དབུ་མའི་སྙིང་པོའི་འགྲེལ་པ་རྟོག་གེ་འབར་བ

ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) མད་དྷྱཱ་མ་ཀཱ་ཧྲྀ་ད་ཡ་བྲྀཏྟི་ཏ་ར་ཀཱ་ཛྭཱ་ལ

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

เล่ม ๙๘ · หน้า 68b

ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་གཉིས་སུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ལུས་གཞན་དག་གི་གཟུགས་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་པས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་

མིག་གི་དབང་པོ་ནི། །གཟུགས་ལ་དམིགས་པའི་བྱེད་མི་འདོད། །ཡིད་བྲལ་ཉིད་ན་ལྟ་པོ་ལས། །གཞན་ཕྱིར་ཉན་ལ་སོགས་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་རེ་ཞིག་དེ་དབང་པོའི་ཚོགས་རྣམས་ལས་གཞན་མ་ཡིན་ན་ནི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་ཉིད་མི་སྲིད་དོ། །འོན་ཏེ་གཞན་ཡིན་ན་ནི་གཞན་

ཉིད་དུ་འདྲ་བས་ཇི་ལྟར་རྣ་བ་གཟུགས་ལ་དམིགས་པའི་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཀྱང་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཡིད་དང་མ་བྲལ་བའི་དབང་པོ་ནི་ལྟ་བ་ཡིན་པར་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་གྲགས་པས། དེའི་ཕྱིར་ཡིད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་ན་མིག་དེ་ལྟ་བ་པོ་ལས་གཞན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་

གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་ཁྱད་པར་སྨོས་སོ། །གྲངས་ཅན་དག་གིས་སྨྲས་པ། ཁོ་བོ་ཅག་གི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ནི་ཡུལ་དང་ཕྲད་པར་བྱེད་དོ། །དབང་པོ་དང་ཕྲད་པའི་ཡུལ་ལ་ཡིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་གཅོད་པར་བྱེད་དོ། །ཡིད་ཀྱིས་བཅད་པ་ལ་ང་རྒྱལ་གྱིས་རློམ་པར་བྱེད་དོ། །ང་རྒྱལ་

གྱིས་རློམ་པ་ལ་བློས་སེམས་པར་བྱེད་དོ། །བློས་བསམས་པའི་ཡུལ་དེ་སྐྱེས་བུ་ལ་སྣང་བར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་རྙོག་པ་མེད་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་ཙམ་གྱིས་ཕན་འདོགས་པར་གནས་པའི་ནང་དུ་ཟླ་བའི་གཟུགས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་ལ་བལྟ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་དུ་བརྗོད་པ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་

སྐྱེས་བུའི་རྫས་ངེས་པར་གནས་པ་ཉིད་ལ་ཆོས་གཞན་འབྱུང་བ་དང་། ཆོས་གཞན་འགག་པ་ན་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཉམས་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། རང་བཞིན་དང་བྲལ་བར་ཡང་མི་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་ནི་མི་རྟག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན། དུ་མ་ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་བྱེད་པ་

མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་བཤད་པ། དེ་ནི་ལྟ་པོ་ཉིད་མི་རིགས། །མིག་ལ་སོགས་པ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར། །ཡིད་བཞིན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་ཕྱིར་དང་། །དེ་བཞིན་གཟུགས་བརྙན་འཆར་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་བ་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་གྱུར་ན། བྱེད་པོའི་ཚོགས་དག་ལ་མི་ལྟོས་པ་ཁོ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 69a

ནར་རིགས་སོ། །དེ་མི་རྟག་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འོ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་པོ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་རིགས་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་འཆར་བའི་ཕྱིར་བཞིན་གྱི་གཟུགས་བརྙན་འཆར་བའི་ཆུ་བཞིན་ནོ། །ཡིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལྟ་བ་ཡང་འདོད་ན། དེ་ཡང་

མི་རིགས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པས་མ་མཐོང་བའི་ཡུལ་ལ་ཡིད་ཀྱིས་ཀྱང་མི་འཛིན་པས་དེའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་ཡིད་ཉིད་ཀྱང་ལྟ་བ་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། དེ་དང་འདྲ་བར་བདག་ལྟ་བ་པོར་འགྱུར་བ་ལྟ་ག་ལ་ཡོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། ལྟ་པོ་ཇི་ལྟར་ཡིད་དང་འདྲ། །དབང་པོ་གཞན་གྱིས་

མི་མཐོང་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་དབང་པོ་ནི་དབང་པོ་རྣམས་སོ། །གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་གཞན་ལས་གཞན་པའི་དབང་པོ་གཞན་གྱིས་སོ། །དོན་ལྷག་མ་ནི་སྨྲས་པར་ཟད་དོ། །གཞན་ཡང་། ཡིད་ནི་ཡང་དག་ཉིད་དུ་ན། །ལྟ་བར་མི་འདོད་བདག་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ལྟ་བ་མ་ཡིན་པར་བཀག་པ་བཞིན་དུ་ཡིད་ཀྱང་ལྟ་བ་མ་

ཡིན་པར་དགག་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལ་ཡིད་ཀྱང་ལྟ་བ་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་དམ་ལྟ་བ་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་གྲང་ན། གལ་ཏེ་ལྟ་བ་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་མིག་མེད་པ་ལ་ཡང་ལྟ་བ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ལྟ་བ་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་

ཡིན་ན་ནི་དེ་ལ་ནམ་ཡང་ལྟ་བ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྟེ་མིག་དང་གཟུགས་དང་། སྣང་བ་དང་། ནམ་མཁའ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་ཡིད་ལྟ་བར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། བཤད་པ། དེ་ནི་ལྟ་མིན་ཚོགས་པ་དག །རྫས་སུ་མེད་ཕྱིར་དེ་ཉིད་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་དེ་ནི་ལྟ་བ་མ་

ཡིན་ཏེ། ཚོགས་པ་དག་རྫས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་པ་དེ་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡིད་མིག་ལ་སོགས་པ་ལ་མི་ལྟོས་པ་འབའ་ཞིག་ལ་ལྟ་བ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ནི་དོན་དམ་པ་པ་ཡིན་པ་ཞིག་ན་གང་གི་ཕྱིར་ཚོགས་པ་དག་མེད་པར་ཡིད་ལ་ལྟ་བ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ཉེ་

བར་གདགས་པ་མ་གཏོགས་པར་གང་ཡང་རུང་བ་ཅིག་ལ་ལྟ་བ་ཡོད་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པར་མི་ནུས་སོ། །ཚོགས་པ་དག་ཀྱང་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནགས་ཚལ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཡིད་དང་འདྲ་བར་བདག་ལྟ་བ་ཡིན་པར་མི་རིགས་སོ། ། གལ་ཏེ་བདག་མེད་ན་གང་གིས་

เล่ม ๙๘ · หน้า 69b

མཐོང་ཞེ་ན། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ནི་སེམས་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བར་འདོད་དོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བཤད་པ། བྱེད་པོ་ཉིད་རུང་ཆོས་གཞན་དག །མངོན་པར་འགྲུབ་ཕྱིར་དྲིལ་བུ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་གྱིས་

ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་བདག་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་། སེམས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་དུ་རུང་སྟེ། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་འདུ་བྱེད་བདག་མེད་པ་དག་ལ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་སོ་སོར་ངེས་པར་ཚོགས་པའི་དབང་གིས་ཆོས་གཞན་དག་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དྲིལ་བུ་སྒྲ་འབྱིན་པ་དང་། མར་མེ་

དང་བར་བྱེད་པ་དང་། ཆུ་འབབ་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ཚོགས་པ་ལས་ཐ་སྙད་དུ་ལྟ་བ་ཁས་ལེན་གྱི་དོན་དམ་པར་ནི་དེ་གང་ལ་ཡང་མི་གནས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དེ་ནི་མིག་དང་གཟུགས་ལ་མེད། །དེ་གཉིས་བར་ནའང་མི་གནས་ཏེ། །གང་དུ་དེ་ནི་གནས་འགྱུར་བ།

དེ་ཡོད་མ་ཡིན་དེ་མེད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཁ་ཅིག་མིག་གི་འོད་ཟེར་ཡུལ་གྱི་ཕྱོགས་སུ་སོང་ནས་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། མིག་ནི་འོད་ཟེར་ལྡན་མི་རིགས། །དབང་པོ་ཡིན་ཕྱིར་དབང་གཞན་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་

ནི་མིག་ནི་འོད་ཟེར་དང་ལྡན་པར་མི་རིགས་ཏེ། དབང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དབང་པོ་གཞན་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྣ་བས་ཀྱང་སྒྲ་ཐག་རིང་པོ་ན་འདུག་པ་ཐོས་ལ། ཡིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཡུལ་དཔག་ཚད་སྟོང་གིས་བསྐལ་པ་དག་ཀྱང་ཤེས་མོད་ཀྱི། དེ་དག་འོད་ཟེར་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་

ཀྱང་དེ་དང་འདྲ་བས་དེ་འོད་ཟེར་དང་ལྡན་པར་མི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མིག་གི་དབང་པོ་འོད་ཟེར་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ན་འོ་ན་ཇི་ལྟར་བྱི་ལ་དང་འུག་པ་དག་མུན་ཁྲོད་ན་མིག་དག་ལས་སྒྲོན་མ་ལྟར་འབར་བ་འབྱུང་བར་སྣང་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། མཚན་མོ་རྒྱུ་བའི་མིག་འབྲས་སྣང་། །དབང་

པོ་སྣང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མུན་ཁྲོད་ན་མཚན་མོ་རྒྱུ་བ་རྣམས་ཀྱི་མིག་གི་འབྲས་བུ་སྣང་བར་ཟད་ཀྱི་དབང་པོ་ནི་མི་སྣང་སྟེ། དེ་ནི་བསྟན་དུ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ། མིག་ནི་བདེ་སོགས་བདག་ཉིད་མིན། །དངོས་པོ་ཡིན་

เล่ม ๙๘ · หน้า 70a

ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཅན་དག་མིག་ནི་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་གཏི་མུག་གི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་བ་མཐོང་ན་བདེ་བ་སྐྱེ་ལ། དེ་ལས་བཟློག་པ་དག་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་གཏི་མུག་སྐྱེའོ་ཞེས་ཟེར་བས་དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་

འདི་བཤད་དེ། མིག་བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། གཏི་མུག་གི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་མིག་དེ་ཡོད་པའམ་མེད་པའམ། རྟག་པའམ་མི་རྟག་པའམ། གང་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། ཡོན་ཏན་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་

མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་དང་རྫས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུ་བཞིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་སྐྱེས་བུ་ནི་ཡོན་ཏན་མེད་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ཅིག་མིག་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་ཡིན་ཏེ། བལྟ་བར་བྱ་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་

སེམས་པ་དེ་དག་ལ་འདི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། མིག་ནི་ཀུན་ཏུ་སོང་མིན་ཏེ། །ཡོད་ཕྱིར་དེ་འབྲས་ལ་སོགས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་ནི་ཀུན་ཏུ་སོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་མིག་དེའི་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ཏེ་རང་གི་གནས་བཞིན་ནོ། །དབང་པོ་ཡང་དེའི་ཁོངས་ན་འདུག་པས་ཐམས་ཅད་

དུ་སོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ། །ཡང་ན་མིག་ནི་ཀུན་འགྲོ་མིན། །གཞན་དོན་ཉིད་ཕྱིར་བུམ་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་ན་མིག་ནི་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་གྱི་དོན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བུམ་པ་བཞིན་ཏེ། གྲངས་ཅན་དག་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའི་སྐྱེས་བུ་སྟེ།

མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་དེའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་འདོད་དོ། །གཞན་གྱི་དོན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་གཞན་གྱི་དོན་ཉིད་དོ། །དཔེར་ན་བུམ་པ་ནི་གཞན་དག་ལ་ཕན་པའི་དོན་གྱི་ཕྱིར་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཀྱང་དེ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཀྱང་སྐྱེས་བུའི་དོན་དུ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་

བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སློབ་དཔོན་གྱིས་བསམས་སོ། །ཡང་ན་མིག་ནི་ཀུན་འགྲོ་མིན། །གཟུགས་དམིགས་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཕྱིར། །དཔེར་ན་གཟུགས་བཞིན་དེ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་ན་མིག་ནི་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་

เล่ม ๙๘ · หน้า 70b

གཟུགས་བཞིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་མིག་ནི་གཟུགས་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པས། དཔེར་ན་གཟུགས་ནི་གཟུགས་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་ཀྱང་གཟུགས་དམིགས་པར་

འགྱུར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་མིག་ནི་མེའི་རང་བཞིན་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་ཆེས་ཆེན་པོ་དག་གིས་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་ཕྱིར་མར་མེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། མིག་ནི་མེ་དང་ལྡན་མ་ཡིན། །

དབང་པོ་ཡིན་ཕྱིར་ལྤགས་སོགས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །ཁ་ཅིག་མིག་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ཡང་མེའི་ཤས་ཆེ་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་དག་ལ་ཡང་། འབྱུང་ཆེན་དང་སོགས་བདག་ཉིད་ནི། །མེ་ཤས་ཆེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། མིག་འབྱུང་

བ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་གཟུགས་དང་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནི་མེ་ཤས་ཆེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ། །གྲངས་ཅན་དག་ཡིད་མ་གཏོགས་པའི་དབང་པོ་ལྔ་པོ་དག་ནི་ཡུལ་དང་ཕྲད་ནས་འཛིན་པར་འདོད་དེ།

འདི་ལྟར་མིག་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་ནི་གནས་ནས་ཕྱི་རོལ་དུ་འཕོས་ནས་ཡུལ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་དགག་པའི་ཕྱིར། མིག་ནི་ཡུལ་དང་ཕྲད་མ་ཡིན། །དབང་པོ་ཡིན་ཕྱིར་ཡིད་བཞིན་དང་། །རྒྱུན་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། །ཡང་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བར་

སྨྲས་སོ། །ཆོས་མངོན་པ་པ་དག་ན་རེ། མིག་དང་རྣ་བ་དང་ཡིད་ནི་ཡུལ་མ་ཕྲད་པ་འཛིན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་མིག་དང་རྣ་བ་ནི་ཐག་རིང་པོས་བསྐལ་པའི་གཟུགས་དང་སྒྲ་ཡང་འཛིན་ལ་ཡིད་ཀྱང་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དང་ཐག་རིང་བ་དང་ཉེ་བའི་དོན་རྣམས་ལ་ཐོགས་པ་མེད་པར་འཛིན་

པའི་ཕྱིར་རོ། །སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ནི་ཡུལ་ཕྲད་པ་ཁོ་ན་འཛིན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་འདོད་པ་བསལ་བའི་ཕྱིར། སྣ་ཚོགས་ཡུལ་ཕྲད་འཛིན་མི་འདོད། །ཕྱི་དོན་མངོན་སུམ་འཛིན་ཕྱིར་དང་། །འདས་དང་མ་འོངས་མི་འཛིན་ཕྱིར། །དཔེར་

เล่ม ๙๘ · หน้า 71a

ན་མིག་གི་དབང་པོ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དང་ནི་ཡུལ་ཕྲད་པ་འཛིན་པར་མི་འདོད་དེ། ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་མི་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མིག་གི་དབང་པོ་བཞིན་ཏེ།

ཇི་ལྟར་སྣ་དང་ལྕེ་དང་ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་དག་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་དག་འཛིན་པ་དང་། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་དག་མི་འཛིན་པ་བཞིན་དུ་མིག་གི་དབང་པོ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། མིག་གི་དབང་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཀྱང་ཡུལ་ཕྲད་པ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་པའི་

སྐྱོན་བསལ་བའི་ཕྱིར། །བསྒྲུབ་དང་འདྲ་བར་བཀག་པའི་ཕྱིར། །ལུས་ལ་སོགས་པས་མ་ངེས་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ། མིག་རྣ་ཡིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ། །ཡུལ་དང་མ་ཕྲད་འཛིན་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་སྣ་ལ་སོགས་

པ་བཞིན་ནོ། །ལྟ་བ་ཇི་ལྟར་རྒྱས་བཤད་པས། །ཉན་དང་སྣོམ་དང་མྱང་བ་དང་། །ལུས་ཀྱི་དབང་པོ་བསགས་པ་དག །ངེས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་ལྟ་བ་དང་ལྟ་བའི་བློ་དང་ལྟ་བའི་སྒྲ་དག་མིག་དང་ལྟ་བ་པོ་དང་ཡིད་ལ་ཡོད་པར་མི་རིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཉན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་དག་གི་

བློ་དང་དེ་དག་གི་སྒྲ་ཡང་དེ་དག་གི་དབང་པོ་དང་། བདག་དང་ཡིད་ལ་ཡོད་པར་མི་རིགས་པར་དགག་པ་མཚུངས་པར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །སྒྲ་དང་དྲི་དང་རོ་དང་རེག །དགག་པའི་ཚུལ་ཡང་དེ་ཡིན་ཏེ། །མཁས་པས་གཟུ་བོའི་བློ་དག་གིས། །ཅི་རིགས་པར་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་གཟུགས་

མིག་དང་ལྟ་བ་པོ་དང་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པར་མི་རིགས་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་བློ་དང་སྒྲ་ཡང་དེ་དག་ལ་ཡོད་པར་མི་རིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་དང་། བདག་དང་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པར་མི་རིགས་པ་དང་། སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་བློ་དང་སྒྲ་ཡང་དེ་དག་ལ་ཡོད་པར་མི་

རིགས་པར་དགག་པ་མཚུངས་པར་མཁས་པས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་མེད་པའི་བློ་དག་གིས་ཅི་རིགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྟགས་ནས་ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་ཡང་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། །ཚོར་བ་དོན་དམ་ཉིད་དུ་ན། །མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་མི་རིགས། །རྣམ་ཤེས་མཚུངས་

เล่ม ๙๘ · หน้า 71b

པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར། །དེ་ལས་གཞན་པའི་སེམས་བྱུང་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་ཚོར་བའི་མཚན་ཉིད་ནི་དབང་པོ་དང་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་འདུས་པའི་རེག་པ་མྱོང་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་མྱོང་བའི་བྱེ་བྲག་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་འདོད་དོ། །ཚོར་བ་དེ་དོན་དམ་པ་ཉིད་དུ་ན་

མྱོང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་མི་རིགས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་ཚད་མ་ཉེ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་ནི་རིགས་པ་དང་མི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་བཞི་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པའི་གནས་སྐབས་

ཡང་རེ་ཞིག་བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དག་སྤངས་པ་ཡིན་ན། ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་འགགས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ཏིང་ངེ་འཛིན་དེ་ནི་ཚོར་བ་ཚད་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རིག་པའི་ས་བོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །

ཚོར་བའི་ཁྱད་པར་དག་ཀྱང་དགག་པའི་ཕྱིར། །བདེ་བ་ཕན་འདོགས་མི་འདོད་དེ། །རེག་ལས་བྱུང་ཕྱིར་དེ་གཞན་བཞིན། །སྡུག་བསྔལ་གནོད་པའི་བདག་ཉིད་མིན། །གཏན་ཚིགས་བསྟན་པས་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། བདེ་བ་ནི་ཕན་འདོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ལ་སྡུག་བསྔལ་ནི་

གནོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཚོར་བ་བཞིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་བདེ་བ་ཉིད་ནི་འགའ་ཡང་མེད་ལ། གཅིག་ཏུ་སྡུག་

བསྔལ་བ་ཉིད་ཀྱང་འགའ་ཡང་མེད་ཅིང་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་གང་ན་ཡང་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་སྲེད་པ་ཟད་པ་གཏན་དུ་བདེ་བ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། གནས་སྐབས་སུ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་མྱོང་བ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་གང་གིས་ཀྱང་ཐ་སྙད་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །

དེ་ལ་བདེ་བ་ཉེ་བར་གདགས་པ་ནི་འཁོར་བ་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །སྡུག་མིན་བདེ་མིན་མི་འདོད་དེ། །འབྲས་བུ་སྲེད་ཕྱིར་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བའི་སྡུག་པ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ཡང་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འདོད་དེ། དེའི་

เล่ม ๙๘ · หน้า 72a

འབྲས་བུ་སྲེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེའི་ལས་གཞན་བཞིན་ནོ་ཞེས་དཔེ་ཉེ་བར་བཞག་གོ། །གང་གི་འབྲས་བུ་སྲེད་པ་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་སྲེད་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ཚོར་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ནི་སྲེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་

ཡོད་པས་ཚོར་བ་དག་ཀྱང་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། རྣམ་ཤེས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ནི། །དགག་པ་སྨྲ་བར་འདོད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དགག་པར་ཡང་འོག་ནས་སྨྲ་བར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཚོར་བ་རྣམ་གསུམ་ནི་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དགག་པ་

ན་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་དགག་པ་བྱས་པ་ཡང་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཕ་རོལ་གྱི་རྒྱལ་པོ་ཕམ་ན་དེའི་དམག་ཀྱང་ཕམ་པར་མངོན་པ་བཞིན་ནོ། །འདུ་ཤེས་འདུ་བྱེད་རྣམ་གཉིས་དག །དེས་ནི་རྣམ་པར་བཤད་གྱུར་ཏེ། །མཁས་པས་གཟུ་བོའི་བློ་དག་གིས། །ཅི་རིགས་པར་ནི་ཤེས་

པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུ་ཤེས་དང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དག་དགག་པ་ཡང་ཚོར་བ་བཀག་པ་དེས་དེ་དང་འདྲ་བར་རྣམ་པར་བཤད་པར་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདུ་ཤེས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་རྣམ་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར་སྨིག་རྒྱུ་དང་གྲོང་ཁྱེར་དང་། སྐྱེད་

མོས་ཚལ་གྱི་འདུ་ཤེས་བཞིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱང་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆུ་ཤིང་གི་ཕུང་པོ་བཞིན་ནོ། །རྣམ་ཤེས་དོན་དམ་ཉིད་དུ་ན། །དངོས་པོ་རྣམ་རིག་དངོས་ཉིད་མིན། །དམིགས་

དང་བཅས་ཕྱིར་འདུ་ཤེས་བཞིན། །ཡང་ན་འཇིག་ཕྱིར་མར་མེ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དོན་དམ་ཉིད་དུ་ན་དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་འདུ་ཤེས་བཞིན་ནམ། ཡང་ན་འཇིག་པའི་ཕྱིར་མར་མེ་

བཞིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དངོས་སུ་འདུག་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོའམ། ཡང་ན་འདི་ལ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་གནས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྟེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་གོ། །དེ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 72b

ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །ཕུང་པོ་བཀག་པ་དང་འདྲ་བར་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དག་ཀྱང་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་རྣམ་དཔྱད་པའི། །སྒྲུབ་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེས། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཁམས་ཞེས་བྱ། །སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་པར་བྱ། །

ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཁམས་ནི་བཅོ་བརྒྱད་དེ། དབང་པོ་དྲུག་དང་ཡུལ་དྲུག་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་དག་གོ། །སྐྱེ་མཆེད་ནི་བཅུ་གཉིས་ཏེ། མིག་ལ་སོགས་པ་དྲུག་དང་། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དྲུག་གི་བྱེ་བྲག་ལས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཚོགས་པ་ལས་མ་གཏོགས་

པར་ཇི་ལྟར་དམིགས་སུ་མེད་པ་དེ་ལྟར་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གདགས་པའི་དངོས་པོ་ཙམ་དུ་ནི་ཡོད་དེ། བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཇི་སྐད་དུ། སྲིད་གསུམ་བཏགས་པ་ཉིད་ཙམ་སྟེ། །དངོས་པོའི་ངོ་བོར་ཡོད་མ་ཡིན། །བཏགས་ལ་དངོས་པོའི་དངོས་ཉིད་དུ། །ངན་རྟོག་རྣམས་

ནི་རྟོག་པར་བྱེད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང་དེ་བཞིན་དུ། གཟུགས་ནི་དབུ་བ་རྡོས་པ་འདྲ། །ཚོར་བ་ཆུ་བུར་དག་དང་མཚུངས། །འདུ་ཤེས་སྨིག་རྒྱུ་འདྲ་བ་སྟེ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཆུ་ཤིང་བཞིན། །རྣམ་ཤེས་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཞེས། །དེ་ཉིད་གཟིགས་པས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་

བུའོ། །འདིར་སྨྲས་པ། ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་ནི་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་

བཞིན་ནོ། །ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་རྣམས་ལ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཡོད་དེ། དགེ་སློང་དག་གསུམ་པོ་འདི་དག་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཕུང་པོ་

དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་བཤད་པ། ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་འདུས་བྱས་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་འདུས་མ་བྱས་ཡིན། དེ་ལ་གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་ཡིན་ན་ནི་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལས་གཞན་པའི་སྐྱེ་བར་བྱེད་པ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 73a

དང་། གནས་པར་བྱེད་པ་དང་། འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པའི་དཔེ་མེད་དོ། །སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་བ་དང་། གནས་པའི་གནས་པ་དང་། འཇིག་པའི་འཇིག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ལ་ཡང་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ཡིན་ལ། སྐྱེ་བ་ནི། འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཚན་

ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ཕ་བུའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །གནས་པར་བྱེད་པ་ཡང་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་གནས་པར་བྱེད་པའི་བྲན་མོ་བུམ་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །འཇིག་པ་ཡང་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་

ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བུམ་པ་འཇིག་པར་བྱེད་པའི་ཐོ་བ་བུམ་པའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྨྲ་བར་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་འདུས་མ་བྱས་ཡིན་ན་ནི། དེ་དག་ཇི་ལྟར་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ནམ་

མཁའ་ནི་འདུས་བྱས་གང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་ཡང་མ་མཐོང་ངོ་། །གཞན་ཡང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པ་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མདོ་སྡེ་པ་དག་ན་རེ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་སོ་སོར་ངེས་པའི་མཐུ་བསྐྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུན་ལ་དུས་གཅིག་ཁོ་ནར་གང་མ་

བྱུང་བ་ལས་བྱུང་བ་དེ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུན་གྱིས་གནས་པ་ནི་གནས་པ་ཡིན་ལ། སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་དང་མི་འདྲ་བར་རྒས་ཤིང་བྲལ་བ་ནི་འཇིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོ་བ་དག་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་

འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་ན་རེ་སྔོན་མ་བྱུང་བ་ལས་བྱུང་བ་ནི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། སྐྱེས་པའི་གནས་པ་ནི་གནས་པ་ཡིན། གནས་པ་ལས་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དང་རྒ་བ་དང་རྙིངས་པ་དང་འགག་པ་ནི་འཇིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་འདུས་པ་

རྣམས་ནི་དུས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་མི་སྲིད་དེ། །རིམ་གྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དང་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་སོ་སོ་བ་དག་ཀྱང་མི་སྲིད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དངོས་པོ་མ་སྐྱེས་པ་ལས་ནི་གནས་པ་དང་འཇིག་པ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་

เล่ม ๙๘ · หน้า 73b

ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་ལ། དངོས་པོ་གནས་པ་ལ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །དངོས་པོ་ཞིག་པ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་གནས་པ་གཉིས་མེད་པའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་དོ། །སྐྱེ་བ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་གནས་པ་ལ་ཡང་

གནས་པ་མེད་པ་དང་། འཇིག་པ་ལ་ཡང་འཇིག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ལ་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་མེད་པས་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་སོ་སོ་བ་དག་གིས་ཀྱང་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་བྱ་བར་མི་ནུས་སོ། །དེ་ལྟར་དེ་དག་སེམས་ཀྱི་མདུན་དུ་བཞག་ནས་བཤད་པ། །སྐྱེ་སོགས་འདུས་བྱས་

ཉིད་ཀྱིས་ནི། །མཚན་ཉིད་མཚན་གཞིའི་ཉིད་མི་རིགས། །འདུས་བྱས་ཡིན་ཕྱིར་རྟོགས་བྱའི་ཕྱིར། །དེ་ལས་གཞན་པ་ཉིད་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་འདུས་བྱས་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་མཚན་གཞིའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་མི་

རིགས་ཏེ། འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་མཚན་ཉིད་དེ་ལས་གཞན་པའི་མཚན་གཞི་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ། །དེའི་ཕྱིར། སྐར་མ་རབ་རིབ་མར་མེ་དང་། །སྒྱུ་མ་ཟིལ་པ་ཆུ་བུར་དང་། །རྨི་ལམ་གློག་དང་སྤྲིན་

ལྟ་བུར། །འདུས་བྱས་དེ་ལྟར་བལྟ་བར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་དེ་དག་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གང་དག་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། །མཚན་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་ཀྱང་

མ་གྲུབ་སྟེ། །དངོས་རྣམས་མཚན་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་ཉིད་མི་འདོད། །ཅེས་སྨྲས་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་དོན་མ་གྲུབ། །དོན་འགལ་ཉིད་དུའང་གྱུར་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་

དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་སྔར་བསྟན་པ་དེའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོ་དག་གི་གཏན་ཚིགས་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་དོན་དབུ་མ་པ་ལ་མ་གྲུབ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་ཚིགས་དེའི་དོན་འགལ་བ་ཉིད་དུའང་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ་ས་ལ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 74a

སོགས་པ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དག་སྒྲུབ་པ་ལ་མཚན་ཉིད་ཡོད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དེ་ལྟར་འདི་བཤད་དེ། ས་ཡི་མཚན་ཉིད་ས་ཉིད་ཀྱིས། །སྲ་བ་ཉིད་དུ་མཚོན་མི་

རིགས། །ལུས་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་རྒྱུ་ཡིན་ཕྱིར། །མེ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མི་རིགས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅིག་པ་ཉིད་འགོག་སྟེ། །སའི་མཚན་ཉིད་ནི་ས་ཉིད་ཀྱིས་སྲ་བ་ཉིད་དུ་མཚོན་པར་མི་རིགས་ཏེ། ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་མེའི་མཚན་ཉིད་མེ་ཉིད་

ཀྱིས་སྲ་བ་ཉིད་དུ་མཚོན་པར་མི་རིགས་པ་བཞིན་ནོ། །ས་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟར་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། །དཔེར་ན་ཇི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་རིལ་བ་ལས་སློབ་མར་རམ། སློབ་མ་ལས་མཁན་པོར་མཐོང་ངམ་ཞེས་རིལ་བ་ཐོགས་པའི་སྒོ་ནས་སློབ་མ་ཡིན་པར་མཚོན་པའམ།

སློབ་མ་ཁྲིད་པའི་སྒོ་ནས་མཁན་པོ་ཡིན་པར་མཚོན་པ་ལྟ་བུའོ། །འདིར་ནི་ས་ཉིད་ཀྱིས་སའི་མཚན་ཉིད་དེ་དེ་ལྟར་མཚོན་པར་མི་རིགས་ཏེ། གལ་ཏེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ས་ཉིད་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་གང་གིས་དེ་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་སྲ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་

དུ། གླང་གི་མཚན་ཉིད་གླང་ཉིད་ཀྱིས། །ནོག་དང་ལྐོག་ཤལ་སོགས་མི་འདོད། །ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བློས་བརྟག་ཕྱིར། །དཔེར་ན་བོང་བུའི་མཚན་ཉིད་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཐ་དད་པ་ཉིད་འགོག་སྟེ། གླང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་གླང་ཉིད་ཀྱིས་ནོག་དང་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་

པར་མཚོན་པར་མི་འདོད་དེ། །ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བློས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བོང་བུའི་མཚན་ཉིད་བཞིན་ནོ། །གླང་ཉིད་ཀྱིས་བྱ་བ་ནི་གླང་གི་དངོས་པོ་སྟེ། རྟ་ལ་སོགས་པ་རིགས་མི་མཐུན་པ་དག་གིས་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །གླང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་གླང་གི་རྫས་ཀྱི་མཐུན་

པ་ཉིད་ནོག་དང་ལྐོག་ཤལ་དང་མཇུག་མ་དང་། རྨིག་པ་དང་རྭ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པར་མཚོན་པར་མི་འདོད་དེ། གལ་ཏེ་གླང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དང་གླང་གི་རྫས་གཉིས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བློས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། །དཔེར་ན་གླང་ཉིད་ཀྱིས་བོང་བུའི་མཚན་ཉིད་

เล่ม ๙๘ · หน้า 74b

མཚོན་པར་མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་རང་གི་སྡེ་པ་དག་ན་རེ། །མཚན་གཞི་ལས་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །དེ་མཚོན་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་ལས་སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོའི་མཚན་རྣམས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་

ཕྱིར་བཤད་པ། གཅིག་ན་ཇི་ལྟར་མཚན་ཉིད་ཡིན། །དེས་ནི་དེ་ཉིད་མི་མཚོན་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་གཞི་དང་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིན་ན། མཚན་གཞི་ནི་གང་། མཚན་ཉིད་གང་ཞེས་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ཡང་མེད་དོ། །ཡང་ན་མཚན་གཞི་གཅིག་ཁོ་ནས་སམ་

མཚན་ཉིད་གཅིག་ཁོ་ནས་འགྲུབ་པས་གཉིས་སུ་སྨོས་པ་ཟློས་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །བྱེ་བྲག་པ་དག་ནི་མཚན་གཞི་དང་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། །འདིས་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་འདི་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གཞན་ན་ཇི་ལྟར་མཚན་

ཉིད་ཡིན། །གཞན་གྱིས་གཞན་ཉིད་མི་མཚོན་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་གཞི་དང་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ་གཞན་གྱིས་གཞན་མཚོན་པར་གྱུར་ན་ལྐོག་ཤལ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་ཀྱང་རྟ་མཚོན་པར་འགྱུར་བ་དང་། མཚན་གཞི་མ་སྐྱེས་པའམ་ཞིག་པ་ན་

ཡང་མཚན་ཉིད་དམིགས་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མཚན་གཞི་ལས་མཚན་ཉིད་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འདི་ལ་མཚན་ཉིད་དང་བཅས་པ་ཞིག་གམ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། གལ་ཏེ་མཚན་ཉིད་དང་བཅས་པ་

ཡིན་ན་ནི་དེ་ལ་ཡང་མཚན་ཉིད་གཞན་ཡོད་པར་འགྱུར་ལ། ཡང་དེ་ལ་ཡང་མཚན་ཉིད་གཞན་དང་གཞན་ཡོད་པར་འགྱུར་བས་ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་ལྟར་ན་ཡང་མཚན་ཉིད་གཏན་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། ནམ་མཁའི་མེ་

ཏོག་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་གྲུབ་སྟེ། དེ་ལ་འདིར་ཁུངས་ནི། ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་སྟེ། །གང་ཆོས་གང་གི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་མཚན་ཉིད་མ་ཡིན་ཞིང་མཚན་ཉིད་མངོན་པར་

เล่ม ๙๘ · หน้า 75a

འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཆོས་འགའ་ཡང་ཉེ་བར་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། འཇིག་རྟེན་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་དེ། ནམ་མཁའ་ལ་ཡང་མཚན་ཉིད་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྐད་གསུངས་པ་དག་ཡིན་ནོ།། །།དབུ་

མའི་སྙིང་པོའི་འགྲེལ་པ་རྟོག་གེ་འབར་བ། བམ་པོ་ལྔ་པ། འདིར་སྨྲས་པ། ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དག་ནི་དོན་དམ་པར་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཡུལ་ལ་ཐ་སྙད་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བྱ་བ་མི་སྐྱེ་སྟེ། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་འགྲོ་བ་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །ལྷ་སྦྱིན་ལ་ནི་

དེའི་ཡུལ་ལ་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བྱ་བ་ཡོད་པས་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་མ་བརྟགས་ན་གྲགས་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབང་དུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པར་འདོད་ན་ནི་གྲུབ་པ་ལ་

སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་པ་མཉམ་པར་གཞག་པ་ཤེས་རབ་ཀྱིས་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དག་ལ་དོན་དམ་པར་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པར་ཡོད་པར་འདོད་ན་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་དོན་དམ་པར་དེའི་ཡུལ་ལ་གཏན་ཚིགས་

ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་ཡོད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན་གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་དོན་དམ་པར་ཡོད་པར་གྱུར་ན་དེ་སོང་བའམ་མ་སོང་བའམ་བགོམ་པའི་ལམ་ལ་ཡོད་པར་འགྱུར་གྲང་སྟེ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དང་བྱེ་བྲག་པ་དག་མ་སོང་བ་ལ་འགྲོ་བ་ཡོད་པར་འདོད་པ་དེ་དག་

དགག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། མ་སོང་བ་ལ་དོན་དམ་དུ། །འགྲོ་བ་ཡོད་པར་མི་འདོད་དེ། །ལམ་ཡིན་ཕྱིར་དང་འགྲོ་མེད་ཕྱིར། །དཔེར་ན་མ་འོངས་ལམ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགྲོ་བའི་བྱ་བ་མངོན་པར་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །གྲངས་ཅན་དག་ཀྱང་རྡུལ་གྱི་ཆས་ཆེ་བའི་

བྱ་བ་བྱེད་པའི་ཚོགས་ཀྱི་འཇུག་པ་མངོན་པར་གསལ་བའི་ཚེ་ནམ་སོང་བ་ལ་འགྲོ་བ་ཡོད་པར་འདོད་དེ། དེ་དག་ནི་མངོན་པར་གསལ་བ་བཀག་པས་འགྲོ་བ་ཡང་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་དོ། །འདིར་སྨྲས་པ། མ་སོང་བ་ལ་ནི་འགྲོ་བ་མེད་དེ་དེར་འགྲོ་བའི་བྱ་བ་མ་ཞུགས་པའི་

เล่ม ๙๘ · หน้า 75b

ཕྱིར་རོ། །སོང་བ་ལ་ཡང་འགྲོ་བ་མེད་དེ། འགྲོ་བའི་བྱ་བ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བགོམ་པ་ལ་ནི་རྐང་པ་གཉིས་འཇོག་པ་དང་། འདེགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་བྱ་བ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ནི་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞེ་ན། འདིར་བཤད་པ། བགོམ་ལ་དོན་དམ་ཉིད་དུ་ན། །འགྲོ་བ་

ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །སོང་དང་མ་སོང་མ་གཏོགས་པར། །བགོམ་པར་རྟག་ཏུ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ལ་བགོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་སོང་བའམ་མ་སོང་བའམ། གང་ཅུང་ཟད་ནི་མ་སོང་བ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། གཉི་གའི་དོན་ཡང་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །འོན་ཏེ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་

བགོམ་པ་ཞིག་ཡོད་པར་འདོད་ན། དེ་ལ་ཡང་གང་ནས་རྐང་པ་བཏེག་པ་དེ་ནི་སོང་བ་ཡིན་ལ། གང་དུ་རྐང་པ་འཇོག་པ་དེ་ནི་མ་སོང་བ་ཡིན་པས་དེ་གཉིས་ལས་མ་གཏོགས་པའི་གསུམ་པ་གང་བགོམ་པ་ཞེས་བྱ་བར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ཅི་ཡང་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་བགོམ་པ་ལ་ཡང་འགྲོ་བ་ཡོད་

པ་མི་འཐད་དོ། །ཅི་སྟེ་བགོམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ནི་སོང་བ་ཉིད་དམ་མ་སོང་བ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་གདགས་པར་མི་ནུས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། བགོམ་པ་སོང་དང་མ་སོང་བར། །བརྗོད་པ་མིན་ལའང་འགྲོ་མེད་དེ། །ལམ་ཡིན་ཕྱིར་ན་

འདས་པ་བཞིན། །ཡང་ན་མ་འོངས་ལམ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ལ་བློའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ནི་དེས་ན་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་ན་ཡང་དེ་ལ་འགྲོ་བ་ཡོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། ལམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འདས་པ་དང་མ་འོངས་

པའི་ལམ་དག་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། འགྲོ་བ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེས་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ན་གང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་ནི་དེས་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཐ་སྙད་མེད་དེ། རི་བོང་གི་རྭ་ཅན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །འགྲོ་བ་ཡོད་པ་ལ་ནི་དེས་དེ་དང་

ལྡན་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་དེ། །དཔེར་ན་ཙཻ་ཏྲ་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། འདིར་བཤད་པ། ཙཻ་ཏྲ་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དག་པར་ན་འགྲོ་བ་པོའམ་འགྲོ་བ་པོ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ལ་བརྟག་གྲང་ན་དེ་ལ་རེ་ཞིག །འགྲོ་མ་གྲུབ་ཕྱིར་འགྲོ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 76a

པོ་མེད། །དེ་ཕྱིར་དེ་ནི་འགྲོ་མི་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་སོང་བ་དང་མ་སོང་བ་དང་། བགོམ་པའི་ལམ་དག་ལ་འགྲོ་བ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། འགྲོ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འགྲོ་བ་པོ་ཡང་མེད་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་འགྲོ་བ་ཡོད་པ་ཞིག་

གང་དུ་འགྲོ་ན་ཙཻ་ཏྲ་འགྲོ་བ་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་དུ་འགྱུར། གལ་ཏེ་དེ་འགྲོ་བ་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ནི་དེ་ནམ་ཡང་འགྲོ་བའི་བྱ་བ་དང་བྲལ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་པོ་དེ་ནི་འགྲོ་བར་མི་འདོད་དོ། །ཁ་ཅིག་འགྲོ་བ་པོ་མ་ཡིན་པར་བྱ་བའི་ཤུགས་ཀྱིས་འགྲོ་བར་འདོད་པ་དེ་དག་ལ་

ཡང་། འགྲོ་པོ་མིན་པར་འགྲོ་མི་རིགས། །འགྲོ་དང་བྲལ་ཕྱིར་སྔོན་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་འགྲོ་བ་པོ་མ་ཡིན་པ་ཡང་འགྲོ་བར་མི་རིགས་ཏེ། འགྲོ་བ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྔོན་དང་ཕྱི་མ་དག་ལ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བར་མི་རིགས་པ་བཞིན་ནོ། །གཞན་

ཡང་གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་པོ་མ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་འགྲོ་བ་པོ་ཡིན། འོན་ཏེ་འགྲོ་བ་པོ་ཡིན་ན་ནི་འོ་ན་དེ་ལྟར་ན་འགྲོ་བ་པོ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་འགལ་ལོ། །རྣམ་གྲངས་ལས་འགྲོ་བ་པོ་ཡིན་པ་དང་། འགྲོ་བ་པོ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་འགྲོ་བ་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ལ་ནི་འགྲོ་བ་པོ་ཡིན་པ་དང་། འགྲོ་བ་པོ་མ་

ཡིན་པ་ལས་གཞན་པའི་གསུམ་པ་ནི་མེད་པས་དེ་ལ་འགྲོ་བ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་གྱི་ནའོ། །གལ་ཏེ་འགྲོ་བ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འགྲོ་བ་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་འདུག་པ་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འདུག་པ་པོ་དཔྱད་པ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཅི་འགྲོ་བ་པོ་འདུག་

གམ་འོན་ཏེ་འགྲོ་བ་པོ་མ་ཡིན་པ་འདུག་གྲང་ན་དེ་ལ་རེ་ཞིག་འགྲོ་བ་པོ་ནི་མི་འདུག་སྟེ། འགྲོ་བའི་བྱ་བ་དང་མ་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འགྲོ་བ་པོ་མ་ཡིན་པ་ཡང་མི་འདུག་སྟེ། འགྲོ་བ་དང་བྲལ་བ་ལ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་ཡང་འགྲོ་བ་ལས་ལྡོག་པའི་འདུག་པ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གཉིས་

ལས་གཞན་པའི་གསུམ་པ་ནི་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་འདུག་པ་པོ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །བྱེ་བྲག་པ་དག་གིས་སྨྲས་པ། གང་འགྲོ་བའི་བྱ་བ་མ་སྐྱེས་པས་མི་འགྲོ་བར་ནི་རིགས་སོ། །འགྲོ་བའི་བྱ་བ་སྐྱེས་པ་ནི་

เล่ม ๙๘ · หน้า 76b

འགྲོ་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྫས་ལས་གཞན་པའི་འགྲོ་བ་ཡོད་པས་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་འགྲོ་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་འགྲོ་བའི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་ཡུལ་ལས་ལྷ་སྦྱིན་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བློ་

འབྱུང་སྟེ། བློ་དང་སྒྲ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་དབྱུག་པ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བློ་འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་སྨྲ་བར་ནུས་སོ་ཞེ་ན། འདིར་བཤད་པ། རང་ལས་གཞན་པའི་དོན་འབྲེལ་པ། །འགྲོ་པོ་སྙམ་པའི་བློ་འདི་འདོད། །བློ་དང་སྒྲ་རྗེས་འཇུག་པའི་ཕྱིར། །དབྱུག་ཅན་

བཞིན་མིན་རྗེས་འགྲོ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་གིས་རང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་པའི་འགྲོ་བའི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་ཡུལ་ལ་ལྷ་སྦྱིན་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བློ་འབྱུང་སྟེ། བློ་དང་སྒྲ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར། །དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་དབྱུག་པ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བློ་

འབྱུང་བ་ལྟ་བུའོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་ཚིག་དེས་རང་ལས་གཞན་པའི་དོན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་འགྲོ་བ་པོ་སྙམ་པའི་བློ་འདི་འབྱུང་བར་འདོད་དེ། བློ་དང་སྒྲ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་དབྱུག་པ་ཅན་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚད་མ་ཉེ་བར་བཞག་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་མིན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་

མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ཅེ་ན། དབྱུག་པ་དང་དབྱུག་པ་ཅན་དག་ནི་དོན་དམ་པར་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་ལྡན་པ་ཤིན་ཏུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་དོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་ཡུལ་གཞན་དུ་འབྱུང་བའི་ཁྱད་པར་གྱི་མཚན་ཉིད་

ལ་འདི་འགྲོ་བ་དང་ལྡན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་ཙམ་ཡོད་མོད་ཀྱི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་དེ་ལས་གཞན་པའི་འགྲོ་བ་ནི་ཅི་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་སྡེ་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ་འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའི་ཚོགས་འདུན་པའི་རྒྱུ་དང་འབད་པ་བསྐྱེད་པས་

རླུང་གི་ཁམས་ཀྱིས་བདས་པས་ཡུལ་གཞན་དུ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་འབྱུང་བ་ལ་འགྲོ་ཞེས་བྱ་བར་ཟད་ཀྱི་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འགྲོ་བ་པོ་ལས་དོན་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ནི་མེད་དེ། སྐྱེ་བའི་ཕྱོགས་ཉིད་དུ་སྐྱེ་བ་པོ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་མེ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུན་བཞིན་པས་འགྲོ་བ་ནི་འཁྲུལ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་

เล่ม ๙๘ · หน้า 77a

ཟེར་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་དོན་དམ་པར་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་མེད་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་དེ་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུན་ཆགས་ཡུལ་གཞན་འབྱུང་བ་ཡི། །འདུ་བྱེད་རྒྱུན་ལ་བརྟེན་ནས་ནི། །མེ་ལ་སོགས་བཞིན་འཁྲུལ་པའི་

འགྲོ། །དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་དེ་ཉིད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། གཅིག་པ་ཉིད་དང་ཐ་དད་པ་ཉིད་བཀག་པའི་ཕྱིར་དང་། འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཤེས་པ་ཉིད་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ། །གྲངས་ཅན་དག་ནི་རྡུལ་གྱི་ཤས་ཆེ་བའི་བྱ་བ་བྱེད་པའི་

ཚོགས་ཀྱི་འཇུག་པ་མངོན་པར་གསལ་བའི་ཚེ་ན། འགྲོ་བ་པོ་ཡོད་པར་འདོད་པས་དེ་དག་གི་ཕྱིར། སེར་སྐྱ་པ་ཡིས་རྣམ་བརྟགས་པའི། །འགྲོ་པོ་དོན་དམ་ཉིད་མི་རིགས། །ཚོགས་པ་རྫས་སུ་མེད་ཕྱིར་དང་། །ཡང་ན་གཡོ་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །གལ་ཏེ་

སེར་སྐྱ་པ་དག་ན་རེ། གང་དག་ལ་ཚོགས་པ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་ནི་སྐྱོན་དེར་འགྱུར་གྱི། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ཚོགས་པ་ཅན་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་འདོད་དེ། བྱེད་པ་ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་རྣམས་མ་བཟུང་ན་བྱ་བ་ཚོགས་པ་ཅན་ཡང་གཟུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚོགས་པའི་

ཡན་ལག་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་འདི་ལྟར་གསལ་བར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཚོགས་པ་རྫས་ཡོད་དེ། །ཚོགས་བྱེད་མ་བཟུང་གཟུང་མེད་ཕྱིར། །དེ་ཡི་བདག་བཞིན་དེ་མི་རིགས། །དེ་དག་རྫས་སུ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་

བཞི་དང་། བྱེད་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱ་བ་བྱེད་པ་ཚོགས་པའི་ཡན་ལག་དེ་དག་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཇི་ལྟར་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ནི་སྔར་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་འགྲོ་བ་དང་འོང་བའི་རྣམ་པར་

བཞག་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཡིན་པས་དོན་དམ་པར་དཔྱད་པ་མི་བཟོད་དོ། །བྱ་བ་ལྷག་མ་དགག་པ་ཡང་། །ཕྱོགས་དེས་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ནི་ལྷ་སྦྱིན་སྨྲའོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་སྨྲས་པ་སྨྲའམ། འོན་ཏེ་མ་སྨྲས་པ་སྨྲ་གྲང་ན། རེ་ཞིག་སྨྲས་པ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 77b

ལ་ནི་སྨྲ་བ་མེད་དེ། ཚིག་གི་བྱ་བ་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་སྨྲས་པ་ལ་ཡང་སྨྲ་བ་མེད་དེ། ཚིག་གི་བྱ་བ་མ་ཞུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨྲ་བཞིན་པ་ཡང་སྨྲ་བ་མེད་དེ། སྨྲས་པ་དང་མ་སྨྲས་པ་མ་གཏོགས་པར་སྨྲ་བཞིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཇི་ལྟར་སྨྲ་བ་པོ་སྨྲའམ་སྨྲ་བ་པོ་མ་

ཡིན་པ་སྨྲ་གྲང་ན། དེ་ལ་སྨྲ་བ་པོ་གང་སྨྲ་བར་འགྱུར་བ་ནི་མེད་དེ། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྨྲ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྨྲ་བ་པོ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་སྨྲ་བ་མེད་དེ། སྨྲ་བ་དང་མི་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་གཉིས་ལས་གཞན་པའི་སྨྲ་བ་པོ་ནི་མི་འཐད་དེ། སྔོན་དང་ཕྱི་མ་དག་ལ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་བཞིན་

པས་དེའི་ཕྱིར་སུ་ཞིག་སྨྲ་བར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་སྨྲ་བ་པོ་དང་སྨྲ་བ་གཅིག་གམ་ཐ་དད་པ་ཅིག་ཡིན་གྲང་ན། གཉི་ག་ཡང་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཟ་བ་པོ་ཟ་བར་བྱེད་པ་དང་། བྱེད་པ་པོ་ལས་བྱེད་པ་དང་། གཅོད་པ་པོ་གཅོད་པ་དང་། ལྟ་བ་པོ་ལྟ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་འགྲོ་

བ་དང་འགྲོ་བ་པོ་བཀག་པ་བཞིན་དུ་དཔྱད་པ་དང་དགག་པ་འདྲ་བར་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུང་ལས། རབ་འབྱོར་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་འོང་བ་དང་འགྲོ་བ་མེད་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་གནས་དེ་ལས་མི་འདའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། འདི་ལ་འོང་མེད་འགྲོ་བ་འགའ་ཡང་མེད། །ཆོས་

རྣམས་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའ་ཇི་བཞིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བླུན་པ་དང་། སེམས་མེད་པ་དང་། བྱ་བ་མེད་པ་དང་། རྩྭ་དང་ཤིང་དང་རྩིག་པ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ་ནང་གི་དངོས་

པོ་རྣམས་ནི་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་ནི་དེ་དག་མེད་དེ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལས་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་དག་མེད་པ་བཞིན་ནོ། །ནང་གི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ནི་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་དག་ཡོད་དེ། གང་གི་

ཕྱིར་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། དམ་ཆོས་རྣམ་པར་མི་ཤེས་པའི། །བྱིས་པ་ལ་ནི་འཁོར་བ་རིང་། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འཁོར་བའི་བཙོན་ར་ནས་ཡང་དག་པར་བཟླ་བའི་ཕྱིར་འཕགས་པའི་ལམ་ཡན་ལག་བརྒྱད་པ་བསྟན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན།

เล่ม ๙๘ · หน้า 78a

འདིར་བཤད་པ། གལ་ཏེ་དངོས་ཉིད་ཡོད་འདོད་དེ། །འཁོར་དང་ཐར་པ་ཡོད་ཕྱིར་ན། །གང་ཚེ་ཇི་ལྟར་རྣམ་བརྟགས་པ། །དེ་དག་རང་བཞིན་རྣམ་དཔྱད་ན། །ངེས་གཟུང་མེད་པ་དེ་ཡི་ཚེ། །ཇི་ལྟར་བཅིངས་ཤིང་གང་ནས་ཐར། །གང་གི་ཚེ་

མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་དག་གིས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ནང་གི་དངོས་པོ་དེ་དག་གི་རང་བཞིན་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་རིམ་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ན། །ངེས་པར་གཟུང་དུ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་གང་ཞིག་དེ་ལྟར་བཅིངས་ཤིང་གང་ནས་ཐར་བར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་

དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དོ། །ཅི་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་དག་མི་འཐད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད། ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་མ་ཡིན་པ། །སྒྱུ་མ་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང་། །རང་གི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དབང་ལས། །བདག་ཉིད་ཁྱད་པར་འཐོབ་ལ་འཐད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། གང་དག་ལ་འདུ་བྱེད་

རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་སྔར་དཔྱད་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གི་ཕྱིར་བཅིངས་པ་དང་ཐར་བ་དག་མི་འཐད་དོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྱུ་མ་དང་སྨིག་རྒྱུ་ལྟ་བུ་རང་གི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་དབང་ལས་སྐད་ཅིག་མ་སྔ་མ་དང་མཚན་ཉིད་མི་འདྲ་བའི་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་

ཐོབ་པ་དག་ལ་ནི་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་དག་འཐད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ན་ཞུགས་པ་བདག་དང་བདག་གིར་འཛིན་པའི་འཛིན་ཁྲིས་ཟིན་པ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པའི་ལྕགས་སྒྲོག་གིས་བཅིངས་པ་ལས་ཡང་དག་

པའི་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པས། བཅིང་བ་མཐའ་དག་བཀྲོལ་ཞིང་འཁོར་བའི་བཙོན་ར་ནས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཐ་སྙད་དུ་གཏོགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ཐ་སྙད་གདགས་པ་འཐད་དོ། །དོན་དམ་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡང་ཇི་སྐད་དུ། དེ་བཞིན་གཤེགས་

པས་འཁོར་བ་ལྡོག་པར་མཛད་ཀྱང་དེར་འགའ་ཡང་འཁོར་བ་མེད་ལ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་སྟོན་པར་མཛད་ཀྱང་དེར་འགའ་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །རང་གི་སྡེ་པ་ཁ་ཅིག་ན་རེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་

เล่ม ๙๘ · หน้า 78b

པའི་རྒྱུན་འབྲེལ་པའི་མིང་དང་གཟུགས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཐར་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་ལྡན་པ་ནི་བཅིངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བཅིངས་པ་ལ་དམ་པའི་ཆོས་མཉན་པ་དང་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་སྒྲོན་མ་

མི་ཤེས་པའི་མུན་པ་དང་བྲལ་བ་སྐྱེས་པས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་འཆིང་བ་ལས་གྲོལ་བ་ནི་ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བའོ་ཞེས་ཟེར་བ་དེ་དག་གི་ཕྱིར་བཤད་པ། མིང་དང་གཟུགས་ནི་དོན་དམ་དུ། །འཁོར་བར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། །འདུས་བྱས་ཡིན་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་གྱི། །ས་ལ་སོགས་

པ་མི་འདོད་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་མིང་ནི་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞི་པོ་དག་གོ། །གཟུགས་ནི་ལུས་དང་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚོགས་སོ། །དེ་ནི་དོན་དམ་པར་ན་འཁོར་བར་འབྱུང་ཞིང་འགྲོ་བ་དང་ཀུན་དུ་འགྲོ་བར་མི་རིགས་ཏེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་དག་གིས་མངོན་པར་འདུས་བྱས་པའི་

ཕྱིར། དཔེར་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་ས་ལ་སོགས་པ་དག་འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བར་མི་འདོད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཐར་པ་ཡང་མི་འཐད་དེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། མིང་གཟུགས་དོན་དམ་ཉིད་དུ་ན། །ཇི་ལྟར་ཡང་ནི་ཐར་མི་འགྱུར། །སྐྱེ་དང་ལྡན་ཕྱིར་འཇིག་པའི་ཕྱིར། །ཕྱི་རོལ་ཆུ་ལ་སོགས་

པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་དེའི་རྒྱུན་ཐར་པར་བརྟག་གམ་སྐད་ཅིག་མ་ཐར་པར་བརྟག་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་རྒྱུན་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཆུའི་རླབས་འབྱུང་བ་དང་འགག་པ་བཞིན་ལ་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་བཅིངས་པ་ནི་བཅིངས་པའི་དུས་ཉིད་དུ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་དང་།

དུས་ཕྱི་མར་འབྱུང་བ་ཡང་བཅིངས་བཞིན་ཁོ་ནར་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཐར་པར་ག་ལ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་མིང་དང་གཟུགས་ལ་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་དག་མི་འཐད་དོ། །གནས་མ་བུའི་སྡེ་པ་དག་ནི་ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་རྣམས་ལས་གཞན་པའི་གང་ཟག་འཁོར་བ་དང་

ཐར་པར་འདོད་པས་དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། གང་ཟག་ཡང་དག་ཉིད་དུ་ནི། །འཁོར་དང་ཐར་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། །གདགས་བྱ་ཡིན་ཕྱིར་ཁང་པ་བཞིན། །བརྗོད་བྱ་ཡིན་ཕྱིར་དྲི་དང་འདྲ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་རྩྭ་དང་ཤིང་དང་ས་དང་སྨྱིག་མ་དང་རྡོ་བ་དང་སོ་ཕག་ལ་སོགས་

เล่ม ๙๘ · หน้า 79a

པ་དག་གིས་ཁང་པར་གདགས་པ་དེ་བཞིན་དུ། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དག་ལ་བརྟེན་ནས་གང་ཟག་ཏུ་གདགས་པར་ཟད་པས་དེ་དག་མེད་པར་དེ་བསྟན་དཀའོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ཟག་ནི་ཁང་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་གདགས་པར་བྱ་བ་

ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། དྲི་བཞིན་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་མེད་དོ། །ཡང་ན་གང་ཟག་དེ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་སུ་རུང་བ་དང་མྱོང་བ་དང་མཚན་མར་འཛིན་པ་དང་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པར་བྱེད་པ་དག་ལས་གཞན་

པའི་མཚན་ཉིད་དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་པས། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། ཡང་ན་གང་ཟག་གང་ཟག་མིན། །རྒྱུ་དང་ལྡན་ཕྱིར་བུམ་པ་བཞིན། །སྐྱེ་དང་ལྡན་ཕྱིར་འཇིག་པའི་ཕྱིར། །ཤེས་བྱ་ཡིན་ཕྱིར་འོང་བ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་གང་ཟག་

དེ་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་ཞིག་ཡིན་ནམ། གཞན་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་གྲང་ན། གལ་ཏེ་གཞན་ཡིན་ན་ནི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་མ་ཡིན་ན་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཞིག་པ་ན་གང་ཟག་ཀྱང་འཇིག་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་གང་ཟག་དེ་གཅིག་པ་ཉིད་

དང་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ལ། །རྫས་སུ་ཡང་ཡོད་པར་འདོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། གང་ཟག་བརྗོད་དུ་མེད་ཕྱིར་བས། །རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་གྲུབ་སྟེ། །དྲི་དང་དཀར་སྔོར་བརྗོད་མེད་པའི། །མོ་གཤམ་བུས་ནི་མ་ངེས་འགྱུར། །

ཞེས་བྱ་བ་ལ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་ཕ་རོལ་པོའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏེ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་གང་ཟག་དེ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་མི་འགྲུབ་སྟེ། ཅི་རེ་ཞིག་དྲི་བརྗོད་དུ་མེད་ཀྱང་རྫས་སུ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་ཀྱང་

བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྫས་སུ་ཡོད་པར་འགྱུར་རམ། །འོན་ཏེ་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དཀར་པོ་དང་སྔོན་པོར་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྫས་སུ་མེད་པ་བཞིན་དུ་གང་ཟག་ཀྱང་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར། རྫས་སུ་མེད་པར་འགྱུར་བ་མ་ངེས་པས་དེ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཉམས་སོ། །དེ་ལྟར་ཕུང་པོ་བདག་

เล่ม ๙๘ · หน้า 79b

མེད་ཅིང་། །སྲོག་མེད་སེམས་ཅན་ཡོད་མིན་པ། །མཁས་པས་གཟུ་བོའི་བློ་དག་གིས། །ཅི་རིགས་པར་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་དགག་པ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ། །དེ་ལ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཅན་དང་བྱེ་བྲག་པ་དག་གི་གཞུང་ལས་

རྒྱུན་དུ་འགྲོ་བའམ། འབྱུང་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བརྟག་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཅེས་བྱའོ། །སྲོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཅེར་བུ་པ་དག་གི་གཞུང་ལས་འཚོ་བའི་དོན་གྱིས་སྲོག་ཅེའོ། །སེམས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒོལ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞུང་ལས་ཡོད་པའི་དངོས་པོ་ནི་སེམས་ཅན་ནོ་ཞེ་

འམ། །འགྲོ་བ་རྣམས་སུ་སྦྱོར་བ་ནི་སེམས་ཅན་ནོ་ཞེའོ། །གང་ཟག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གནས་མ་བུའི་སྡེ་པ་དག་གི་གཞུང་ལས་ཡང་འགྲོ་བ་ལེན་པའི་ཕྱིར་གང་ཟག་ཅེའོ། །བདག་བཀག་པ་བཞིན་དུ་སྲོག་དང་གང་ཟག་དགག་པ་ཡང་འདྲ་བར་མཐོང་ནས། ལུས་དང་དབང་པོའི་

ཚོགས་རྣམས་ལ། །དེ་ཉིད་དུ་ན་བདག་མེད་འདོད། །རྒྱུ་དང་ལྡན་ཕྱིར་ཀ་བ་བཞིན། །ཡང་ན་བསགས་ཕྱིར་གྲོག་མཁར་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། བདག་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་ལས་བདག་བྲལ་བའི་ཕྱིར་བདག་མེད་དོ། །གྲོག་མཁར་བཞིན་ཞེས་བྱ་ནི་གྲོག་མའི་བྲུན་བཞིན་

ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མུ་སྟེགས་ཅན་དག་ན་རེ་བདག་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དྲན་པ་དང་ངོ་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གིས་ལུས་དང་དབང་པོའི་ཚོགས་དག་ནི་བདག་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་བདག་

མེད་པ་དག་ལ་ནི་དྲན་པ་དང་ངོ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་མ་མཐོང་བས་དེའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་བདག་གི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་བདག་ཡོད་པ་ཁོ་ནར་རྗེས་སུ་དཔག་གོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདིར་བཤད་པ། དྲན་པ་དང་ནི་ངོ་ཤེས་དང་། །ཤེས་སྐྱེ་ལ་སོགས་གཏན་ཚིགས་

ཀྱིས། །བདག་ཡོད་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ། །གཏན་ཚིགས་རྣམས་ནི་མ་གྲུབ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཡུལ་དྲན་པ་ནི་དྲན་པའི་ཆོས་སོ། །ངོ་ཤེས་པ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་སོ། །རྟོག་གེའི་ཡུལ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དེ་དག་ནི་བདག་མེད་ཀྱང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་སོ་སོར་ངེས་

เล่ม ๙๘ · หน้า 80a

པ་ཚོགས་པའི་དབང་ལས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དེ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་ཕ་རོལ་པོའི་གཏན་ཚིགས་རྣམས་ནི་སངས་རྒྱས་པ་དག་ལས་གཞན་དུ་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་། ཕུང་པོ་ལས་གཞན་པའི་

བདག་མེད་པའི་ཕྱིར་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། གལ་ཏེ་དབང་བཅས་ལུས་ལ་ནི། །བདག་ཡོད་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་བྱེད་ན། །གཏན་ཚིགས་ཐུན་མོང་ཉིད་མི་འགྱུར། །རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ལ་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་

དམིགས་པའི་ཕྱིར་བདག་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པ་ནི་ཅི་དང་འདྲ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་བདག་མེད་པ་དག་ལ་ཡང་དྲན་པ་དང་ངོ་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་དག་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ལ་སོགས་

པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གི་དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་ཁ་ཅིག་ལ་ཉེ་བར་གདགས་སུ་རུང་བའི་ཕྱིར་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཉིད་དེ། དཔེར་ན་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་སེང་གེ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་བྲམ་ཟེའི་ཁྱེའུ་དེ་ལ་གཡེར་བག་དང་། གཏུམ་བག་དང་། མཐུ་རྩལ་

ལ་སོགས་པ་དག་སྣང་བས་དེ་ལ་སེང་གེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་ཉེ་བར་གདགས་སུ་ཡོད་པ་ལས་ན། ལོགས་ཤིག་ན་སེང་གེ་ཞེས་བྱ་བ་རལ་པ་སྤུངས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་ལྡན་པའི་རི་དྭགས་ཀྱི་རྒྱལ་པོ་དངོས་ཡོད་པར་ཤེས་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལུས་དང་དབང་པོ་དང་བློའི་ཚོགས་སྐད་ཅིག་མ་ལ་

དྲན་པ་དང་ངོ་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བར་གདགས་པ་སྣང་བ་ལས་ན་བདག་ཅེས་བྱ་བ་དངོས་པོ་གང་ལ་དེ་དག་ཡོད་པའི་བདག་དེ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཕ་རོལ་པོ་དག་དྲན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉེ་བར་གདགས་པ་ཡོད་པའི་སྒོ་ནས། ལུས་དང་དབང་པོ་དང་བློའི་

ཚོགས་དེ་ལས་གཞན་པའི་བདག་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་དོགས་པ་བསུ་ནས་འདིར་སློབ་དཔོན་གྱིས་བཤད་པ། གལ་ཏེ་བདག་སྒྲ་དོན་བཞིན་ཏེ། །འགའ་ལ་ཉེ་བར་གདགས་པའི་ཕྱིར། །སེང་གེའི་སྒྲ་དང་འདྲ་ཞེ་ན། །བདག་ནི་གྲུབ་པ་ཉིད་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་

เล่ม ๙๘ · หน้า 80b

གི་ཕྱིར་དཔེ་མེད་པ་དང་། གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་གང་ཁ་ཅིག་ལ་ཉེ་བར་གདགས་པ་དེ་ནི་འདུས་པའི་ཚོགས་ལ་མཐོང་སྟེ། སེང་གེ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བཞིན་ནོ། །བདག་ནི་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་མ་ཡིན་པ་གང་

ལ་ཡང་ཉེ་བར་གདགས་པ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་དཔེ་མེད་དོ། །གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁོ་བོ་ཅག་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བདག་གི་སྒྲ་དངོས་སུ་འདོགས་ཏེ། །འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཡང་སྲིད་པ་ལེན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཡིན་ནོ་ཞེས་ལུས་དང་དབང་པོའི་

ཚོགས་དག་ལ་ཉེ་བར་འདོགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དཔེར་ན་ཡན་ལག་ཚོགས་པ་ལ། །ཤིང་རྟ་ཞེས་ནི་དྲན་པ་ལྟར། །དེ་བཞིན་ཕུང་པོ་རྣམས་བརྟེན་ནས། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ནི་སེམས་ཅན་བརྗོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་རྣམ་ཤེས་ཡུལ་ལ་ནི། །དོན་བཞིན་

གཞན་ལ་སྒྲུབ་ཅེ་ན། །རྟག་དང་ཀུན་འགྲོ་སོགས་བྲལ་ཕྱིར། །འགལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་སྟེ་ཕ་རོལ་པོ་དག་སངས་རྒྱས་པ་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱི་བདག་དངོས་ཡིན་པར་ཐ་སྙད་གདགས་པ་གྲུབ་པ་དེ་ཁོ་བོ་ཅག་བདག་དམ་པ་གཞན་ལ་དོན་ཇི་ལྟ་བ་

བཞིན་གྱི་བདག་དངོས་ཡིན་པར་ཐ་སྙད་གདགས་སུ་རུང་བར་སྒྲུབ་པོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ན་བདག་དམ་པ་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་རྟག་པ་དང་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བས་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་མི་རྟག་པ་དང་། ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་མ་ཡིན་

པ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་དམ་པ་ཆོས་ཅན་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་གསལ་བའི་ཕྱིར་འགལ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ལའང་དོན་དམ་དུ། །བཅིངས་དང་ཐར་པ་ཡོད་མི་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་མིང་དང་གཟུགས་སམ། གང་ཟག་གམ། བདག་གང་ལ་ཡང་བརྟག་མི་བཟོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་

བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སོང་དང་མ་སོང་བགོམ་པ་ཡི། །དེ་བཞིན་སེམས་ལ་ལྷག་མ་བཤད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་སོང་བ་དང་མ་སོང་བ་དང་བགོམ་པ་ལ་འགྲོ་བ་མི་འཐད་པ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱང་བཅིངས་པའམ་མ་བཅིངས་པའམ། འཆིང་བ་བཞིན་པ་ཞིག་འཆིང་གྲང་། །གྲོལ་བ་ཡང་

เล่ม ๙๘ · หน้า 81a

གྲོལ་བའམ་མ་གྲོལ་བའམ་གྲོལ་བཞིན་པ་ཞིག་འགྲོལ་གྲང་ན། དེ་ལ་རེ་ཞིག་བཅིངས་པ་ལ་ནི་ཡང་འཆིང་བ་དོན་མེད་དོ། །མ་བཅིངས་པ་ལ་ཡང་འཆིང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གྲོལ་བ་བཞིན་དུ་འཆིང་བ་མེད་དོ། །འཆིང་བཞིན་པ་ལ་ཡང་གཉི་གའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་

རོ། །གྲོལ་བ་ལ་ཡང་འགྲོལ་བ་མེད་དེ། བཅིངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་གྲོལ་བ་ལ་ཡང་འགྲོལ་བ་མེད་དེ། དཔེར་ན་ཉོན་མོངས་པ་མཐའ་དག་གིས་བཅིངས་པ་བཞིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གྲོལ་བཞིན་པ་ལ་འགྲོལ་བ་ཡོད་དེ། མཚན་ཉིད་ལས། མི་སློབ་སེམས་ནི་

སྐྱེ་བཞིན་པ། །སྒྲིབ་པ་ལས་ནི་རྣམ་པར་འགྲོལ། །ཞེས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། འགྲོལ་བཞིན་པ་དེ་ཡང་གང་ཡིན། གལ་ཏེ་བཅིངས་པ་ཡིན་ན་ནི། །བཅིངས་པ་དང་འགྲོལ་བ་གཉིས་དུས་གཅིག་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་མ་བཅིངས་པ་ཡིན་ན་ནི་དེ་གང་

ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར། གལ་ཏེ་གཉིས་ཀའི་བདག་ཉིད་གཅིག་ན་ནི་མི་མཐུན་ཏེ་གལ་ཏེ་བཅིངས་པ་ཡིན་ན་ནི་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་ལ། འོན་ཏེ་གྲོལ་བ་ཡིན་ན་ནི་བཅིངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ན་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཉམས་སོ། །སློབ་པའི་སེམས་སེམས་སྔ་མའི་

སྐད་ཅིག་མ་ལ་ལྟོས་ནས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་རྟོག་པ་ལ་ནི་ཐ་སྙད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདོད་པ་ཉམས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ལ་ཡང་དོན་དམ་པར་ནི་བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་དག་མི་འཐད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུང་ལས་རིགས་ཀྱི་བུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་འཁོར་བ་སེལ་བར་མི་མཛད་ལ། མྱ་ངན་ལས་

འདས་པ་སྒྲུབ་པར་ཡང་མི་མཛད་དེ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་མཉམ་པ་ཉིད་ལ་འཁོར་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མེད། མྱ་ངན་ལས་འདའ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མེད། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་འགྱུར་བ་ཡང་མེད། རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་

ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན། འོ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ཆགས་པས་ཆོས་རྣམས་མི་ཤེས་ཤིང་། །ཆགས་པས་ཆོས་རྣམས་མི་མཐོང་སྟེ། །མི་གང་

เล่ม ๙๘ · หน้า 81b

འདོད་ཆགས་བསྟེན་བྱེད་པ། །དེ་ཚེ་མུན་པས་མུན་ནག་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཉེས་དམིགས་བསྟན་པ་མཛད་ཅིང་། །གང་དག་འཕགས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ངོམས་པ་དེ་དག་ནི་ངོམས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་བྱང་

བའི་ཡོན་ཏན་བསྔགས་པར་མཛད་ཅེ་ན། བཤད་པ། ཆགས་པ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུའི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་འཇུག་པ་ཤས་ཆེ་བ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་བུད་མེད་བཟང་མོ་ལ་ཆགས་པ་ལྟ་བུ་དང་། དེའི་ཉེས་དམིགས་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀུན་རྫོབ་པའི་འདོད་

ཆགས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དོན་དམ་པར་ནི། གང་ཚེ་སེམས་ནི་འགག་པ་ལ། །མངོན་དུ་ཕྱོགས་ཤིང་སྐྱེས་པའི་ཚེ། །གང་ལ་གང་གིས་ཆགས་པར་འདོད། །ཆགས་པ་འགའ་ལའང་མི་འདོད་དོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་འདོད་ཆགས་དང་ལྷན་

ཅིག་སྐྱེས་པའི་སེམས་ལ་ཆགས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ཡིན་ན་དེ་ཡང་གང་གི་ཚེ་འགག་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་བཞིན་ཁོ་ནར་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ན་སེམས་འགག་པའི་ཆོས་ཅན་དེ་ལ། གང་ལ་འདོད་ཆགས་གང་གིས་ཆགས་པར་འགྱུར། །གཞན་ཡང་འདོད་ཆགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་

འགགས་ཤིང་ཉམས་པ་ན་ཆགས་པ་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་དེ། འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཆགས་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་ལ་ཡང་འདོད་ཆགས་ཡོད་པར་མི་འདོད་དེ། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་བཞིན་

ཆགས་ཤེ་ན། །དེ་ཅི་གལ་ཏེ་སྐྱེ་མངོན་ཕྱོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་སེམས་སྐྱེ་བཞིན་པ་ཆགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱེ་བཞིན་པ་དེ་ཅི་སྐྱེས་པའམ་མ་སྐྱེས་པ་ཞིག་ཡིན། གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །

མ་སྐྱེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་བྱ་བ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན། མ་སྐྱེས་པ་ལ་དེ་མི་འདོད། །གཞི་མེད་བྱ་བ་མི་ལྡན་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་བྱ་བ་ནི་བྱེད་པ་པོ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ལྷ་སྦྱིན་ཟ་བར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན། སྐྱེ་བཞིན་

เล่ม ๙๘ · หน้า 82a

པ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པས་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་པས་དེ་ཅི་ལྟར་སྐྱེ་བའི་བྱ་བ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་སྐྱེ་བཞིན་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་དེ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དང་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པས། སྐྱེ་བཞིན་སྐྱེས་དང་

མ་སྐྱེས་པར། །བརྗོད་པ་མིན་ལའང་ཆགས་པ་མེད། །བརྗོད་མེད་སེམས་ཀྱང་ཆགས་མིན་ཏེ། །བརྗོད་དུ་མེད་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ཀྱང་ཆགས་པ་ཉིད་དམ་ཆགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས།

ཇི་ལྟར་འདོད་ཆགས་ལས་ཆགས་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ནི་ཆགས་པ་ཡི། །རྣམ་པར་སྐྱེས་པ་ཆགས་འདོད་དེ། །ཤེལ་ལ་ཚོན་ཆགས་བློ་བཞིན་ན། །དེའི་བློ་ཇི་ལྟར་ཆགས་ཉིད་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆགས་པ་དང་།

ལྷག་པར་ཆགས་པ་དང་འདོད་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་དག་ནི་རྣམ་གྲངས་ཏེ། སེམས་དེ་དག་གི་རྣམ་པར་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཆགས་པར་འདོད་དེ། ཤེལ་ལ་ཚོན་གྱིས་ཆགས་པའི་བློ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་ཕ་རོལ་པོའི་བསམ་པ་ཉེ་བར་བཞག་པའི་དཔེ་དེ་ལ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་

སྟོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་ནོར་བུ་ཤེལ་ལ་ཁ་བསྒྱུར་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གྱུར་པ་ན། དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལ་ཆགས་པ་ཞེས་ཉེ་བར་འདོགས་པས་དེའི་བློ་ཡང་ཆགས་པ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ནི་རེ་ཞིག་ནོར་བུ་ཤེལ་དེ་ཉིད་ཀྱང་

ཆགས་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་བློ་ལྟ་ཆགས་པ་ཉིད་དུ་ག་ལ་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་དང་པོ་ཡུལ་དང་ཕྲད་པ་ན་ཆགས་པའི་རྣམ་པར་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ལ་ཆགས་པ་ཞེས་ཉེ་བར་གདགས་པར་ཟད་ཀྱི་དེ་ཆགས་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། །རྟོག་པ་དང་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་རྣམ་པར་

རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་མངོན་པར་བསྒྲུབས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཉིས་པའི་བློ་སྐྱེ་བ་དེ་ལ་ནི་རེ་ཞིག་ཡུལ་ཉེ་བར་གནས་པ་མེད་དོ། །སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་དང་པོའི་རྗེས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་ཐ་སྙད་གདགས་སུ་རུང་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་ཡུལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཆགས་

เล่ม ๙๘ · หน้า 82b

པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །འདོད་ཆགས་རྟོག་པ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན། །འདོད་ཆགས་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམ་ཀུན། །ཅི་རིགས་པར་ནི་ཤེས་པར་བྱ། །དངོས་པོ་རྫས་ལ་བརྟེན་རིགས་ན། །དེ་ཡང་དེ་ལས་དབྱེར་ཡོད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ན་ཆགས་པར་བྱེད་པའི་དངོས་པོ་ནི་འདོད་ཆགས་

སོ། །དངོས་པོ་དེ་ཡང་རྫས་ལ་བརྟེན་ཏེ་དཔེར་ན་སྣམ་བུའི་ཚོན་དང་། འབྲས་ཆན་གྱི་ཚོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྟ་བུར་རིགས་གྲང་ན། དངོས་པོ་དེ་ཡང་རྫས་དེ་ལས་ཐ་དད་པར་དབྱེ་ཞིང་བསྟན་པར་མི་ནུས་ཏེ། །དཔེར་ན་སྣམ་བུ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཚོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། །འབྲས་

ཆན་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཚོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་འདིས་སེམས་འདི་ཆགས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་འདི་སྒྲུབ་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྟོག་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ཇི་བཞིན་དུ། །སེམས་ལའང་ཆགས་པ་

འཐད་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཆགས་པ་གཉིས་དབྱེར་མེད་པས་རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་བསམས་སོ། །དེ་གཉིས་དབྱེར་མེད་པ་ནི་ཚད་མ་འདིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། འདོད་ཆགས་ཆགས་ལས་གཞན་མི་རིགས། །ཆགས་པ་

མ་བཟུང་གཟུང་མེད་ཕྱིར། །ཆགས་པ་ཉིད་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ནི་ཆགས་པ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། །ཆགས་པ་ཡང་འདོད་ཆགས་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་དཔེར་ན་ཆགས་པ་ཉིད་བཞིན་ཏེ། འདོད་ཆགས་དང་ཆགས་པ་གཉིས་ཐ་དད་

པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་དད་ནའང་། དེས་ནི་མི་ཆགས་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་དག་འདོད་ཆགས་ནི་ཆགས་པ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་ཏེ། །དཔེར་ན་ལེབ་རྒན་རྩི་དང་གུར་གུམ་ལ་སོགས་པ་གོས་པ་ཆགས་པ་བཞིན་དུ། ཁ་དོག་ཡིད་འཕྲོག་པ་དང་། སྒྲ་སྙན་པ་དང་། དྲི་

ཞིམ་པ་དང་། རོ་མངར་བ་དང་། རེག་བྱ་འཇམ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་འདུན་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་སེམས་ཆགས་པར་འགྱུར་བར་འདོད་པ་དེ་ལ་ཡང་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་འདྲ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ལ་སོགས་པས་ནི་སེམས་ཆགས་པར་འགྱུར་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་

เล่ม ๙๘ · หน้า 83a

ཉིད་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་ཆགས་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། ཡུལ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་དག་གིས་ཀྱང་ཆགས་པར་མི་འགྱུར་བ་འདི་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡང་དག་པར་བརྗོད་དགོས་སོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་སེམས་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་འདོད་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་

དམིགས་སུ་ཡོད་ཅིང་དེས་ཆགས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་རྣམ་པར་རིག་པའི་སེམས། །འདོད་ཆགས་ལས་གཞན་ཡོད་མིན་ཏེ། །དམིགས་པ་ལ་སོགས་མཚུངས་ཕྱིར་དང་། །ཐ་དད་རྒྱུ་གཞན་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་

མཚན་ཉིད་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་སོ་སོར་རྣམ་པར་རིག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་འདོད་ཆགས་ཀྱི་མྱོང་བ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཡུལ་གཞན་འགའ་ཡང་

ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། གང་གིས་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བའི་རྒྱུ་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཕྱིར་འདུས་པ་གཅིག་རང་ཉིད། །སྐྱེས་ལ་ལྟོས་ནས་འདུས་པ་ཅན། །ཐ་སྙད་བསྟན་པ་ཉིད་འདོད་དེ། །མེ་ཏོག་རྒྱས་པས་ཤིང་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ལུགས་ནི་ཡང་

དག་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་འདུས་པའི་ཡན་ལག་གཅིག་རང་གི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་འདུས་པ་ཅན་དག་ལ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཐ་སྙད་དུ་བསྟན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། དཔེར་ན་རྩ་བ་དང་། མྱུ་

གུ་དང་ལྕུག་མ་དང་། སྦལ་མིག་དང་། ལོ་མ་དང་མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་ལ་སོགས་འདུས་པ་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་ཤིང་ལ་མེ་ཏོག་གམ་འབྲས་བུའི་ཡན་ལག་གང་ཡང་རུང་བ་ཅིག་ཤས་ཆེར་གྱུར་པ་མཐོང་བ་ལ་ལྟོས་ནས་ཤིང་མེ་ཏོག་རྒྱས་སོ་ཞེའམ། ལྗོན་པ་འབྲས་བུ་ཆགས་སོ་

ཞེས་ཐ་སྙད་གདགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལ་གནས་སྐབས་གཞན་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་དུ་གདགས་པར་ཟད་དེ། །དེ་ཡང་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པས་འདོད་ཆགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་

เล่ม ๙๘ · หน้า 83b

ཕྱིར། ཆགས་པ་ཡང་ག་ལ་ཡོད་ལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ལུང་ལས། རབ་ཀྱི་རྩལ་གྱིས་རྣམ་པར་གནོན་པ་གཟུགས་ནི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཆོས་ཅན་

མ་ཡིན། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ཅན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ།། །།དབུ་མའི་སྙིང་པོའི་འགྲེལ་པ་རྟོག་གེ་འབར་བ། བམ་པོ་དྲུག་པ། འདིར་སྨྲས་པ། འདོད་ཆགས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་སྤང་བ་བསྟན་

པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དགའ་བའི་འདོད་ཆགས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་སྲེད་པ་ཟད་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་དང་། འགོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བཤད་པ། ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཚུལ་

གྱིས་འདོད་ཆགས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་སྤངས་ཕྱིར་ནི་མྱ་ངན་འདས། །མི་རིགས་དེ་ཉིད་མི་འཐད་ཕྱིར། །མྱ་ངན་འདས་པ་དོན་དམ་དུ། །དངོས་དང་དངོས་མེད་མཚན་ཉིད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པས་དོན་དམ་པར་དཔྱད་པ་མི་བཟོད་

པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་མི་རིགས་སོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། འདི་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དང་། རྟག་པ་དང་རྟག་པའི་དངོས་པོ་བདག་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །མདོ་སྡེ་པ་དང་གོས་དམར་སྡེ་པ་དག་ནི་ཕུང་པོ་མེད་པ་ཙམ་སྟེ། མར་མེ་ཤི་བར་གྱུར་པ་ལྟར། །དེ་ཡི་

སེམས་ནི་རྣམ་པར་ཐར། །ཞེས་བརྗོད་དོ། གནས་མ་བུའི་སྡེ་པ་དག་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ལུས་དང་དབང་པོ་དང་། བློ་མེད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ལ། གཏན་གྱི་བདེ་བ་བླ་ན་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་

དངོས་པོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེའི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་བཀག་པས་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་བཀག་པ་བྱས་པར་འགྱུར་བས་དེའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་དགག་པར་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་འདས་དངོས་ན། །དངོས་པོ་ཡིན་ཕྱིར་དེ་འདུས་བྱས། །

เล่ม ๙๘ · หน้า 84a

ཞེས་བྱ་བ་ལ་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྟེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་འདུས་བྱས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོར་རྗེས་སུ་དཔོག་པས་འདུས་བྱས་ཉིད་ཀྱིས་འདུས་མ་བྱས་ཉིད་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཆོས་

ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཉམས་སོ། །གཞན་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཡིན་པར་འདོད་ན། གལ་ཏེ་འདུས་བྱས་ཡིན་ན། གཉེན་པོ་མ་ཡིན་འདུས་བྱས་ཕྱིར། །དཔེར་ན་འདུས་བྱས་འགག་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལྟར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དངོས་མེད་

གཞན་རྟེན་འགྱུར། །དངོས་པོ་མེད་ཕྱིར་ཞིག་པ་བཞིན། །དེ་ནི་གཉེན་པོར་མི་འདོད་དེ། །གཞན་ལ་རྟེན་ཕྱིར་ཞིག་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། རྫས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དག་ནི་རྣམ་གྲངས་ཏེ། གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་

ཡིན་ན་བདེ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་པས་ངོ་བོ་ཉིད་ཉམས་སོ། །དེ་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པར་ཡང་འགྱུར་ཏེ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞིག་པ་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཀོང་བུ་དང་འབྲུ་མར་དང་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པ་འདུས་པ་ལས་

མར་མེ་ཞེས་བྱ་བར་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པ་ཕྱིས་དངོས་པོ་མེད་པར་གྱུར་པ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་བཞིན་དུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཕུང་པོའི་རྒྱུན་གྱི་སྲེད་པ་ཟད་པ་ལས་ལེན་པ་མེད་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་མར་མེ་ཞིག་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་

ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཁྱེད་ཅག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་མི་འཇིག་པ་དང་རྟག་པར་ཁས་ལེན་ན་དེ་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་དང་། ཞིག་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ན་འཁོར་བའི་གཉེན་པོ་ཉིད་ཡིན་པར་ཡང་མི་འཐད་དོ། །འོ་ན་ལུང་ལས། དགེ་སློང་དག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་ནི་

མ་སྐྱེས་པ་དང་། མ་བྱུང་བ་དང་། འདུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་དུ་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་པས་འདུས་མ་བྱས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བཤད་པ། དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་མི་རིགས། །དགག་པ་གོང་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་

เล่ม ๙๘ · หน้า 84b

གལ་ཏེ་དེ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་འདུས་བྱས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་འདུས་བྱས་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། འདུས་མ་བྱས་མ་ཡིན་ཏེ་སྐྱོན་གོང་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དང་ཐ་སྙད་གདགས་སུ་རུང་བ་ཉིད་དང་མ་སྐྱེས་པ་དང་རྟག་

ཏུ་གནས་པ་ཉིད་དུ་བརྟག་གྲང་ན། གྲངས་ཅན་དག་གིས་རབ་བརྟགས་པའི། །གྲོལ་བའི་སེམས་ལས་ཁྱད་ཅི་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཅན་དག་ཀྱང་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་མ་སྐྱེས་པ་མི་འཇིགས་པ་བྱ་བ་དང་། བྱེད་པ་མཐར་ཐུག་པ་ནི་སྐྱེས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་

གྲོལ་བའི་བདག་ཉིད་ཡོད་པར་འདོད་པས་གང་དག་གིས་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དོན་ཐམས་ཅད་ནང་དུ་བསྡུ་བ་དང་། ཕྱི་རོལ་དུ་སྤྱོད་པ་མེད་པར་ངེས་པར་བརྟགས་པ་དེ་དག་ཀྱང་གྲངས་ཅན་གྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་མཚུངས་སོ། །

མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཟད་པ་ཉིད་ཡིན་པར་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། ཉོན་མོངས་རྣམ་རྟོག་གཙུབ་ཤིང་ལས། །བྱུང་བ་རང་གི་ངང་ཟད་པ། །དེ་ལ་བསགས་པ་ཡོད་མིན་པས། །གང་ཟག་ཁྱོད་ཐར་མི་ཟད་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཡང་

དག་པ་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་ཏུ་རྟོག་པས་ཀུན་ནས་བསླང་བ་ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་རྙོག་པ་དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའི་སྒྲིབ་པ་ཁོང་ཁྲོ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་གིས་སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་ཅིང་དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པས་རྣམ་

པར་རྟོག་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་བསགས་པ་མེད་པས་རང་གི་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཟད་པར་འགྱུར་བས་དེ་དག་ལ་དང་པོ་ཉིད་ནས་ཀུན་ཏུ་སྦྱོར་བ་མེད་ན་ཟད་པ་ག་ལ་ཡོད། ཟད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་གང་ཐར་པར་འགྱུར། དེའི་ཕྱིར་གང་གི་ཟད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཁྱོད་ཀྱི་ཐར་པ་ཟད་པ་མེད་པ་ཞེས་

བྱ་བར་ཡོད་པར་འདོད། ཡང་ན་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ནི་མ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བསགས་པ་མེད་དོ། །བསགས་པ་མེད་ན་གང་གིས་བཅིངས་ཤིང་གང་ལས་ཐར་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་མེད་

เล่ม ๙๘ · หน้า 85a

ལ་རྟོག་པ་ཡང་། །དེ་བཞིན་མེད་ཕྱིར་ཚུལ་གཉིས་མཚུངས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །ཟད་པ་ཅན་ནམ་ཟད་མེད་ན། །གང་གིས་ཟད་པས་ཐར་པ་སྨྲོས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རེ་ཞིག་རང་གི་ངང་གིས་ཟད་པ་ཅན་མར་མེ་བཞིན་དུ་ཟད་པ་ལ་ནི་ཐར་པ་མི་འཐད་དོ། །ཟད་

པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཟད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུ་ལ་ཐར་པ་མེད་དོ། །ཅི་ཐར་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་དེ། དོན་དམ་པར་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་བཞིན་སྟོང་ཉིད་རྟོགས་པའི་ཕྱིར། །དེ་ཡི་བློ་ཡང་ལྡོག་གྱུར་པས། །ཟད་མེད་

མི་ཟད་ཆོས་ཉིད་འཐོབ། །ཐོབ་པ་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་གི་ཚེ་དེས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་དང་སེམས་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལེགས་པར་རྟོགས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ན། དེས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ཐར་པའི་བློ་ཡང་ལྡོག་པས། ཉོན་

མོངས་པ་བསགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་མི་ཟད་པས་ཟད་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་འཐོབ་སྟེ། ཐོབ་པ་མེད་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས། ང་ནི་ཐོབ་པ་མེད་པ་ཁོ་ནར་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སྙིང་པོ་ལས་ལངས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། ཚེ་དང་

ལྡན་པ་ཤ་ར་དྭ་ཏིའི་བུ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡོད། །མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་གཉིས་སུ་བརྗོད་པར་ཟད་ཀྱི་དོན་དམ་པར་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་འདོད་པ་ལ་མི་བརྟེན་པས།

ཡང་དག་ཇི་བཞིན་ཡོངས་རྟོག་པ། །བདག་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་དག །ལྟ་ངན་ནད་དྲི་ངན་བསྒོས་པའི། །སྒྲེགས་པའི་ཚིག་ལ་རྟེན་མི་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་གི་རང་དགས་ཉེ་བར་སྦྱར་བའི་ཚིག་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་ནི་མཁས་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་

ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་བདག་ལ་ཕན་པར་འདོད་པ་དག་རྟེན་པར་མི་བྱེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱི་ཚིག་དེ་དག་ནི་ལྟ་བ་ངན་པའི་ནད་དྲི་ང་བས་བསྒོས་པའི་སྒྲེགས་པའི་ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྟ་བ་ངན་པ་ཉིད་ནད་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་དྲི་ངན་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་བསྒོས་པའི་སྒྲེགས་པའི་

เล่ม ๙๘ · หน้า 85b

ཚིག་གང་དག་ལ་ཁྱད་པར་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དེ་ལྟ་བུ་དག་ཡོད་པ་དེ་དག་ནི་ལྟ་བ་ངན་པ་དེའི་ནད་དྲི་ང་བས་བསྒོས་པའི་སྒྲེགས་པའི་ཚིག་དག་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྟེན་པར་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་དག་ལ་བརྟེན་ན་ཅི་ཉེས་ཤེ་ན། ལྟ་བ་ལོག་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་གང་དག་ཡིན་པ་

དག་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བའམ་དུད་འགྲོའི་སྐྱེ་གནས་སམ་གཤིན་རྗེའི་འཇིག་རྟེན་དག་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། དད་པ་ཅན་ནི་ཉེས་བཟུང་བས། །ཁྲོས་པ་གཞན་ནི་ཞེ་སྡང་གིས། །དད་པ་ཅན་ཡང་བསྲེགས་བསྟན་ན། །ཞེ་སྡང་ཅན་དག་བསམ་ཅི་

དགོས། །ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་སྨྲས་པ། འདོད་ཆགས་ནི་ཡང་དག་པར་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་མི་རྟག་པ་དང་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་བདག་མེད་པ་དང་། མི་སྡུག་པ་དག་ལ། རྟག་པ་དང་བདེ་

བ་དང་། དངོས་པོ་དང་། བདག་དང་སྡུག་པར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་དག་ནི་ཡོད་དོ། །དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། མ་རིག་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་རྩ་བ་ཡིན་ལ། མ་རིག་པའི་རྩ་བ་ནི་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་

བྱེད་པ་ཡིན། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྩ་བ་ནི་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། བཤད་པ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །འདོད་ཆགས་ཡོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། །འདོད་ཆགས་བཞིན་དུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར། །རྟོགས་

པ་དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཀྱང་འདོད་ཆགས་བཞིན་དུ་བརྟག་པར་བྱ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དེ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའམ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མ་གྱུར་པའམ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་འགྱུར་བཞིན་པའམ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཐ་དད་དམ། འོན་ཏེ་ཐ་མི་དད་ཅེ་

ན། ཕྱིན་ཅི་ལོག་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་ན་འདོད་ཆགས་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་མི་འཐད་པས། དེའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྟོག་པ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡི། །ངོ་བོ་ཉིད་ཕྱིར་སྔར་བཀག་ཕྱིར། །གང་གིས་དེས་ནི་ཆགས་འགྱུར་བའི། །

เล่ม ๙๘ · หน้า 86a

འདོད་ཆགས་ཆགས་པའི་དངོས་ཉིད་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་སྔར་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་སྤྱིར་དགག་པ་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་འདོད་ཆགས་ཞེས་བྱ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཡོད་པ་དེ་གང་ཡིན། གང་འདོད་ཆགས་

དེས་ཆགས་པར་འགྱུར་བའི་སེམས་དེ་ཡང་གང་ཞིག་ཡིན། དེས་ནི་སྡང་དང་རྨོངས་ལ་སོགས། །སོ་སོར་བཤད་པ་བྱས་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་དང་ཆགས་པ་བཀག་པའི་ཚུལ་དེས་ཞེ་སྡང་བ་དང་གཏི་མུག་དང་རྨོངས་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་འདྲ་བར་བཀག་པར་

ཤེས་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གང་ཚེ་སེམས་ནི་འགག་པ་ལ། །མངོན་དུ་ཕྱོགས་ཤིང་སྐྱེས་པའི་ཚེ། །གང་ལ་གང་གིས་སྡང་བར་འདོད། །སྡང་བ་འགག་ལའང་མི་འདོད་དོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་བཞིན་སྡང་ཞེ་ན། །དེ་ཅི་གལ་ཏེ་སྐྱེ་མངོན་ཕྱོགས། །མ་སྐྱེས་པ་ལ་དེ་མི་

འདོད། །གཞི་མེད་བྱ་བ་མི་ལྡན་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བཅིངས་ཐར་མ་གྲུབ་ཕྱིར། །ངོ་བོ་ཉིད་མེད་གཡོ་བ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་དག་གིས་སྔར་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ།

བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དང་། དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། བཅིངས་པ་དང་ཐར་པ་དག་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གྲངས་ཅན་དག་ན་རེ། སྲ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་བྲལ་བའི་ས་ལ་

སོགས་པ་ནི་རྫས་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཆུ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་བཅད་པའི་དངོས་པོར་སྣང་བའི་བློའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་རྫས་ལས་དོན་གཞན་མ་ཡིན་ནོ། །སྲ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་མཚོན་པའི་ས་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནི་རྫས་ལས་དོན་གཞན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཟེགས་ཟན་པ་དག་ན་རེ།

དངོས་པོ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་ཡོན་ཏན་གཞན་ཉིད་དང་། གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ལ་ཡང་གཞན་ཉིད་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་གདགས་ཏེ། དེ་ལ་ས་ལ་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཡོད་ལ། ཆུ་ལ་སོགས་པ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 86b

ལ་ནི་སའི་གཞན་ཉིད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་གཉི་གའི་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དགག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། །ས་ནི་དོན་དམ་ཉིད་དུ་ན། །ས་ལས་གཞན་མིན་ཉིད་མི་འདོད། །རྒྱུ་དང་ལྡན་ཕྱིར་རླུང་བཞིན་དང་། །དངོས་པོ་ཡིན་ཕྱིར་ཤེས་པ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲ་བ་ཉིད་མ་གཏོགས་པར་

ས་ཞེས་བྱ་བ་ཅི་ཡང་མེད་ལ། ས་མ་གཏོགས་པར་ཡང་གང་གིས་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་གཞན་ཉིད་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་ཚད་མ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། དངོས་པོ་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རོ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་

ཚིག་གོ། །ས་ལས་དོན་དམ་ཉིད་དུ་ན། །ཆུ་ནི་གཞན་པར་མི་གཟུང་སྟེ། །སྐྱེ་དང་ལྡན་པའི་རྫས་ལས་ནི། །ས་གཞན་མིན་པ་ཇི་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་དོན་ནི་དཔེར་ན་རྫས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་སའི་ཐ་སྙད་གཞན་ཡིན་ཡང་དངོས་པོ་གཞན་ཉིད་དུ་མི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་

དུ། ཆུ་ཡང་གང་གིས་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཅི་སྟེ་འདི་སྙམ་དུ་རྫས་ཀྱི་བདག་ཉིད་དང་སའི་བདག་ཉིད་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་རུང་སྟེ། འདི་ལྟར་དེ་ལ་སྒྲ་དང་བློ་ཡང་ཐ་དད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ས་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ནི་གཞན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། སྒྲ་དང་བློ་ཐ་

དད་པ་ཡང་ཡོད་ལ། ལས་དང་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཐ་དད་པས་དེའི་ཕྱིར་ས་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་གཞན་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན་བཤད་པ། ས་ལ་སོགས་པས་སྒྲ་བློ་དང་། །ལས་དང་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པས། །དེ་དག་གཞན་ཉིད་མི་འདོད་དེ། །བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་དང་མི་ལྡན་ཕྱིར། །

ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདིར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཉིད་དེ་དེ་ཉིད་ཆོས་ཡིན་པས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཆོས་སོ། །དེ་དང་མི་ལྡན་པ་ནི་ལྡན་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཆུ་ལ་སོགས་པ་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔར་བསྟན་ཟིན་པས། དེའི་ཕྱིར་གཞན་ཉིད་མ་

གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དཔེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དང་མི་ལྡན་ནོ། །ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་དེ་ནི་མ་ངེས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་མིན་གཞན་ཡང་། །ཐ་སྙད་ཡོད་ཕྱིར་མ་ངེས་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། མཆི་གུའི་

เล่ม ๙๘ · หน้า 87a

ལུས་ཞེས་བྱ་བ་དག་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་ཡང་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། །དེས་ན་རེ་ཞིག་ཇི་ལྟར་གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སྒྲ་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་ཡོད་ཀྱང་གཟུགས་དང་། གཟུགས་ཀྱི་བདག་ཉིད་གཞན་

ཉིད་མ་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་ས་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་སྒྲ་ཐ་དད་པ་ཡོད་ཀྱང་དངོས་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རམ། འོན་ཏེ་ཇི་ལྟར་ལྷ་སྦྱིན་གྱི་ལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྒྲ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དངོས་ཀྱང་གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་བཞིན་དུ་ས་དང་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ཡང་སྒྲ་ཐ་

དད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དངོས་ཀྱང་ཐ་དད་པར་འགྱུར་བ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་ཅིང་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་མ་གྲུབ་ཕྱིར། །དེ་དོན་མ་གྲུབ་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་བློ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་དེའི་དོན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་དེའི་

དོན་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བས། ཕ་རོལ་པོས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་དོན་ནི་དོན་དམ་པ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་སོགས་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་ཀྱང་། །དེ་ཕྱིར་དེ་དག་འཁྲུལ་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱད་པར་གཞན་ཉིད་སྟོན་པའི་གཏན་ཚིགས་དག་གོ། །ཁྱད་པར་

བརྗོད་པར་གྱུར་ཀྱང་ནི། །འགལ་བས་ངེས་པར་བཟློག་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དགག་པ་སྒྲུབ་པའི་ཚིག་གིས་སོ། །གཅེར་བུ་པ་དག་ནི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་འདོད་དེ། ས་ལས་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དག་གཞན་ཉིད་

དེ་མཚན་ཉིད་དང་ལས་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། །སྲ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པས་འདུས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེ་ན། དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། །གཉི་ག་ཉིད་ཀྱང་མི་རུང་སྟེ། །འགལ་ཕྱིར་མེ་ལ་གྲང་དྲོ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་

གལ་ཏེ་ས་ལས་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དག་གཞན་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་གཞན་མ་ཡིན་པར་འགྱུར། ཅི་སྟེ་གཞན་མ་ཡིན་ན་ནི་འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་དང་འགལ་ཏེ། དཔེར་ན་གལ་ཏེ་མེ་ཚ་བ་ཡིན་ན་ནི་ཇི་ལྟར་གྲང་བ་ཡིན། ཅི་སྟེ་གྲང་བ་ཡིན་ན་ནི་འོ་ན་དེ་ལྟར་ན་ཇི་ལྟར་ཚ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 87b

བཞིན་ནོ། །གཞན་ཡང་། གཞན་དང་གཞན་མིན་ཕྱོགས་དགག་པ། །བསྟན་ཕྱིར་དེ་ཡང་བཟང་པོ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་གཞན་ཉིད་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་དགག་པ་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར། །དེ་གཉིས་ལས་མ་གཏོགས་པ་གང་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་

གཞན་ཡང་ཡོད་དེ་དེའི་ཕྱིར་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་དེ་ཡང་བཟང་པོ་མ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་གཉི་གར་སྨྲ་བ་དག་འདི་སྐད་ཅེས། མེ་ཡང་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བཙོ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་ནི་ཚ་བ་ཡིན་ལ་བདེན་པའི་གསང་སྔགས་ལ་སོགས་པས་བྱིན་གྱིས་བརླབས་པ་དག་ལ་ནི་གྲང་བ་

ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་མེ་ཡང་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཀྱི་དཔེ་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་དག་གི་ཕྱིར་བཤད་པ། གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཉིད་ཡིན་ཡང་། །ཀུན་ལ་གྲགས་པའི་ཆ་དཔེར་བསྟན། །དེས་ན་གཞན་ལ་དཔེ་མེད་པ། །རབ་ཏུ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་

མེ་ལ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་འགའ་ཞིག་ཡོད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ལ་གང་འཇིག་རྟེན་ཀུན་ལ་གྲགས་པའི་ཆ་དེ་དཔེ་ཉིད་དུ་བསྟན་པས་དེའི་ཕྱིར་གཉི་གར་སྨྲ་བ་དག་ལ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དཔེ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཉི་གའི་བདག་ཉིད་དེ་ཡང་དོན་དམ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་

ལྟོས་ནས་འགྲུབ་པ་སྟེ། །གཉིས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག །སྔར་མ་གྲུབ་ན་མི་འགྲུབ་ཕྱིར། །ཡིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་བརྟགས་པར་ཟད། །ཅེས་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ན་ཁ་བ་ལ་སོགས་པ་གྲང་བ་དག་ལ་ལྟོས་ནས་མེ་ལ་སོགས་པ་ཚ་བ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་ལ། མེ་ལ་སོགས་པ་ཚ་བ་

ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་ཁ་བ་ལ་སོགས་པ་དག་གྲང་བ་ཉིད་དུ་བརྟག་སྟེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་གྲང་བ་དང་ཚ་བ་དེ་གཉིས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་སྔ་ན་མ་གྲུབ་པའི་ཚེ་ན་ཕྱི་མ་ཡང་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་ལ་ལྟོས་ན་ཅིག་ཤོས་འགྲུབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཚེ་ན། དེ་ལ་ལྟོས་ནས་

འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་ཡང་མི་འགྲུབ་པས། དེ་དག་ནི་ཡིད་ལ་བསམས་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་རིང་པོ་དང་ཐུང་ངུར་རྟོག་པ་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་རིང་པོ་ཡོད་ན་ཐུང་ངུ་ཡོད་པར་འགྱུར་ལ། ཐུང་ངུ་ཡོད་

เล่ม ๙๘ · หน้า 88a

ན་རིང་པོ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་དེ་གཉིས་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་མེད་ན་མི་འགྲུབ་པ་བཞིན་ནོ། །བདག་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་བདག་མེད་པ་ཡང་ཡིན་པ་དང་། རྟག་པ་ཡང་ཡིན་ལ་མི་རྟག་པ་ཡང་ཡིན་པ་དང་། དངོས་པོ་ཡང་ཡིན་ལ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་

ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ། གཉི་གར་སྨྲ་བ་ཐམས་ཅད་ལ། །དགག་པའི་ཚུལ་ཡང་དེ་ཉིད་དོ། །ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །འདི་ལྟར་འདི་སྐད་བསྒྲུབ་བསྟན་པས། །ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་ཉིད་མ་གྲུབ། །ཅེས་བྱ་བ་ནི། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །

ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་གྱི་མཇུག་བསྡུ་བ་བྱེད་པ་ནི། །དེ་ལྟར་འདུས་བྱས་ཆོས་དེ་དག །བསྡུ་བས་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ། འདུས་བྱས་ཀྱི་དངོས་པོ་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེའི་གཉེན་པོ་འདུས་མ་བྱས་

ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འདིར་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་དངོས་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དཔེར་ན་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྤྲུལ་པའི་གཟུགས་བཞིན་ནོ། །འདུས་བྱས་ལ་ནི་གཉེན་པོ་འདུས་མ་བྱས་ཡོད་པས་དེའི་ཕྱིར་ན་འདུས་བྱས་ནི་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་འདིར་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་

དངོས་པོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བའི་གཞུང་གིས་བཤད་པ། །འདུས་མ་བྱས་ནི་འགོག་གཉིས་དང་། །ནམ་མཁའ་དང་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་འདུས་མ་བྱས་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་དང་། སོ་སོར་མ་བརྟགས་པར་འགོག་པ་དང་།

ནམ་མཁའ་དང་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི་ཤེས་རབ་སྟེ། དེས་ཉོན་མོངས་པ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་བརྟགས་ཏེ། འགོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ། འགོག་པ་སྟེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །སོ་སོར་མ་བརྟགས་

པར་འགོག་པ་ནི་འགའ་ཞིག་གིས་དངོས་པོ་རྣམས་འགོག་པ་ལ་མི་འབྲལ་བ་གང་ཡིན་པའོ། །ནམ་མཁའ་ནི་གོ་སྐབས་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་མི་སྒྲིབ་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ནི་སྔ་ན་མེད་པ་དང་ཞིག་ནས་མེད་པ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་མེད་པ་དང་། གཏན་མེད་

เล่ม ๙๘ · หน้า 88b

པ་དག་གིས་མཚོན་པ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དོ། །དེ་དག་ནི་རྟག་པ་ཡིན་ཏེ། མི་འགྱུར་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཞིའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག །སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་ནི། །དོན་དམ་དུ་ན་དངོས་པོ་ཡིན། །རྟག་དང་རང་བཞིན་མི་འགྱུར་ཕྱིར། །མོ་

གཤམ་བུ་ཡི་གཟུགས་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རྟག་པ་དང་རང་བཞིན་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མི་འཐད་དེ། །མོ་གཤམ་བུའི་ལུས་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གཞན་བསྟན་པའི་ཕྱིར། མ་སྐྱེས་ཕྱིར་དང་རྒྱུ་

མེད་ཕྱིར། །དེ་བཞིན་ལས་ཀྱང་མེད་ཕྱིར་དང་། །འདུས་བྱས་མ་བསྡུས་ཕྱིར་དང་ནི། །འགག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཡང་ངོ་། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་ཏེ། སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་ནི་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་ལྷག་མའོ། །དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ནི་སྐྱེ་བ་

དང་རྒྱུ་དང་། ལས་དང་། འདུས་བྱས་དང་། འགག་པ་དག་གིས་མཚོན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་དང་། རྒྱུ་མེད་པ་དང་། ལས་མེད་པ་དང་། འདུས་བྱས་མ་ཡིན་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་

པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འགག་པ་ཡང་མེད་དེ། འདི་ལྟར་སྐྱེས་པ་ལ་འགག་པ་འཐད་ཀྱི། མ་སྐྱེས་པ་ལ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་འབྲས་བུ་གང་འདོད་པ། །དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། མ་སྐྱེས་ལ་སོགས་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས། །གླང་ཆེན་ཀླད་ཀྱི་རྭ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་

བྱ་བས་ནི་དེ་རྒྱུ་མ་ཡིན་པར་འགོག་པར་བྱེད་དེ། འདུས་མ་བྱས་གང་གི་འབྲས་བུ་གང་ཞིག་ཡིན་པར་འགའ་ཞིག་གིས་ཇི་ལྟར་བརྟགས་པ་དེ་ལ་འདུས་མ་བྱས་དེ་ནི་འབྲས་བུ་དེའི་རྒྱུ་ཡིན་པར་མི་རིགས་ཏེ། སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་དག་གི་

ཕྱིར། དཔེར་ན་གླང་པོ་ཆེའི་ཀླད་ལ་རྭ་ཉིད་མེད་པ་དེ་དེ་ལས་གཞན་པའི་སེང་གེའི་ཁྲི་ལ་སོགས་པ་དག་གི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ནི་གཞན་དུ་བརྟགས་ཏེ། མ་སྐྱེས་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡི། །འབྲས་བུ་མི་འདོད་ཤེས་པར་བྱ། །འབྲས་བུ་ཡིན་ཕྱིར་སྦྲང་རྩི་ནི། །མཁའ་མིན་

เล่ม ๙๘ · หน้า 89a

སོགས་རྒྱུ་ལྡན་མིན་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བས་ནི་དེ་རྒྱུ་མ་སྐྱེས་པའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པར་འགོག་པར་བྱེད་དེ། འབྲས་བུ་གང་ལ་རྒྱུ་མ་སྐྱེས་པ་ཡོད་པ་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་དེ་རྒྱུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་།

ལྡན་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་ཕ་རོལ་པོ་དག་གིས་བརྟགས་པ་དེ་ལྟར་མི་འདོད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། །འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་སྦྲང་རྩི་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་ལྡན་

པའི་རྒྱུར་མི་འདོད་པ་བཞིན་ཏེ། དཔེར་ན་སྦྲང་བུའི་སྦྲང་རྩི་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་མེ་ཏོག་མ་ལ་ཏི་དང་། པདྨ་དང་། ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། མེ་ཏོག་དེ་དག་སྐྱེས་པས་སྦྲང་རྩི་དེ་རྒྱུ་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་འདོད་

ཀྱི། །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་མ་སྐྱེས་པ་ཡིན་པས་སྦྲང་བུའི་སྦྲང་རྩི་དེ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་གི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པར་མི་འདོད་པ་བཞིན་དུ། སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་དེ་ཡང་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་མ་སྐྱེས་པ་དང་ལྡན་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པར་མི་

འདོད་དོ། །དེས་ནི་ནམ་མཁའ་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཕྱོགས་དང་དུས་དང་བདག་ལ་སོགས། །འདུས་མ་བྱས་པ་ཇི་སྙེད་པ། །བཀག་པར་མཁས་པས་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགག་པ་དང་འདྲ་བར་སྟོན་པ་སྟེ། སོ་སོར་བརྟགས་ཏེ་འགོག་པ་བཀག་པ་དང་འདྲ་

བར་འདུས་མ་བྱས་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རིགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བཀག་པར་བློ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་མདོར་བསྡུའོ། །གཞན་ཡང་། རྫས་དང་གཙོ་བོ་སྲོག་ལ་སོགས། །མུ་སྟེགས་བཏགས་པའི་ཤེས་བྱ་དག །རིགས་དང་ལུང་ལ་མཁས་རྣམས་

ཀྱིས། །ཅི་རིགས་པར་ནི་དགག་པར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་མུ་སྟེགས་ཅན་གཞན་དག་གིས་བཏགས་པའི་ཤེས་བྱ་རྫས་ལ་སོགས་པ་དང་། གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་དང་། སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་མཁས་པ་རིགས་པ་དང་། །ལུང་ལ་མི་འཇིགས་པ་ཐོབ་པ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 89b

རྣམས་ཀྱིས་ཅི་རིགས་པར་དགག་པར་བྱའོ། དེ་ལ་རྫས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་པའི་ཚིག་གི་དོན་དྲུག་པོ་དག་སྟེ། རྫས་དང་། ཡོན་ཏན་དང་། ལས་དང་། སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག་དང་། འདུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །དེ་ལ་རྫས་ནི་དགུ་སྟེ། །ས་དང་།

ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། ནམ་མཁའ་དང་། དུས་དང་། ཕྱོགས་དང་། བདག་དང་། ཡིད་ཅེས་བྱ་བ་དག་གོ། །ཡོན་ཏན་ནི་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་སྟེ། གཟུགས་དང་། རོ་དང་། དྲི་དང་། རེག་པ་དང་། གྲངས་དང་། བོང་ཚོད་དང་། སོ་སོ་བ་དང་།

ཕྲད་པ་དང་། བྱེད་པ་དང་། གཞན་དང་། གཞན་མ་ཡིན་པ་དང་། བློ་ལྔ་དང་། བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། འདོད་པ་དང་། སྡང་བ་དང་། འབད་པ་དང་། ཆོས་དང་། ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང་། ཤེས་པ་དང་། བྱས་པའི་ཤུགས་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །

ལས་ནི་ལྔ་སྟེ། འདེགས་པ་དང་། འཇོག་པ་དང་། བསྐུམ་པ་དང་། བརྐྱང་བ་དང་། འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །སྤྱི་ནི་གཉིས་ཏེ། སྤྱི་ཆེན་པོ་དང་། ཉི་ཚེ་བའི་སྤྱིའོ། །དེ་ལ་སྤྱི་ཆེན་པོ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་རྫས་དང་། ཡོན་ཏན་དང་། ལས་དག་ལ་ཡོད་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་

གདགས་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དེ་སྤྱི་ཆེན་པོའོ། །ཉི་ཚེ་བའི་སྤྱི་ནི་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཉིད་རྟ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ལྡོག་པ་ཉི་ཚེ་བའི་སྤྱི་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་ནི་ཉི་ཚེ་བའི་སྤྱི་དེ་ཉིད་དེ་བ་ལང་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་རྟ་ལ་སོགས་པ་དག་ལས་ལྡོག་པ་ན་བྱེ་བྲག་ཡིན་ནོ། །འདུ་བ་ནི་

རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཕྲད་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེ་དག་ནི་རྫས་ལ་སོགས་པའོ། །གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཅན་དག་གིས་བརྟགས་པའི་དེ་ཉིད་ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་སྟེ། གཙོ་བོ་དང་། ཆེན་པོ་དང་། ངར་འཛིན་པ་དང་། བློའི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། ལས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་དང་། བདག་དང་། དེ་

ཙམ་ལྔ་དང་། འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔ་དང་། སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །དེ་ལ་གཙོ་བོ་ནི་རང་བཞིན་ཏེ། སྙིང་སྟོབས་དང་། རྡུལ་དང་། མུན་པ་ཆ་མཉམ་པ་མི་གསལ་བའོ། །ཆེན་པོ་ནི་བློའི་རྣམ་གྲངས་སོ། །ངར་འཛིན་པ་ནི་གང་གིས་ང་དང་ང་ཡི་ཞེས་མངོན་པར་རློམ་པའོ། །བློའི་དབང་

เล่ม ๙๘ · หน้า 90a

པོ་ལྔ་ནི་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །ལས་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔ་ནི་ངག་དང་། ལག་པ་དང་། རྐང་པ་དང་། རྐུབ་དང་། མདོམས་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །ཡིད་ནི་བློ་དང་ལས་ཀྱི་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཉི་གའི་

བདག་ཉིད་དོ། །དེ་ཙམ་ལྔ་ནི་ཁྱད་པར་ལྔ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་པ་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་ལྔ་ནི། ས་དང་། ཆུ་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། ནམ་མཁའ་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །སྐྱེས་བུ་ནི་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཉིད་

ཅེས་བྱ་སྟེ། ཉི་ཤུ་རྩ་ལྔ་པའོ། དེ་ལྟར་དེ་དག་ནི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའོ། །སྲོག་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཅེར་བུ་པ་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བཏགས་པའི་ཚིག་གི་དོན་དགུ་སྟེ། སྲོག་དང་། ཟག་པ་དང་། སྡོམ་པ་དང་། ངེས་པར་རྒ་བ་དང་། འཆིང་བ་དང་། ལས་

དང་། སྡིག་པ་དང་། བསོད་ནམས་དང་། ཐར་པ་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །དེ་ལ་སྲོག་ནི་སྲོག་ཅན་གྱི་སྡེ་ཚན་དགུ་སྟེ། ས་དང་། ཆུ་དང་། ཤིང་དང་། མེ་དང་། རླུང་དང་། སྲིན་བུ་དང་། གྲོག་མ་དང་། བུང་བ་དང་། མི་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །དེ་དག་ལས་ས་དང་། ཆུ་

དང་། ཤིང་དང་། མེ་དང་། རླུང་རྣམས་ནི་དབང་པོ་གཅིག་པ་སྟེ། རེག་པའི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲིན་བུ་དང་། དུང་དང་། ཉ་ཕྱིས་དང་། སྲིན་བུ་པད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབང་པོ་གཉིས་པ་སྟེ། རེག་པ་དང་། རོའི་དབང་པོ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་

རོ། །གྲོག་མ་དང་། སྲིན་གྱི་མེ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབང་པོ་གསུམ་པ་སྟེ། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། སྣའི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུང་བ་དང་། སྦྲང་བུ་དང་། སྦྲང་བུ་མཆུ་རིངས་ལ་སོགས་པ་ནི་དབང་པོ་བཞི་པ་སྟེ། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། སྣ་དང་། མིག་

གི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་དང་། རྐང་བཞི་པ་དང་། བྱ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབང་པོ་ལྔ་སྟེ། རེག་པ་དང་། རོ་དང་། སྣ་དང་། མིག་དང་། རྣ་བའི་དབང་པོ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་དེ་དག་ནི་སྲོག་གི་ཚིག་གི་དོན་རྣམ་པ་དགུའོ། །ཟག་པ་ནི་དགེ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 90b

བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་ཏེ་ཟག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྡོམ་པ་ནི། ཟག་པ་འགོག་པ་ཉིད་དེ་ལས་སར་པ་མི་སོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པར་དགའ་བ་ནི་སྡོམ་པ་དེ་ཉིད་དང་ཟས་མི་ཟ་བ་དང་སྐོམ་མི་འཐུང་བ་དང་། བསམ་གཏན་དང་སྦྱོར་བ་ལ་སོགས་པ་དཀའ་

ཐུབ་དང་བཅས་པས་སྔོན་ཉེ་བར་བསགས་པའི་ལས་ངེས་པར་རྒས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ཟད་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཆིང་བ་ནི་ངེས་པར་སྨྲ་བ་སུམ་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གསུམ་པོ་དག་གིས་བརྟགས་པའི་ལོག་པར་ལྟ་བའོ། །ལས་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཕྱིས་མྱོང་བར་འགྱུར་

བ་དང་། མིང་དང་། རུས་དང་། ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་དག་གོ། །སྡིག་པ་ནི་ཆོས་མ་ཡིན་པའོ། །བསོད་ནམས་ནི་ཆོས་སོ། །ཐར་པ་ནི་ལས་ཐམས་ཅད་ཟད་པས་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟེང་ན་འདུག་པའི་གནས་འཇིག་རྟེན་འདུས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྲོ་བ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ། རྒྱལ་བ་

དམ་པས། ཁ་བ་རྒྱ་སྤོས་མེ་ཏོག་མདོག །བ་ཞོ་བ་མོ་མུ་ཏིག་མདོག །གདུགས་དཀར་བཟུང་བའི་དབྱིབས་འདྲ་བ། །ཐར་པ་ཡིན་པར་རྒྱལ་བས་བཤད། །ཅེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ལྟར་དེ་དག་ནི་སྲོག་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་ལས་གཞན་པ་གང་དག་མུ་

སྟེགས་བྱེད་གཞན་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་ཤེས་བྱ་འདུས་བྱས་སམ། འདུས་མ་བྱས་གང་ཅི་ཡང་རུང་བ་དག་ཀྱང་རིགས་པ་དང་ལུང་ལས་ཡོངས་སུ་གོམས་པ་ཐེ་ཚོམ་དང་བྲལ་བ་འཇིགས་པ་མེད་པའི་མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཅི་རིགས་པར་དགག་པར་བྱ་སྟེ།

དེ་ལ་འདུས་བྱས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདུས་བྱས་བརྟགས་པས་མཚུངས་པར་དགག་པར་བྱའོ། །འདུས་མ་བྱས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འདུས་མ་བྱས་བརྟགས་པས་མཚུངས་པ་དགག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར། རང་དང་གཞན་གྱིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། །དངོས་པོ་རྣམས་ལ་བདག་

བརྟགས་པ། །མཁས་པས་བདག་མེད་རྟོགས་བྱ་ཞིང་། །དེ་ཉིད་ཤེས་པའི་བདུད་རྩི་བཏུང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དག་གིས་རང་དང་གཞན་གྱི་གྲུབ་པའི་མཐའ་དག་ཏུ་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་བདག་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་དག་རྣལ་འབྱོར་པ་མཁས་པས་ཇི་སྐད་

เล่ม ๙๘ · หน้า 91a

བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་བདག་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་བྱས་ཤིང་། དོན་དམ་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཡེ་ཤེས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པས་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཚུལ་དུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དེ་ཉིད་ཤེས་པའི་བདུད་རྩིའི་རོ་མྱང་བར་བྱ་བ་ལ་འབད་པར་

བྱའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡང་ན་རྣམ་རྟོག་དྲ་བ་ཡི། །རྒྱུན་འབྲེལ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ། །དངོས་པོ་སྐྱེ་བར་འཛིན་བརྟེན་པས། །ནན་གྱིས་བྱིས་པ་འཁྲུལ་བར་བྱེད། །གང་ཚེ་མཁས་པ་རིག་སྒྲོན་གྱིས། །ཡང་དག་ཇི་བཞིན་ཡོངས་རྟོག་པ། །དེ་ཚེ་སྐྱེ་བཀག་

དེ་ཞི་བས། །སྤྲོས་པ་ཉེ་བར་ཞི་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་འབད་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་གནས་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རང་དང་གཞན་དག་གིས་ཡོངས་སུ་བཏགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དྲ་

བའི་རྒྱུན་འབྲེལ་བ་དེ་དག་ལ་སོགས་པ་མ་ལུས་པ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་སྐྱེ་བ་ཡོད་པར་འཛིན་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ། བྱུང་བ་ཡིན་པས་དེ་དག་གིས་ནན་གྱིས་བྱིས་པ་མ་རིག་པས་བློ་གྲོས་ཀྱི་མིག་ཟུམས་པ་མི་མཁས་པ་དག་འཁྲུལ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་གི་

ཚེ་རྣལ་འབྱོར་པ་མཁས་པ་རིག་པ་དྲི་མ་མེད་པའི་སྒྲོན་མས་བློ་གྲོས་ཀྱི་མིག་ལེགས་པར་བྱེ་བ་དག་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བའི་བློ་ན་མེད་པས་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དེའི་ཚེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་

སྐྱེ་བ་མེད་པར་མཐོང་ཞིང་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དྲི་མ་དེ་ཞི་བས་ཚིག་གི་བརྗོད་པའི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ཞི་བར་འགྱུར་བས་ཅིག་ཅར་ཐབས་དེ་ཉིད་ལ་བརྟུལ་བར་བྱ་བའི་རིགས་སོ། །དངོས་པོ་དེ་དག་མ་སྐྱེས་པར་ཇི་ལྟར་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་ཞེ་ན།

འདི་ལ་ཁ་ཅིག་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་བདག་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད། ཁ་ཅིག་ནི་གཞན་ལས། ཁ་ཅིག་ནི་གཉི་ག་ལས། ཁ་ཅིག་ནི་རྒྱུ་མེད་པ་ལས། ཁ་ཅིག་ནི་དབང་ཕྱུག་དང་། སྐྱེས་བུ་དང་། གཙོ་བོ་དང་། དུས་དང་སྲེད་མེད་ཀྱི་བུ་དག་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད་དོ། །དེ་ལ་གྲངས་ཅན་

เล่ม ๙๘ · หน้า 91b

དག་ནི་བདག་ལས་སྐྱེ་བར་སྨྲས་པ། དེ་དག་གི་ཕྱིར་བཤད་པ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་བདག་སྐྱེ་བ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། །བདག་ཉིད་ཡོད་ཕྱིར་དཔེར་བྱ་ན། །ཞོ་ནི་བདག་ལས་མི་སྐྱེ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་བདག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །

འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་བདག་ལས་སྐྱེ་བར་གྱུར་ན། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་མེད་པར་ཡང་སྐྱེ་བའི་རིགས་ན། དེ་ལྟ་བུ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་ཡང་མ་མཐོང་ན། དོན་དམ་པར་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། །བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བདག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་

ཉིད་དང་བཅས་པ་སྟེ། །བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་དོན་ནི་བདག་གོ། །དེའི་དངོས་པོ་ནི་བདག་ཉིད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་དེ་སྐྱེ་བ་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན། དེ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བས་ཅི་ཞིག་བྱ།

དཔེར་བྱ་ན་འཇིག་རྟེན་ན་འོ་མ་ལས་ཞོ་སྐྱེ་བར་འདོད་ཀྱི། ཞོ་ཉིད་ཞོའི་རང་གི་བདག་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་པ་བཞིན་དུ་དངོས་པོ་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་ཡང་བདག་ལས་མི་སྐྱེ་སྟེ། རང་གི་བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པ་འགལ་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་ཚད་མའི་ལམ་

གཞན་ཡང་ཡོད་དེ། །དངོས་རྣམས་བདག་ལས་མ་སྐྱེས་ཏེ། །དངོས་པོ་ཡིན་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སྐྱེས་བུ་ནི་དེ་དག་གི་གཞུང་ལས་མ་སྐྱེས་པར་འདོད་པས། དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་སྐྱེས་པ་ཙམ་ཞིག་ཁས་བླངས་ནས་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་དགག་

པའི་དཔེར་བྱའོ། །མ་སྐྱེས་པ་ལ་བདག་མེད་དེ། །མ་སྐྱེས་ཕྱིར་ན་མཁའ་མིན་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་བདག་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་བདག་ལས་མ་སྐྱེས་པས་བདག་ལ་མེད་དེ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་བཞིན་ནོ།། །།དབུ་མའི་སྙིང་

པོའི་འགྲེལ་པ་རྟོག་གེ་འབར་བ། །བམ་པོ་བདུན་པ། འདིར་གྲངས་ཅན་དག །ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་གི་དོན་རྣམ་པ་དུ་མར་རྣམ་པར་བརྟགས་ནས་དཔེ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྒོལ་བར་བྱེད་དེ། ཅི་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་བ་དེའི་དོན་གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལ་འདུག་པའི་མེ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 92a

ཏོག་ཡིན་པས། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་ན་ནི་མེ་ཏོག་ཏི་ལ་ཀ་དང་། ཨུཏྤལ་ལ་སོགས་པ་དག་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་ནམ་མཁའ་ལ་འདུག་པ་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའ་ནི་གོ་སྐབས་འབྱེད་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་

རོ། །འོན་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལས་བྱུང་བའི་མེ་ཏོག་ཡིན་པས་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་ན་ནི་འདི་ལ་ཡང་ནམ་མཁའ་ལས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་རྣམ་པར་བརྟགས་ནས། ཅི་ནམ་མཁའ་ལས་གཞན་པའི་མེ་ཏོག་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ནམ་མཁའ་ལས་འོངས་པའི་མེ་ཏོག་ཡིན་

གྲང་། གལ་ཏེ་ནམ་མཁའ་དང་མེ་ཏོག་ལ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན། དེ་གཉི་ག་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་བའི་དཔེ་དེ་དངོས་པོ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་སོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་འདི་སྐད་ཅེས་ནམ་མཁའ་དང་འབྲེལ་བའི་མེ་

ཏོག་མེད་པས། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་ནི་མེ་ཏོག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན། ཡང་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་མ་ཡིན་པའི་དོན་དང་མཐུན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ།

གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཀྱང་བདག་ཉིད་འགའ་ཞིག་གིས་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཁྱེད་ཀྱི་དཔེ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདིར་བཤད་པ། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་མེད་པའི་དོན། །མཁའ་ལ་སོགས་པར་ཁྱོད་འདོད་པ། །དེ་དག་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་མིན། །

དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོའི་ཕྱོགས་མེད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གི་དཔེ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་བ་དེའི་མེད་པའི་དོན་ལ་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནམ་མཁའ་ལ་དང་། ནམ་མཁའ་ལས་དང་། ནམ་མཁའ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་རྣམ་པར་

དབྱེ་བ་དག་གིས་འཇིག་རྟེན་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཡོད་པར་ཁྱེད་འདོད་པ་དེ་དག་ནི། ཁོ་བོ་ཅག་གི་དཔེ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་མ་ཡིན་ཏེ། འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཁོ་བོ་ཅག་ནི་དཔེ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་བྱ་བ་དེའི་དོན་ནི་ཁྱོད་ཀྱིས་མཁའ་ལ་སོགས་པར་བཏགས་པ་དེ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 92b

དག་ལས་གཞན་ཡིན་ལ། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ཅེས་ཁོ་བོ་ཅག་གི་དཔེར་བཞག་པ་དེ་བདག་ཉིད་འགའ་ཞིག་གིས་ཡོད་པར་ཡང་ཁྱེད་ཀྱིས་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་པས། །དེའི་ཕྱིར་ཁོ་བོའི་ཕྱོགས་འདི་ལ་ཡང་ཆོས་མཐུན་པའི་དཔེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྨྲས་པ།

གང་དག་གི་ཕྱོགས་ལ་འབྲས་བུའི་རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་བདག་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་དེ་དག་གི་ཕྱོགས་ལ་ནི་སྐྱོན་དེ་དག་ཏུ་ཡང་འགྱུར་གྱི། ཁོ་བོ་ནི་རྒྱུའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བར་འདོད་པས་ཁོ་བོའི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱོན་དེ་དག་མེད་དེ། སྐྱེ་བ་ཅན་ཐམས་ཅད་ནི་རྒྱུའི་བདག་

ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། ཕ་རོལ་པོ་དེ་དག་གིས་དོགས་པ་བསུ་ནས་བསྟན་བཅོས་བྱེད་པས། །གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་དག་ཡོད། །དེ་ལས་དེ་ནི་སྐྱེ་སྙམ་ཞིང་། །བདག་ལས་སྐྱེ་བ་ཉིད་འདོད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་སྐྱོན་འདི་ཡོད་དེ།

དེ་ལས་གཞན་མིན་བདག་བཞིན་ན། །རྒྱུ་ནི་རྒྱུ་མིན་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་འདི་ནི་རྒྱུའོ། །འདི་ནི་འབྲས་བུའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་རྣམ་པར་གཞག་ཏུ་རུང་གི་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལ་མི་རུང་སྟེ། ས་བོན་ཡང་མྱུ་གུའི་

རྒྱུ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། དེ་ལས་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུའི་རང་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མྱུ་གུ་ཡང་ཡང་དག་པར་ན་ས་བོན་གྱི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་རང་གི་བདག་ཉིད་བཞིན་པས།

དེ་ལྟ་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཉིད་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་མ་སྐྱེས་ཕྱིར་ནི་རྒྱུ་མིན་པ། །ཅི་ཞིག་ཡིན་ཞིང་གང་གི་རྒྱུ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཙོ་བོ་དང་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་རང་ཉིད་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་སྔ་ཕྱིའི་ཁྱད་པར་མེད་པར་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པས། ཅི་

ཡང་མ་ཡིན་ཞིང་གང་གི་རྒྱུར་ཡང་མི་འགྱུར་བས་ཇི་ལྟར་གཞན་གྱི་རྒྱུར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་དག་གིས་ནི་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཅི་སྟེ་འདི་སྙམ་དུ་རྒྱུ་གང་ཁོ་ན་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་

เล่ม ๙๘ · หน้า 93a

ཏེ། འོ་ན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ནུས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་ཡོད་པས། དེ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱིས་གསལ་བར་བྱེད་དེ། ནུས་པ་དང་། གསལ་བ་དེ་གཉིས་ཀྱང་བདག་ཉིད་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དེ་ལས་སྐྱེ་བ་ནི་བདག་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་པར་སེམས་

ན་དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། འབྲས་བུ་བདག་ཉིད་ཉིད་ཡོད་ན། །རྒྱུར་བརྟག་པ་ནི་དོན་མེད་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱུ་ནི་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པ་ཡིན་པར་འདོད་ན། གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་རྒྱུར་བརྟག་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། སྐྱོན་ཆེན་པོ་གཞན་འདི་ཡང་ཡོད་དེ།

དེ་ཉིད་ལས་ནི་དེ་སྐྱེ་ན། །སྐྱེད་དང་བསྐྱེད་བྱ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་བདག་ལས་སྐྱེ་བ་ཁོ་ན་ཡང་ཡིན་ལ། སྐྱེད་པ་དང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་གཉིས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་མི་འགྱུར་བ་ཁོ་བོས་

སྟོན་པར་ནུས་ཏེ། དཔེར་ན་འོ་མ་ཞེས་བྱ་བའི་རྫས་ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཆོས་གཞན་འགག་པ་ན་ཞོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་གཞན་སྐྱེ་ཞིང་དེ་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཐ་སྙད་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་བཤད་པ། གལ་ཏེ་འོ་མ་ཞོ་ཉིད་དུ། །གནས་པས་

གནོད་པ་མེད་སྙམ་ན། །ཕ་ནི་བུ་ཉིད་མི་འགྱུར་བས། །གནོད་པ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟར་ཕས་ཕའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་བཏང་ནས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་སུས་ཀྱང་གང་དུ་ཇི་ལྟར་ཡང་མ་མཐོང་བས། དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་སྐྱེད་པ་དང་བསྐྱེད་

པར་བྱ་བ་གཉིས་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་བཟློག་པར་དཀའོ། །འདིར་ཕ་རོལ་པོ་དག་དབུ་མ་པའི་གཏན་ཚིགས་བདག་ཉིད་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དང་། དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་དག་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་གཏན་ཚིགས་སུ་བཞག་པ་དག་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་མི་མཐུན་པའི་

ཕྱོགས་སྐྱེ་བ་ཅན་དག་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་གྱི། སྐྱེ་བ་མེད་པ་སྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་སུ་མི་རུང་ངོ་ཞེས་ཕྱིར་ཟློག་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། དངོས་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་སྐྱེས་པ་དག་ལ་ཡོད་ཀྱི། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 93b

སོགས་པ་མ་སྐྱེས་པ་དག་ལ་ནི་མེད་པས་དེའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། དངོས་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་གཏན་ཚིགས་དེ་དག་དངོས་པོ་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་གང་ལ་ཡང་མེད་ལ། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་

དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཆོས་ཅན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་བཟློག་པ་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དོན་འགལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། བཤད་པ། བདག་ཉིད་ཡོད་པ་ཉིད་དང་དངོས་པོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་དག་ནི་ཀུན་རྫོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་བྱུང་

བ་ནི་དོན་དམ་པར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། བདག་དང་གཞན་དང་གཉི་ག་དང་རྒྱུ་མེད་པ་ལས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་མེད་པའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྐྱེ་བ་མེད་པས། །མི་མཐུན་ཕྱོགས་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར། །གཏན་ཚིགས་འགལ་བ་ཉིད་མི་

འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་དངོས་པོ་རྣམས། །བདག་ལས་སྐྱེ་བར་མི་རིགས་སོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མདོ་སྡེ་པ་དང་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་གིས་ས་བོན་དང་ས་དང་། ཆུ་དང་མེ་དང་

རླུང་ལ་སོགས་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་ལས་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་དང་། མ་རིག་པ་དང་། སྲེད་པ་དང་། ལས་ཞེས་བྱ་བ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་ལས་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དངོས་པོ་སྐྱེ་བར་འདོད་དེ། དེ་བཞིན་དུ་བྱེ་བྲག་པ་དག་ཀྱང་ས་ལ་

སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་དག་དང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་རིམ་པ་གཞན་དུ་གྱུར་པ་དག་ལས་ས་ལ་སོགས་པའི་རྫས་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འདོད་དོ། །དེ་དག་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། །ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར། །གང་ཞིག་

གང་ལས་གཞན་དུ་འདོད། །གླང་རུ་དང་ནི་རི་རྩེ་ལས། །རྟ་རུ་གཞན་དུ་མི་འདོད་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་སྟེ། དེ་ཡང་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་བདག་

เล่ม ๙๘ · หน้า 94a

ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་གང་ཞིག་འབྲས་བུའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་གང་ལས་གཞན་དུ་འདོད་དེ། དཔེར་ན་གླང་རུ་དང་རི་རྩེ་མ་སྐྱེས་པ་དག་ལས་རྟའི་རྭ་གཞན་དུ་ཐ་སྙད་གདགས་པར་མི་འདོད་པ་བཞིན་ནོ། །ཡང་ན། མིག་ལ་སོགས་པ་རྐྱེན་གཞན་རྣམས། །

དོན་དམ་དུ་ནི་མིག་སོགས་ཀྱི། །རྣམ་ཤེས་སྐྱེད་པར་བྱེད་མ་ཡིན། །གཞན་ཕྱིར་རྩི་སྐྱང་ལ་སོགས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་གཞན་ཡིན་ནོ་ཅོག་ལ་སྐྱེད་པའི་མཐུ་ཡོད་པ་ཡིན་ན་གཞན་ཡིན་པ་འདྲ་བ་བཞིན་པ་ལས། མིག་ལ་སོགས་པས་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་

པ་ལ་སོགས་པ་དག་ཉི་ཚེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ལ། །སབ་མ་དང་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་མི་བྱེད་པ་དང་། རྩི་སྐྱང་དང་རྒྱུ་སྤུན་དང་འཇིམ་པ་ལ་སོགས་པས་ནི་སབ་མ་དང་སྣམ་བུ་དང་། བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཉི་ཚེ་དག་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཀྱི།

མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དག །སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པར་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་སོ་སོར་ངེས་པ་དེ་དག་ཅི་ལས་གྱུར་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །སྦྱོར་བ་གཞན་ཡང་། གཟུགས་ཀྱི་བློ་ལ་སོགས་པ་དག །བརྗོད་འདོད་མིག་སོགས་རྒྱུ་ཅན་

མིན། །གཞན་ཕྱིར་སྔ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར། །དཔེར་ན་བུམ་སྣམ་ལ་སོགས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ལ་སོགས་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་པོ་དག་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་ཏེ། གཞན་ཡིན་པའི་

ཕྱིར་དང་། སྔ་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་བུམ་པ་དང་སྣམ་བུ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །བརྗོད་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བརྗོད་པར་འདོད་པ་སྟེ། མིག་ལ་སོགས་པ་དག་གོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་དང་། གཟུགས་དང་། སྣང་བ་དང་། ནམ་

མཁའ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་དང་། རྣ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་ཀྱང་བསྡུའོ། རྒྱུ་ཅན་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་བློ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ལ་རྒྱུ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོད་པར་བཏགས་པ་དེ་དག་དེའི་རྒྱུ་ཅན་མ་ཡིན་པར་བཀག་པའོ། །

เล่ม ๙๘ · หน้า 94b

གཞན་ཡང་དངོས་པོ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་ན་གཞན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་སྙད་གདགས་སུ་རུང་ན་འབྲས་བུ་དེ་ནི་མ་སྐྱེས་པས་འབྲས་བུ་དེ་ལས་རྒྱུ་གཞན་ཉིད་དུ་རྟོག་པ་ནི་ཉེ་བར་བཏགས་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར། མ་སྐྱེས་པ་ཡི་གཞན་ཉིད་ནི། །ཀུན་རྫོབ་ཡིན་པས་དོན་དམ་

མིན། །གཞན་ཡང་སྐྱེ་བ་ཉིད་ཀྱང་ནི། །རིགས་པ་མ་ཡིན་གཟུང་བར་བྱ། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །གཞན་ཡང་སྐྱེ་བར་སྨྲ་བ་དག་ལས། །ཁ་ཅིག་ནི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། དེ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དམ་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་དུ་ནི་ཐ་སྙད་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་

སེམས་སོ། །ཁ་ཅིག་ནི་མ་སྐྱེས་པ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་འདོད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྐྱེས་བཞིན་པ་གཉི་གའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འདོད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། འདི་ལྟར་དེ་ནི་སྐྱེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་

པོ་མ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་སྐྱེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། །བྱ་བ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །དེ་ལ་བཤད་པ་རེ་ཞིག །སྐྱེས་པ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ། །སྐྱེ་བ་དོན་མེད་ཉིད་དུ་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ཞིང་ཐ་སྙད་གདགས་

པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པས། དེ་ནི་སྐྱེས་པ་ཡིན་པས་སྐྱེས་པ་དེ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་ལ། །མ་སྐྱེས་པ་ན་ཐ་སྙད་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་སྐྱེས་ན་ཡང་དེ་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་གདགས་སུ་མི་རུང་བར་འགྱུར་རོ། །གང་དག་འབྲས་བུ་མ་སྐྱེས་

པ་དེ་དག་ལ་ཡང་། །མ་སྐྱེས་པ་ལ་སྐྱེ་མེད་དེ། །མ་སྐྱེས་ཕྱིར་ནི་མཁའ་མིན་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨྲས་སོ། །སྐྱེ་བཞིན་སྐྱེ་བར་འདོད་པ་ལ། །བརྒལ་ཞིང་བརྟགས་པ་མཚུངས་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བཞིན་པ་ལ་ཡང་གང་སྐྱེས་པའི་ཆ་དེ་ལ་ནི་ཡང་

སྐྱེ་བ་དོན་མེད་ལ། གང་མ་སྐྱེས་པའི་ཆ་དེ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་མེད་དོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའང་དེ་མེད་དེ། །བརྗོད་དུ་མེད་ཕྱིར་གཞན་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་འདིར་གཞན་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་སྔོ་བསངས་དང་

เล่ม ๙๘ · หน้า 95a

དཀར་ཤམ་ལ་སོགས་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའི་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོངས་སུ་བཟུང་ངོ་། །འདིར་སྨྲས་པ། དངོས་པོ་རྣམས་ནི་སྐྱེ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་དུ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་

དེ་དག་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པས་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། དེ་དག་གི་ཕྱིར་བཤད་པ། ཡང་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་དག །བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་། །བྱས་པའི་ཕྱིར་དང་འཇིག་པའི་ཕྱིར། །དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་འོ་མ་བཞིན། །ཞེས་

བྱ་བ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་དག་ནི་དོན་དམ་པར་ན་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོར་བརྟགས་པའི་དངོས་པོར་འདོད་པ་གང་དང་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་དེའི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་དང་འཇིག་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན་ཚིག་དག་

གིས་དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འོ་མ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་མ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡོད་དེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་པོ་དག་ནི་བསགས་པའི་གནས་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་པས། གལ་ཏེ་དེ་དག་གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་

མི་བྱེད་ཀྱང་དེ་དག་གི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་ཡོད་པས། དེས་ན་བྱས་པའི་ཕྱིར་དང་འཇིག་པའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མའི་འོ་མ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་སྟོང་པར་འགྱུར་རམ། རྣམ་པར་མ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ངེས་པར་སེམས་

ན། དེའི་ཕྱིར་བཤད་པ། བསྒྲུབ་དང་མཚུངས་པར་བཀག་པའི་ཕྱིར། །ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་ནི་ཐེ་ཚོམ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་ཅིག་ཤོས་ནི་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ལས་གཞན་པ་མ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་སྟེ། དེས་ན་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །

ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་དགག་པར་སྒྲུབ་པ་དང་། མཚུངས་པར་མ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་ཡང་བཀག་པའི་ཕྱིར་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་སྟོང་སྟེ། བྱས་པའི་ཕྱིར་དང་འཇིག་པའི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ཁོ་ན་བཞིན་ཏེ།

เล่ม ๙๘ · หน้า 95b

གང་གི་ཕྱིར་སྒྱུ་མ་ལ་ཡང་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་དེ་ལྟར་སྒྱུ་མའི་ཆ་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཅིག་ཤོས་གང་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་དགག་པའི་ཕྱིར་བཤད་པ། སྒྱུ་མའི་བདག་ཉིད་མ་

བརྟགས་པའང་། །ཡང་དག་ཏུ་ནི་ལོག་པར་འདོད། །ལ་ལའི་འདོད་ཆགས་རྒྱུ་ཡིན་ཕྱིར། །དཔེར་ན་བརྟགས་པ་དེ་ཉིད་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྱུ་མ་མཁན་གྱིས་སྤྲུལ་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཡང་མི་མཁས་པ་ལ་ལའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ།

ཇི་ལྟར་སྒྱུ་མའི་བརྟགས་པའི་བདག་ཉིད་ལོག་པ་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱང་ཡང་དག་པར་ན་ལོག་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་སྒྱུ་མ་ལ་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱང་མེད་པས་ཁྱོད་ཀྱི་དཔེ་མེད་དོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་བཤད་

པ། གྲགས་པའི་ཆས་ནི་དེ་གྲུབ་ཕྱིར། །ཁོ་བོའི་དཔེ་ནི་མེད་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་ཡང་གང་ཕ་རོལ་ལ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་གྲགས་པའི་ཆ་དེ་དཔེ་ཉིད་དུ་བྱས་པས་དེ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོའི་དཔེ་མེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་བརྟགས་པ་དང་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པའི་

བདག་ཉིད་དཔྱད་པ་དེས་ཅི་བྱ་སྟེ། དངོས་པོ་འདི་དག་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནར་ཚད་མ་ཉེ་བར་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ། །ཡང་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་ནི། །ཡང་དག་ཏུ་ན་དངོས་ཉིད་སྟོང་། །བྱས་པ་ཉིད་ཕྱིར་འཇིག་ཉིད་ཕྱིར། །བདུད་ཀྱིས་

སྤྲུལ་པའི་སངས་རྒྱས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔེར་ན་བདུད་ཀྱིས་ཁྱིམ་བདག་དཔའ་བོའི་ཁང་པར་དགྲ་བཅོམ་པ་ཉེ་བར་སྦས་པ་ཁ་དྲང་བའི་ཕྱིར། །སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་འོད་ཟེར་གྱི་ཁ་དོག་ཤིན་ཏུ་འབར་བ་ལྟ་བུ། སྤྱན་མེ་ཏོག་ཨུཏྤ་ལའི་

འདབ་མ་ལྟར་ཡངས་ཤིང་སྔོ་བ། དབུ་གཙུག་ཏོར་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པས་རྣམ་པར་མཛེས་པ། གསུང་དབྱངས་ཀ་ལ་པིང་ཀ་ལྟར་སྙན་པ། ཡན་ལག་དང་ཉིང་ལག་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེས་པ་ཞིག་མངོན་པར་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་དེས། ཡིད་དང་། མིག་འཕྲོག་པ་དང་། ལྷ་ཡུལ་

เล่ม ๙๘ · หน้า 96a

པ་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ལྟར་ཀུན་དུ་སྣང་དུ་ཟིན་ཀྱང་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ངོ་བོ་ཉིད་དམིགས་སུ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྣང་བའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྣང་ཡང་ངོ་བོ་

ཉིད་མེད་པས་སྐྱེ་བོ་མི་མཁས་པ་དག་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་སྲ་བ་དང་གཤེར་བ་དང་། ཚ་བ་དང་གཡོ་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་དག་སྣང་བཞིན་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། བཤད་པ་དེ་དག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཞན་སེལ་བའི་

ངོ་བོ་ཉིད་ཙམ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡོད་པར་ཟད་དེ། །དོན་དམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་ཞེ་ན། །དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་དངོས་ཉིད་གང་། །ཡང་དག་ཏུ་ན་དངོས་དེ་མེད། །བྱས་ཕྱིར་དཔེར་ན་ཆུ་ཡི་ནི། །ཚ་བ་ཉིད་དང་བརྟན་ཉིད་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དག་

གིས་དངོས་པོ་གང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པར་ན་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེར་ན། ཆུ་ལ་ལན་འགའ་ཚ་བ་ཉིད་དང་། བརྟན་པ་ཉིད་དུ་ཐ་སྙད་གདགས་པ་ཡོད་ཀྱང་དེ་རྟག་ཏུ་དེའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་

མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར། སྒྲུབ་པ་ཇི་སྐད་བསྟན་པའི་མཐུས། །དངོས་རྣམས་རང་གི་བདག་ཉིད་དུ། །སྐྱེ་བར་འཐད་པ་མ་ཡིན་པས། །གཞན་གྱི་དངོས་པོར་མི་སྐྱེ་སྟེ། །བ་ལང་བོང་བུར་མ་མཐོང་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན། ལྐོག་ཤལ་

དང་མཇུག་མ་དང་ནོག་མ་དང་། རྨིག་པ་དང་རྭ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བ་ལང་ཐལ་ཁུང་ན་འགྲེ་བ་དང་། དུ་བའི་ཁ་དོག་དང་། སྒྲ་བོ་ཆེ་དང་། རྨིག་པ་གཅིག་པ་དང་། རྣ་བ་རིང་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་བོང་བུའི་བདག་ཉིད་དུ་

འགྱུར་བར་མ་མཐོང་བ་བཞིན་ནོ། །འདིར་རང་གི་སྡེ་པ་དག་གིས་སྨྲས་པ། ཁྱོད་ཀྱི་དངོས་པོ་རྣམས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་འགོག་པར་བྱེད་པ་ནི་ཁས་བླངས་པ་ཉམས་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་ལས། རྒྱུའི་རྐྱེན་དང་། དམིགས་པའི་རྐྱེན་དང་། དེ་མ་ཐག་

ที่มาและสัญญาอนุญาต

ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ

สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน

README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

  • หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
  • ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด