི་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། འགའ་ཞིག་གིས་ཕྱུགས་
མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཆེད་དུ་སྤྲུལ་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་མི་འགྲུབ་སྟེ། སྤྲུལ་པ་པོ་འགའ་ཞིག་གིས་བློ་སྔོན་དུ་བཏང་སྟེ། བྱས་པར་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུད་འགྲོ་ཕྱུགས་ངན་འགྲོ་ལོག་པར་ལྟུང་བར་སྐྱེས་པ་བདེ་བ་ཤིན་ཏུ་དཀོན་པ། ཤ་ཁོན་མེད་པ་འཆི་བས་འཇིགས་སྐྲག་པ་མྱ་ངན་བྱ་བར་འོས་པ་དག་གསད་པས།
ལྷ་ལྷའི་ཕྲེང་བ་དང་། བྱུག་པ་དང་། རྒྱན་དང་། གོས་འཆང་བའི་གཟུགས་ཅན་བདུད་རྩི་མཆོག་ཏུ་ཡིད་དུ་འོང་བ། རོ་ཞིམ་པོའི་ཟས་ཟ་བ་འབྱོར་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་དགའ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལ་སུ་ཞིག་ཡིད་ཆེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། ཕྱུགས་དག་ནི་མཆོད་སྦྱིན་གྱི་ཆེད་མ་ཡིན་ཏེ། ལོངས་
སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་མཆོད་སྦྱིན་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པར་བྱའོ། །དེ་ནི་ཕྱོགས་ཙམ་ཞིག་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཞར་ལ་བཤད་པས་ཆོག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་
เล่ม ๙๗ · หน้า 216b
ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་སྟོན་པ་བཀའ་ལྷ་དང་མིའི་བླ་མ་རྣམས་ཀྱིས་བཀུར་བ་དེ། དེ་ཉིད་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྟོབས་བཅུ་མངའ་བ་ཡིན་ནོ། །གཏམ་ཧ་ཅང་འཕྲོས་པས་ཆོག་གིས། སྐབས་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་བྱའོ། །འདིར་སྨྲས་པ། ཁྱེད་ཀྱིས་ཆོས་
ཐམས་ཅད་སྤྲོས་པ་མེད་དོ་ཞེས་ཁས་བླངས་ལ། ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པའོ་ཞེས་སྤྲོས་པ་ཡང་བྱེད་པས་དེའི་ཕྱིར་ཁས་བླངས་པ་ལ་གནོད་པར་འགྱུར་རོ། །འདིར་བཤད་པ། དེ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ངོ་། །ཞེས་མ་བསྟན་པར་ཡང་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པས། ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་
པ་མེད་པར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན་ནི། དོན་དམ་པར། སྟོང་ངོ་ཞེས་ཀྱང་མི་བརྗོད་དེ། །མི་སྟོང་ཞེས་ཀྱང་མི་བྱ་ཞིང་། །གཉིས་དང་གཉིས་མིན་མི་བྱ་སྟེ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་བསོད་ནམས་དང་། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཚོགས་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་
པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་བརྗོད་པ་དག་གིས། གདགས་པའི་དོན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པའི་དྲི་མ་བཀྲུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ལྟ་བའི་ལིང་ཏོག་གཞིག་པའི་ཕྱིར་ཤེས་བྱ་སྟོང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །མེད་པར་ལྟ་བ་སྤང་
བའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མི་སྟོང་ངོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དོན་དམ་པར་རང་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དུ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་གཉི་ག་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གང་ཡང་རུང་བའི་མཐར་ལྟུང་བ་ཡོངས་སུ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དང་།
བདེན་པ་གཉིས་ལ་རྣམ་པར་ལྟོས་པས་གཉི་གར་ལྟ་བའི་སྐྱོན་གྱི་དུག་བསལ་བའི་ཕྱིར་དང་། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཉི་ག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པའི་དྲི་མ་བཀྲུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་དེ། ཇི་སྐད་དུ་
སྟོང་པ་ཉིད་ནི་ལྟ་བར་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ངེས་པར་འབྱིན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རང་བཞིན་ཡོད། །སྟོང་མཐོང་ཡོན་ཏན་ཅི་ཞིག་ཡོད། །རྟོག་པས་བཅིངས་པ་མཐོང་བས་ན། །འདིར་ནི་དེ་ཉིད་དགག་པར་བྱ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །གལ་ཏེ་གཉི་
เล่ม ๙๗ · หน้า 217a
ག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྤྲོས་པར་བྱེད་པས་སྤྲོས་པ་མ་སྤངས་སོ་ཞེ་ན། དེ་ལས་གཞན་པའི་སྤྲོས་པ་དག་དགག་པར་འདོད་པས་དེ་སྐད་སྨྲས་ཀྱང་སྐྱོན་མེད་དེ། དཔེར་ན་རང་ཉིད་སྒྲ་མི་འདོད་པས་གཞན་དག་གི་སྒྲ་དགག་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་མ་འབྱིན་སྒྲ་མ་འབྱིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ལ་
སྐྱོན་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན་དོན་དམ་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ཤེས་པ་ཐ་སྙད་པའི་ཤེས་པའི་ཁྱད་པར་ལ་དོན་དམ་པར་ཉེ་བར་གདགས་པར་བྱས་ནས། དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་རྣམས་སྟོང་ངོ་ཞེས་དམ་བཅས་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དེ། འོག་ནས་ཀྱང་། ཐ་སྙད་ལ་ནི་མ་བརྟེན་པར། །དམ་པའི་དོན་ནི་
བསྟན་མི་ནུས། །ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །གཞན་ཡང་མི་སྟོང་པ་དགག་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བརྗོད་པར་ཟད་ཀྱི་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་གཙོ་ཆེར་མ་བསྟན་པས་སྐྱོན་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་ཡང་། གང་དག་འདི་སྐད་ཅེས་འདི་ལ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དེ་རྟག་པའམ། མི་
རྟག་པའམ། རྟག་ཀྱང་རྟག་ལ། མི་རྟག་ཀྱང་མི་རྟག་པའམ། རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའམ། དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་མཐའ་ཡོད་པའམ། འཇིག་རྟེན་མཐའ་མེད་པའམ། མཐའ་ཡོད་ཀྱང་ཡོད་ལ་མེད་ཀྱང་མེད་པའམ། མཐའ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མཐའ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་
ཞིག་ཏུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། དེ་དག་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་བདག་ཀྱང་འགྲུབ་ལ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་འགྲུབ་བོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་ཕྱིར། འདིར་བཤད་པ། རྟག་དང་མི་རྟག་ལ་སོགས་བཞི། །ཞི་བ་འདི་ལ་ག་ལ་ཡོད། །མཐའ་དང་མཐའ་མེད་ལ་སོགས་བཞི། །ཞི་བ་འདི་ལ་ག་ལ་ཡོད། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་པ་ཞི་བ་འདི་ལ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་ན་དཔེ་ཡང་འགྲུབ་པ་ཞིག་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །ཡང་ན་བསྒྲུབ་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པས། བཅོམ་ལྡན་འདས་བརྟེན་ནས་གདགས་
པ་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ལ། རྟག་དང་མི་རྟག་ལ་སོགས་བཞི། །ཞི་བ་འདི་ལ་ག་ལ་ཡོད། །མཐའ་དང་མཐའ་མེད་ལ་སོགས་བཞི། །ཞི་བ་འདི་ལ་ག་ལ་ཡོད། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དང་། རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཞི་བ་འདི་ལ་སྟེ། རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་འདི་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 217b
ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྟག་པའམ། མི་རྟག་པའམ། རྟག་ཀྱང་རྟག་ལ། མི་རྟག་ཀྱང་མི་རྟག་པའམ། རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའམ། འཇིག་རྟེན་མཐའ་ཡོད་པའམ། མཐའ་མེད་པའམ། མཐའ་ཡོད་ཀྱང་ཡོད་ལ་མཐའ་
མེད་ཀྱང་མེད་པ་འམ། མཐའ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། །མཐའ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མདོ་སྡེ་ལས། འཇམ་དཔལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་
ཚིག་བླ་དགས་སོ་ཞེས་ཇི་སྐད་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་དག་འདི་སྐད་ཅེས་དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་མེད་དོ་ཞེས་ལུང་མ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟ་བུ་གང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་སྒྲུབ་པ་དེ་ལྟ་བུ་མེད་པས། དེའི་ཕྱིར་རོ། །
དོན་དམ་པར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་འདི་བཤད་དེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་ལ་གོམས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་བསྒོས་པའི་བློ་གྲོས་ཅན། གང་གིས་འཛིན་སྡུག་གཟུང་གྱུར་པ། །དེ་ནི་མྱ་ངན་འདས་པ་ལ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡོད་ཅེ་འམ། །མེད་ཅེས་
རྣམ་རྟོག་རྟོག་པར་བྱེད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཡོད་ཅེ་འམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་མེད་ཅེ་འམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཡོད་ཀྱང་ཡོད་ལ། མེད་ཀྱང་མེད་ཅེ་འམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མྱ་ངན་ལས་འདས་ནས་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མེད་
པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །ཡང་དག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མིག་བྱེ་བ་དག་ལ་ནི། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་དེ་ལ། །སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་འདས་ནས་ནི། །ཡོད་དོ་ཞེ་འམ་མེད་དོ་ཞེས། །བསམ་པ་འཐད་པ་ཉིད་མི་འགྱུར། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་ཡུལ་མེད་པ་ལ་སྐྱེ་བར་མི་
འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན། འདིར་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་དང་། དཔེའི་སྐྱོན་དེ་དག་ཉིད་ཡོད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་སྐུ་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། གསུང་རབ་ཀྱི་སྐུ་དང་། མཚན་ཉིད་དང་།
เล่ม ๙๗ · หน้า 218a
མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་དང་། རྒྱུ་དང་། འབྲས་བུ་དང་། བློ་དང་། རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། མི་སྟོང་པ་ལ་སོགས་པའི་སྤྲོས་པ་དག་གིས། གང་དག་སངས་རྒྱས་སྤྲོས་འདས་ཤིང་། །ཟད་པ་མེད་ལ་སྤྲོས་བྱེད་པ། །སྤྲོས་པས་ཉམས་པ་དེ་ཀུན་གྱིས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་
པ་མཐོང་མི་འགྱུར། །སྤྲོས་པས་བློ་གྲོས་ཀྱི་མིག་ཉམས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་དམུས་ལོང་གི་ཉི་མ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་ཉིད་ལས་བལྟ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ལྟར་ཡང་གང་གིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་
བ་མཐོང་བ་དེས་ཆོས་མཐོང་ངོ་། །གང་གིས་ཆོས་མཐོང་བ་དེས་སངས་རྒྱས་མཐོང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་སྐུའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་བསྟན་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ་ཞེས། གང་དག་སངས་རྒྱས་སྤྲོས་འདས་ཤིང་། །ཟད་པ་མེད་ལ་སྤྲོས་བྱེད་པ། །སྤྲོས་
པས་ཉམས་པ་དེ་ཀུན་གྱིས། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མཐོང་མི་འགྱུར། །ཇི་སྐད་དུ། གང་རྣམས་གཟུགས་སུ་ང་མཐོང་ཞིང་། །གང་དག་ང་ལ་སྒྲར་ཤེས་པ། །ལོག་པར་སྤོང་བར་ཞུགས་པ་སྟེ། །སྐྱེ་བོ་དེས་ནི་ང་མི་མཐོང་། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་
ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པའི་དཔེ་ཉིད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྨྲས་པ་གང་ཡིན་པའི། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་དངོས་ཉིད་གང་། །དེ་ནི་འགྲོ་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དངོས་ཉིད་མེད། །འགྲོ་འདིའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ། །དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན། སྐུ་མིན་སྐུ་ལས་གཞན་མ་ཡིན། །
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ། །ཀུན་བརྟགས་པར་མ་ལུས་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། མཚན་ཉིད་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་དང་། རྒྱུ་དང་། འབྲས་བུ་དང་། དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་
དང་། གཅིག་པ་ཉིད་དང་། གཞན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །དེ་ལ། གཟུགས་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་མ་གཏོགས་པར། །གཟུགས་ནི་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་དེར་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཕུང་པོ་རྣམས། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ངོ་བོ་མེད་པ་ཉིད་
เล่ม ๙๗ · หน้า 218b
དོ། །ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་སྔ་རོལ་ན། །ནམ་མཁའ་ཅུང་ཟད་ཡོད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེར་ཇི་ལྟར་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ཁམས་དྲུག་པོ་དག་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ན་དངོས་པོ་ཡང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན། མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་ཡང་མ་ཡིན། མཚན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་པས།
དངོས་པོ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་བརྟགས་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་བརྟགས་ན་དངོས་པོ་ཡང་མ་ཡིན། དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་ཡང་མ་ཡིན།
མཚན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་པས་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་སྐྱེ་མཆེད་བརྟག་པར་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དེ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ལྟ་བ་པོ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་
དེ་བཞིན་དུ། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བདག་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་མེ་དང་། བུད་ཤིང་བརྟག་པར་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། གཞན་པ་ཉིད་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བཀག་པ་དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་
ཡིན་པས་དེ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཤེས་བྱ་དང་། འདུས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། འདུས་པ་ཅན་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དག་ཀྱང་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། གཞན་པ་ཉིད་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དོ། །སྐྱེ་བ་མེད་
པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། སོང་བ་དང་། མ་སོང་བ་བརྟག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པར་སོང་བ་ལ་སོགས་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཇི་ལྟ་བར་འགྲོ་བ་འདི་
ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་མེད་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་འགལ་བ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་འདིར་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་དོན་ནི་ཕ་རོལ་པོས་རབ་ཏུ་བྱེད་པའི་དང་པོར་སྨྲས་པའི་སྒྲུབ་པའི་སྐྱོན་བརྗོད་པས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །
เล่ม ๙๗ · หน้า 219a
དེའི་ཕྱིར་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་རྟག་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུས་བྱས་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་མ་ཡིན་པ་དང་། བློ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་མ་
ཡིན་པ་དང་། མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དང་། ཕུང་པོ་རྣམས་མ་ཡིན་པ་དང་། ཕུང་པོ་རྣམས་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་དང་། རྗོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། གཅིག་པ་ཉིད་དང་། གཞན་ཉིད་དང་། གཉི་ག་དང་འབྲེལ་པ་མ་ཡིན་པ་དང་གང་དམིགས་སུ་མེད་པ་དེ་ནི་
སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའོ། །གང་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པ་དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཞི་བའི་བློ་གྲོས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྐུ་དང་། ནམ་མཁའི་སྐུ་དང་། མི་མཉམ་པ་དང་མཉམ་པའི་སྐུ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ལས་
ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་སྐུ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་སྐུ་དང་། དཔེ་མེད་པའི་སྐུ་དང་། འདྲ་བ་མེད་པའི་སྐུ་དང་། རྣམ་པར་དག་པའི་སྐུ་དང་། དྲི་མ་མེད་པའི་སྐུ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སྐུ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་འོད་གསལ་བའི་སྐུ་
དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པའི་སྐུ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མ་བྱུང་བའི་སྐུ་དང་། སེམས་དང་། ཡིད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མ་འབྲེལ་བའི་སྐུ་དང་། སྒྱུ་མ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་དང་། ཆུ་ཟླའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་དང་། སོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་
སྐུ་དང་། ཕྱོགས་བཅུའི་ནམ་མཁའ་ཁྱབ་པའི་སྐུ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྙོམས་པའི་སྐུ་དང་། མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་སྐུ་དང་། གཡོ་བ་མེད་པ་དང་། རློམ་སེམས་མེད་པའི་སྐུ་དང་། མི་གནས་པས་གནས་པ་ལས་མི་གཡོ་བ་ཐོབ་པའི་སྐུ་དང་། གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་
ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་སྐུ་དང་། ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མ་ཡིན་པའི་སྐུ་དང་། འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། འབྱུང་བ་ཆེན་པོས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མ་ཡིན་པའི་སྐུ་དང་། ཡང་དག་པ་མ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 219b
ཡིན་པ་དང་། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་དང་མི་མཐུན་པའི་སྐུ་དང་། མིག་ལས་མ་བྱུང་བ་དང་། རྣ་བ་ལ་མི་བརྟེན་པ་དང་། སྣས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། ལྕེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། ལུས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་
བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པ་འབའ་ཞིག་སྒོམ་པར་བྱེད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གཟུགས་ལས་མི་མཐོང་བ་དང་། གཟུགས་མ་ཡིན་པ་དང་། མཚན་དང་། དཔེ་བྱད་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་མཐོང་
བ་དང་། རུས་དང་རིགས་དང་སྐྱེ་བ་དང་། འཁོར་དང་། བདག་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། གཞན་གྱི་རྣམ་པ་ལས་མི་མཐོང་བ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་རྗེས་སུ་དྲན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྟག་ཏུ་སྐྱེ་མེད་ཆོས། །ཆོས་རྣམས་ཐམས་ཅད་བདེ་བར་གཤེགས་དང་འདྲ། །མཚན་
མར་འཛིན་པ་བྱིས་པའི་བློ་ཅན་རྣམས། །འཇིག་རྟེན་དག་ན་མེད་པའི་ཆོས་ལ་སྤྱོད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཟག་མེད་དགེ་བ་ཡི། །ཆོས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་དེ། །འདི་ལ་དེ་ཉིད་དེ་བཞིན་གཤེགས་མེད་ཀྱང་། །འཇིག་རྟེན་ཀུན་དུ་གཟུགས་བརྙན་ཀུན་ནས་སྣང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་
དང་། དེ་བཞིན་དུ། ཕུང་པོ་བརྟེན་པའི་རྫོགས་སངས་རྒྱས། །གང་གིས་གང་དུ་མཐོང་བ་མེད། །གང་གིས་གང་དུ་གང་མ་མཐོང་། །དེ་ནི་ཇི་ལྟར་བསྟན་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་དེ་དག་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ལེགས་ལྡན་བྱེད་ཀྱིས་ཉེ་བར་སྦྱར་བ། དབུ་མའི་རྩ་བའི་འགྲེལ་པ་
ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བརྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་གཉིས་པའོ།། །།ད་ནི་དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དགག་པས། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་དོན་གྱི་དབང་གིས་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉི་ཤུ་གསུམ་པ་བརྩམ་མོ། །འདིར་
སྨྲས་པ། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་གཏི་མུག་རྣམས། །ཀུན་དུ་རྟོག་ལས་བྱུང་བར་གསུངས། །བསྟན་བཅོས་ལས་སོ། །འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་དེ་དག་ཀྱང་། གོ་རིམས་བཞིན་དུ། སྡུག་དང་མི་སྡུག་ཕྱིན་ཅི་ལོག །བརྟེན་པ་ཉིད་ལས་ཀུན་དུ་འབྱུང་། །ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 220a
བའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའི་དོན་ཏེ། སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་བརྟེན་པ་ཉིད་ལས་ཀུན་དུ་འབྱུང་གི །མ་བརྟེན་པར་མི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ངེས་པར་གཟུང་གི །སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེས་བྱ་བར་ནི་ངེས་པར་མི་གཟུང་སྟེ། དེ་དག་
སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་དེའི་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེའི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་། སྒྲུབ་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབང་གིས་དཔེ་བསྟན་པས་ཡན་ལག་ལྷག་མ་དག་མངོན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དོན་དམ་པར་ཕུང་པོ་ལ་
སོགས་པ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །གང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དེ་ནི་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་མི་འབྱུང་སྟེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་ནོ། །ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་རང་རང་གི་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བས། དེའི་ཕྱིར་
གཏན་ཚིགས་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་མཐུས་དོན་དམ་པར་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། གང་དག་སྡུག་དང་མི་སྡུག་པའི། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་བརྟེན་འབྱུང་བ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་དཔེ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་དག་གོ། །དེ་དག་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་
མེད། །གང་གི་ཕྱིར་སྔར་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །དེ་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་ཡང་དག་མེད། །ཡང་དག་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྒྲུབ་པ་དཔེ་མ་ཚང་བའི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །ཐ་སྙད་པའི་དཔེས་རྟོག་ན་ནི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་མ་ཚང་བ་ཉིད་ཀྱི་ལན་གདབ་དཀའ་སྟེ། དོན་
དམ་པར་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་སྙད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་གཞན་ཡང་། བདག་གི་ཡོད་ཉིད་མེད་ཉིད་ནི། །དོན་དམ་པ་དང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཚུལ་ལ་ལྟོས་ནས། ཇི་ལྟ་བུར་ཡང་འགྲུབ་པ་མེད། །ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ངེས་པར་གཟུང་བའི་
དོན་ཏེ། འགྲུབ་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །དེ་ལྟར་བདག །དེ་མེད་ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱིས་ནི། །ཡོད་ཉིད་མེད་ཉིད་ཇི་ལྟར་འགྲུབ། །མི་འགྲུབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏེ། བརྟན་པ་ནི་རྟེན་ཡོད་ན་ཡོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དོན་དེ་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདི་
เล่ม ๙๗ · หน้า 220b
བཤད་དེ། ཉོན་མོངས་དེ་དག་འགའ་ལས་འབྱུང་། །དེའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དེའི་ལོངས་སྤྱད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་འགྲུབ་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་བདག་བརྟག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་བརྟགས་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ན་འདིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ནི་རྟེན་མེད་
པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི། དོན་དམ་པར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་རྟེན་མེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། མོ་གཤམ་གྱི་བུའི་སྔོ་བསངས་ཉིད་བཞིན་ནོ། །རང་གི་སྡེ་པ་དག་ན་རེ། བདག་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་སེམས་ཀྱི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སོ་ཞེས་འབྲེལ་པ་
འགྲུབ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་སེམས་དེའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། བདག་མེད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བསལ་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་
རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་བཀག་པས་སེམས་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དག་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དག་ན་རེ་འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པས། དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་པས། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་གྲུབ་པས། སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ལ། དངོས་
པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དང་འབྲེལ་པར་ཡང་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་དག་གི་ཕྱིར་འདི་བཤད་དེ། ཁྱེད་བུམ་པ་དང་། སྣམ་བུ་དག་ལ་དེ་ལས་གཞན་པའི་དངོས་པོའི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་འདོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པར་སྣང་བའི་བློ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་འམ།
དངོས་པོ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཡིན་ན་ནི་དམ་བཅས་པ་ཉམས་སོ། །ཅི་སྟེ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་འོ་ན། དེས་ན་བུམ་པ་འདིའི་སྔོ་བ་ཉིད་དང་། དམར་བ་ཉིད་འདིའོ་ཞེས་བྱ་བའི་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་མེད་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་གང་མེད་ཅི་
ཞིག་ཡོད། །རྟེན་བུམ་པའམ། སྣམ་བུ་གང་ཞིག་མེད་པར་བརྟེན་པ་སྔོ་བ་ཉིད་དམ་དམར་བ་ཉིད་གཅིག་ཡིན་པར་འདོད། ཉོན་མོངས་འགའ་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་ལྟར་ནི་མི་འདོད་པས་དེའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 221a
དཔེ་ཉིད་དུ་མི་རུང་བས་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །རང་གི་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་ཡང་འདི་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། རང་ལུས་ལྟ་བཞིན་ཉོན་མོངས་རྣམས། །རང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་དང་བདག་གིའོ། །ལུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་དང་། གཟུགས་ཉེ་བར་བསགས་པའི་རྣམས་
གྲངས་སོ། །རང་གི་ལུས་ལ་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་གི་ལུས་ལ་དམིགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ལྟ་བའོ། །རང་གི་ལུས་ལ་ལྟ་བ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ལུས་ལ་ལྟ་བ་འདྲ་སྟེ། །ཇི་ལྟར་སྐུ་མིན་སྐུ་ལས་གཞན་མ་ཡིན། །དེ་ལ་སྐུ་མེད་དེར་དེ་མེད། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་སྐུ་ལྡན་མིན། །དེ་
བཞིན་གཤེགས་པ་གང་ཞིག་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱང་དེ་དང་འདྲའོ། །ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་པའི་དོན་གྱིས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་དག་གོ། །ཉོན་མོངས་ཅན་ལ་རྣམ་ལྔར་མེད། །ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་སེམས་ལ་སྟེ། །ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་
མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། སྲེག་པ་དང་། བསྲེགས་པ་དག་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ལས་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་དེ་ལས་གཞན་ཉིད་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་
མེད་པར་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ལ་མེད་ཅིང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡང་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་མེད་ལ། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ནའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཉོན་མོངས་
པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ལ་རྣམ་པ་ལྔར་མེད་དོ། །རང་ལུས་ལྟ་བཞིན་ཉོན་མོངས་ཅན། །ཉོན་མོངས་པ་ལ་རྣམ་ལྔར་མེད། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ལ་རྣམ་པ་ལྔའི་མེད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་མེད་པའི་ཕྱིར། དཔེ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཆོས་མ་ཚང་བ་
ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །ཡང་གཞན་ཡང་། གང་གི་ཚེ་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་ལ། སྡུག་དང་མི་སྡུག་ཕྱིན་ཅི་ལོག །ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཡོད་མིན་པ། །དེའི་ཚེ། སྡུག་དང་མི་སྡུག་ཕྱིན་ཅི་ལོག །བརྟེན་ནས་ཉོན་མོངས་གང་དག་ཡིན། །འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་ཉོན་མོངས་པ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 221b
རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ནི་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བ་མ་ཡིན་པས། དཔེ་ལ་བསྒྲུབ་པའི་ཆོས་མ་ཚང་བ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་ཡོད་དོ། །རང་གི་སྡེ་པ་དག་ཡང་ཕྱིར་ཟློག་པར་བྱེད་དེ། གཟུགས་སྒྲ་རོ་དང་རེག་པ་དང་། །དྲི་དང་ཆོས་དག་རྣམ་དྲུག་ནི། །རྣམ་པ་དྲུག་གོ། །དེ་དག་ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། གཞི་སྟེ་འདི་ལ་གནས་པས་གཞི་
སྟེ། དེ་དག་ལས་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཟུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་སུ་རུང་བའོ། །སྒྲ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲག་ཏུ་རུང་བའོ། །དྲི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྣམ་དུ་རུང་བའོ། །རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱང་དུ་རུང་བའོ། །རེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རེག་བྱར་རུང་བའོ། །ཆོས་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་
པ་དྲུག་པོ་དེ་དག་གང་གི་གཞི་ཡིན་ཞེ་ན། འདོད་ཆགས་ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གིར་ནི་རྣམ་པར་བརྟག །འདོད་ཆགས་ནི་ཆགས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ལྷག་པར་ཆགས་པའོ། །ཞེ་སྡང་ནི་སྡང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཀུན་ནས་མནར་སེམས་བསྐྱེད་པའོ། །གཏི་མུག་ནི་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། མི་ཤེས་
པའོ། །འདིས་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཆོས་ནི་གཞི་ཡོད་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དོན་དམ་པར་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གང་དག་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་གཞི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་དོན་དམ་པར་
ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་གཞི་མེད་དེ། དཔེར་ན་ལོང་བའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ནི་གཞི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་ཏུ་རྣམ་པར་བརྟག་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དག་ཡོད་པས། དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་མཐུས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་ཡོད་པས་དེ་དག་ལ་བརྟེན་
ནས། ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་འབྱུང་བ་འགྲུབ་པས་དཔེའི་སྐྱོན་མེད་དོ། །འདིར་བཤད་པ། གཟུགས་སྒྲ་རོ་དང་རེག་པ་དང་། །དྲི་དང་ཆོས་དག་འབའ་ཞིག་པ། །འབའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དྲི་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་མ་བསྒོས་པ་དག་ཡིན་ནོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་
པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་ནི་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་བུ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་རྨི་ལམ་འདྲ་བ་ཡིན། །དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་ལྟ་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་ངེས་པ་དང་། རྒྱུད་ངེས་པ་མེད་པར་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨིག་རྒྱུ་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་དེ་ལ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 222a
མངོན་པར་ཞེན་པས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་རྐྱེན་གྱི་དངོས་པོར་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང་། ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྨི་ལམ་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་རེ་ཞིག་པར་འདོད་པས་རྒྱུ་དང་། འབྲས་བུ་སྒྲུབ་པའི་དངོས་པོར་ཉེ་བར་འགྲོ་བ་དང་ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྣམ་པ་
དེ་ལྟ་བུའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལྟ་བུ་དང་། ལོག་པར་སྣང་བ་དང་། ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུགས་བརྙན་འདྲ་བ་དེ་དག་ལ། བྱེད་པ་པོའི་བྱ་བ་ལ་མི་ལྟོས་པར་སྐྱེ་བ་ཉིད་དང་། ཆོས་མཐུན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར། སྡུག་པ་དང་ནི་མི་སྡུག་པ། །འབྱུང་བར་ཡང་ནི་ག་ལ་འགྱུར། །
ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་དེ། དོན་དམ་པ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་གཞི་མི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་དང་། དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཡོད་དོ། །གཞན་ཡང་། གང་ལ་བརྟེན་ནས་མི་སྡུག་པ། །མི་སྡུག་པ་
ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བའོ། །མི་སྡུག་པ་ནི་གདགས་བྱ་བ། །མི་སྡུག་པ་གང་འདི་ནི་མི་སྡུག་པའོ་ཞེས་མི་སྡུག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འོ་བུ་ཅག་གིས་གདགས་པར་བྱའོ། །སྡུག་པ་མ་ལྟོས་ཡོད་མིན་པས། །སྡུག་པ་དེ་མི་སྡུག་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་སྡུག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །
དེའི་ཕྱིར་སྡུག་པ་འཐད་མ་ཡིན། །མི་སྡུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྡུག་པ་ཡང་དེ་ལ་མ་ལྟོས་པར་སྡུག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ། གང་ལ་བརྟེན་ནས་སྡུག་པ་ནི། །སྡུག་པ་ཞེས་བྱ་བར་རབ་ཏུ་འགྲུབ་པའོ། །སྡུག་པ་ཞེས་ནི་གདགས་བྱ་བ། །སྡུག་པ་གང་འདི་
ནི་སྡུག་པའོ་ཞེས་སྡུག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འོ་བུ་ཅག་གིས་གདགས་པར་བྱའོ། །མི་སྡུག་མ་ལྟོས་ཡོད་མིན་པས། །མི་སྡུག་པ་དེ་སྡུག་པ་ལ་མ་ལྟོས་པར་མི་སྡུག་པའི་བདག་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་མེད་པས་སོ། །དེ་ཕྱིར་མི་སྡུག་འཐད་མ་ཡིན། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་སྡུག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་མི་སྡུག་པ་ཡང་
སྡུག་པ་དེ་ལ་མ་ལྟོས་པར་མི་སྡུག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར། སྡུག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །འདོད་ཆགས་འབྱུང་བར་ག་ལ་འགྱུར། །མི་སྡུག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །ཞེ་སྡང་འབྱུང་བར་ག་ལ་འགྱུར། །དེ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏི་མུག་ཀྱང་མེད་དེ། དེ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 222b
དག་མེད་པ་ཁོ་ནས་དེ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་བོ། །དེ་དག་བརྗོད་ན་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་གྲུབ་ན། དེ་དག་བརྗོད་ན་སྐྱོན་མེད་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་ལྡོག་པ་མེད་དོ།། །།དབུ་མའི་རྩ་བའི་འགྲེལ་པ་ཤེས་རབ་སྒྲོན་མ་བམ་པོ་བཅུ་བདུན་པ། འདིར་སྨྲས་པ།
དོན་དམ་པར་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་ལས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་གང་མདོ་སྡེ་ལས་གསུངས་པ་དེ་ནི་ཡོད་དེ་དཔེར་ན་བདག་མེད་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །མདོ་སྡེ་ལས། མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པ་
དང་། བདག་མེད་པ་ལ་བདག་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་བདེ་བ་དང་། མི་སྡུག་པ་ལ་སྡུག་པར་འཛིན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་དག་ཡོད་པས། དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་འགའ་
ཞིག་ལོག་པར་སྒྲུབ་པ་ཡོད་ན་ཐ་སྙད་པའི་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་བསྒྲུབ་པ་ལ་ནི་གྲུབ་པ་འདི་རུང་ངོ་། །དོན་དམ་པར་ནི་མི་རུང་ངོ་། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་བདག་དང་ནི། །བདག་མེད་གང་ཡང་མེད་པར་གསུངས། །ཞེས་བྱ་བ་དེར་ལན་བཏབ་ཟིན་པས། བདག་མེད་
པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དཔེ་མེད་དོ། །གཏན་ཚིགས་ཀྱང་མེད་དེ། དོན་དམ་པར་མདོ་སྡེ་ལས། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་ཡོད་པར་གསུངས་པར་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཁོར་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པའོ། །དེ་ལ་འཁོར་
བ་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མི་རྟག་པ་ལ་མི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་གཉི་ག་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཐོབ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་
ཏེ། དེའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཉིད་ཡིན་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེ་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅེས་བྱ་བ་དེའི་དོན་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་གོ་ཞེས་ལོག་པར་ལྟ་བའི་དོན་ཏོ་ཞེ་ན། དེའི་
เล่ม ๙๗ · หน้า 223a
ཕྱིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་མི་རྟག་རྟག་པ་ཞེས། །མི་རྟག་པ་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ལ་རྟག་པ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་འཛིན་པ་ལོག་ཡིན་ན། །དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དོན་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ནའོ། །དེ་ལྟ་ན། སྟོང་ལ་རྟག་པ་ཡོད་མིན་པས། །འཛིན་པ་
ཇི་ལྟར་ལོག་མ་ཡིན། །སྟོང་པ་ལ་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྟོང་པ་ལ་རྟག་པར་འཛིན་པ་ཇི་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏེ། དཔེར་ན་གལ་ཏེ་ཁམས་གསུམ་པ་ལས། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ན། ཇི་ལྟར་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་ཏེ་
གྲོལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དོན་དམ་པར་སྟོང་པ་ལ་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པར་འདོད་ཅེ་ན། སྔར་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན། གལ་ཏེ་མི་རྟག་མི་རྟག་ཅེས། །མི་རྟག་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་
ལ་མི་རྟག་པ་ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་འཛིན་པ་ལོག་མིན་ན། །དེ་ལྟར་ཤེས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དོན་ལ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་ནའོ། །དེ་ལྟ་ན། སྟོང་པ་མི་རྟག་ཡོད་མིན་པས། །འཛིན་པ་ཇི་ལྟར་ལོག་མ་ཡིན། །སྟོང་པ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ལ་མི་
རྟག་པར་འཛིན་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏེ། དེའི་ཆོས་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། རྟག་པར་འཛིན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟར་ན་འདིར་གླགས་ཡོད་པའི་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོའི་དམ་
བཅས་པའི་དོན་ལས་བཟློག་པའི་ཚིག་གི་དོན་མངོན་ཏེ། དཔེར་ན། གལ་ཏེ་བུམ་པ་བྱས་པ་མི་རྟག་ན། སྒྲ་བྱས་པ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །འདིར་སྦྱོར་བའི་ཚིག་ནི་དོན་དམ་པར་གཟུགས་མི་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་
ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན། གཟུགས་རྟག་གོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདུ་བྱེད་རྣམས་སྟོང་ངོ་ཞེས་བྱ་བར་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་
เล่ม ๙๗ · หน้า 223b
ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་དམ་བཅས་པ་དེའི་དོན་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་མིག་སྟོང་པར་ཤེས་པ་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ།
ཐར་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་འཐོབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ་ཞེ་ན་ནི། དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པ་ཉིད་ཡིན་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡང་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་
པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བྱིས་པའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། རང་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་ངེས་པ་ཉིད་དེ། འགོག་པ་ཤེས་པ་བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བ་དག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་
ཤེས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་རྟོག་པས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་མི་གནོད་དེ། རང་ལ་དཔེ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་ཐར་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་དོན་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་ཐར་པ་མི་བྱེད་པའོ་ཞེ་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །ཐར་པ་ནི་བྱས་པ་མ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་ནི། རང་ལ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དེ། མངོན་སུམ་གྱི་བློ་དག་གིས་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཤེས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་
དག་ལ་ཡང་ལན་བཏབ་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཇི་སྟེ་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པར་སྨྲ་བ་དག་འདི་སྐད་ཅེས་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་
དག་ལ་ཡང་། འདི་སྐད་ཅེས་ལྷས་བྱིན་གྱི་མངོན་སུམ་གྱི་བློ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། མངོན་སུམ་གྱི་གཟུགས་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། མིག་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བྱིས་པའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་དུ་ནི་ཤེས་པ་དེ་དག་གིས་མ་ངེས་པ་
เล่ม ๙๗ · หน้า 224a
ཉིད་ཡིན་ལ། དོན་དམ་པར་ནི་དཔེ་མེད་དེ། རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དག་ཀྱང་རབ་ཏུ་དབེན་པ་དང་། རོ་གཅིག་པས་མཚན་ཉིད་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞར་ལ་བཤད་པས་ཆོག་པ་དག་གིས་སྐབས་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་མི་རྟག་པ་དང་། རྟག་པར་འཛིན་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་
ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ། བདག་དང་བདེ་བ་དང་། སྡུག་པ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། མི་སྡུག་པར་འཛིན་པ་དག་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །གཞན་དག་གིས་དམ་བཅས་པའི་དོན་སྒྲོ་བཏགས་ནས་སྨྲས་པ། འཛིན་པ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དང་།
འཛིན་པ་པོ་དང་གཟུང་བ་དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་ཡོད་པ་མིན་པ་དེ་ལ་ནི་གསུམ་པོ་དེ་དག་མེད་དེ། དཔེར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་ནོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་ནི་ཤེས་པ་གང་གིས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དང་། འཛིན་པ་པོ་ཕུང་པོའི་བདག་ཉིད་དང་། གཟུང་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོད་པས་དེའི་
ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཇི་སྐད་སྨོས་པའི་མཐུས། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འཛིན་པ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འདིར་བཤད་པ། གང་གིས་འཛིན་དང་འཛིན་གང་དང་། །འཛིན་པ་པོ་དང་གང་གཟུང་བ། །ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་སྟེ། །དེ་ཕྱིར་འཛིན་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །གང་གིས་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་དངོས་པོའི་རང་
དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཤེས་པས་སོ། །འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་དང་། སྐུར་པ་འདེབས་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །འཛིན་པ་པོ་ནི་མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དམ། དེ་ལས་གཞན་པའོ། །གང་གཟུང་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ནི་སྐབས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་
སྟོང་པར་བསྟན་ཟིན་པས། དེས་ན་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བ་སྟེ། དེ་ཕྱིར་འཛིན་པ་ཡོད་མ་ཡིན། །འཛིན་པ་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་། དཔེ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར། ལོག་པའམ་ཡང་དག་ཉིད་དུ་ནི། །འཛིན་
པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །རྟག་པ་དང་མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་རོ། །འོ་ན་དོན་དམ་པར། གང་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་ཅིང་། །གང་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ཡོད། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་ལ་གནས་པ་ལ། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པར་ཤེས་པ་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་
เล่ม ๙๗ · หน้า 224b
དགོངས་སོ། །ཡང་ན་གང་དག་འདི་སྐད་ཅེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་གདུགས་དང་ལྡན་པ་ཡོད་ན། གདུགས་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའི་བྱིས་པ་འདི་དག་ཡོད་པས། དེའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་
ན། དེ་དག་གི་ཕྱིར་འདི་བཤད་དེ། ལོག་པའམ་ཡང་དག་ཉིད་དུ་ནི། །འཛིན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། །རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡང་སྔར་བསྟན་པའི་སྒྲུབ་པས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པར་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ། གང་ན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ནི། །གང་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ཡོད། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གང་ལ་ལྟོས་ནས་
འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པའོ། །འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དང་ལྡན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་ཀྱང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་པ་དང་། གང་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་
མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་། དཔེ་ཡང་མེད་ལ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །ཡང་གཞན་ཡང་། འདི་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་འདི་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་བཅས་པར་འདོད་ན། དེ་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་འམ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མ་གྱུར་པའམ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བ་བཞིན་པ་
ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། དེ་ལ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་ལ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་མི་སྲིད་དོ། །དེ་དག་དང་ལྡན་པ་ལ་དེ་དག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མ་གྱུར་ལ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་མི་སྲིད་དོ། །དེ་དག་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་འཕགས་པ་བཞིན་ནོ། །
ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བཞིན་ལ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་མི་སྲིད་དོ། །སྐྱོན་གཉི་གར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མ་གྱུར་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བ་བཞིན་པ་མ་གཏོགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་མི་འཐད་པས། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། ཁྱོད་ཉིད་ཕྱོགས་
སུ་ལྷུང་བའི་བློ་མེད་པར་གྱིས་ལ། གང་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྲིད་པ། །བདག་ཉིད་ཀྱིས་ནི་རྣམ་པར་དཔྱོད། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་དང་། དཔེའི་སྐྱོན་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། གང་གི་ཚེ་དོན་དམ་པར་ཇི་སྐད་བསྟན་
เล่ม ๙๗ · หน้า 225a
པའི་ཚུལ་གྱི་དབང་གིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ཚེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམས་མ་སྐྱེས་ན། །ཇི་ལྟ་བུར་ན་ཡོད་པར་འགྱུར། །ཡོད་པར་མི་འགྲུབ་པ་ཉིད་དེ། མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ཏོ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམས་སྐྱེ་མེད་ན། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅན་
ག་ལ་ཡོད། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དེ་ཉིད་ཡོད་དོ། །ཡང་གཞན་ཡང་། དོན་དམ་པར། གལ་ཏེ་བདག་དང་སྡུག་པ་དང་། །རྟག་དང་བདེ་བ་ཡོད་ན་ནི། །བདག་ཤེས་སྡུག་ཤེས་རྟག་ཤེས་དང་། །
དེ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན། །ཤེས་བྱ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །འདིར་བདག་ཤེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་ནི། །བདག་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ལ་གནས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བདག་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་དམ་པར། གལ་ཏེ་
བདག་དང་སྡུག་པ་དང་། །རྟག་དང་བདེ་བ་མེད་ན་ནི། །བདག་མེད་མི་སྡུག་མི་རྟག་དང་། །སྡུག་བསྔལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་བདག་ལ་སོགས་པ་བརྩལ་བས་སམ། དེ་དག་ལ་ལྟོས་པས་བདག་མེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་
བྱ་བར་དགོངས་སོ། །བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། གང་དག་ལ་བདག་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་མི་མེད་ན་སྡོང་དུམ་ལ་མིར་མཐོང་བའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་མེད་དོ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་དེ་ཉིད་
བཟློག་དཀའོ། །འོ་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་དེ་ལ་དེ་ལྟར་རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་མ་ཡིན་པ་དག་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལོག་པར་གྱུར་པ་ན། ཡོན་ཏན་ཅི་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་འབྲས་བུ་བསྟན་
པར་བཞེད་པས། དེ་ལྟར། ཕྱིན་ཅི་ལོག་འགགས་པས། མ་རིག་པ་ནི་འགག་པར་འགྱུར། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་གི་རྒྱུ་ཡང་མ་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་འགགས་པས། བདག་ལ་སོགས་པར་ལྟ་བའི་རྒྱུ་མ་རིག་པ་འགག་པར་འགྱུར་རོ། །མ་རིག་འགགས་པར་གྱུར་ན་ནི། །འདུ་བྱེད་
เล่ม ๙๗ · หน้า 225b
ལ་སོགས་འགག་པར་འགྱུར། །འདུ་བྱེད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཚིག་སྦྱར་ཏེ། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མིང་དང་། གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། སྲེད་པ་དང་། ལེན་པ་དང་། སྲིད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་ཤི་ལ་སོགས་
པ་དག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་ལས་ཉོན་མོངས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བ་འགྲུབ་བོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་ཕྱོགས་འདི་ལ་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ཡོད་པར་གྱུར་པའམ། མེད་པར་གྱུར་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། དེས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ལ་ལའི་ཉོན་མོངས་པ། །གང་དག་ངོ་
བོ་ཉིད་ཡོད་ན། །ཡོད་པར་གྱུར་པའི་ཞེས་མ་སྨོས་ཀྱང་། སྐབས་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ན་སྤོང་བར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་སྤོང་བར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། ཡོད་པ་སུ་ཞིག་སྤོང་བར་བྱེད། །ཡོད་པར་གྱུར་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་དགོངས་སོ། །ཇི་སྟེ་མེད་པར་གྱུར་པ་ནི་རི་བོང་
གི་རྭ་ལྟ་བུའམ། གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ཡང་། གལ་ཏེ་ལ་ལའི་ཉོན་མོངས་པ། །གང་དག་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ན། །འདིར་ཡང་མེད་པར་གྱུར་པ་ཞེས་མ་སྨོས་ཀྱང་། སྐབས་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟ་བུར་ན་སྤོང་བར་འགྱུར། །ཇི་ལྟར་སྤོང་བར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན།
མེད་པ་སུ་ཞིག་སྤོང་བར་བྱེད། །མེད་པར་གྱུར་པའི་མེད་པ་ཉིད་ནི་སྤང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྤོང་བར་མི་བྱེད་ལ། རྟ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་ཀྱང་། རྟ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྤོང་བར་མི་བྱེད་དོ། །ཇི་སྟེ་ཡང་འདི་སྙམ་དུ་ཉོན་མོངས་པ་ཡོད་པར་གྱུར་པ་རྣམས་ཉིད་
གཉེན་པོ་སྐྱེས་པས། སྤོང་བར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྐྱོན་མེད་དོ་སྙམ་ན། ཡོད་པར་གྱུར་པས་གང་གི་གཉེན་པོ་སྐྱེས་པས། ཇི་ལྟར་སྤོང་བའི་དོན་དེ་བསྟན་དཀའོ། །དེ་ལ་འདིར་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཡོད་པར་གྱུར་པ་དང་། མེད་པར་གྱུར་པར་རྟོག་པ་ལ་དེ་དག་སྤོང་བ་མི་འཐད་པས། གླགས་ཡོད་
པས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཆོས་ནི་སྤང་བ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དོན་དམ་པར་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་དེ། སྤང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྤྲུལ་པའི་བུད་མེད་དང་། སྐྱེས་པ་དང་། གཟུགས་སུ་བྱས་པའི་ན་ཆུང་བཞིན་ཏེ། སྐྱོན་རྟོག་པ་ལ་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด