དབུ་མ་ལ་འཇུག་པའི་འགྲེལ་བཤད་ཅེས་བྱ་བ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) མ་དྷྱཱ་མ་ཀཱ་ཨ་བ་ཏཱ་ར་སྱ་ཊཱི་ཀཱ་ནཱ་མ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 136a
དུས་གཅིག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེའི་བྱ་བ་སྟེ། འཇིག་པ་དང་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་དག་ལ་དུས་གཅིག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་མི་རུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ལས་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
འགག་བཞིན་པ་དང་། སྐྱེ་བཞིན་པའི་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དག་ལས་ཐ་དད་པའོ། །དེ་ལྟར་བྱ་བ་སྲིད་པར་ཁས་བླངས་ཏེ། སྐྱོན་བརྗོད་ནས། ད་ནི་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱང་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་བྱེད་པ་པོ་མྱུ་གུ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་གང་གི་ཕྱིར་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བ་དེའི་ཕྱིར་མྱུ་གུ་བྱེད་པ་པོ་ཡིན་ཏེ། ལྷ་སྦྱིན་འགྲོ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱུ་གུ་མེད་པའོ། །རྟེན་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མྱུ་གུ་མེད་པར་རོ། །འདི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྩ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་
ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །གཞི་མཐུན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་གང་དངོས་པོའི་སྒྲས་བརྗོད་པ་དེ་ཉིད་དེ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ཀྱང་བརྗོད་པ་ཡིན་པས་སྒྲའི་བརྗོད་བྱ་མཚུངས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །མེད་ན་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོའི་ཁྱད་པར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་བྱེད་པ་པོའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མེད་པར་
གྱུར་ནའོ། །ཅི་ཞིག་གི་སྒྲ་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འདི་དང་སྦྱར་བར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་ཞིག་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དོན་འདི་ཉིད་ལ་ལུང་དང་འགལ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་སྲང་མདའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ་གོ་སླའོ། །དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་
བའི་ཕྱིར། ཉེ་བར་བཀོད་པ་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་དཔྱད་ན་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་
དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་སྐྱེ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པར་དངོས་པོ་མེད་པས་སོ། །མ་བརྟགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་ལྟར་སྒྱུ་མའི་གླང་པོ་ལ་སོགས་པ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་གླང་པོ་ལ་སོགས་པར་མངོན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 136b
པར་ཞེན་པ་འབྱུང་ལ། དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དག་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས་པའི་ཡོངས་སུ་མ་བརྟགས་ན་ཉམས་དགའ་བ་ཅིག་ཅར་བརྟེན་ནས་འབྱུང་བའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལ་བརྟེན་ན་སཱ་ལུ་ལྗང་པའི་མདོ་ལས་སྔར་གྱི་དཔེ་ཉེ་བར་བཀོད་པ་ཡིན་པས་སྐྱོན་
གང་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །ཇི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཕགས་པ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཞབས་ཀྱིས་བསྟོད་པ་ལས་ཏེ། སྔར་བསྟན་པའི་རིགས་པས་ཞིག་པ་དང་མ་ཞིག་པའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་དག་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཐམས་ཅད་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུར་གསུངས་
པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །ད་ནི་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་དོགས་པ་བསུ་བའི་ཕྱིར། འདིར་སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གང་དུ་ཅིག་ཅར་བ་ཉིད་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་དང་། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེར་གཞན་ཉིད་ཡོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་དུས་མཉམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་གཞན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དུས་མཉམ་པ་ལ་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡོད་
དོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་པའོ། །མིག་གི་བློ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལའོ། །འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་བྱའོ། །ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་
གྱུར་པའོ། །གཞན་ཉིད་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་དང་། མིག་ལ་སོགས་པ་ལས་གཞན་ཉིད་ཡོད་པར་འགྱུར་ནའོ་ཞེས་པའོ། །ཡོད་པ་འབྱུང་བས་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིག་ལ་སོགས་པ་ལས་
གཞན་ཉིད་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་གཞན་ཉིད་དེ་ཡོད་པ་ཉིད་ཟིན་ཀྱང་གང་ཡོད་པར་གྱུར་པ་དེ་ལ་སྐྱེ་བ་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་སོ། །ཅི་སྟེ་དེ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་སྐྱོན་སྤང་བའི་ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པར་ཁས་མི་ལེན་ནའོ། །འདི་ལ་ཉེས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་གི་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 137a
རྣམ་པར་ཤེས་པ་མེད་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་གཞན་དུ་མ་གྲུབ་པས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་དོ་ཞེས་པའོ། །དེ་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་གོ་སླའོ། །མཇུག་ཉེ་བར་བསྡུ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་
གཞན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་ཀ་མི་སྲིད་ཅིང་ཞེས་པ་ནི་འབྲས་བུ་སྐྱེ་བ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་གཞན་ཉིད་མ་གྲུབ་པའོ། །གཉིས་ཀ་ཡང་མི་སྲིད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཉིད་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡང་མི་སྲིད་
པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་གལ་ཏེ་འབྲས་བུ་སྐྱེས་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་པའི་རྒྱུ་གཞན་ཉིད་དུ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་ལས། འབྲས་བུ་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པས་རྒྱུ་གཞན་ཉིད་དུ་གྱུར་པས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མེད་པས་གཞན་ལ་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །ཕྱི་རོལ་
གྱི་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལས་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དོན་མེད་པས་སོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་གྱིས་སྟོང་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དེ་གཞན་ལས་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་དོན་གྱིས་སྟོང་པའོ། །སྒྲ་ཙམ་འབའ་ཞིག་ལུས་པར་འགྱུར་ཏེ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་དོན་གཞན་གྱིས་སྟོང་པའི་སྒྲ་ཙམ་ལུས་པའོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ཅིག་ཅར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་གཞན་ཉིད་མི་སྲིད་པར་བསྟན་ནས་ད་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་རྒྱུའི་དུས་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྒྱུ་ཡང་འབྲས་བུའི་དུས་ལ་ལྟོས་
པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །གཞན་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ད་ནི་རྒྱུ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསྐྱེད་བྱ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུའོ། །གཞན་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡོད་པའམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ།
འདིར་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཞིག་སྐྱེད་དམ། འོན་ཏེ་མེད་པ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནམ། འོན་ཏེ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་སྐྱེད་པར་བྱེད། དེ་ལ་ཡོད་པ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་ལ་སྐྱེ་བ་དོན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 137b
མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེད་པ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རི་བོང་གི་རྭ་བཞིན་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་ཀའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ལ་བསྟན་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པར་འགྱུར་བས་སོ། །ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པ་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་
པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་གཉིས་ཀ་གཉིས་ཀའི་དུས་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སོ། །དེ་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཅི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་བཞི་བརྒྱ་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པའོ། །
འདིའི་དོན་ནི་གྲངས་ཅན་པ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་རྒྱུའི་གནས་སྐབས་ན་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། གྲངས་ཅན་པའི་གང་ཡོད་པ་དེ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ་མེད་པ་སྐྱེ་བ་དང་ཡོད་པ་འགག་པ་མེད་དོ་ཞེས་པ་ནི་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་མེད་པ་བྱེད་པ་འཐད་པ་མིན་ཕྱིར་
དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་མེད་པར་སྐྱེ་བ་ཁས་ལེན་ན་ནི་ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུ་ལ་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་
ནི་དངོས་པོ་མེད་པ་སྐྱེ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་འཇིགས་པས་དངོས་པོ་རྣམས་དུས་གསུམ་ན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོག་པར་བྱེད་དེ་ཚོགས་པ་ནི་གནས་སྐབས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཅན་ཡིན་གྱི། རྫས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཅན་ནི་མ་ཡིན་པས་དུས་གསུམ་ན་གནས་པའི་རྫས་ལ་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱི་ཚོགས་པས་ད་ལྟར་གྱི་གནས་
སྐབས་ཙམ་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། སྔར་མེད་པའི་རྫས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པའོ། །བྱེ་བྲག་པ་དང་། མདོ་སྡེ་པ་དང་། སེམས་ཙམ་པ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་སྐྱེ་ན་སྐྱེ་བ་དོན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་འབྲས་བུ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་
ཞེས་ཁས་ལེན་པའོ། །དེ་ལ་བྱེ་བྲག་པ་རྣམས་ནི་ས་ལ་སོགས་པའི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡན་ལག་ཅན་གྱི་རྫས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པས་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྐྱེ་བ་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ནོ། །མདོ་སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱང་དགེ་སློང་དག་མིག་མེད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བ་དང་།
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 138a
ཡོད་པ་ནི་འགག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ལུང་གིས་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་མེད་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་ནོ། །སེམས་ཙམ་དུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་བག་ཆགས་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གི་རྟེན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་
གནས་པའི་གང་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་མེད་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་པོ་རྣམས་ནི་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་སྐྱེ་བ་ཉིད་དུ་སྨྲ་བ་ལས་མི་འདའ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་སྨྲ་བ་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་། ཁྱིམ་གྱི་དོན་དུ་གང་ཀ་བ་དང་སྒོ་དང་སྒོ་སྐྱེས་ལ་
སོགས་པ་རྣམས་ལ་རི་མོ་ལ་སོགས་པ་བཀོད་པའི་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་རྒྱན་དེ་རེ་ཞིག་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་ཕྱོགས་ལ་མི་རིགས་ཏེ། དེའི་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཁྱིམ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཁྱིམ་དེ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་འབྲས་བུ་མེད་པར་ཁས་
ལེན་པར་འགྱུར་བས་སོ། །གང་ཡང་འབྲས་བུ་མེད་པར་ཁས་ལེན་པ་དེ་ཡང་ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་པའི་ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱན་ཡང་དོན་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་དེ་གང་གིས་ཀྱང་བསྐྱེད་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ལ་
ཡང་འབྲས་བུར་གྱུར་པའི་ཁྱིམ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་སྐྱོན་དེ་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་མི་ལེན་ན་འབྲས་བུ་མེད་པར་སྨྲ་བ་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་ལྟར་ཁྱིམ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་ཀ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྒྱན་མི་རིགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་
ཕྱི་དང་ནང་གི་འདུ་བྱེད་དང་། མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་དང་མེད་པར་བརྟགས་པས་མ་རིག་པ་དང་ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་རྣམས་དོན་མེད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དབུ་མ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩ་བའི་ཤེས་རབ་ལས་སོ། །འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་
ནི་གལ་ཏེ་རྒྱུས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ན་དེས་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཞིག་སྐྱེད་དམ་འོན་ཏེ་མེད་པ་ཞིག་སྐྱེད་གཉིས་ཀ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཡང་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། ཡོད་པའི་ཕྱིར་བུམ་པ་ཡོད་པ་བཞིན་ནོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་འབྲས་བུ་དེ་ཡང་རྒྱུས་སྐྱེད་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 138b
པར་མི་བྱེད་དེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མེད་པའི་ཕྱིར་བོང་བུའི་རྭ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་གཞན་དག་ནི་རྒྱུས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་བྱ་བ་བྱེད་པར་ཁས་བླངས་ན། ཁྱོད་ཀྱིས་བརྗོད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་བྱ་བ་མི་བྱེད་པར་རྒྱུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་མེད་ན་ཡང་རྒྱུ་
རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་ནི་གལ་ཏེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་ན་དེ་རྒྱུར་འགྱུར་བ་ཡིན་པ་ལས་སྐྱེད་བྱེད་མ་ཡིན་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཅི་ལྟར་རིགས། གལ་ཏེ་རྒྱུས་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པའི་བྱ་བ་མི་བྱེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ལྟར་
ཡང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱུ་མེད་ན་འབྲས་བུ་ཡང་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་ཡོད་པས་ན་རྒྱུ་ཡང་ཡོད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པ་རྒྱུ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པ་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་རྒྱུ་ཉིད་མེད་པས་འབྲས་བུ་གང་གི་ཡིན་པར་འགྱུར་དེས་ན་
འབྲས་བུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ཀྱང་ངོ་། །བཤད་ཟིན་པའི་ཉེས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱོགས་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱོན་གང་བརྗོད་པ་དེ་ཡོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །
གཉིས་ཀྱི་དངོས་པོ་འདི་གཉིས་ཉིད་ཡིན་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲངས་ཙམ་མོ། །གཉིས་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་དངོས་པོ་དེ་ལ་ཡོད་པའོ། །དེ་ལྟར་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཁས་བླངས་ནས་སྐྱོན་བརྗོད་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་
དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ནོ། །བསྟན་བཅོས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབུ་མ་རྩ་བའི་ཤེས་རབ་ལས་སོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་དག་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གཅིག་ཉིད་ལ་མི་སྲིད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ཅི་ལྟར་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཅི་ལྟར་ཞེ་ན། སྣང་བ་དང་ནི་མུན་པ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 139a
བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དཔེར་ན་ཁྱིམ་གཅིག་གི་ནང་དུ་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་སྣང་བ་དང་མུན་པ་དག་དུས་གཅིག་ཏུ་མི་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱེད་པ་པོར་གྱུར་པའམ་མ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྱུར་པ་ནི་བྱ་བ་དང་ལྡན་པའོ། །མ་གྱུར་པ་ནི་
བྱ་བ་དང་མི་ལྡན་པའོ། །དེ་ལ་བྱེད་པ་པོར་གྱུར་པ་དང་མ་གྱུར་པ་སྟེ། བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་དང་། བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ལས་མི་བྱེད་དེ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ལས་བརྗོད་པ་ཡིན་པས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དངོས་པོ་གཅིག་ལ་དུས་གཅིག་ཏུ་བསྐྱེད་པར་
བྱ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་དང་། བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་མི་རིགས་པས་སོ། །དེས་ན་བྱེད་པ་པོར་གྱུར་པ་དང་མ་གྱུར་པའི་ལས་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་ཆོས་གཉིས་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་
བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཕྱོགས་བཞི་པ་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གཉིས་ཀ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་གོ་སླའོ། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་དག་བཀག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་
བཀག་པས་སོ། །ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དག་བཀག་པས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས་སོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་གི་ཚེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དབུ་མ་རྩ་བའི་
ཤེས་རབ་ལས་སོ། །དངོས་མིན་དངོས་པོ་མེད་མིན་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན། དེ་བཀག་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་མེད་ཅེས་བརྟག་པར་མི་རིགས་པ་དང་། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མེད་པ་འགའ་ཞིག་གྲུབ་ན་དེ་བཀག་པས་མྱ་ངན་ལས་
འདས་པ་དངོས་པོར་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་ལས། གང་གི་ཚེ་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་མ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དག་བཀག་པ་ཡང་མེད་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྟག་པ་དེ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིས་ནི་གཉིས་དང་བྲལ་བ་ཡང་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 139b
གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་སྒོ་ནས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། རིགས་པ་གང་དང་གང་སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་མཐོང་བ་དང་སྲང་མདའ་ལ་སོགས་པའི་དཔེས་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སྐྱེ་བ་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་
བ་ནི་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་སྒྲུབ་པའི་དོན་དུའོ། །དེ་དང་དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབུ་མ་པའིའོ། །བློའི་མེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ཉིད་མེ་ཡིན་ཏེ། ཅི་ལྟར་སྲེག་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བུད་ཤིང་སྐམ་པོ་མར་གྱིས་བྲན་པ་ལྟར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་བུད་ཤིང་སྐམ་པོ་ལ་མར་
གྱིས་བྲན་པ་ལ་མེས་སྲེག་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱི་ཤེས་རབ་ཀྱི་མེ་སྤོར་བ་ལྷུར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེས་ན་རིགས་པའི་བུད་ཤིང་ཉེ་བར་བསྐུལ་བས་ཆོག་སྟེ། རིགས་པ་དེ་བུད་ཤིང་དང་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དབུ་མའི་བློའི་མེས་བསྲེག་པར་
བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་དོན་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་རིགས་པས་མི་སྒྲུབ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལ་དབུ་མ་པའི་དོགས་པ་བསུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་གྲུབ་པའོ། །དེ་ལ་གཞན་གྱི་ལན་ནི་དེ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བརྗོད་པར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དོན་གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་
ཤེས་པས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིར་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་སྒྲུབ་པ་ལ་རིགས་པ་བརྗོད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པ་རང་གི་ལྟ་བ་ལ་གནས་པ་སྟེ། བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་ལ་
གནས་པ་ཚད་མར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་པ་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་ཀྱང་རྒྱུ་གཞན་ལས་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་གཞན་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པས་སོ། །དེས་ན་གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བས་ནི་འཇིག་རྟེན་པས་གཞན་ལས་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 140a
སྐྱེ་བ་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པའི་དངོས་པོ་ལ་རིགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལ་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་པ་འདི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ།
སྟོབས་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་སུམ་ལས་བརླིང་བའི་ཚད་མ་མེད་པས་དེས་གྲུབ་པ་ལ་རིགས་པ་གཞན་དགོས་པ་མེད་པའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཞན་ཁོ་ན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། གལ་ཏེ་རིགས་པ་བརྗོད་པར་འདོད་ན་དངོས་པོ་མངོན་སུམ་པ་ལ་འམ། འོན་ཏེ་
མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡིན་གྲང་ན། དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་པོ་ནི་མི་འཐད་དེ། མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པ་ལ་རིགས་པ་བཀོད་པ་དོན་མེད་པས་སོ། །ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལ་རིགས་པ་བརྗོད་པ་འོས་ཀྱིས། འདིར་གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པར་རིགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། དེས་ན་
འཐད་པ་མ་བརྗོད་ཀྱང་དངོས་པོ་རྣམས་ལས་གཞན་ལ་སྐྱེ་བ་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མའོ། །དེ་ལ་ལན་གྱི་རིམ་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་ཞིག་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་མ་རྟོགས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་
དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་པའོ། །ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བར་དངོས་པོའི་བག་ཆགས་གཞག་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བར་དངོས་པོ་ཡོད་དོ་སྙམ་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་དངོས་པོའི་བག་ཆགས་གཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་
ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་སྟེ། འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པའི་གནས་སྐབས་མཐའ་མ་ཐོབ་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་མཛའ་བོ་དང་བྲལ་བ་ཐོས་པས་ཡི་མུག་པར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་དངོས་པོ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་
མཛའ་བོ་ཡིན་ཏེ། ཐོག་མ་མེད་པའི་འཁོར་བར་འདྲིས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་བྲལ་བ་སྟེ། གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་བཀག་པས་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་བཟློག་པས་སོ། །དེ་ཐོས་པས་ནི་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་སྒོ་ནས་དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་བཀག་པའོ། །ཡི་མུག་པར་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 140b
གྱུར་པ་ནི་ལན་བརྗོད་པར་མི་ནུས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱིས་གནོད་པའི་རྡོལ་ཐབས་ལ་བརྟེན་པ་འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་གྲགས་པའི་གཞན་ལ་སྐྱེ་བས་གཞན་ལ་སྐྱེ་བ་འགོག་པ་གནོད་པ་དེ་ཉིད་རྡོལ་ཐབས་ཏེ། ང་རོ་འབྱིན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་བྱུང་ཚུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་དོ། །ཤིན་ཏུ་མང་ཞིང་རྒྱ་ཆེ་བ་མ་བཤད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་གི་སྒོ་ནས་སོ། །ཁྱད་པར་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་གྲགས་པ་ཉིད་དོ། །བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་
རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་སྒོ་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་གནོད་པའི་ཡུལ་ཁོང་དུ་ཆུད་པས་སོ། །དེ་ལ་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དངོས་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་དང་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱི་
དངོས་པོ་རྣམས་སོ། །ཡང་དག་བརྫུན་པ་མཐོང་བ་ཡིས། །དངོས་རྙེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པར་བརྫུན་པ་མཐོང་བ་སྟེ། དམིགས་པ་དེས་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི། དངོས་སུ་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ངོ་བོ་གཉིས་ནི་འཛིན་པར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་། དོན་
དམ་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་ཡོད་པའོ། །ཡང་དག་མཐོང་ཡུལ་གང་དེ་དེ་ཉིད་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་དམིགས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་སྟེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་སོ། །
དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོ། །དེ་དག་གི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་གྱི་དངོས་པོ་ནི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་མི་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །མཐོང་བ་བརྫུན་པ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་གསུངས། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། མཐོང་བ་བརྫུན་པ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་རྟོགས་པ་དང་།
དངོས་པོ་བརྫུན་པ་རྣམས་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་སོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདི་ན་བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདི་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་གནས་སྐབས་ནའོ། །
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 141a
ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་སྤངས་པ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ལ། དེའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱི་སྒོ་ནས་བདག་གི་རང་གི་དངོས་པོ་རྙེད་པ་སྟེ། གཉིས་མི་དམིགས་པའི་སྒོ་ནས་གང་ཉམས་སུ་
མྱོང་བ་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱིས་བདག་གི་ངོ་བོ་རྙེད་པ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཡང་གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་བརྟགས་པ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནི་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ཅུང་
ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་གཉིས་ཀ་དང་གཉིས་ཀ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོར་མ་གྲུབ་པས་སོ། །འདི་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །གཞན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་
བདེན་པའོ། །ཅི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་དུ་རང་གི་ངོ་བོས་འགྱུར་བའི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་ལྟར་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱིས་དངོས་པོ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་བརྟགས་པ་ཡིན་གྱི། དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ནི་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་རིགས་པས་མི་འཐད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །འཛིན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པའི་སྒོ་ནས་རང་བཞིན་དེ་དག་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱིའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ནི་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རབ་རིབ་མཐུ་ཡིས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེའི་རང་བཞིན་འཆད་པར་འགྱུར་
བས་སོ། །ད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་དབྱེ་བ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདེན་པ་གཉིས་རྣམ་པར་བཞག་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་དང་། བརྫུན་པ་མཐོང་བའི་ཡུལ་གྱི་སྒོ་ནས་བདེན་པ་གཉིས་སུ་རྣམ་པར་བཞག་ནས་སོ། །མཐོང་བ་བརྫུན་པ་
རྣམས་ལ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་ཡང་ངོ་། །མཐོང་བ་ཡང་དག་པ་དང་བརྫུན་པ་ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོ་སླའོ། །གལ་ཏེ་མཐོང་བ་བརྫུན་པའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་གསུངས་ཞེས་པའི་ཚིག་དེས་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པར་མཐོང་བར་གསུངས་པས་དེ་རྣམས་ཡང་དག་པའི་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 141b
མཐོང་བ་ཅི་ལྟར་ཡིན་ཞེ་ན། འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ལྟོས་ནས་ཐམས་ཅད་བརྫུན་པར་མཐོང་བ་ཡིན་པས་སོ། །འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ལྟོས་ནས་བརྫུན་པར་མཐོང་བ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་འགྱུར་གྱི་སྟོབས་དང་། དེ་དང་བྲལ་བས་བརྫུན་པར་མཐོང་བ་དང་།
ཡང་དག་མཐོང་བ་དག་ཡོད་དེ། །བདེན་པ་དང་བདེན་པ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པས་སོ། །འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ལྟོས་ནས་མ་ཡིན་པས་སྐྱོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་ཡོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་དང་། བརྫུན་པ་མཐོང་བ་ཡོད་པའོ། །དེས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་དོན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་
དག་པར་བརྫུན་པས་གཟུང་བར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཤེས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཛིན་པར་བྱེད་པའོ། །གཉིས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་དང་བརྫུན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ནོ། །གཉིས་འདོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཉིས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དབང་པོ་གསལ་དང་དབང་པོ་སྐྱོན་ལྡན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་དབང་པོ་གསལ་བ་ནི་ནང་གི་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པ་དང་། ཕྱིའི་མགལ་མེ་མྱུར་དུ་བསྐོར་བ་ལ་སོགས་པས་མ་བཅོས་པའི་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་། བསྟན་བཅོས་ངན་པ་ལ་སོགས་པས་མ་བཅོས་པའི་ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་གང་ཡིན་པའོ། །དབང་པོ་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ནི་དེ་
ལས་བཟློག་པའོ། །དབང་པོ་ལེགས་གྱུར་ཤེས་ལྟོས་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོའི་སྐྱོན་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལ་དབང་པོ་གསལ་བ་ཅན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ནང་གི་འཁྲུལ་པ་རྒྱུ་དང་བྲལ་བར་སྟོན་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་དང་བྲལ་བར་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནང་དང་ཕྱིའི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་ཡང་ཡིན་ནོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་དག་པ་དང་བརྫུན་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གང་ཡིན་པའོ། །དབང་པོ་དྲུག་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཡང་ངོ་། །འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལས་བདེན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདེན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 142a
པར་མངོན་པར་ཞེན་པས་བདེན་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པར་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལྷག་མ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉེ་བར་བཅོས་པའི་དབང་པོ་དྲུག་གི་གཟུང་བར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པའོ། །ད་དུ་ར་ཟོས་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ད་དུ་ར་ནི་ཐང་ཕྲོམ་སྟེ། དེའི་འབྲས་
བུ་ཟོས་ན་ཐམས་ཅད་གསེར་དུ་སྣང་བའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་རིམས་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དབང་པོ་ལ་གནོད་པའི་རྐྱེན་ཕྱི་རོལ་ན་ཡོད་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཏིལ་མར་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་ཏིལ་མར་དང་། ཆུ་དང་། མེ་ལོང་རྣམས་ཀྱི་གཟུགས་
བརྙན་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། བྲག་ཕུག་ལ་སོགས་པ་ནས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་ནི་བྲག་ཅ་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ལྷ་ཁང་དང་། དཔངས་མཐོ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་བརྗོད་པའི་སྒྲ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །སོགས་པའི་སྒྲ་གཉིས་པས་ནི་རྔ་བརྡུང་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །
ཡུལ་དང་། དུས་ཁྱད་པར་ཅན་དང་ཉེ་བར་གྱུར་པའི་ཉི་མའི་འོད་ཟེར་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡུལ་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་མྱ་ངན་གྱི་ཐང་ལ་སོགས་པའོ། །དུས་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་ཉི་མ་གུང་ལ་སོགས་པའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མུན་ནག་ལ་སོགས་པར་
གཟུང་བར་བྱའོ། །དབང་པོ་ལ་གནོད་པའི་རྐྱེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་དངོས་སུ་དབང་པོ་ལ་རྣམ་འགྱུར་མེད་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཏིལ་མར་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དབང་པོ་ལ་རྣམ་འགྱུར་བྱས་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་སྒོ་ནས་དབང་པོ་ལ་གནོད་པའི་རྐྱེན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་
ཕྱིར། དེ་དག་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །སྔགས་དང་སྨན་ལ་སོགས་པ་དག་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ནོར་བུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་བྱའོ། །མིག་འཕྲུལ་མཁན་ལ་སོགས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སྔགས་མཁན་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེ་དག་དང་ཞེས་བྱ་
བ་ནི་སྔར་བསྟན་པའི་དབང་པོ་ལ་གནོད་པའི་རྐྱེན་རྣམས་སོ། །ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པས་བྱས་པའི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མུ་སྟེགས་པས་བྱས་པའི་གྲུབ་པའི་མཐའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལྟར་སྣང་བ་དག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 142b
གསོན་པོའི་ལུས་འདི་ཆོས་ཅན་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། སྲོག་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་གཞན་རྣམས་བསྡུ་བར་བྱའོ། །རྣམ་པར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདེན་པ་དང་བརྫུན་པའི་
རྣམ་གཞག་གོ། །འཆད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅི་ལྟར་རྨི་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འཆད་པར་འགྱུར་བའོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་བདེན་པ་དང་བརྫུན་པའི་རྣམ་གཞག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལ་ལྟོས་
ནས་ལོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པས་དེ་ལ་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་སོ། །བཤད་ཟིན་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་པ་ཉིད་ལ་ལྟོས་ནས་ལོག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དཔེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མི་ཤེས་པ་
གཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མི་ཤེས་པ་ནི་གཏི་མུག་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་གཉིད་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པས་སོ། །སྐྱོད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མི་རིགས་པའི་གཡོ་བར་བྱས་པའོ། །བདག་ཉིད་ཇི་བཞིན་བརྟགས་པ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་གི་སྟོབས་
ཀྱིས་ཡོན་ཏན་གསུམ་ལ་སོགས་པ་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སྒྱུ་མ་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྱུ་མ་ལ་གླང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་། སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུའི་རྣམ་པ་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་ཐག་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་སྦྲུལ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པས་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་
འཇིག་རྟེན་ལས་ཀྱང་བདེན་པ་ཉིད་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཉིད་དུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་ལྟར་གང་མུ་སྟེགས་པའི་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྣམས་བརྟགས་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི། ཕྱིའི་དངོས་པོ་
ཉིད་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཕྱིའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་རྣམས་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་ལྟོས་ནས་ཀྱང་བརྫུན་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། མུ་སྟེགས་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པས་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 143a
ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མངོན་དུ་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འདོད་པས་སོ། །སྐྱེ་བོ་མ་བྱང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་བཅོས་གང་དང་མ་འདྲིས་པའོ། །གནག་རྫི་དང་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་བྱིས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེ་རྣམས་ལ་རབ་ཏུ་གྲགས་
པའི་དངོས་པོ་ནི་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་ལ་སོགས་པའོ། །སྐྱེ་བ་དང་འཇིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་དངོས་པོའི་ངོ་བོ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །ངེས་པར་མ་བཟུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མེད་པ་སྐྱེ་བ་ཡོད་མིན་ཞིང་། །ཡོད་པ་འཇིག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བས་རང་བཞིན་གྱིས་ཁུག་
མིའི་ནང་ནས་འབྱུང་བ་དང་འཇུག་པའི་སྒོ་ནས་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པར་བརྗོད་པས་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པར་ངེས་པར་མ་བརྗོད་པའོ། །གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལས་ཐ་དད་དུ་གྱུར་པའི་ཡན་ལག་ཅན་དུ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ངོ་བོ་ངེས་པར་མ་བཟུང་བའོ། །ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་འགྲོ་བར་འདོད་པས་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པས་འཇིག་རྟེན་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་འགྲོ་བར་འདོད་པས་སོ། །ཡལ་ག་སྔ་མ་བཏང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡོངས་སུ་དོར་ནས་སོ། །ཡལ་ག་ཕྱི་མ་བཟུང་བ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་ཡལ་ག་ཕྱི་མ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྟ་བ་ངན་པའི་རི་སུལ་དག་ཏུ་ལྟུང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟ་བ་ངན་པའི་ཡོན་ཏན་གསུམ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པར་ལྟ་བའོ། །དེ་ཉིད་རི་སྟེ་གཞིག་པར་དཀའ་བས་སོ། །སུལ་ནི་ལྟ་བ་ངན་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །
ལྟུང་བ་ནི་ལྟ་བ་ངན་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་པོ་དེ་ལ་ཞེན་པའོ། །འབྲས་བུ་མི་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་འབྲས་བུ་མི་ཐོབ་པས་སོ། །འདིའི་དོན་ནི་ཅི་ལྟར་ཤིང་ཐོག་དོན་དུ་གཉེར་བའི་སྐྱེས་བུ་ཤིང་ཐོག་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཆེད་དུ་ཤིང་ཐོག་དང་བཅས་
པའི་སྡོང་པོ་ལ་འཛེག་ཅིང་ཡལ་ག་སྔ་མ་བཏང་ནས་ཡལ་ག་ཕྱི་མ་མ་བཟུང་ན་ཤིང་ཐོག་མ་ཐོབ་པར་གཡང་ས་ཆེན་པོར་ལྷུང་བར་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་སོ་ཞེས་པའོ། །ཡོན་ཏན་གསུམ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་། བཏང་སྙོམས་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 143b
ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་རྡུལ་དང་། མུན་པ་དང་། སྙིང་སྟོབས་གསུམ་ནི་ཡོན་ཏན་ནོ། །དེ་རྣམས་ཆ་མཉམ་པ་ལ་རང་བཞིན་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ནོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་ཇི་ལྟར་མུ་སྟེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བརྟགས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ལ་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་དབྱེ་བའི་རྣམ་གཞག་བྱས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་མངོན་སུམ་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་
འགོག་པ་ལ་གནོད་བྱེད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དོན་དམ་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བྱས་ནས་སོ། །འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་
དམ་པའི་བདེན་པའི་རྣམ་གཞག་གི་སྐབས་སུའོ། །ཇི་ལྟར་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་སྐྱོན་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་སྣང་བའོ། །རབ་རིབ་མེད་ཤེས་ལ་གནོད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་པོ་སྐྱོན་དང་མི་ལྡན་པའི་ཤེས་པ་སྐྲ་ཤད་
ལ་སོགས་པ་མི་སྣང་བ་ལ་མི་གནོད་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པ་ལ་དེ་ལྟར་མ་གྲགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་དྲི་མེད་ཡེ་ཤེས་སྤངས་པའི་བློ་སྟེ། དྲི་མ་མེད་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་སྤངས་པའི་བློ་གང་ལ་ཡོད་པ་སྟེ། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་འཇིག་རྟེན་པས་ཞེས་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་
པས་དྲི་མེད་བློ་ལ་སྟེ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེས་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གཞན་ལ་སྐྱེ་བ་གྲུབ་པས་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་གནོད་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །
དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཟིགས་པ་ཁས་བླངས་ནས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་བདེན་པ་ཉིད་དུ་མ་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་དགག་པ་འདི་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 144a
ཁྱད་པར་དུ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བ་དགག་པ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ལྟོས་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་བརྗོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ཡུལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །གཞན་ལ་སྐྱེ་བོ་བརྗོད་
པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པས་གཞན་ལ་སྐྱེ་བ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དབྱེ་བ་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པས་གནོད་པ་ནི་གནོད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ནས། ད་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་
ངེས་ཚིག་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་ཀུན་རྫོབ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཕགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་དབྱེ་བའི་རྣམ་གཞག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ཕྱིར་འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གཏི་མུག་ཀུན་རྫོབ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྒྲིབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་
བ་སྨོས་ཏེ། གཏི་མུག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་སྣང་བ་དང་། མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ལ་སོགས་པར་སྒྲོ་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་གི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱིས་སོ། །གང་བཅོས་མ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པའོ། །བདེན་པར་སྣང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཞེན་པའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པའི་རང་བཞིན་དུ་ཞེན་པའི་དངོས་པོའོ། །ཀུན་རྫོབ་བདེན་ཞེས་ཐུབ་པ་དེས་གསུངས་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དངོས་པོ་དེ་
ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་དེ་ལྟར་ཞེན་པས་སོ། །བཅོས་མར་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུའོ་ཞེས་པ་ནི་གང་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་གཟུགས་བརྙན་དང་བྲག་ཅ་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་གཏི་མུག་གིས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་དང་
བཅས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་གཏི་མུག་གི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་གང་སྣང་བ་དེ་ཀུན་རྫོབ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཐུབ་པས་གསུངས་ཀྱི། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དང་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་ཅི་ལྟར་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 144b
རིགས་པར་དེ་དག་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་མེད་པས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་དོན་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དབྱེ་བ་ནི་གཉིས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཙམ་མོ། །ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ལ་ཡང་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་ལ་
ལྟོས་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་། འཕགས་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཀུན་རྫོབ་བོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ནི་དཔེར་ན་བྲག་ཅ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །འཕགས་པ་ལ་ལྟོས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ནི་སྣང་བ་དང་བཅས་པའི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ཉིད་
འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིགས་སུ་བཅད་པས་གཏི་མུག་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་པ་ལའོ། །ཇི་ལྟར་གནས་པའི་དངོས་པོ་ལྟ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་མཐོང་བ་ལའོ། །དངོས་པོ་ནི་རང་གི་ངོ་
བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྒྲོ་འདོགས་པར་བྱེད་པའོ། །རང་བཞིན་མཐོང་བ་ལ་སྒྲིབ་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་
སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་ལ། མི་དམིགས་པའི་སྦྱོར་བས་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། གཏི་མུག་ཡོད་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཀུན་རྫོབ་དེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་གཏི་མུག་གིས་ཞེས་པའོ། །བདེན་
པར་སྣང་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལ་ཡོད་པ་དང་། རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །འཇིག་རྟེན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་ལིང་ཐོག་གིས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཞེས་པའོ། །ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བདེན་པས་ཞེས་བྱ་ནི་གཏི་མུག་གི་
བདེན་པ་ཡིན་གྱི། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་བདེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །(ད་‚དེ་)ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྣང་བ་དང་། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་དག་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བརྟེན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 145a
ནས་བྱུང་བ་གཟུགས་བརྙན་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གཟུགས་དང་། སེམས་དང་། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་བྱའོ། །རང་བཞིན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་
པ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དོ། །མ་རིག་པ་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་གཏི་མུག་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལའོ། །མི་སྣང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གེགས་སུ་གྱུར་པའི་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་རང་བཞིན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཡང་མ་ཡིན་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཏི་མུག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་མི་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཞིག་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་བརྫུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་བརྙན་དང་བྲག་ཅ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བདེན་
པར་ཞེན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཏི་མུག་གི་དབང་གིས་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་གྱི་རྣམ་གཞག་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་གིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒོ་ནས་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་མ་རིག་པའི་ནང་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་སྲིད་པའི་
ཡན་ལག་ཏུ་གང་གསུངས་པ་དེའི་སྒོ་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་རྣམ་གཞག་བྱས་ནས། ད་ནི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་མ་གྱུར་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་གྱི་རྣམ་གཞག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་མ་རིག་པ་མེད་པས་སོ། །དེ་ཡང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པ་དང་འདྲ་བར་གཟིགས་པས་སོ། །གཟུགས་བརྙན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 145b
ལ་སོགས་པའི་ཡོད་པ་ཉིད་ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱིས་བདེན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པས་བརྫུན་པར་འདོད་ལ་དེ་དང་འདྲ་བའི་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱང་གཟིགས་པ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བདག་དང་བདག་གིའོ་ཞེས་བྱ་བའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་
མེད་པའི་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པའི་ཚོགས་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ནས་སློང་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཅོས་མའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་གྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་
ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །བདེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་གྱི་བདེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །བྱིས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་ཡིན་ན། །
བྱིས་པ་རྣམས་ལ་བདེན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཇི་ལྟར་འབྱུང་ཞེ་ན། བྱིས་པ་རྣམས་ལ་ནི་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་འདིས་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པས་སླུ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་དོན་དམ་པར་བདེན་པ་
ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སྔར་བསྟན་པའི་རྣམ་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་བྱིས་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་རྣམས་ལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །དེ་ལས་གཞན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་
ཏེ། དེ་ལས་གཞན་པ་ཞེས་པ་ནི་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་ནི་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་ལོག་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་སྒྱུ་མ་ལ་
སོགས་པ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྣམས་ཅི་ལྟར་སྣང་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་ནི་དེ་ཡང་ཤེས་བྱའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 146a
རིག་པ་ཙམ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ནི་ཤེས་བྱ་ཡིན་ལ། དེའི་སྒྲིབ་པ་ནི་གང་གིས་དེ་མི་སྣང་བར་བྱེད་པའོ། །དེའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་ཞིག་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། མ་རིག་པ་ལ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་མི་ཤེས་པ་གང་བདག་དང་བདག་གིའོ་སྙམ་པའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྐྱེད་པའི་སྒོ་ནས་འཁོར་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་
མ་ཡིན་པ་ནི་གང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྣང་བ་ཙམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་གྱི་བདེན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་རྒྱུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བདེན་པར་ཞེན་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱའོ། །དེས་ན་ཉོན་མོངས་
པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པ་ཙམ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་ཡིན་ནོ། །སྣང་བ་དང་བཅས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་
ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྣམས་ཀྱིའོ། །སྣང་བ་མེད་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་མངའ་བ་རྣམས་ལ་ནི་ཞེས་པ་ནི་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་མི་མངའ་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་སྣང་བ་མེད་པའོ། །གལ་ཏེ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་
རྣམས་ལ་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་སྣང་བ་མི་མངའ་བ་ཅི་ཞིག་སྣང་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་
ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་ཆུབ་པ་སྟེ། ཅི་ཡང་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་བྱང་ཆུབ་པའི་ཕྱིར་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་བ་གཏན་ལོག་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་སེམས་དང་ཚོར་བ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 146b
ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་སྟེ་འཇུག་པ་ལོག་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་འཇུག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེས་ན་ཅི་ཡང་སྣང་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་འགག་པའི་ཕྱིར་རོ། །
འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདིར་སྒྲིབ་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པར་མ་རིག་པའོ། །དེ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་མ་རིག་པ་ནི་འཁོར་བའི་རྒྱུན་འཇུག་པའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པ་ནི་གཟུགས་ལ་
སོགས་པ་སྣང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ལ་ནི་སྒྲིབ་པ་གཉིས་ཀ་མི་མངའ་བས་རྒྱུ་མེད་པས་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཁོར་བ་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དག་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་སྣང་བར་འགྱུར། དེས་ན་སེམས་དང་སེམས་བྱུང་ལོག་པར་འདོད་པ་ཡིན་
ཏེ། དེ་ལྟར་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པ་ལས། སྟོང་ཉིད་བག་ཆགས་གོམས་པ་ནི། །དངོས་པོའི་བག་ཆགས་སྤོང་འགྱུར་ཞིང་། །ཅི་ཡང་མེད་ཅེས་གོམས་པས་ན། །དེ་ཡང་ཕྱི་ནས་གྲོལ་བར་འགྱུར། །གང་ཚེ་གང་ཞིག་མེད་དོ་ཞེས། །བརྟག་བྱའི་དངོས་པོ་མི་དམིགས་པ། །དེ་ཚེ་
དངོས་མེད་རྟེན་བྲལ་བ། །བློ་ཡི་མདུན་ན་ཇི་ལྟར་གནས། །གང་ཚེ་དངོས་དང་དངོས་མེད་དག །བློ་ཡི་མདུན་ན་མི་གནས་པ། །དེ་ཚེ་དམིགས་པ་གཞན་མེད་པས། །དམིགས་པ་མེད་པར་རབ་ཏུ་ཞི། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང་སེམས་
བྱུང་ལོག་པར་འདོད་ན་སྐུ་གསུམ་དང་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་རྣམ་གཞག་བྱེད་པ་མི་འཐད་དེ། འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་བ་ལོག་པས་ལྷག་མ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མེད་པས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མི་འཐད་དེ། དེ་ལ་ཆོས་ནི་སྟོབས་
དང་། མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡིན་ལ། སྐུ་ནི་རང་བཞིན་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པས་ཆོས་མེད་པས་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་སྐུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་ལོག་པས་རྒྱུན་མ་ཆད་པར་ཆོས་ཀྱི་བདུད་རྩི་ལ་ལོངས་སྤྱོད་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 147a
པ་མེད་པས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུ་ཡང་མི་རིགས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ལོག་པས་སྤྲུལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཡང་ཇི་ལྟར་རིགས། དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་སྟོན་པའི་རྒྱུ་ཡེ་ཤེས་མེད་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་གྱི་རྣམ་གཞག་ཀྱང་མེད་
པས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་བ་ལོག་པ་ཅི་ལྟར་འདོད་ཅེ་ན། དེ་ལ་ལན་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་སྐུ་གསུམ་གྱི་བསྟོད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་སློབ་དཔོན་རང་ཉིད་ཀྱིས་འཆད་པར་འགྱུར་བས་འདིར་མ་བརྗོད་དོ། །མཇུག་བསྡུ་བ་
བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པར་ཞེན་པའི་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སོ། །ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་དང་། སྣང་བ་དང་བཅས་པའི་
འཕགས་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་ལྟོས་ནས་སོ། །ད་ནི་དོན་དམ་པ་ལ་ཡང་ལྟོས་པའི་དབང་གིས་རྣམ་གཞག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་དང་དོན་དམ་པའི་གནས་སྐབས་ལའོ། །དོན་དམ་པ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
དེ་རྣམས་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་ཡོད་པས་བརྫུན་པར་སྣང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར། དེའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཙམ་དེའི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་དོན་དམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་མ་ལོག་པས་སོ། །དོན་དམ་པ་ནི་རང་
བཞིན་ཉིད་ཡིན་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་འཇུག་པ་མེད་པས་སོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པའོ། །སླུ་བ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པ་དེ་ལྟར་ཡོད་པས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ།
དམ་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡིན་ལ། དོན་ནི་དེའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དོན་དམ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བདེན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ནི་དོན་དམ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡང་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ལས་ལྷག་པའི་དངོས་པོ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 147b
པ་མེད་པས་སོ། །བདེན་པ་ནི་སྔར་བཞིན་དུའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །དེ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སོ། །སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དམིགས་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་སོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་
རྟེན་པས་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་མི་རིགས་པས་སོ། །ད་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་
པ་བརྗོད་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་གཏི་མུག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་བདེན་པ་གཉིས་སུ་བརྗོད་ནས་སོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཤེས་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེའོ། །དེ་རྣམས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལ་འཇུག་པས་སོ། །དངོས་སུ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་སྒྲ་མེད་པར་གཞན་ལ་བསྟན་པར་མི་ནུས་པས་སོ། །རང་གིས་མྱོང་བ་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་
རྟེན་པ་རང་གིས་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་དཔེའི་སྒོ་ནས་སོ། །ཉན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཉན་པར་འདོད་པ་རྣམས་ལའོ། །དེའི་རང་བཞིན་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིའི་དོན་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་སྒྲ་
དང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དངོས་སུ་བསྟན་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དཔེའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །རབ་རིབ་མཐུ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རབ་རིབ་མཐུས་གང་སྣང་བའོ་ཞེས་པའོ། །སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་
སྦྲང་བུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་བྱའོ། །ངོ་བོ་ལོག་པ་གང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་དུས་སུ་བརྫུན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པས་སོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོའོ། །བདག་ཉིད་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་བྲལ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །མིག་དག་པས་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 148a
ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པས་ཉེ་བར་མ་བཅོམ་པའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་བཞིན་འདིར་ཤེས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ལ་སྦྱར་བ་ཡིན་ཏེ། ཅི་ལྟར་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སྣང་བའི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མིག་དག་པས་མཐོང་བ་ཡིན་ལ།
དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་སྣང་བའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དེ་སྤྱན་དག་པ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཉིད་གང་གིས་གཟིགས་པ་དེ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རབ་རིབ་ཀྱི་མཐུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རབ་
རིབ་མེད་པས་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་ཚོགས་ཐོབ་པར་རིགས་ཏེ། སྐྲ་ཤད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་དག་མི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་སྦྱར་བར་བྱའོ། །བསེ་རུ་ལ་སོགས་པའི་སྣོད་ཀྱི་ནང་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་དངུལ་དང་གསེར་ལ་སོགས་པའི་སྣོད་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེས་བསལ་བར་འདོད་
ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་ཚོགས་བསལ་བར་འདོད་ནས་སོ། །སྣོད་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྣོད་ལའོ། །འདྲེ་ལྡོག་བྱེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་སྦུབ་པས་བཟློག་པའོ། །དེ་ཅི་བྱེད་པ་ཞིག་སྙམ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་འདི་སྣོད་འདྲེ་ལྡོག་བྱེད་པ་འདི་ཅི་ཞིག་ཡིན་སྙམ་ནས་སོ། །
དེའི་གན་དུ་ཕྱིན་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱིའོ། །སྐྲ་ཤད་ཀྱི་ཡུལ་དེར་མིག་གཏད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྣོད་ཀྱི་ནང་ན་ཡོད་པའི་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་ཡུལ་ལ་མིག་གཏད་ཀྱང་ངོ་། །རྣམ་པ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །སྐྲ་ཤད་དེའི་རྟེན་ཅན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ལ་དམིགས་
ནས་སྐྱེས་པའོ། །དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་འདི་དངོས་པོའམ་དངོས་པོ་མེད་པ་ཡིན་སྙམ་པའི་སྤྱིའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སྐྲ་ཤད་དང་སྐྲ་ཤད་མ་ཡིན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱེ་བྲག་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་ནག་
པོ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསལ་བར་འདོད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ཀྱི་རྟེན་ཅན་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསལ་བར་འདོད་པས་སོ། །རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པའི་ངོར་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་ལ་སྐྲ་ཤད་དུ་སྣང་བ་གང་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 148b
ཡིན་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ཏེ། རབ་རིབ་མེད་པ་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་དེའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བསལ་བའི་ཆེད་དུ་རབ་རིབ་མེད་པ་འདི་ལ་སྐྲ་ཤད་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་འདི་ན་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་
དགག་པ་ལྷུར་བྱེད་པའི་ཚིག་གི་ཐ་སྙད་དག་བརྗོད་པ་ཡིན་པས་སོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་མེད་པའོ། །དེ་ལ་སྐུར་པ་འདེབས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་ལས་ཏེ། རང་ཉིད་ཀྱིས་སྐྲ་ཤད་དམིགས་ནས་སྐྲ་ཤད་དག་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྐུར་པ་འདེབས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །
སྐྲ་ཤད་དག་གི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། སྐྲ་ཤད་དང་། སྐྲ་ཤད་མ་ཡིན་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཅིག་ཤོས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་ཏེ། དེ་ལ་རབ་རིབ་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་དུ་དཔྱོད་
པས་སོ། །དེ་ལྟར་དཔེ་བསྟན་ནས་དོན་ལ་སྦྱར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱི་དཔེའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པ་ཉིད་རབ་རིབ་ཡིན་ཏེ། ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་
དངོས་པོའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མི་ཤེས་པས་སོ། །དེའི་བློའི་མིག་ལ་གནོད་པ་བྱས་པས་སོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་མཐོང་བ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་སྒྲོ་འདོགས་པའོ། །ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་
ལ། ཕུང་པོ་ནི་གཟུགས་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་སྟེ་ལྔའོ། །ཁམས་ནི་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་ཁམས་དང་། དེ་བཞིན་དུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་དྲུག་
དང་། དེ་བཞིན་དུ་དེའི་ཡུལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཁམས་དྲུག་ཡིན་པས་བཅོ་བརྒྱད་དོ། །སྐྱེ་མཆེད་ནི་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དེ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཡིན་པས་སྐྱེ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 149a
མཆེད་བཅུ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་ཁམས་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བྱས་པའི་སྐབས་སུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཁམས་དྲུག་དང་། ཡིད་ཀྱི་ཁམས་ཏེ་བདུན་གང་བསྟན་པ་དེ་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་སུ་ཡིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་
ཕྱིར་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ནང་དུ་མི་འདུས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཕུང་པོའི་དོན་ནི་སྤུངས་པའི་དོན་ཡིན་ཏེ། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་མིང་
བཏགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །ཁམས་ཀྱི་དོན་ནི་རིགས་ཀྱི་དོན་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རིགས་ཅིག་ལ་ཟངས་དང་། དངུལ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་དུ་མ་ཡོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་རྒྱུད་གཅིག་ལ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རིགས་བཅོ་བརྒྱད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །སེམས་དང་
སེམས་ལས་བྱུང་བ་དག་རྒྱས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །རྒྱས་པར་ནི་མངོན་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་གང་ཟག་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའོ། །དེ་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིའོ། །ངོ་བོ་ཀུན་རྫོབ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏི་མུག་གི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱུང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་ཀྱིས་བཅོམ་པའི་བློ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ལ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །རང་བཞིན་གང་གིས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་དང་།
ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ། དེ་རྣམས་སྣང་བའི་རྒྱུ་མ་རིག་པ་མེད་པས་སོ། །མ་རིག་པའི་བག་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་བག་ཆགས་མེད་
པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་གི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱིའོ། །འདིའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདིར་སྐྱེས་བུ་འགའ་ཞིག་ལ་རབ་རིབ་ཀྱི་མཐུས་སྣོད་ཀྱི་ནང་ན་གནས་པའི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་དེ་ལ་རབ་རིབ་མེད་པའི་སྐྱེས་བུ་འགའ་འོངས་ནས་འདི་ན་སྐྲ་ཤད་མེད་དོ་ཞེས་རིགས་པའི་སྒོ་ནས་ཇི་སྲིད་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 149b
དུ་མ་བརྗོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྐྲ་ཤད་ལ་བདེན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པར་བྱེད་ལ་གང་གི་ཚེ་རབ་རིབ་མེད་པའི་རིགས་པའི་ཚིག་གིས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་བདེན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་དེའི་ཚེ་ཡང་དེས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི་དོན་དམ་པ་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རབ་རིབ་ཀྱི་མཐུས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་
པ་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཀྱང་བདེན་པ་ཙམ་དུ་ཞེན་པ་ལོག་པའོ། །གང་གི་ཚེ་རབ་རིབ་ལ་སོགས་པས་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ལོག་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་ནི་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་
པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་མེད་པ་དེའི་ཚེ་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡང་དག་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་མ་རིག་པའི་རབ་རིབ་ཀྱིས་བསྒྲིབས་པའི་མིག་ཅན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་མ་རིག་པའི་མཐུས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྣང་བ་ཡིན་ལ། དེ་རྣམས་ལ་མ་
རིག་པའི་རབ་རིབ་དང་བྲལ་བའི་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་རིག་པའི་སྒོ་ནས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་འདི་རྣམས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་སྲིད་དུ་མ་གསུངས་པ་དེ་སྲིད་དུ་དེ་རྣམས་ལ་བདེན་པར་ཞེན་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། གང་གི་ཚེ་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱིས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་འདི་
རྣམས་ནི་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེའི་ཚེ། རྣམ་པ་དུ་མ་དང་། ཐབས་དུ་མ་དང་། དུས་ཡུན་རིང་པོར་སྟོང་པ་ཉིད་གོམས་པ་ལས་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་གོམས་པའི་བདེན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ལྡོག་པ་ཡིན་གྱི། བརྫུན་པར་སྣང་བ་ནི་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཚེ་
ཡང་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་རིག་པས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བའི་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པས་སོ། །འོན་ཀྱང་བདེན་པར་ཞེན་པ་ལས་ལོག་པ་ཙམ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མ་
རིག་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ལོག་པས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་མི་སྣང་བ་དེའི་ཚེ་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ཁོང་དུ་ཆུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལོག་པས་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 150a
བཞིན་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་དུས་ན་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཅི་ལྟར་སྣང་བ་དེའི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ། །དེ་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་དབང་དེ་བྱས་ནས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་བ་གཏན་ལོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་
པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་རྒྱུ་བ་གཏན་ལོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་པའོ། །གལ་ཏེ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གཏན་ལོག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ན། དེ་ཅི་ལྟར་མཐོང་
ཞེ་ན། དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མཐོང་བ་མེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བ་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བདེན་མོད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་དམིགས་པ་བསྒྲུབ་པའི་དོན་དུ་མདོའི་ཁུངས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དོན་དམ་པར་ན་
ཞེས་བྱ་བ་ཁྱད་པར་སྨོས་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཐ་སྙད་དུ་བརྗོད་པ་ཡིན་པས་སོ། །ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་ཀྱིས་རེག་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང་། ངག་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དང་། ཡིད་ཀྱིས་དམིགས་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་ནའོ། །
དེ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་གྲངས་སུ་མི་འགྲོ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་རིགས་པས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་བྲལ་བའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ཡུལ་གྱི་རང་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་དེ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཡང་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་
ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པར་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་དང་། དོན་དམ་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དང་། ཡང་དག་པའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་རྣམས་ཀྱི་ཐ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 150b
སྙད་ཀྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པས་སོ། །བྱེ་བྲག་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་དང་། རྟག་པ་དང་། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དང་མི་ལྡན་པས་སོ། །མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་འགགས་པའོ། །ཐ་སྙད་གཉིས་ལས་འདས་པ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་
མཚན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྨྲ་བར་བྱ་བ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་གི་སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་དང་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་གྱི་བར་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། སྟོབས་
དང་མི་འཇིགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པའི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཡུལ་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། མུ་བཞི་དང་བྲལ་བ་ལ་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་མི་རིགས་པ་དང་། གདུལ་བྱ་རྣམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཐུགས་སུ་ཆུད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཡུལ་གྱི་དངོས་པོ་བརྟགས་
པ་ཡིན་པས་སོ། །ཅི་ལྟར་དོན་དམ་པའི་བདེན་པའོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་ཡང་དག་པའི་མཐའ་དང་དོན་དམ་པའི་སྒྲས་ཇི་ལྟར་བརྗོད་པ་དེ་ལྟར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་
ཐམས་ཅད་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་བརྫུན་ཏེ་སླུ་བའི་ཆོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །བརྫུན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་མ་ཡིན་
པའོ། །སླུ་བའི་ཆོས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སླུ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་ཐམས་ཅད་སླུ་བར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་བརྫུན་པ་ཡིན་པས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ནི་གཅིག་དང་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པའོ། །སྨྲ་བར་བྱ་བ་དང་སྨྲ་བ་དང་
ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་དེ་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལྷའི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གང་གི་སྟོན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྟོན་པའོ། །ཅི་སྟོན་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དག་གི་ཡུལ་གང་ཡིན་པའོ། །གང་ལ་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཉན་པ་པོ་གང་ལའོ། །རབ་ཏུ་མ་སྐྱེས་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 151a
པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་ཏུ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེར་ཟུག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུན་ཆད་པ་མ་ཡིན་པས་སོ། །རྟག་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་རང་བཞིན་དེ་ཉིད་ཡོད་པས་སོ། །མི་རྟག་པ་
དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་སོ་སོ་ལ་འཇིག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་པས་སོ། །སྟོང་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་བ་དང་བྲལ་བས་སོ། །མི་སྟོང་པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདག་གི་བ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །མཚན་ཉིད་དང་མཚན་གཞི་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དཔེར་ན་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་
སར་སྣང་བ་ནི་མཚན་གཞི་ཡིན་ལ། སྲ་བ་ཉིད་ནི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་འགྲོ་བ་དང་འོང་བ་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོ་སླའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་རང་གི་ངོ་བོ་མ་དམིགས་པའི་
ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། རིགས་པའི་སྒོ་ནས་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསམ་པ་ལས་འཕགས་པ་རྣམས་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་རྣམས་ཀྱི་མི་དམིགས་པའི་ཚུལ་གྱིས་གཟིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕགས་པ་མ་ཡིན་
པ་དག་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའོ། །དེས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསམ་པ་ལས་འཕགས་པ་རྣམས་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལ་འཇིག་རྟེན་པས་གནོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གལ་ཏེ་ཡུལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱི་གནོད་པ་
བརྗོད་པར་འདོད་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཚད་མ་ཁས་ལེན་ན། དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཡིན་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡུལ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་འཇིག་རྟེན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་འགྱུར་རོ། །འདིའི་དོན་ནི་འདིར་མི་སླུ་བ་ཉིད་
ཡིན་པར་འགྱུར་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། མི་སླུ་བ་ཉིད་ཀྱང་དངོས་པོ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅན་ཡིན་ལ། ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་བྲལ་བའི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེས་ན་འཇིག་རྟེན་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 151b
བར་འགྱུར་ལ། དེའི་ཕྱིར་མ་རིག་པ་སྤངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བླུན་པོ་ཚད་མར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དངོས་པོ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པ་ཡོངས་སུ་མ་ཤེས་པ་དང་། ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དངོས་པོར་སྒྲོ་
བཏགས་པ་ལ་བླུན་པོ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ཅི་ལྟར་ན་ཚད་མ་སྟེ་མི་སླུ་བར་འགྱུར། དངོས་པོ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་མ་རིག་པ་སྤངས་པ་ཡིན་པར་ངེས་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་སོ། །དེས་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་གཞན་
དུ་གྱུར་པའི་ལམ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལམ་སྟོན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་ཀྱང་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། འཇིག་རྟེན་པའི་མིག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་འཇིག་
རྟེན་གྱི་མིག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བར་མ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་འཕགས་པའི་ལམ་དགོས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། འོན་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་གྱི་མིག་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བས་འཕགས་པའི་ལམ་གྱིས་ཅི་ཞིག་བྱ་ཞེས་པའོ། །དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འཇིག་རྟེན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་ལའོ། །གང་གི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཅན་གྱི་ཡུལ་ཅན་ནོ། །དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཅན་ལའོ། །ནོར་བུ་རིན་པོ་ཆེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་རས་
ཡུག་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །འཕགས་པའི་ལམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ཐོས་པ་དང་། བསམ་པ་དང་། བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཚུལ་གནས་ཐོས་དང་བསམ་ལྡན་པས། །བསྒོམ་པ་ལ་ནི་
རབ་ཏུ་སྦྱོར། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་སྦྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེ་ནི་དེ་ལྟར་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ཉིད་མཐོང་བས་འཕགས་པའི་ལམ་དགོས་པ་མེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་འདི་ཁོ་ན་ཉིད་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 152a
མཐོང་བ་མ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ཉིད་སྐབས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་གནས་སྐབས་ན་སྟེ། སྤྱོད་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་གནོད་པ་ཡོད་པར་
མི་འགྱུར་ཏེ། རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་རབ་རིབ་མེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་མི་གནོད་པ་བཞིན་ནོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཚུལ་འདི་ལས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དགོས་པ་མེད་པ་དང་། མིག་ལ་སོགས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བས་འཕགས་པའི་ལམ་དགོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་
པའི་ཚུལ་ལས་སོ། །དེ་ལྟར་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་འཇིག་རྟེན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་གྱི་གནོད་པ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་ནས། འཇིག་རྟེན་གྱི་གནོད་པའི་ཡུལ་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གལ་ཏེ་དེ་ཁོ་ན་
ཉིད་ཀྱི་སྐབས་སུ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་གནོད་པར་མི་འགྱུར་ན། འོ་ན་གང་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་གནོད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་དོན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པས་རྟོགས་པའོ། །འཇིག་རྟེན་གྲགས་
པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་དོན་གྱིས་སོ། །དེ་ཉིད་ལ་དཔེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིར་ཡང་འཇིག་རྟེན་གྱིས་རྟོགས་པའི་དོན་ནི་གཉིད་སད་པའི་མཐོང་བའི་བུམ་པའོ། །དེ་རྨི་ལམ་གྱི་ཤེས་པའི་ཡུལ་དུ་གྱུར་
པའི་བུམ་པ་དང་། དཔེར་བྱས་ནས་གང་གི་ཚེ་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བུམ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སུན་འབྱིན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་གནོད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་མཐོང་བའི་བུམ་པ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་བདེན་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་ལ། རྨི་
ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་མི་བདེན་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་དེས་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་མཐོང་བ་ལ་བདེན་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་རྗོད་པར་བྱེད་དེ། དཔེར་ན་རབ་རིབ་མེད་པ་ལ་བསེ་རུ་ལ་སོགས་པའི་སྣོད་སྐྲ་ཤད་དང་མི་ལྡན་པར་མཐོང་ལ། རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་བསེ་རུ་ལ་སོགས་པའི་སྣོད་སྐྲ་ཤད་དང་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 152b
ལྡན་པར་མཐོང་བས་མི་གནོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་བདེན་པར་རྟོགས་པས་གནོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་འདིར་ཡང་ངོ་། །དེས་ན་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་བུམ་པ་བདེན་པར་རྟོགས་པས་བུམ་པ་མེད་པ་ཉིད་སེལ་བ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་གྱིས་གནོད་པར་འགྱུར་བའོ། །དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པའི་སྒྲས་ནི་གསེར་འདི་རྫས་མ་ཡིན་ཏེ་གཞལ་བྱ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྨི་ལམ་གྱི་གསེར་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསྡུ་བར་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་འཕགས་པའི་གཟིགས་པ་ལ་གནས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པའི་གཟིགས་པ་ཁས་ལེན་ན་སྟེ། འཕགས་པའི་གཟིགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་སོ་ཞེས་
བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སྐྱེ་བོ་མཁས་པ་ཚད་མར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཕགས་པའི་སྐྱེ་བོ་ཚད་མར་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེའོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་གནོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་རིབ་མེད་པས་མཐོང་བ་ལ་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་མཐོང་བ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་པའི་གནོད་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །
ཕྱོགས་འདིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་འགོག་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་གནོད་པ་ཡོད་པར་མི་འགྱུར་བའི་རིགས་པས་སོ། །གཞན་ཡང་དཔྱད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་བདག་ཉིད་མི་མཐོང་བ་དེས་གཞན་ཡང་མི་མཐོང་སྟེ། དཔེར་ན་བུམ་པ་བཞིན་མིག་གིས་ཀྱང་གཟུགས་མི་མཐོང་བ་སྟེ།
རང་གི་བདག་ཉིད་མི་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་གཞན་དག་ན་རེ་མིག་གིས་གཞན་མཐོང་བར་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་གཞན་མཐོང་བས་མིག་གིས་གཞན་མཐོང་བ་འགེགས་པ་དེ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཟེར་ན། དེ་ལ་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ལན་བརྗོད་པར་བྱ་
སྟེ། གང་མིག་གིས་གཞན་མཐོང་བའི་འགོག་པ་དེ་ནི་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཟིགས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡིན་ལ། དེ་ལ་ཡང་སྔར་བསྟན་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པའི་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་གནོད་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་
འཇིག་རྟེན་ལ་གྲགས་པས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཁས་བླངས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་གནོད་པ་སྤང་བ་བསྟན་ནས། ད་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་གྲགས་པས་ཀྱང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེའི་ལྟ་བ་ལ་གནས་ནས་ཀྱང་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 153a
ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་མཐོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཀྱང་ངོ་། །ས་བོན་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ནུར་ནུར་པོ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་མི་གཙང་བ་ཙམ་མོ། །བདག་གིས་བུ་འདི་བསྐྱེད་ཅེས་སྨྲ་བྱེད་ཅིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མའི་མངལ་ནས་བཙས་པའི་དབང་པོ་
དང་ལྡན་པ་མཐོང་ནས་བུ་འདི་བདག་གིས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཨ་མྲ་ལ་སོགས་པའི་ས་བོན་ཙམ་བཙུགས་ནས་ཨ་མྲ་སྐྱེས་པ་ན་ཨ་མྲ་གང་གིས་བཙུགས་པ་ཡིན་ཞེས་བརྗོད་པའོ། །གང་གི་ཕྱིར་མི་གཙང་བ་དང་། བུ་དག་དང་། ས་བོན་དང་། ཨ་མྲའི་རྒྱུ་དང་།
འབྲས་བུ་དག་ལ་འཇིག་རྟེན་གྱིས་གཅིག་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་གྱི་རྟོགས་པས་གཞན་ལ་སྐྱེ་བར་མི་འགྲུབ་སྟེ། གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པ་དང་། གཞན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ལ་འགལ་བས་སོ། །གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་འཇིག་རྟེན་ལས་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པས་སྐྱེད་པར་
བྱེད་པ་དང་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དག་གཅིག་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པའི་སྒོ་ནས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཕོའི་དབང་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདི་རྣམ་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བའི་ཕོའི་དབང་པོས་
མངོན་པར་གསལ་བར་བྱས་པའོ། །དེའི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བུའི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པའོ། །གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་གང་ཟག་གཞན་ལྟར་དེ་ཡང་ཉེ་བར་སྟོན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་འཇིག་རྟེན་པས་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དག་གཞན་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་ན་ནི་ཅི་ལྟར་ས་བོན་དེ་ལ་
རང་གི་བུ་གཞན་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རང་གི་བུ་ལས་གང་ཟག་གཞན་ཡང་རང་གི་ས་བོན་ལས་གཞན་ཡིན་ལ། དེས་ན་གཞན་ཉིད་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཅི་ལྟར་གང་ཟག་གཞན་རང་གི་བུ་ཉིད་དུ་མི་སྟོན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ཉིད་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་གི་བུ་ཡང་བུ་འདི་ཕས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པར་བྱེད་
པར་མི་འགྱུར་བའོ། །དེ་བཞིན་དུ་ས་བོན་དང་ལྗོན་ཤིང་དག་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཞིག་ལྗོན་ཤིང་ཉེ་བར་སྟོན་ཞིང་ལྗོན་ཤིང་འདིའི་ས་བོན་བཙུགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ལ། ལྗོན་ཤིང་དེ་བཙུགས་པ་ནི་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་དེའི་ས་བོན་ཙམ་མོ། །དེས་ན་གཅིག་ཉིད་ཡིན་ནོ། །
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 153b
གཞན་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་ལྗོན་ཤིང་དེ་གཞན་བཞིན་དུ་དེ་ཡང་ཉེ་བར་སྟོན་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཚུལ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་དང་། གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་རིགས་པ་ལས་སོ། །རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་མེད་པར་གྲུབ་པའི་སྒོ་ནས་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདིར་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན་ས་བོན་དང་། མྱུ་གུ་དག་གཞན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ན། གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པས་གཞན་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་མྱུ་གུ་བཞིན་དུ་ས་བོན་ཡང་ཆད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཆད་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་བཞིན་
དུ་རང་ལས་སྐྱེ་བར་གྱུར་ན་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དག་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ། དེ་མེད་པས་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཕྱིར་ས་བོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱུ་གུ་མ་ཡིན་པས་ས་བོན་འཇིག་པ་མེད་པ་བཀག་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་རྟག་པ་མ་ཡིན་
པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མྱུག་ཚེ་ས་བོན་ཞིག་པ་མེད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཉིད་མེད་པས་མྱུ་གུ་ཡོད་པ་ཉིད་ས་བོན་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །མྱུག་ཚེ་ས་བོན་ཡོད་ཅེས་བརྗོད་མི་བྱ། །ཞེས་
བྱ་བ་ནི་གཅིག་ཉིད་མ་ཡིན་པས་མྱུ་གུ་སྐྱེ་ན་ས་བོན་ཞིག་པ་སྲིད་པས་སོ། །འདིའི་དོན་ནི་གལ་ཏེ་ས་བོན་དང་མྱུ་གུ་དག་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་ཐ་དད་པ་ཉིད་རིགས་པ་ལས་འོན་ཀྱང་རང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་བཀག་པའི་རང་བཞིན་བཀག་པ་ཡིན་པས་གཅིག་དང་བདག་
ཉིད་ག་ལ་སྲིད། དེ་མེད་པས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ནི་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་དོ། །དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་མྱུ་གུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མྱུ་གུ་ཡོད་བཞིན་དུ་ཡང་ས་བོན་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་ཞིག་ནས་མྱུ་གུ་སྐྱེ་
བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་དཔེ་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་གི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ་གོ་སླའོ། །ས་བོན་ཡོད་ན་མྱུ་གུ་འབྱུང་འགྱུར་ཞིང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་ཡོད་ན་མྱུ་གུ་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཆོས་ཅན་ནོ། །ས་བོན་གང་ཡིན་མྱུ་གུ་དེ་ཉིད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 154a
དང་མྱུ་གུ་དག་གཞན་མ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའོ། །དེ་ལས་གཞན་མིན་དེ་ཡང་མ་ཡིན་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་དམ་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཕྱོགས་
གཉིས་ཆར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་དག་གོ། །དོན་འདི་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དང་གཞན་མ་ཡིན་པ་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་དོན་དེ་ཉིད་དོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་འདུ་བྱེད་དེ་དག་ཉིད་དུ་ཡོད་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་
ཕྱིར་རོ། །གཡོ་བ་དང་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱ་བ་དང་མི་ལྡན་པ་སྟེ། མ་རིག་པ་ཡང་ངས་འདུ་བྱེད་བསྐྱེད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་མེད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་ཀྱང་ནི་མ་རིག་པས་བསྐྱེད་དོ་སྙམ་པ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་ལས་སོ། །བསྟན་བཅོས་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩ་
བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་སྟོན་པའི་གནས་སྐབས་ལས་སོ། །གང་ལ་བརྟེན་ཏེ་གང་འབྱུང་བ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་འབྲས་བུ་གང་འབྱུང་བ་སྟེ། དཔེར་ན་སཱ་ལུའི་ས་བོན་ལ་བརྟེན་ནས་སཱ་ལུའི་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཉིད་རེ་ཞིག་དེ་ཉིད་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་
ས་བོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱུ་གུ་མ་ཡིན་ཏེ། བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་དང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དག་གཅིག་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ནི་ཕ་དང་བུ་དག་ཀྱང་གཅིག་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གཞན་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མྱུ་གུའི་གནས་སྐབས་ན་མྱུ་གུ་བཞིན་དུ་ས་བོན་ཡང་དམིགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ས་བོན་བཞིན་
དུ་མྱུ་གུ་ཡང་དམིགས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ས་བོན་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། མི་འཇིག་པར་ཁས་བླངས་པས་སོ། །དེས་ན་སྐྱོན་ཆེན་པོ་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་ས་བོན་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་མྱུ་གུ་ཡིན་
པར་རིགས་པའོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་གཞན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ས་བོན་མེད་པར་མྱུ་གུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་། མྱུ་གུའི་གནས་སྐབས་ན་ཡང་ས་བོན་ཡོད་པར་འགྱུར་བས་སོ། །དེས་ན་འཆོལ་བའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན། དེའི་ཕྱིར་རྟག་མིན་ཆད་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 154b
པའང་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་རྒྱུ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་འབྲས་བུ་གང་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཉིད་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྒྱུ་དེ་ལས་འབྲས་བུ་དེ་གཞན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རྒྱུ་དེ་ཆད་པ་དང་རྟག་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་ནུས་སོ། །ད་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་
བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཅི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བར་ཁས་ལེན་ནའོ། །གལ་ཏེ་རང་གི་མཚན་ཉིད་བརྟེན་གྱུར་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལ་བརྟེན་ནས་སོ། །དེ་ལ་སྐུར་པ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་པས་སོ། །དངོས་པོ་འཇིག་པའི་ཕྱིར། སྟོང་པ་ཉིད་དངོས་པོ་འཇིག་པའི་རྒྱུར་གྱུར་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པར་རང་བཞིན་སྐྱེས་པ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བཀག་པས་སོ། །དེ་ནི་རིགས་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་
ཡོད་པར་གྱུར་ན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བྱ་བར་མི་རིགས་ཏེ། མེ་ཡོད་པར་གྱུར་ན་དེའི་རང་བཞིན་ཚ་བ་ཉིད་གཞན་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པས་སོ་ཞེས་པས་སོ། །དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་
སོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་ནི་འདུ་ཤེས་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་བྱའོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་དེ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གོང་མ་གོང་མ་འོག་མ་འོག་མས་བཤད་པར་བྱ། ཅི་ལྟར་སྐྱེས་པའི་རང་བཞིན་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་པས་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
དངོས་པོ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བས་སྐུར་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བཏབ་པའི་སྒོ་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བའོ་ཞེས་པའོ། །དེ་ནི་རུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བྱ་བར་མི་རིགས་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བ་ལོག་པའི་ཤེས་པར་ཐལ་བར་
འགྱུར་བས་སོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་སྐྱེ་བས་ཁས་བླངས་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་ཏེ། བཅོས་མ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་ལ་སྐྱེ་བ་ཉིད་མེད་པས་སོ། །དབུ་མའི་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་དང་དངོས་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 155a
དང་བྲལ་བའི་ལམ་གང་ཡིན་པའོ། །དེའི་བཤད་པ་ནི་ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཡང་དག་པར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་བྱ་
བའི་ཕྱིར། གང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིར་སེམས་ཙམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་བརྟགས་དང་གཞན་དབང་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་བརྗོད་ལ། དེ་ལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་གང་
ཡིན་པ་དེ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་སྟེ། རྐྱེན་གྱི་དབང་གིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་དོན་དམ་པར་གཉིས་སུ་མེད་པ་ཡིན་པ་ལ་གཉིས་ཀྱི་དངོས་པོར་བརྟགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པ་སྣང་བའི་
ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལ་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དུས་ཐམས་ཅད་དུ་དེ་བཞིན་དུ་གནས་པས་སོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གང་ཞིག་སྣང་བ་འདི་གཞན་དབང་། །ཅི་ལྟར་སྣང་བ་འདི་ཀུན་བརྟགས། །རྐྱེན་གྱི་དབང་དུ་
འཇུག་ཕྱིར་དང་། །བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་ཕྱིར་རོ། །སྣང་བ་དེ་ལ་ཇི་ལྟ་བར། །སྣང་བཞིན་རྟག་ཏུ་མེད་ཉིད་གང་། །དེ་ནི་ཡོངས་གྲུབ་ངོ་བོ་ཉིད། །ཤེས་བྱ་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་ཕྱིར། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །དེ་ལ་སེམས་ཙམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་སྣང་བའི་གཞན་གྱི་
དབང་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པའི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པར་བྱེད་ལ། དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གང་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ་སྟོང་པ་ཉིད་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པས་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་
བའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་སོ། །ཆོས་རྣམས་ཏེ་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །སྟོང་པར་མི་བྱེད་པ་སྟེ། སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་གཞན་གྱི་དབང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཁོ་ན་གདོད་མ་ནས་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 155b
སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མཚན་མ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་མཚན་མ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་དེ་དེ་ཉིད་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ལས་ཞི་བའི་རྣམ་པར་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་མཚན་མའི་རྣམ་པ་དང་བྲལ་བའི་སེམས་རྩེ་
གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཆོས་རྣམས་མཚན་མ་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་གདོད་མ་ནས་ཆོས་རྣམས་མཚན་མ་དང་བྲལ་བའོ། །གང་སྨོན་པ་མེད་པས་ཆོས་རྣམས་སྨོན་པ་མེད་པར་མི་
བྱེད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁམས་གསུམ་པ་དངོས་པོ་མེད་པའི་རྣམ་པར་མཐོང་ནས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་མཐུན་པའི་འདུ་ཤེས་ཉེ་བར་བསྐྱེད་ནས་དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་སྨོན་པར་རབ་ཏུ་གནས་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་བསྒོམས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྨོན་པ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཆོས་
འདི་རྣམས་ལ་སྨོན་པ་དང་བྲལ་བར་མི་བྱེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཆོས་རྣམས་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་སྨོན་པ་དང་བྲལ་བའོ། །གང་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མེད་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བའི་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པར་རྣམ་པར་
རྟོག་པའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པར་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཡུལ་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་རྟོགས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་
འཛིན་ཡིན་ལ་དེས་ཆོས་རྣམས་མངོན་པར་འདུ་བྱ་བ་མེད་པར་མི་བྱེད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་རྣམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པའོ། །འདིར་འགའ་ཞིག་ན་རེ་སྐྱེ་བས་དངོས་པོ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པས་སྐྱེ་བ་མེད་ན་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་
དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གང་མ་སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགའ་ཞིག་ན་རེ་སྐྱེ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་གྱི་འོན་ཀྱང་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། མ་བྱུང་བས་དེ་རྣམས་མི་འབྱུང་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 156a
བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་གང་མ་བྱུང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མ་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་དབུ་མ་པ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཆོས་རྣམས་སྟོང་པ་
ཉིད་དུ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་སེམས་ཙམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་སྟོང་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་ཞིག་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ་སྔར་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་
ཡིན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་དབང་ལས་སྟོང་པ་ཉིད་གཞན་ཡིན་པར་འགྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཐ་དད་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་རྟོགས་པ་གཞན་གྱི་དབང་གི་གཟུང་བ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་ལྡོག་པའི་ཕྱིར་གྲོལ་བ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་གཞན་ཉིད་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་ནི་དེའི་ཚེ་དུས་
ཐམས་ཅད་དུ་གྲོལ་བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་དངོས་པོ་ཉིད་དུ་ཐལ་བ་དང་། གཞན་གྱི་དབང་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པའི་སྒྲས་བྱས་པ་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཆོས་ཅན་དེ་རྟག་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ན་ཆོས་ཅན་དང་ཆོས་དག་གི་དབྱེ་བ་མེད་པ་དང་། མི་རྟག་པ་ཉིད་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་པར་ཐལ་
བར་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་དེ་ཉིད་དང་གཞན་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ཙམ་པ་ལའོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཁོ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་
མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཆོས་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་དང་འབྲེལ་པས་སྟོང་པའོ། །རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དབང་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་བརྒྱ་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་བདག་གིར་གྱུར་ཅིག་སྙམ་ནས་སྟོང་པ་ཉིད་མ་ཡིན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 156b
པའི་དངོས་པོ་སྟོང་པ་དང་ལྡན་པར་མཐོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལོག་པར་ལྟ་བས་མྱ་ངན་ལས་མི་འདའ་བར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གསུངས་ཏེ། གཞན་དུ་གནས་པའི་དངོས་པོ་གཞན་དུ་མཐོང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མཐོང་བ་ཡིན་ལ། གལ་ཏེ་རང་བཞིན་གྱིས་
སྟོང་པ་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་མཐོང་བར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཉིད་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་ལས་ལོག་པར་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ཀྱི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པ་རྣམ་གཞག་
མཛད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཉིད་ཀྱིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་རྣམ་གཞག་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་སྒྱུ་མ་བཞིན་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པ་ཁོ་ན་ཆོས་ཐམས་ཅད་སྟོང་པ་ཡིན་ཏེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བཅོམ་
ལྡན་འདས་ཀྱིས་གསུངས་པས་སྟོང་པ་མ་ཡིན་པ་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དཔེར་ན་མཚན་མོ་དགེ་ཚུལ་བཏུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་དོན་དུ་མི་གོ་བ་བཞིན་དུ་སྟེ། དགེ་ཚུལ་འགའ་ཞིག་སློབ་དཔོན་གྱིས་མཚན་མོ་བཏུང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་དོན་དུ་ཡང་དང་ཡང་དུ་མངགས་པ་དང་། དེས་དེ་ལ་འདི་
དགེ་སློང་རྣམས་ལ་མི་འོས་པས་ཁྱེད་ཅི་ལྟར་གསོལ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། དེས་སྨྲས་པ་འདི་ཆུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་ཁོ་བོས་འཐུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དང་། དེས་ཀྱང་ཉི་མ་གཞན་ལ་ཆུ་ཉིད་ཁྱེར་ཏེ་འོངས་སོ། །དེས་སྨྲས་པ། ཅིའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱིས་གཞན་ཉིད་ཁྱེར་ཏེ་འོངས། དགེ་ཚུལ་གྱིས་
སྨྲས་པ། གང་གི་ཚེ་ཁྱེད་ཀྱིས་ཆུ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས་གསོལ་ན་དེ་དག་ལ་ཁྱད་པར་ཅི་ཞིག་ཡོད། ཅི་ལྟར་འདིར་ཆུའི་སྒོ་ནས་ཆང་གི་སྲེད་པ་མི་ལྡོག་པ་དེ་བཞིན་དུ་ལོག་པར་ལྟ་བས་ཀྱང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བསྟན་བཅོས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩ་བའི་
ཤེས་རབ་ལས་སོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །ངེས་པར་འབྱིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་འཇུག་པ་སྟེ། ལོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །ལྟ་བ་ཐམས་ཅད་ལོག་པ་ཙམ་ནི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་གྱི། གང་སྟོང་པ་ཉིད་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 157a
ལ་ཡང་དངོས་པོར་ཞེན་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་ལ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བརྗོད་དུ་མེད་པས་ཁོ་བོ་ཅག་གི་གདམས་ངག་ལས་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ལོག་པས་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །གང་དག་ཁྱོད་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་
རིན་དུ་སྦྱིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ན་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་དེ་ཁོ་བོ་ལ་བྱིན་ཅིག་ཅེས་བརྗོད་པར་གྱུར་ན་དེ་ལ་ཐབས་གང་གི་སྒོ་ནས་ཅི་ཡང་མ་ཡིན་པའི་དངོས་པོ་རིན་དུ་སྦྱིན་པར་ནུས། དེ་བཞིན་དུ་གང་དག་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ལ་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཡོད་པ་དེ་དག་ལ་ཐབས་གང་གིས་དངོས་པོ་ལ་
མངོན་པར་ཞེན་པ་འགོག་པར་བྱེད། དེས་ན་སྨན་ཆེན་པོ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་སྐྱོན་གྱི་འདུ་ཤེས་ཀྱིས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་འཚོ་མཛད་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་ཆེན་པོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དཀོན་མཆོག་བརྩེགས་པའི་མདོ་ལས། འོད་སྲུངས་རི་རབ་
ཙམ་གྱི་གང་ཟག་གི་བདག་ཏུ་ལྟ་བ་ལ་བརྟེན་པ་བླའི་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་དང་ལྡན་པས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འོད་སྲུངས་ལྟ་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངེས་པར་འབྱིན་པ་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ལ། གང་ལ་སྟོང་པ་ཉིད་ཁོ་ནར་ལྟ་བར་གྱུར་པ་དེ་གསོ་བར་བྱ་བ་མ་
ཡིན་ནོ་ཞེས་ང་སྨྲའོ། །འོད་སྲུངས་དཔེར་ན་སྐྱེས་བུ་ནད་པར་གྱུར་པ་ལ་དེ་སྨན་པས་སྨན་བྱིན་ན། དེ་ལ་སྨན་དེས་ནད་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་བསལ་ནས་སྨན་ཉིད་ཁོང་དུ་ཞེན་ནས་འབྱུང་བར་མ་གྱུར་ན། འོད་སྲུངས་དེ་ཅི་སྙམ་དུ་སེམས། སྐྱེས་བུ་དེ་ནད་ལས་གྲོལ་བར་འགྱུར་རམ། གསོལ་པ།
བཅོམ་ལྡན་འདས་དེ་ནི་མ་ལགས་སོ། །གང་ལ་ནད་ཐམས་ཅད་སེལ་བར་བྱེད་པའི་སྨན་དེ་ཉིད་ཁོང་དུ་ལུས་ནས་ཕྱིར་མ་བྱུང་ན་སྐྱེས་བུ་དེ་ལ་ནད་ཤིན་ཏུ་ལྕི་བར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། འོད་སྲུངས་དེ་བཞིན་དུ་ལྟ་བའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པར་
འབྱིན་པར་བྱེད་ལ། གང་སྟོང་པ་ཉིད་ཁོ་ནར་ལྟ་བར་གྱུར་པ་དེ་ཁོ་བོས་གསོ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟར་དོན་དམ་པར་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་བསྟན་ནས། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་སྔ་མ་འགོད་པ་ནི། འདིར་སྨྲས་པ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 157b
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་སྐབས་སུའོ། །གཞན་དག་གིས་སྨྲས་པ་ནི་དོན་དམ་པར་བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་འདོད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་པའི་ཐ་ཚིག་གོ། །མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དག་གིས་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལ་དངོས་སུ་
ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་རུང་བ་རྣམས་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། དངོས་སུ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་རུང་བ་མ་ཡིན་པ་གཞན་གྱི་སྒོ་ནས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་རྣམས་ནི་རྗེས་དཔག་གིས་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་རང་གི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་རྣམས་ནི་མངོན་སུམ་གྱིས་དམིགས་
པ་ཡིན་ལ། གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་གཏོགས་པ་རྣམས་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་དེ་ལྟར་མི་འདོད་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་
གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་མི་འདོད་ནའོ། །བདེན་པ་གཉིས་ཅི་སྟེ་བརྗོད་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མེད་པས་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ལུས་པའི་ཕྱིར་བདེན་པ་གཉིས་མི་འཐད་པས་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཅིག་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་གང་གི་ཕྱིར་བདེན་པ་གཅིག་ཁོ་ན་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་སྔ་མའོ། །འདི་ལ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ལན་ནོ། །འདི་ནི་བདེན་མོད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་གཉིས་ཅི་སྟེ་བརྗོད་ཅེས་བྱ་བ་དེའོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།
དོན་དམ་པར་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རིགས་པས་དཔྱད་ན་རང་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་ཁོ་ནར་གནས་པས་དོན་དམ་པར་བདེན་པ་གཉིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ཉིད་ལ་མདོའི་ཁུངས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར།
དགེ་སློང་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །བརྫུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེད་པ་ལ་ཡོད་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 158a
དེས་ན་སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །གལ་ཏེ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ན། འོ་ན་བདེན་པ་གཅིག་ཁོ་ན་བརྗོད་པར་རིགས་ཀྱི་བདེན་པ་གཉིས་ཞེས་ཅི་ལྟར་བརྗོད་ཅེ་ན། ལན་ནི་དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྟགས་ཤིང་དཔྱད་ན་
དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཅིག་ཏུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་དམ་པ་ལ་འཇུག་པའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། རྗོད་པར་བྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གྱི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཁས་མ་བླངས་ན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བསྟན་པར་
མི་ནུས་ལ། མ་བསྟན་ན་རྟོགས་པར་མི་ནུས་པས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་རྟོགས་པའི་ཐབས་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ལུགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་སོ། །བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མ་དཔྱད་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱད་པར་
གྱུར་ན་བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །གང་གི་ཕྱིར་དངོས་པོ་སྟེ་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་དཔྱད་ན་སྟེ། ཅི་བདག་ལས་སྐྱེའམ་འོན་ཏེ་གཞན་ལས་སྐྱེ་ཞེས་དཔྱད་པར་གྱུར་
ན་དེ་ཉིད་བདག་ཅན་དངོས་པོ་ལས་སྐྱེ་སྟེ་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་ལས་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནས་པ་རྙེད་པ་མ་ཡིན་པ་དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་ཁོ་ན་གནས་པ་དེའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་བདེན་པ་ལ་སྟེ་འདི་ཡོད་ན་འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་འཇིག་རྟེན་
པའི་ཐ་སྙད་ཙམ་དུ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་དོན་བདེན་པ་ལ་བདེན་པ་ཞེས་བརྗོད་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཚུ་རོལ་ཏེ་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་ཆ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་
པའི་དངོས་པོ་ལའོ། །གཞན་ལ་རག་ལས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲངས་ནས་སོ། །འཕགས་པའི་ལྷས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཞི་བརྒྱ་པ་ལས་སོ། །ཅི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཀླ་ཀློ་རྣམས་ཀྱིས་སྐད་གཞན་མི་གོ་བས་རང་གི་སྐད་ཀྱིས་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 158b
དུ་འཇིག་རྟེན་པ་ལ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པའི་དངོས་པོའི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྟན་པར་ནུས་ཀྱི། མཁས་པ་འགའ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ལ་མ་ཞུགས་པར་བདག་དང་ཆོས་དག་ལ་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད་དོན་དམ་པའི་རང་བཞིན་བརྗོད་དུ་མེད་པར་རྟོགས་པ་སྐྱེད་མི་ནུས་སོ། །འཇིག་རྟེན་གྱི་
ཀུན་རྫོབ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཞུགས་པར་གྱུར་ན་ནི་སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་སྐྱེད་ནུས་པ་ཡིན་ལ། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་ལ་ཞུགས་པར་གྱུར་ན་དོན་དམ་པ་ཤིན་ཏུ་བརྗོད་པ་མེད་པའི་ཆོས་གཟུང་བར་བྱ་བར་ནུས་པའོ། །དེས་ན་ཇི་ལྟར་བསྟན་པའི་འཇུག་པའི་རིམ་པ་ངེས་པར་བྱ་དགོས་ཏེ། བྱིས་པ་བརྡ་ལ་མ་
བྱང་བ་རྣམས་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་བྱིས་པ་ཆུང་བ་རྣམས་སྐད་གཞན་གྱིས་གོ་བར་མི་ནུས་པ་དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱང་ངོ་། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་འཇུག་པའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་དུ་བཀའ་སྩལ་པ་ཡིན་ནོ། །འདིས་
ནི་དོན་དམ་པའི་བདེན་པར་བདེན་པ་གཅིག་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། མ་དཔྱད་པར་འཇིག་རྟེན་འཇུག་པའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དོན་འདི་ཉིད་ལ་རྩ་བའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཁུངས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ལས་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ།
གལ་ཏེ་དོན་དམ་པ་སྤྲོས་པ་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཡོད་དུ་ཆུག་ཕུང་པོ་དང་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་འཕགས་པའི་བདེན་པ་དང་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་སོགས་པ་དོན་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་བསྟན་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ནི་དོར་བར་བྱ་བ་ཡིན་པ་དོར་
བར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་བསྟན་པ་ལ་དགོས་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། བཤད་པར་བྱ་སྟེ་བདེན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། ཤེས་པ་དང་། ཤེས་བྱ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་དམ་པའི་ཁས་མ་བླངས་ན་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་བསྟན་
པར་མི་ནུས་ལ། མ་བསྟན་ན་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་མ་ནུས་ལ། དོན་དམ་པ་ཁོང་དུ་མ་ཆུད་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཐ་སྙད་ལ་ནི་མ་བརྟེན་པར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མངོན་དུ་བྱ་བའི་ཐབས་ཡིན་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 159a
པའི་ཕྱིར་ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་པོ་ཉིད་དུ་ཁས་བླང་བར་བྱ་དགོས་ཏེ། དཔེར་ན་ཆུ་དོན་དུ་གཉེར་བས་སྣོད་བཞིན་དུའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཀུན་རྫོབ་ལ་མ་ལྟོས་པའི་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་ལེགས་པར་མ་བཟུང་བའི་སྦྲུལ་བཞིན་དུའོ། །རྣམ་པར་
དཔྱད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱད་ན་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་མི་གྲུབ་པས་སོ། །དེ་ཉིད་མདོའི་ཁུངས་ཀྱིས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རྒྱུད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྦྲེང་བར་བྱ་བའི་སྲད་བུའི་ཁྱད་པར་རོ། །ཤིང་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་གང་ལ་སྲད་བུ་འབྲེལ་བའོ། །གསུམ་ཚོགས་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིང་དང་རྒྱུད་དང་ལག་པས་བཙལ་བའོ། །སྒྲོགས་བྱེད་པི་ཝང་གླིང་བུ་ལ་སོགས་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུད་གསུམ་པ་ལ་སོགས་པས་རོལ་མོའི་ཆ་རྐྱེན་ལས་སོ། །དེ་དག་ལས་སྐྱེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུད་གསུམ་པ་ལ་སོགས་
པ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྒྲ་བྱུང་བའི་དེ་མ་ཐག་ཏུའོ། །མཁས་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་དང་ལྡན་པ་འགའ་ཞིག་གིས་སོ། །ཕྱོགས་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤར་ལ་སོགས་པའོ། །ཕྱོགས་མཚམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤར་ལྷོ་ལ་སོགས་པའོ། །གང་ནས་འོངས་ལ་
གར་སོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་གང་ནས་འོངས་ཤིང་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་གར་སོང་སྙམ་དུ་བརྟགས་ནས་སོ། །འོང་བའམ་འགྲོ་བ་རྙེད་མི་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་དང་ཕྱོགས་མཚམས་རྣམས་སུ་སྒྲའི་འོང་བའམ་འགྲོ་བ་རྙེད་པར་མི་འགྱུར་
ཏེ། དེ་ལྟར་མ་དམིགས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་རྒྱུ་དག་དང་ནི་རྐྱེན་དག་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལས་དང་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འདུ་བྱེད་གྱུར་པ་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྐྱེ་བའོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་
རྣམས་ཀྱིས་ནི་མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་དག་པར་མཐོང་བ་སྟེ། ཅི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་མཐོང་བས་འདུ་བྱེད་སྟོང་པ་སྟེ་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་རོ། །ཡོ་བ་མེད་པ་སྟེ་བྱ་བ་མེད་པར་མཐོང་བའོ། །དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཕུང་པོ་དག་དང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 159b
པ་གསུངས་ཏེ། ནང་ཡང་སྟོང་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་ནང་གི་བདག་ཉིད་ཅན་རྣམས་སྟོང་པ་སྟེ། རྣམ་པར་དཔྱད་ན་མི་འཐད་པས་སོ། །ཕྱི་རོལ་སྟོང་པ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སྟོང་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བདག་ཉིད་ཀུན་གྱིས་སྟོང་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་
སྨོས་སོ། །གནས་མེད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་མེད་པའོ། །དེ་ཉིད་དཔེའི་སྒོ་ནས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ནི་ནམ་མཁའ་དང་མཚུངས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེས་ན་གལ་ཏེ་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་ཆོས་
ཐམས་ཅད་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པར་རྣམ་པར་དཔྱད་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཐ་སྙད་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རྣམ་གཞག་བསྟན་ནས། ད་ནི་ཀུན་རྫོབ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཉིད་འགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་སྔ་མ་སྟོན་པ་ནི་ཅི་སྟེ་ཡང་ཞེས་
བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དངོས་པོ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀུན་ནས་གཅོད་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མངོན་པར་ཞེན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་བདོག་པ་ཐམས་ཅད་དེ་དེ་ལ་ལྷག་པར་མངོན་པར་ཞེན་
པ་ཡོད་པས་སོ། །ཀུན་ནས་གཅོད་པ་ན་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་རྫས་སུ་གྲུབ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་བརྗོད་པ་ནའོ། །དེས་བྲེད་ཤ་ཐོན་པ་སྟེ་ངས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་ནས་བྱ་བ་ལ་རྨོངས་པའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྟེ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པའོ་
ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་རྫས་སུ་ཡོད་པར་སྨྲ་བའོ། །གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་དཔེར་ན་སེམས་ཙམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འདོད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་ཞེན་པ་ཡོད་ན་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་
པ་ཡིན་ལ། གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་དག་ལོག་ན་རྣམ་པར་བྱང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་སྟེ་ཕྱོགས་སྔ་མའོ། །དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ལ་སྐྱེ་བར་རྟོག་ནའོ། །ཚིག་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 160a
ནི་ཀུན་རྫོབ་རྫས་སུ་ཡོད་ལ་སྐྱེ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དོན་གྱིས་སྟོང་པའི་ཚིག་ཙམ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་སྐད་དུ་སྨྲ་བ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་སྐྱེ་བར་བརྗོད་པ་ལའོ། །དེ་ཉིད་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་
ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་ཙམ་ཡིན་པ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ཉིད་སྐབས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་དམ་པའི་སྐབས་སུའོ། །རིགས་པ་གང་ཞིག་གིས། བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་རིགས་མིན་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་སླར་ཡང་སྐྱེ་བར་རིགས་པའང་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་དང་། གཞན་ལ་བརྟེན་ནས་གལ་ཏེ་གཞན་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་ན་ནི་འོ་ན་མེ་ལྕེ་ལས་ཀྱང་མུན་པ་སྟུག་པོ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཞིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པས་ཅི་ལྟར་དོན་དམ་པར་བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བར་མི་རིགས་པའི་རིགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡང་སྐྱེ་བར་མི་
རིགས་པས་ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་སྐྱེ་བ་གང་གིས་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ་རིགས་པ་མེད་པས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཅི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བས་བདེན་པ་གཉིས་ཀར་དུ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
གང་གི་ཕྱིར་བདག་དང་གཞན་ལས་སྐྱེ་བ་མ་གྲུབ་པ་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ནི་བདེན་པ་གཉིས་ཀར་ལ་ཡང་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་གང་དག་བདག་ལས་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་བརྟགས་
པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་བཀག་པ་ཡིན་གྱི་སྔོན་པོར་སྣང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ནི་བཀག་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པ་དེ་ཡང་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གང་དག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་དག་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
བརྟགས་པ་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པར་སྨྲས་པ་དག་གོ། །འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བརྟགས་པ་ལ་སྐྱེ་བ་བཀག་པར་འདོད་པའོ། །འདི་ཡང་གཏན་ཚིགས་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་མི་འགྲུབ་པས་སོ། །འདིའི་དོན་ནི་གལ་ཏེ་རིགས་པ་ལ་བརྟགས་པ་འགོག་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 160b
བཞིན་དུ་གཞན་དབང་འགེགས་པའི་ནུས་པ་མེད་པར་འགྱུར་བའམ། སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས། བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པས་ཁྱད་པར་བརྟེན་ནས་བཀག་པ་མཛད་པ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རིགས་པ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་
རིགས་པ་ལ་བརྟགས་པ་འགོག་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་གཞན་དབང་འགོག་པ་ལ་ནུས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང་། བདག་ལས་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་པས་དངོས་པོ་སྤྱིའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་སྐྱེ་བ་བཀག་པ་ཡིན་གྱི་བྱེ་བྲག་གི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མ་ཡིན་པས་སློབ་དཔོན་
ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཞལ་སྔ་ནས་ཀྱིས་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བཀག་པ་ཡིན་ཞེས་ཅི་ལྟར་བརྗོད། དེས་ན་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བཀག་པར་འདོད་པ་དེ་དག་ནི་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །ད་ནི་གཞན་དག་གི་དོགས་པ་བསུ་བའི་ཕྱིར། འོ་ན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ།
གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་མེད་ན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཅི་ལྟར་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ལ་སྐྱེ་བ་མེད་པས་ངོ་བོ་མི་དམིགས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་ངོ་བོ་ཉིད་དམིགས་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ནའོ། །དེ་ལ་ལན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་སྒྲ་བརྙན་ལ་སོགས་པ་བསྡུ་བར་བྱའོ། །ཚོགས་ལ་ལྟོས་ནས་མ་གྲགས་པ་ཡང་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གདོང་དང་མེ་ལོང་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་ལ་ལྟོས་ནས་གཟུགས་བརྙན་ལ་སོགས་པའི་ཚོགས་འབྱུང་
བའི་ཕྱིར། ཚོགས་པ་ལ་ལྟོས་པར་གྲགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ད་ནི་མ་བརྟགས་མ་དཔྱད་པར་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ལ་བརྟེན་ནས་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི། རིགས་པའི་སྒོ་ནས་མ་ཡིན་ཏེ་སྔར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཅི་ལྟར་གཟུགས་བརྙན་ལ་
སོགས་པ་སྟོང་པ་ལས་གཟུགས་བརྙན་གྱི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་བཞིན་དུའོ། །འདིས་ནི་རང་གི་སྐྱེ་བ་མེད་པ་ལ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་དམིགས་པའི་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དོན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 161a
དཔེ་དེ་བཞིན་དུའོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྟོང་ན་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིགས་པས་སྐྱེ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་ཡང་ངོ་། །སྟོང་ཉིད་དག་ལས་རབ་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་
ལས་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་པའོ། །དེས་ན་དམིགས་པ་ཙམ་ལས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མི་འཐད་པས་སོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་བ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱང་སྣང་བར་འགྱུར་ན་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྣང་ཞེ་ན། འདི་ནི་ཁྱོད་ལ་ཡང་མཚུངས་ཏེ། ཅི་ལྟར་གཟུགས་བརྙན་ལ་
སོགས་པ་རྣམས་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་མེད་ཀྱང་སྣང་ལ། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཅིའི་ཕྱིར་མི་སྣང་། ཁྱོད་ཀྱིས་ལན་ཅི་ལྟར་བརྗོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁོ་བོས་ཀྱང་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་སྐྱོན་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེས་པའོ། །དེ་ཉིད་འགྲེལ་པས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དངོས་པོ་ཐམས་
ཅད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དག་ལས་ཐ་དད་པ་མེད་པར་གནས་པ་ཡིན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གནས་པའོ། །དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཏེ། ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་དངོས་པོ་མེད་པས་སོ། །
གཟུགས་བརྙན་རང་བཞིན་མེད་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའི་རྒྱུར་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་མདོའི་ཁུངས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཅི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་སྟོང་པ་མེ་ལོང་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པའི་ནང་དུ་མཐོང་བ་
ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཤེས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པའོ། །ད་ནི་བདེན་པ་གཉིས་ཀར་ཡང་ཆད་པ་དང་རྟག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་ཡང་
རང་བཞིན་ཡོད་པར་གྱུར་ན་དེ་དུས་ཇི་སྲིད་དུ་གནས་ནས་ཕྱིས་འཇིག་པར་འགྱུར་ན་ཆད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ལ། དེ་བཞིན་དུ་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་དུས་ཐམས་ཅད་དུ་གནས་པར་གྱུར་ན་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་སྐྱེ་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་མེད་པ་རྟག་པ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 161b
དང་ཆད་པར་ལྟ་བ་དག་ག་ལ་ཡོད། ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་བཅོས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྩ་བའི་ཤེས་རབ་ལས་སོ། །གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་གང་ཞིག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པར་བརྗོད་ན། ངོ་བོ་ཉིད་ནམ་གྱི་ཚེ་ཡང་མེད་པར་མི་འགྱུར་བས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་ཁས་ལེན་ན་རྟག་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་
ལ། སྔོན་གྱི་གནས་སྐབས་ན་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཁས་བླངས་ནས། ད་ལྟར་བའི་དུས་ན་དེ་ཞིག་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཕྱིས་དེ་ལྟར་ཁས་ལེན་ན་ཆད་པའི་ལྟ་བར་འགྱུར་ལ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མི་རིགས་པའི་ཕྱོགས་དེ་ལ་རྟག་པ་དང་ཆད་པར་འགྱུར་བའི་སྐྱོན་ཡོད་པར་འགྱུར་
བ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁས་ལེན་ན་དངོས་པོ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རྟག་པར་ལྟ་བར་མི་འགྱུར་གྱི། ངེས་པར་ཆད་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ་གང་སྔར་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་
ཁས་བླངས་ནས་ཕྱིས་དེ་ཞིག་པ་ལས་དམིགས་ན་དེ་ལ་སྔར་སྐྱེས་པའི་དངོས་པོ་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་པའི་ཕྱིར་ཆད་པར་འགྱུར་ལ། གང་ཞིག་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པའི་སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་པ་རྣམས་རབ་རིབ་མེད་པས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་དམིགས་ལ། དེ་མེད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་ཅི་ཞིག་མེད་པར་
བརྗོད་དེ། དགག་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས་སོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྣམས་ལ་ལོག་པར་ཞུགས་པ་བསལ་བའི་དོན་དུ་རབ་རིབ་མེད་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་བཞིན་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པས་ཁོ་བོ་ཅག་དེ་ལྟར་བརྗོད་པ་ལ་ཆད་
པར་ལྟ་བར་འགྱུར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཡང་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་གང་ཞིག་གིས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཁས་བླངས་ཏེ། ཕྱིས་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ལས་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་ན་དེའི་ཆད་པར་སྨྲ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱས་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གང་གཞན་གྱི་དབང་དུ་གྱུར་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་དངོས་པོ་ཙམ་ཁས་བླངས་ནས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་མེད་པས་ཡོད་པར་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་ཡིན་ལ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་
เล่ม ๑๐๔ · หน้า 162a
གྱུར་པ་གཞན་གྱི་དབང་གི་དངོས་པོ་ཙམ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མེད་པར་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་སྤོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེའི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་དབང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པ་དང་། མེད་པའི་ལྟ་བ་གཉིས་ཉེ་བར་གནས་
པས་ཅི་ལྟར་མཐའ་གཉིས་ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་འགྱུར། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་མི་རིགས་པའི་ཕྱིར་བཤད་པའི་དོན་མི་འཐད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་པའོ། །དེས་ན་དབུ་མ་པའི་ལྟ་བ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ལྟ་བར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་གྱི། སེམས་ཙམ་པ་ལ་
སོགས་པའི་ལྟ་བ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་གདུལ་བྱའི་སྐྱེ་བོ་དང་རྗེས་སུ་བསྟུན་པའི་ཕྱིར་དང་། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་མཐོང་བའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོའི་དབང་གིས་དྲང་བའི་དོན་ཉིད་དུ་སེམས་ཙམ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ།
མང་པོས་བཀུར་བ་ལ་སོགས་པ་གང་ཟག་གསུངས་པ་བཞིན་དུ་ངེས་པའི་དོན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཇི་སྐད་དུ་འཕགས་པ་ཏིང་ངེ་འཛིན་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས། གང་དུ་བདེ་བར་གཤེགས་པས་སྟོང་ཉིད་གསུངས་པ་ཡི། །མདོ་སྡེ་ངེས་པའི་དོན་གྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཤེས་ཀྱིས། །
གང་དུ་གང་ཟག་སེམས་ཅན་སྐྱེས་བུ་རྣམས་བསྟན་པའི། །ཆོས་དེ་ཐམས་ཅད་དྲང་བའི་དོན་དུ་ཤེས་པར་གྱིས། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡང་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཁུངས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་དུ་བསྟན་བཅོས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དངོས་པོ་
རྣམས་སྐྱེ་བ་མེད་པར་ཤེས་པར་འདོད་དགོས་ཏེ་གཞན་དུ་གང་མ་བརྟགས་ན་ཉམས་དགའ་བའི་དངོས་པོའི་རྣམ་གཞག་ལས་གལ་ཏེ་དངོས་པོར་ལྟ་བ་ཁས་ལེན་ན་ནི་དེ་ལ་ངེས་པར་ལུང་དང་ཤིན་ཏུ་འགལ་བའི་རྟག་པ་དང་ཆད་པར་ལྟ་བར་འགྱུར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་ཡོངས་སུ་བརྟག་
པར་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དེ་རྟག་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཞིག །གལ་ཏེ་རྟག་པ་ཡིན་ན་ནི་དེའི་ཚེ་རྟག་པར་སྨྲ་བར་འགྱུར་ལ། གལ་ཏེ་མི་རྟག་ན་ནི་དེའི་ཚེ་ཆད་པར་སྨྲ་བར་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རྟག་པ་དང་ཆད་པ་དང་བྲལ་བའི་བདེན་པ་གཉིས་བསྟན་ནས། ད་ནི་སྟོང་པའི་དངོས་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด