འཕགས་པ་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་ངེས་པར་འགྲེལ་པའི་མདོ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ

ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་སནྡྷི་གམྦྷཱི་ར་ནིརྨོ་ཙ་སཱུ་ཏྲ་ཊཱི་ཀཱ

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 1b

༄༅༅། །རྒྱ་གར་སྐད་དུ། ཨཱརྱ་སནྡྷི་གམྦྷཱི་ར་ནིརྨོ་ཙ་སཱུ་ཏྲ་ཊཱི་ཀཱ། བོད་སྐད་དུ། འཕགས་པ་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་ངེས་པར་འགྲེལ་པའི་མདོ་རྒྱ་ཆེར་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་

དང་པོ། གསུང་གི་མངའ་བདག་འཕགས་པ་བྱམས་པ་དང་། འཇམ་དཔལ་གཞོན་ནུར་གྱུར་པ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །གང་གིས་མདོ་སྡེ་འདི་འཆད་པར་འདོད་པས་སྒོ་རྣམ་པ་བཞིར་ཕྱེ་ནས་

བསྟན་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བསྟན་པ་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་དང་མདོ་སྡེའི་མཚན་རྣམ་པར་བཤད་པ་བསྟན་པ་དང་། མདོ་སྡེའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། གཞུང་ཡང་དག་པར་བསྟན་པ་དང་།

གནས་དང་གང་གི་ཆེད་དུ་གསུངས་པ་བསྟན་པ་དང་། ཚིག་གི་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པ་བསྟན་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་མདོ་སྡེ་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་དང་། མདོ་སྡེའི་མཚན་རྣམ་པར་བཤད་པ་

བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡང་དག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་ཅིང་གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ལས་ཡོངས་སུ་འདས་ཀྱང་། གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོར་སྣང་ལ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་གསུང་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 2a

གསང་བ་སྐྱེ་དགུའི་རྗེས་སུ་གསུང་བར་མཛད་ཀྱང་གསུང་བར་མི་མངའ་སྟེ། དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ། གསུང་བར་མཛད་ཀྱང་། ཚིག་ལས་རབ་ཏུ་དབེན་ཞིང་གཟུགས་མ་ཡིན་པ་ཡང་གཟུགས་སུ་སྟོན་ཏེ། གཟུགས་མ་

ཡིན་པར་ཡང་གཟུགས་སུ་སྟོན་པའི་ཚུལ་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། ཚིག་ཏུ་བརྗོད་པ་ཡང་ཡོད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །ཚིག་ཏུ་བརྗོད་ཀྱང་ཚིག་ལས་རབ་ཏུ་དབེན་ལ། བསྟན་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ཀྱང་ཚིག་མེད་དེ། ཚིག་མེད་པའི་ཕྱིར་དྲི་མ་

མེད་པར་གྲགས་པའི་གནས་སུ་ཅང་མི་སྨྲ་བར་གྱུར་པ་དང་། གཞལ་མེད་ཁང་ཡོངས་སུ་དག་པར་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་བྱམས་པ་ལས་དོན་དམ་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་གཉི་ག་ཡོད་པར་རྣམ་

པར་གཞག་ལ། སྐྱེས་བུ་ཆེན་པོ་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ནི་སྟོང་པ་དང་། ཡོད་པ་གཉིས་ཀ་ཡང་ཡོངས་སུ་གསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་གསལ་བ་དང་མི་འགལ་བས་ན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་དོན་ཤིན་ཏུ་

གསལ་བར་འགྱུར་ལ། ཡོངས་སུ་གསལ་བ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་མི་འགལ་བའི་ཕྱིར་ནི་མཚན་མ་མེད་པའི་ཚུལ་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡིན་ལ་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་པས། བདེན་པ་གཉིས་ཀྱི་གཞུང་དང་རྗེས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 2b

སུ་མཐུན་པ་དང་། ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་སྟོང་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་དབུ་མའི་ལམ་གྱི་ཚུལ་དང་མཐུན་པར་གྱུར་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་རྨོངས་ཤིང་ནོར་བ་དག་གིས་སྟོང་པར་བཤད་པ་ཐོས་ན་ཡོད་པར་ཡང་དག་པར་འཛིན་ལ་གོ་ཞིང་རྟོགས་པ་དག་གིས་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་

སོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཆོས་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའི་ཚུལ་དེ་ལྟ་ཡིན་མོད་ཀྱི་འོན་ཀྱང་འདྲེན་པའི་ཐབས་དང་འཇུག་པའི་ཚུལ་མང་ཞིང་གཅིག་ཁོ་ན་ཉིད་དུ་མ་ཟད་པའི་ཕྱིར། ཆོས་ཀྱི་མངའ་བདག་གིས་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་གང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་

ཐེག་པ་ལ་གཞོལ་བ་དག་ལ་འཁོར་མོར་འཇིག་རི་དྭགས་རྒྱུ་བའི་ཚལ་དུ་འཁོར་བ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡོངས་སུ་བསྟན་ཏེ། འདི་ནི་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱའོ། །གཉིས་པ་ནི་གང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཐེག་པ་ལ་གཞོལ་བ་དག་ལ།

བྱ་རྒོད་ཕུང་པོའི་རི་ལ་སོགས་པ་འདུས་པ་བཅུ་དྲུག་དག་ཏུ་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ནི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱའོ། །གསུམ་པ་ནི་གང་ཐེག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་གཞོལ་བ་དག་ལ་པདྨའི་སྙིང་པོ་ལ་སོགས་པ་ཞིང་ཡོངས་

སུ་དག་པ་དང་། མ་དག་པ་རྣམས་སུ་འཕགས་པ་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་པ་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དགོངས་པ་

ཟབ་མོ་ངེས་པར་འགྲེལ་བའི་མདོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་སྡེ་གཅིག་གི་སྤྱིའི་མིང་ངོ་། །གླེང་གཞིའི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལེའུ་ཉིད་ཀྱི་ནང་ན་ཐ་དད་པའི་མིང་ངོ་། །དགོངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསང་བའི་ཚུལ་དུ་གསུངས་སོ། །ཟབ་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པའོ། །ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་

བ་ནི་རྣམ་པར་བཤད་པ་སྟེ། ཐེག་པ་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་ཟབ་ཅིང་མཁྱུད་པའི་དགོངས་པ་རྣམ་པར་དགྲོལ་བར་དཀའ་བའི་དོན་མདོ་སྡེ་འདི་ལས་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་གསལ་བར་སྟོན་པར་མཛད་པས་ན། དགོངས་པ་ཟབ་མོ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ཞེས་བྱའོ། །མདོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 3a

གར་སྐད་དུ་སཱུ་ཏྲ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ལས་དྲངས་ནས། མདོ་དང་བརྟག་པ་ཞེས་བྱ་བར་འདྲེན་ཏེ། སྔོན་དང་ད་ལྟར་གྱི་གསུང་རབ་ཀྱི་དོན་བརྟག་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་བརྟག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་སྐུད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་འདུལ་བ་དུམ་བུ་བཞི་པ་

ལས་ཇི་སྐད་སྐུད་པས་མེ་ཏོག་བརྒྱུས་ནས་འཐོར་བར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །སློབ་དཔོན་ཧྱན་ཙང་གིས་ནི་མཐུན་པའི་མདོ་ཞེས་བཤད་དེ། དེ་ལ་མཐུན་པ་ནི་མཐུན་པར་གྱུར་པ་སྟེ། རིག་པ་དང་མཐུན་པར་གྱུར་པ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དབང་པོ་དང་འཚམ་པར་

གྱུར་པའོ། །མདོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། བརྒྱུས་པ་དང་སྡུད་པའོ། །དེ་ལ་བརྒྱུས་པ་ནི་བཤད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྡུད་པ་ནི་འདུལ་བར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་ཏེ། དོན་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མཐུན་པའི་མདོ་ཞེས་བྱ་བར་བཤད་དོ། །དེ་ལ་མིང་

འཐོབ་པར་བྱེད་པ་ནི་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་དང་། མདོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་བརྗོད་པ་དང་གསུང་རབ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དགོངས་པ་ཟབ་མོ་གསུང་གིས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཚུལ་ཡོངས་སུ་སྟོན་པས་ན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་གྱིས་མདོ་སྡེའི་མཚན་རྣམ་པར་

གཞག་པ་ཡིན་ཏེ། འདིས་ནི་དགོངས་པ་ཟབ་མོས་མདོ་སྡེ་རྣམ་པར་བཤད་པ་བསྟན་ཏོ། །འདི་ནི་རྣམ་པར་བཤད་པ་རྣམ་པ་དྲུག་ལས་བདག་པོའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་རྣམ་པར་བཤད་པའོ། །གླེང་གཞིའི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གླེང་གཞི་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་གླེང་གཞི་སྟེ།

ཡང་དག་པར་བཤད་པར་འབྱུང་བའི་གླེང་གཞིའོ། །ལེའུ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་འམ། ཡང་ན་ཐ་དད་པའི་དོན་ཏེ། འདི་ལྟར་བདག་གིས་ཐོས་པ་ལ་སྩོགས་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པ་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་དང་། དོན་བསྡུས་པ་སོ་སོ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་ལེའུ་ཞེས་བྱའོ། །མདོ་སྡེ་འདི་ཉིད་ལས་ལེའུ་

བརྒྱད་འབྱུང་བའི་དང་པོར་ལེའུ་འདི་འབྱུང་བས་ན་དང་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་ངེས་པར་འགྲེལ་བའི་མདོ་གླེང་གཞིའི་ལེའུ་སྟེ་དང་པོའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་མདོ་སྡེའི་གཞུང་དང་ངོ་བོ་ཉིད་ཡང་དག་པར་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ནི་བརྗོད་པ་དང་གསུང་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 3b

རབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མིང་བསྟན་ཏོ། །གཞུང་ཞེས་བྱ་བས་ནི་སོ་སོའི་བསྟན་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་བསྟན་ཏོ། །འཕགས་པས་གསུངས་པའི་གསུང་རབ་རྣམ་པ་སློབ་དཔོན་ཧྱན་ཙང་གིས་སྒོ་རྣམ་པ་ལྔས་མདོ་སྡེ་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པས། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་

ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་བསྡུ་བའི་སྒོ་སྟེ། འདི་ལྟར་འཕགས་པའི་གསུང་རབ་རྣམས་ཀྱི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་དང་སྒྲ་སྐད་རྣམས་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པའི་མདོ་ལ་སྩོགས་པ་ལས་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་དེ་བཞིན་

ཉིད་དོ། །ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཉིད་དུ་བསྡུ་བའི་སྒོ་སྟེ། འདི་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །དང་པོ་ནི་ཆ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་དོན་བསྟན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལྟ་བ་

དང་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྣམ་པ་གཉིས་ནི་སྤྱིར་རྒྱུ་མཚན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་གྱུར་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཆ་གཉིས་ལྟ་བུར་གྱུར་པར་སྣང་སྟེ། ལྟ་བ་དང་རྒྱུ་མཚན་གཉི་ག་ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་འབྱུང་

བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པར་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་མང་མོད་ཀྱི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གྱུར་པ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་མི་མཚུངས་པས་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དོ། །ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། བཤད་པ་འདི་དང་སྦྱར་ནས་རྒྱུ་མཚན་ནི་མཚན་མའི་རྣམ་པ་

སྟེ། ལྟ་བ་དང་རྒྱུ་མཚན་རྣམས་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི་ཆ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་དོན་བསྟན་ཏེ། ལྟ་བའི་རྣམ་པ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྣམ་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་

གྲུབ་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་ནང་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡུལ་ལྟ་བུར་གྱུར་པར་སྣང་ངོ་ཞེས་བཤད་དོ། །བཤད་པ་འདི་དང་སྦྱར་ནས་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྣམ་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྒྱུ་མཚན་ནི་ལྟ་བའི་རྣམ་པ་ལས་གུད་ན་མེད་པས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་ཞེས་བྱའོ། །དོན་མདོར་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 4a

བསྡུ་ན་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་དང་སྒྲ་སྐད་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །གསུམ་པ་ནི་བཏགས་པ་རྣམས་རྫས་སུ་བསྡུས་པའི་སྒོ་སྟེ་ཇི་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་སོགས་པ་ལས།

མིང་ལ་སོགས་པ་ནི་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲ་ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་མིང་ལ་སོགས་པ་གཞན་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། རྣམ་པ་གཞན་དུ་ན་གོང་མའི་སྒོ་གསུམ་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ན་སྒོ་རྣམ་པ་དྲུག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་

སྒོ་དང་པོའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱང་། དང་པོ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་བསྡུ་བ་སྟེ། ཡང་དག་པ་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡང་དག་པ་ཉིད་དང་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྟེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་

ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མིང་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བཞི་པོ་དག་ཡང་དག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་སྒོ་གཉིས་པའི་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱང་དང་པོ་ནི་རྒྱུ་མཚན་རྣམ་པར་རིག་པ་ཉིད་དུ་བསྡུ་བ་སྟེ། རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། རྒྱུ་མཚན་ནི་

མ་ཡིན་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་རྣམ་པར་རིག་པ་དང་། རྒྱུ་མཚན་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྟེ། མིང་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བཞི་པོ་དག་རྒྱུ་མཚན་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི། རྣམ་པར་རིག་པ་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། མིང་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྣམ་པས་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྒོ་གསུམ་པའི་རྣམ་

པ་གཉིས་ཀྱང་དང་པོ་ནི་བཏགས་པ་རྣམས་རྫས་སུ་བསྡུ་བ་སྟེ། རྫས་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་བཏགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་ནི་བཏགས་པ་དང་རྫས་སུ་ཡོད་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་སྟེ། སྒོ་འདི་ནི་བཏགས་པ་དང་རྫས་སུ་ཡོད་པ་གཉིས་བསྟན་པས་མིང་ལ་སོགས་པ་ནི་བཏགས་པ་ཡིན་ལ། སྒྲ་

ནི་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་པ་ནི་ཆོས་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ངེས་པར་བསྟན་པའི་སྒོ་སྟེ། ཆོས་གསུམ་ནི་ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་ཀྱི་སྒོ་གསུམ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་མངོན་པ་སྣ་ཚོགས་ཀུན་ལས་བཏུས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་ཆོས་གསུམ་གྱི་ལེའུ་ཞེས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 4b

འབྱུང་ངོ་། །ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་དཔྱད་པས་བཤད་པའི་ཡང་དག་པའི་དོན་ལས་ནི་སྒྲ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་པས་ཆོས་གསུམ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་སྒྲའི་ཁམས་ཀྱིས་བསྡུས་སོ། །མདོ་སྡེའི་གཞུང་དང་སྦྱར་ན་བཏགས་པ་དང་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་སྒྲ་གཉིས་

ལ་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོས་བསྡུས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་ནི་སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་སྒྲའི་ཁམས་དང་ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱིས་བསྡུས་ཏེ། རྒྱ་ཆེར་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་བསྟན་པ་ལས་རིག་པར་བྱའོ། །འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་

དང་སྦྱར་ན། སྒྲ་དང་མིང་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་བཞི་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། ཕུང་པོ་ལྔ་ལས་གཟུགས་དང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་དང་སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། སྒྲའི་ཁམས་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་ཏེ། མིང་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་གསུམ་པོ་

དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྔ་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པའི་སྒོ་སྟེ། འདི་ཡང་རྣམ་པ་བཞིར་དབྱེའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པ་དང་། རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་བསྟན་པ་དང་།

བསགས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་དང་། གསུང་གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བའོ། །དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཕྱི་རོལ་པ་དང་འདོད་དོ། །ཕྱི་རོལ་པའི་གཞུང་ཡང་རྣམ་པ་མང་མོད་ཀྱི། འདིར་རེ་ཞིག་རྣམ་པ་

བཞི་ཞིག་བསྟན་ཏེ། མུ་སྟེགས་ཅན་གྲངས་ཅན་ནི་སྒྲའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །མཆོག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་སྒྲའི་ཡོན་ཏན་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །འཇིག་རྟེན་རྒྱང་འཕེན་པ་རྣམས་ནི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་

ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །སྒྲར་སྨྲ་བ་རྣམས་ནི་སྒྲ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་སྒྲ་ནི་རྟག་པས་ངེས་པའི་ཚད་མ་བྱེད་དེ་ཆོས་རྣམས་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེའོ། །དེ་ལ་ཆོས་འདི་གཞུང་དང་སྦྱར་ན་ཡང་སོ་སོ་ནས་བཤད་པ་མི་མཐུན་ཏེ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 5a

བ་དག་ནི། མདོར་ན་ཆོས་ནི་བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔ་ལས་མེད་དེ་དོན་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །བསྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཡང་སེམས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་དང་། མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོའི་བསྟན་བཅོས་དག་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་དེ།

ཁ་ཅིག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཉིད་དེ། མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །དོན་དེས་ན་ཡུལ་འདི་པ་ཉིད་ཀྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་གོ་བ་དག་མི་མཐུན་

པ་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྒྲ་ལ་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་འདོད་དེ་འདི་ལྟར་སྒྲ་ནི་དགེ་བ་ཡིན་གྱི། མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་ནི་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སེམས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་མདོ་སྡེ་དང་འདུལ་བ་དང་། མ་མོ་དག་ནི་ཀུན་

རྫོབ་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་ཆོས་སོ། །བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་སུམ་ཅུ་རྩ་བདུན་ནི་དོན་དམ་པའི་འོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ཉིད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ལས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་གིས་བསྟན་པའི་ཆོས་ལ་བྱའོ་ཞེས་བཤད་དོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དག་པའི་དོན་

དུ་འདོད་དེ། འདི་ལྟར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་དོན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས། གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཅི་ཞིག་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་ཅེ་ན་སྨྲས་པ་མིང་གི་ཚོགས་དང་ཚིག་གི་ཚོགས་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་གནས་པའོ་ཞེས་བྱ་

བ་ནས་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའི་བར་དུ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྒྲ་དང་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། འདི་ལྟར་སྒྲའི་དབང་གིས་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །འདིར་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་གསར་འགྱུར་དང་སྦྱར་ན་དེ་ལས་བཤད་པ་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་ཀ་ཡང་སྨོས་ཏེ། འདི་

ལྟར་སྒྲ་འམ་ཡང་ན་མིང་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་འབྱུང་གི །རྣམ་པ་གཞན་དུ་བཤད་པ་ནི་མེད་དོ། །ཡང་དག་པའི་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་ཀྱང་། སློབ་དཔོན་འདི་གཉིས་ཀྱི་བཤད་པ་སྨོས་པ་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བ་དང་མཐུན་ཏེ། དྲིས་པ་དང་ལན་དག་ཀྱང་ཡོད་པས་དེའི་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 5b

ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དེ་ཉིད་ལས་ངག་དང་བསྟན་པའི་མིང་ཐ་དད་དམ། འོན་ཏེ་བསྟན་པ་དག་ཀྱང་ཡིན་པར་འདོད། མིང་དང་བསྟན་པ་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་ན། བསྟན་པ་ཇི་ལྟར་མིང་ཡིན་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལས་དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་ནི་མིང་ཡོད་པའི་དབང་གིས་གདོད་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བས་ན་དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པའི་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མིང་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་དོན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར། མིང་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །མིང་གི་དོན་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་ནི་མིང་ཡིན་ཏེ་དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ནི་ངེས་པར་མིང་

གིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། མིང་གཙོ་བོར་སྨོས་པས་ན་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་ཀྱང་བསྡུས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གཞན་ཡང་གཞུང་རབ་ཏུ་བསྟན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་ཀྱང་། ཡང་དག་པའི་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་བཤད་པ་དང་མཐུན་པར་འབྱུང་ངོ་། །སྡེ་སྣོད་གསུམ་ལ་མཁས་

པའི་སློབ་དཔོན་དག་གིས་བཤད་པ་ལས་ནི། རྒྱ་གར་ཡུལ་པའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་བརྒྱུད་དེ་བཤད་པ་ལས་ཀྱང་འདི་སྐད་དུ་སྟོན་ཏེ། མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་དང་དེས་ན་ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་ལས་སོ་སོ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་པ་ཡང་སོ་སོ་ནས་དམིགས་པ་ཡོད་དེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་

ན། སེམས་ཅན་མགུ་བ་བསྐྱེད་པར་ནི་སྒྲ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། ཆོས་བརྗོད་པར་ནི་མིང་ལ་སོགས་པ་མཐུ་ཆེ་བའི་ཕྱིར། ལྟོས་པ་མི་མཐུན་ཡང་སོ་སོ་ནས་ངེས་པ་ཡོད་དེ། དེས་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་པ་གཉི་ག་ཡང་དག་པའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདིར་བསྟན་

བཅོས་རྣམས་ཀྱི་དགོངས་པ་བརྟགས་ན་ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་ལས་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་འདོད་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་དེའི་མཇུག་སྡུད་པ་ལས་དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ནི་ངེས་པར་མིང་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ངེས་པར་མིང་ཉིད་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ་

ཞེས་འབྱུང་བ་དང་སྦྱར་ན་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་ཀྱང་ཡང་དག་པའི་རིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་དང་མཐུན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ལས་དེ་སུན་མི་འབྱིན་པ་ཡང་དོན་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་སློབ་དཔོན་ཕྱི་མ་རང་གི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཕམ་པར་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་གྱི། ཡང་དག་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 6a

པའི་རིགས་པ་མཛད་པའི་སློབ་དཔོན་གྱིས་ཕམ་རྒྱལ་རྣམ་པར་ཕྱེ་སྟེ་བསྟན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་དཔྱད་པ་དག་གིས་བཤད་པའི་ཡང་དག་པའི་དོན་དང་སྦྱར་ན་ནི་སྒྲ་བཤད་པ་ཡང་དག་པའི་དོན་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་འདི་ལྟར་དེ་

བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་རྣམས་ཅི་ཞིག་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད། ཅི་ངག་གི་ལས་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་མིང་ལ་སོགས་པ་ཡིན། སྨྲས་པ་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་སྤྲུལ་པས་གསུངས་པ་རྣམས་ནི་བཤད་པ་དག་ཡིན་པས་ངག་གི་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འདིའི་འོག་ནས་

བཤད་པ་རྣམ་པ་ཇི་ལྟར་རུང་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་རྣམས་ཆོས་ཅི་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན་སྨྲས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། མིང་གི་ཚོགས་དང་ཚིག་གི་ཚོགས་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་གོ་རིམས་སུ་བཀོད་པ་དང་། གོ་རིམས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། གོ་རིམས་སུ་འབྲེལ་པའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟ་

བུའོ་ཞེ་ན། ཡི་གེ་འོག་ནས་འབྱུང་བ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པའི་ནུས་པ་བསྟན་པ་ཡིན་གྱི། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པར་ཕྱེ་བར་ནི་མི་འདོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གོ་རིམས་སུ་བཀོད་པ་དང་། རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་འབྲེལ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་

ཚོགས་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ནུས་པ་ཡིན་པས་སོ། །ཁ་ཅིག་ན་རེ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ནི་མིང་ལ་སོགས་པས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ་ཞེའོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་འདི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ཇི་ལྟར་རུང་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན་ཞེས་སྨྲས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་

གསུང་དང་བརྗོད་པ་དང་འབྲེལ་པ་དང་ངག་གི་ལམ་དང་ངག་གི་ལས་དང་། ངག་གི་རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། བརྒྱུད་པའི་རྒྱུ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་སྐད་དུ་བཤད་དེ། འཇིག་རྟེན་ན་བུ་ཚ་རྣམས་གཅིག་གིས་གཅིག་སྐྱེད་པའི་ཆོས་བྱེད་པ་ལྟར། ངག་གིས་ནི་མིང་

སྐྱེད་ལ་མིང་གིས་དོན་གསལ་བར་བྱེད་པས་སོ། །དཔྱད་པ་དག་གིས་བཤད་པ་ལས་འབྱུང་བ་དེ་སྐད་དུ་བཤད་པ་ལྟ་ན། ངག་གི་ལས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པ་རྣམས་ཕ་རོལ་གྱིས་ཐོས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། ཞིབ་ཏུ་ནི་དེ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །ཡང་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 6b

དག་པའི་རིགས་པ་དང་། བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དཔྱད་པ་དག་གིས་བཤད་པའི་ཡང་དག་པའི་དོན་ལ་རྟེན་པར་མི་བྱེད། སློབ་དཔོན་འདུས་བཟང་གིས་བཤད་པའི་རིགས་པ་བཟང་ཞིང་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར། མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་

དག་པ་ཉིད་དོ། །ཞེས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་རིགས་པས་བསྒྲུབས་སོ། །འདི་ཉིད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ལས་འདིའི་གཞུང་གི་སྒྲ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བཤད་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་གྲངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྒྲའི་ཆོས་གཅིག་འབའ་ཞིག་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ནི། མིང་ལ་སོགས་པ་ནི་ཆོས་

གསུམ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏོ། །གལ་ཏེ་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་བཤད་ན་ནི་ཆོས་བཞི་བསྡུས་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲ་དང་མིང་ལ་སོགས་པའོ། །དཔྱད་པས་བཤད་པའི་ཡང་དག་པའི་དོན་གྱིས་ནི་སྒྲའི་ཆོས་གཅིག་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །མདོ་སྡེ་པ་དག་ནི་སྒྲ་ལ་ངོ་བོ་

ཉིད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་མདོ་སྡེ་པ་སུན་འབྱིན་པའི་སྐབས་ནས་འབྱུང་བ། ཁྱེད་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་སྒྲས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ། །ཞེས་སྨྲ་བའི་མི་རིགས་སོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །སློབ་དཔོན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་

ཀྱིས་བྱས་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་ནི་མདོ་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་དག་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་བ་འདི་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སུན་འབྱིན་ཏེ། གཞུང་འདི་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས། སློབ་དཔོན་གསུམ་གྱིས་འདི་སྐད་དུ་སྟོན་ཏོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་གཉིས་ལས་སྒྲའི་

སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། སྒྲ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལས་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་བཏགས་པའི་སྒྲས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཡིན་

པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་བཏགས་པ་དང་རྫས་སུ་ཡོད་པའི་སྒྲ་གཉིས་ཀས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། གོང་མའི་དོན་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་པ་དག་རྣམ་པ་འདི་གསུམ་ལྟ་བུར་འདོད་པར་གྱུར་ཅེ་ན། སློབ་དཔོན་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་བཤད་པ་ལས།

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 7a

མདོ་སྡེ་ཚད་མར་བྱས་ཏེ། དོན་རྣམས་རྣམ་པར་བཤད་པ་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་མདོ་སྡེ་པ་ཞེས་བྱ་བས། དེའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་པ་དག་རྣམ་པ་གསུམ་པོ་འདི་ལྟ་བུར་འདོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་དག་གི་གཞུང་གིས་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་སོ་སོ་

ནས་མི་མཐུན་ཏེ། ཁ་ཅིག་ནི་སེམས་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་སེམས་ལས་བྱུང་བ་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། སློབ་དཔོན་དཔེ་ཅན་ལྟ་བུའོ། །བཙུན་པ་རྟོགས་པའི་ལྷས་ཀྱང་འདི་དང་མཐུན་པར་བཤད་དོ། །དེ་དག་གིས་གཞུང་དང་སྦྱར་ན་རྣམ་པ་བཅུ་དགུ་ཡོད་དོ། །འདི་ལྟར་གཟུགས་ལས་བཅུ་

བཞི་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། དབང་པོ་ལྔ་དང་ཡུལ་ལྔ་དང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞིའོ། །སེམས་ནི་གཅིག་ཁོ་ན་སྟེ། སེམས་ལས་བྱུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ནི་གྲངས་གཅིག་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་མངོན་པར་འདུ་མ་བྱས་པ་རྣམས་སོ། །འདུས་མ་བྱས་ནི་རྣམ་པ་

གསུམ་སྟེ། ནམ་མཁའ་དང་། སོ་སོར་བརྟགས་པའི་འགོག་པ་དང་། སོ་སོར་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་པའི་འགོག་པའོ། །སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཡོད་པར་འདོད་པ་ཡང་བཤད་པ་མི་མཐུན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། ཁ་ཅིག་ནི་སེམས་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་

ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པའོ། །ཞེས་ཟེར་ཏེ། ཤི་རི་ར་ལྟ་བུའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དོ། །ཞེས་ཟེར། དེ་ཡང་རེག་པ་བསྣན་ནའོ། །བཤད་པ་འདི་དང་སྦྱར་ན་ནི་ཆོས་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་སམ། ཡང་ན་ཉི་ཤུ་རྩ་གསུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་

སྔ་མ་བཅུ་དགུའི་སྟེང་དུ་ཆོས་གསུམ་མམ། ཡང་ན་བཞི་བསྣན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མང་ཉུང་མི་མཐུན་པ་ཡོད་ཀྱང་སྒྲའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་པར་བཟུང་སྟེ། རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་བཏགས་པའི་སྒྲའི་ངོ་བོ་ཉིད་གུད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་དང་སྦྱར་ན། དེ་ཡང་

མི་མཐུན་པར་སྨྲ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དོ། །དང་པོ་ནི་ནཱ་གརྫུ་ནའི་གཞུང་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་མང་ཉུང་ངེས་པར་བསྟན་པའི་བསྟན་བཅོས་མེད་དེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཡང་ཕལ་ཆེར་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 7b

བར་འདོད་པ་དག་དང་མཐུན་པར་ཆོས་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་བདུན་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཅིག་ཡོད་པར་བསྟན་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ཡང་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་གིས་ཆོས་བདུན་ཅུ་རྩ་ལྔར་འདོད་པ་དང་། གནས་པ་བཅུ་བཤད་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་

བདུན་བརྒྱ་ཡོད་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་བཅུ་བཞི་སྟོན་ཏེ། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པའི་བདུན་བརྒྱས་བསྣན་ན། ཆོས་བདུན་བརྒྱ་དྲུག་ཅུ་རྩ་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་གཟུགས་རྣམ་པ་བཅུ་གཅིག་ལས་སྒྲ་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཤེས་

རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་འདི་སྐད་དུ་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་པའི་དགྲ་བཅོམ་པ་དག་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཆོས་འཆད་པའི་ཚེ་འཁོར་འདུས་པ་ཉིད་དུ་མ་འདུས་ཀྱང་འདི་ལྟར་ལྷའི་མིག་གིས་སངས་རྒྱས་མཐོང་ངོ་། །ལྷའི་རྣ་བས་ཆོས་ཐོས་སོ། །མངོན་པར་ཤེས་པས་མ་ཁྱབ་

པའི་གནས་དེར་ནི་མཐོང་ཞིང་ཐོས་པར་མི་ནུས་སོ་ཞེས་འབྱུང་བ་དེས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་ནི་སྒྲས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི་འཕགས་པ་བྱམས་པས་བསྟན་པའི་གཞུང་སྟེ། དེས་མདོར་བསྡུ་ན་ཆོས་ནི་བརྒྱ་ཡོད་པར་བཤད་དེ། ཇི་ལྟར་ཆོས་བརྒྱ་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ལས་

བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོན་པ་དེ་ཡང་གསུང་རབ་དེ་དག་ལས་མཐུན་པར་མི་འབྱུང་སྟེ། ཁ་ཅིག་ལས་ནི་སྒྲ་འབའ་ཞིག་གོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ། སངས་རྒྱས་གསུང་གཅིག་ཏུ་

ནི་ཆོས་སྟོན་ཀྱང་། །སེམས་ཅན་མོས་པ་ཇི་བཞིན་སོ་སོར་གོ། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས་འཇིག་རྟེན་འདིའི་སེམས་ཅན་དག་ཤིན་ཏུ་གདུལ་བར་དཀའ་བའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཚིག་དྲག་པོའི་ཆོས་ཀྱིས་འདུལ་བར་མཛད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་།

གཞན་ཡང་ཁམས་ཆེན་པོ་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུང་གཅིག་ཆོས་བསྟན་ལས། །དཔག་མེད་མདོ་སྡེ་རྒྱ་མཚོ་རབ་ཏུ་གསུངས། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ནི་མདོར་བསྡུ་ན། རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ།

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 8a

འདི་ལྟ་སྟེ་མདོ་སྡེ་དང་འདུལ་བ་དང་མ་མོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ལ་སོགས་པའི་གསུང་རབ་གཏན་ཚིགས་སུ་རུང་བ་མང་པོ་ཡོད་དོ་ཞེས་སོ། །ཁ་ཅིག་ལས་ནི་མིང་ལ་སོགས་པས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཕགས་པ་མིའི་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས་

ཇི་སྐད་དུ་མདོ་སྡེ་འདིའི་མིང་དང་ཚིག་ནི་སངས་རྒྱས་བརྒྱ་སྟོང་དུ་མས་གསུངས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་ཀྱང་། གལ་ཏེ་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་སྒྲ་དང་ཐ་མི་དད་ན། ཆོས་དང་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོར་ཡང་དག་པར་རིག་

པའི་ཡུལ་ཐ་དད་མེད་པར་འགྱུར་བའི་རིགས་སོ། །ཞེས་འབྱུང་བས། མིང་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ། །ལ་ལ་ལས་ནི་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་སྒྲ་དང་མིང་ལ་སོགས་པས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། མིའི་རྒྱལ་པོའི་མདོ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་

གཉིས་ནི་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེ་དང་སྒྲ་དྲི་མ་མེད་པས་བསྡུས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། ཡང་དེ་ཉིད་ལས་སྒྲ་སྐད་དང་ཚིག་དང་ཡིག་འབྲུ་དང་ཡི་གེས་ཀྱང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་དེ་སྐད་དུ་

གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་འཕགས་པ་ས་བཅུ་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། འཆད་པ་པོ་ཡང་དངོས་པོ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་འཆད་དོ། །ཉན་པ་པོ་ཡང་དངོས་པོ་འདི་གཉིས་ཀྱིས་ཉན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལ་དངོས་པོ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲ་དང་མིང་ལ་སོགས་པའོ། །

ལ་ལར་ནི་ཡི་གེ་དང་དོན་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་ཇི་སྐད་དུ་མདོ་སྡེའི་ལུས་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡི་གེ་དང་དོན་ནོ། །དེ་ལ་ཡི་གེ་ནི་རྟེན་ཏོ། །དོན་ནི་བརྟེན་པའོ། །འདི་ལྟར་རྣམ་པ་འདི་གཉིས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་ཡོངས་སུ་ཤེས་

པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ལོ། །ཞེས་འབྱུང་སྟེ། བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་བཤད་པ་ལས་ཀྱང་དེ་སྐད་དུ་བསྟན་ཏོ། །འདི་ལྟར་གསུང་རབ་རྣམས་དེ་ལྟར་སོ་སོ་ནས་མི་མཐུན་པར་བསྟན་པ་འདི་ལས། སློབ་དཔོན་སྡེ་སྣོད་གསུམ་དང་ལྡན་པ་དག་གིས་བཤད་པ། ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ན་མིང་དང་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 8b

ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་སྒྲ་དང་ཡི་གེ་དང་དོན་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། འཕགས་པའི་གསུང་རབ་རྣམས་སོ་སོ་ནས་དོན་རེ་རེ་ལ་དམིགས་ཏེ། བསྟན་པས་ན་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་བཏགས་པ་རྫས་སུ་བསྡུས་པའི་ཚེ་ནི་སྒྲས་ངོ་བོ་

ཉིད་བྱེད་དོ། །སྒྲ་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་མིང་དང་ཚིག་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་ཀྱི་རྫས་སུ་བསྡུས་པའི་ཚེ་ནི་མིང་ལ་སོགས་པས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་དང་ཁྱད་པར་བརྗོད་པ་དང་། གཉི་གའི་རྟེན་བྱེད་པའི་ཕྱིར། བཏགས་པ་དང་རྫས་སུ་ཡོད་

པ་ཕན་ཚུན་ལྟོས་པས་ན་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བཤད་དེ། གལ་ཏེ་རྣམ་པ་གཅིག་མ་ཚང་ན་བཤད་པ་མི་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་བསྐྱེད་པ་མཐར་ཕྱིན་པ་ནི་ངེས་པར་ཡི་གེ་དང་དོན་གྱི་དབང་གིས་འགྲུབ་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་མི་མཐུན་པ་མང་པོར་བཤད་ཀྱང་ཕན་ཚུན་

འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལ་གཉིས་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་བསྟན་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་བསྟན་པ་དང་། ཆོས་སྟོན་པའི་ཁྱད་པར་རོ། །རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་།

བསྟན་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུངས་པའི་བསྟན་པ་རྣམས་ཆོས་བཞིས་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་སྒྲ་སྐད་དང་མིང་དང་ཚིག་དང་ཡི་གེའི་ཚོགས་སོ། །འདི་ལྟར་ཆོས་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ་ཞེས་གསུངས་ལ། ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་

པར་གྱུར་པ་ནི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བའོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་ཡོད་པ་དང་། མེད་པའི་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་སོ་སོའི་གཞུང་ལ་བརྟེན་ནས་མུ་རྣམ་པ་བཞིར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལ་མུ་དང་པོ་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡོད་ལ་གཟུགས་བརྙན་མེད་པའོ། །འདི་ཡང་

སོ་སོ་ནས་བཤད་པ་མི་མཐུན་ཏེ། རེ་ཞིག་སྡེ་པ་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་དེ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་སྟེ། དེ་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསུང་གིས་གཅིག་ཏུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའོ། །མིང་ལ་སོགས་པ་ནི་ངེས་པར་ལུང་མི་སྟོན་པའོ་ཞེས་ཟེར་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 9a

ཏེ། རྒྱ་ཆེར་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ནི་བསྟན་བཅོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ་སོགས་པ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཕལ་ཆེན་པའི་སྡེ་པ་དང་། ལན་ཅིག་བརྗོད་པའི་སྡེ་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་འདས་པར་སྨྲ་བའི་སྡེ་པ་དང་། བྱ་བ་ངལ་བའི་སྡེ་པ་ལ་སོགས་པ་

སྟེ། དེ་དག་འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་མི་མངའོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་ནི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་རོ། །སངས་རྒྱས་ནི་གསུང་གཅིག་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་གསུང་ངོ་ཞེས་ཟེར་

རོ། །གསུམ་པ་ནི་མང་དུ་ཐོས་པའི་སྡེ་པ་སྟེ། དེ་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་གསུང་རྣམ་པ་ལྔ་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། སྟོང་པ་དང་། མི་རྟག་པ་དང་། བདག་མེད་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་ཞི་བའོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འཕགས་པའི་ལམ་འདྲེན་

པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་སྒྲ་རྣམས་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འཇིག་རྟེན་པའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །འདི་ལ་སོགས་པ་སྡེ་པ་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་སྟེ་གཟུགས་བརྙན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་དོ། །དེ་དག་གིས་གཞུང་ལས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་གྱི་དོན་མི་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་མུ་གཉིས་

པ་གཟུགས་བརྙན་ཡོད་པ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་མེད་པར་འདོད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཀླུའི་སྡེའོ། །འདི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཁོ་ན་སྟེ། གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་རགས་པའི་མཚན་མ་མེད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། སློབ་དཔོན་བརྟན་པའི་བློ་

གྲོས་དང་རྡོ་རྗེའི་སྡེ་ཡང་དེ་སྐད་དུ་འཆད་དོ། །མུ་གསུམ་པ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་གཉིས་ཀ་ཡོད་པར་འདོད་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སློབ་དཔོན་ཟླ་བའི་སྙིང་པོ་དང་། ཉེ་བའི་འོད་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་དག་འདི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྐུ་གསུམ་དང་ལྡན་ཞིང་གཟུགས་

དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་མངའ་བས། འཕགས་པ་གསེར་འོད་དམ་པའི་མདོ་ལས་ཀྱང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་གསུམ་བསྐོར་བར་སྤྱོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བསྐོར་བ་དང་རྟོགས་པ་དང་འཛིན་པའོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། འདི་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 9b

སུ་རུང་བའི་གསུང་རབ་མང་དུ་ཡོད་དོ། །ཡང་ན་ཉན་པ་པོ་རྣམ་པར་ཤེས་པར་གྱུར་ནས་དེ་འདྲ་བར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་གཉི་ག་ཡོད་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །མུ་བཞི་པ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་གཉིས་ཀ་མེད་པར་འདོད་པ་ནི་སློབ་དཔོན་འཕགས་

པ་དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སྟོང་ངོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པའོ། །ཡང་ན་སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གིས་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་གཉི་ག་མེད་དོ། །དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་ལ་ཚིག་ལ་སོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་

གྱུར་པའི་ཆོས་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་ཀྱང་སློབ་དཔོན་ཧྱན་ཙང་དང་ཆོས་སྐྱོང་གིས་གཞུང་གི་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་ཡང་དག་པའི་བསྟན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་སྟེ། གཟུགས་བརྙན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་རིག་པ་ལས་

རྣམ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡང་དག་པ་དང་གཉིས་ཀ་ཡོད་པར་བསྟན་ཏེ། རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་དེ་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གི་མཐུའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཡང་དག་པ་དང་གཉི་ག་ལ་བརྟེན་ནས་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་

བརྙན་ཡོད་པར་བསྟན་པ་དེ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། སློབ་དཔོན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པའི་འགྲེལ་པ་བྱས་པ་ལས། འདི་ལྟར་ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བསགས་པ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། སློབ་

དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་ནི་བསྟན་བཅོས་དེ་ཚད་མར་མི་བྱེད་པས་ཀླན་ཀར་མི་རུང་ངོ་། །ཡང་སློབ་དཔོན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱང་སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་དང་མཐུན་པར་སྟོན་ཏེ། འདི་ལྟར་སློབ་དཔོན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཐབས་ཀྱི་སྐུ་གསུམ་གཟུགས་དང་སྒྲ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་མངའ་ཞིང་ཆོས་སྟོན་པར་ཡང་སྤྱོད་དོ། །

ཞེས་འདོད་དེ་དེའི་ཕྱིར་འགྲེལ་པ་དེ་ཉིད་ལས་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་། སྤྲུལ་པ་ནི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེས་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 10a

ལ་མཐོང་བ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྣང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ཞེས་མ་བསྟན། ཕན་ཚུན་མདོར་བསྡུས་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ན་སྐུ་དང་བསྟན་པ་གཉིས་ཀ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་མངའ་

བར་སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གིས་བཤད་པ་བཞིན་དུ་བསྟན་དགོས་སོ། །གལ་ཏེ་སྐུ་ཡང་གཟུགས་བརྙན་ཡིན་ན་ཅིའི་ཕྱིར་མཐོང་བ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་སྐུ་ཞེས་མ་བསྟན། དེ་ལྟར་རུང་བར་ངེས་པ་ཡང་མེད་དེ་ཀླན་ཀ་དང་མི་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་བསྟན་

པས་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པ་ལ་ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་མཚན་ཉིད་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པར་ཉེ་བའི་ཕྱིར་སྐུ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ངོ་བོ་འབྱུང་བ་དེས་ན་རེ་ཞིག་གཟུགས་དང་། སེམས་ལ་སོགས་པ་ཞེས་བཤད་དོ། །ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ལས་རྣམ་པར་གྱུར་པ་བསྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ཟག་

པ་དང་བཅས་པ་ཞིག་གམ་འོན་ཏེ་ཟག་པ་མེད་པ་ཞིག་ཡིན། སྡེ་སྣོད་གསུམ་པོ་དག་གིས་རྒྱ་གར་ཡུལ་པ་དག་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཏེ། ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་གང་ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་རྣམ་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ངེས་པར་ཟག་པ་མེད་དོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་

པའི་སེམས་རྣམ་པར་གྱུར་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ན་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་ཉིད་ཡུལ་དུ་རྣམ་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་བྱུང་བའི་དོན་གྱི་མཐའ་ལ་ལྟོས་ན་ནི་ཟག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།

སློབ་དཔོན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱིས་བྱས་པའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་གཞུང་ཡང་ཕལ་ཆེར་འདི་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་བཤད་དོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་རྣམ་པར་གྱུར་པ་ནི་ངེས་པར་ཟག་པ་དང་བཅས་པའོ། །ཟག་པ་མེད་པའི་སེམས་ལས་རྣམ་པར་གྱུར་

པ་ནི་ངེས་པར་གཅིག་ཏུ་ཟག་པ་མེད་པའོ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི། སློབ་དཔོན་ཧྱན་ཙང་དང་ཆོས་སྐྱོང་ནི་བཤད་པ་ཕྱི་མ་ལྟར་འདོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 10b

མེད་པ་ནི་ལྟ་བའི་མཚན་ཉིད་ངེས་པར་མཚུངས་ལ། དགེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མཚུངས་པར་ངེས་པ་ཡང་མེད་དེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་འདྲེན་མར་དྲངས་ནས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ཡང་དག་

པའི་བསྟན་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གྱུར་ནས། ཡང་དག་པའི་བསྟན་བཅོས་དེ་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རམ། ཟག་པ་མེད་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བསྟན་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གྱུར་ནས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བསྟན་པ་དེས་ཟག་པ་མེད་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རམ་ཞེ་

ན། དེ་ལྟར་བཤད་ན་ཡང་ཉེས་པ་མེད་ན། ཟག་པ་མེད་པས་རྣམ་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྟན་པ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་ཡང་དག་པ་ཐ་དད་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་ཟག་པ་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའམ། འོན་ཏེ་གང་ཟག་ལ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་དང་། འཕགས་པའི་བྱེ་བྲག་

ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་འཕགས་པ་དང་། འཕགས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་འདོད། དེ་ལྟར་བསྟན་ན་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་གྱུར་པའི་སེམས་རྣམས་གཉིས་སུ་འགྱུར་བར་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཆོས་སྟོན་པའི་ཁྱད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་སྐུ་

གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྟན་པ་དང་ཞིང་རྣམས་ལ་བརྟེན་ནས་བསྟན་པའོ། །སྐུ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་བརྩམས་ནས་དྲིས་པ་སྐུ་གང་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་ཅེ་ན། ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་གཞུང་གིས་སངས་རྒྱས་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དང་པོ་ནི་

སྐུ་འཁྲུངས་པའི་སངས་རྒྱས་འདི་ལྟ་སྟེ། ཡབ་ཡུམ་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་སྐུ་འཁྲུངས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སངས་རྒྱས་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆ་རྣམ་པ་ལྔའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུའོ། །སྐུ་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་འཁྲུངས་པའི་སྐུས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ།

མཉམ་པར་གཞག་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཆོས་སྟོན་པར་མི་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའམ། མདོ་སྡེ་པའི་གཞུང་ལས་ཀྱང་སྐུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། དེ་གཉི་གས་ཀྱང་ཆོས་སྟོན་པར་སྤྱོད་དོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེ་དག་གི་གཞུང་གིས་ཟག་པ་མེད་པས་ཀྱང་སྒྲ་སྐད་མངོན་པར་བསྐྱེད་ནས། འཕགས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 11a

པའི་གསུང་རབ་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེའོ། །འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་དང་སྦྱར་ན། སྐུ་རྣམ་པ་གསུམ་མངའ་སྟེ། ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་དང་མི་མཛད་པ་དེ་ཡང་མུ་རྣམ་པ་བཞིར་དབྱེའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་གཅིག་ནི་སྟོན་པར་མཛད་ལ། གཉིས་ནི་སྟོན་པར་མི་མཛད་

དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ནང་གི་མངོན་པར་རྟོགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། ལོངས་སྤྱོད་སྤྲུལ་པ་ཡང་དག་སངས་རྒྱས་མིན། །དེ་བཞིན་ཆོས་འཆད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་འབྱུང་བས། སྐུ་གཉིས་ནི་

ཆོས་སྟོན་པ་མ་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ནི་གཉིས་ནི་སྟོན་པར་མཛད་ལ། །གཅིག་ནི་སྟོན་པར་མི་མཛད་དེ། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་སྤྲུལ་པ་ལ་གསུང་མངའ་བའི་ཕྱིར་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི་སུམ་ཆར་ཡང་

ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་དེ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་བམ་པོ་བཅུར་བྱས་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་ཆོས་ཀྱི་སྐུའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ནི་ནང་གི་སོ་སོར་རིག་པ་འཕགས་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ཕྱིར་རོ། །ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ནི་ཆོས་

ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྲུལ་པའི་སྐུས་ཆོས་སྟོན་པར་མཛད་པ་ནི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་ལ་སོགས་པ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པའི་བར་དུའོ། །འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་བམ་པོ་བཞིར་བྱས་པ་ལས་ཀྱང་ཕལ་

ཆེར་འདི་དང་མཐུན་པར་འབྱུང་ངོ་། །བཞི་པ་ནི་སུམ་ཆར་ཡང་ཆོས་སྟོན་པར་མི་མཛད་དེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་གསུང་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་དང་། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་མངོན་པར་འདུ་མཛད་པ་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྤྲུལ་པའི་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་འཆད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐུ་རྣམ་པ་བཞི་དང་སྦྱར་ན་མུ་རྣམ་པ་ལྔ་ཡོད་དེ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་གཅིག་སྟོན་པར་མཛད་ལ། གསུམ་ནི་འཆད་པར་མི་མཛད་པའི་ཕྱིར། འདི་ལྟ་སྟེ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ངག་གི་སོ་སོར་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ཕྱིར་དང་།

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 11b

ཉིད་ཀྱི་བརྟེན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མངོན་པར་འདུ་མཛད་པ་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་དང་། སྐུ་གཞན་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་དག་པའི་འཆད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི་གཉིས་འཆད་པར་མཛད་ལ། གཉིས་འཆད་པར་མི་མཛད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། གཞན་ཡང་ཡོངས་

སུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་། སྤྲུལ་པ་དག་ཡིན་གྱིས། སྐུ་གཞན་གཉིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཚིག་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་དང་། མངོན་པར་འདུ་མཛད་པ་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི་གསུམ་འཆད་པར་མཛད་ལ་གཅིག་ནི་མི་འཆད་དེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ནི་ཚིག་གི་མཚན་ཉིད་དང་

བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་པ་ནི་བཞི་ཆར་ཡང་འཆད་པར་མཛད་དེ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས། ཇི་སྐད་དུ་སྐུ་གསུམ་ཆར་གྱིས་ཆོས་འཆད་དོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུ་ལས་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྔ་པ་ནི་བཞི་ཆར་ཡང་འཆད་

པར་ཡང་མི་མཛད་དེ། ཚིག་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་དང་། མངོན་པར་འདུ་མཛད་པ་མི་མངའ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡང་དག་པ་འཆད་པ་པོ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་མུ་ཐ་དད་པ་མང་པོ་ཡོད་མོད་ཀྱི། སློབ་དཔོན་ཉེ་བའི་འོད་ལ་སོགས་པས་གཞན་ཡོངས་སུ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་སྐུ་དང་

སྤྲུལ་པའི་སྐུས་ཆོས་འཆད་དོ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ཡང་དག་པའི་དོན་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་འགྲེལ་པ་ལས། ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པ་དང་སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམ་པ་གཉིས་ལས་ཡོངས་སུ་དག་པ་འདི་ཞིང་གང་གིས་བསྡུས། མདོ་

སྡེ་འདི་གསུངས་པའི་སངས་རྒྱས་ནི་སྐུ་གང་ཞིག་ཡིན་ཞེ་ན། ཁ་ཅིག་ནི་སྤྲུལ་པའི་ཞིང་དུ་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་ཆོས་འཆད་དོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུས་ཆོས་བཤད་དོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ན་སངས་རྒྱས་ཤཱཀྱ་ཐུབ་པས་མདོ་སྡེ་འདི་གསུངས་

པའི་ཚེ། མོས་པས་སྤྱོད་པའི་ས་མན་ཆད་ཀྱི་འཁོར་རྣམས་ཀྱིས་ནི་སྤྲུལ་པའི་སྐུས་ཞིང་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་འདིར་ཆོས་འཆད་པར་མཐོང་ལ། ས་ལ་གནས་པའི་འཁོར་མང་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ལོངས་སྤྱོད་རྫོགས་པའི་སྐུས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་དག་པར་ཆོས་འཆད་པ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 12a

མཐོང་སྟེ། ཐོས་པ་མཚུངས་ཀྱང་མཐོང་བ་ནི་སོ་སོ་ཐ་དད་དོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། ཞིབ་ཏུ་དེ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་དེ་ལྟར་སྐུ་རྣམ་པ་གཉིས་ཆོས་འཆད་པར་མཛད་ན། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་གོ་ཞིང་

རྣམ་པར་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་བམ་པོ་བཞིར་བྱས་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་དེས་ན་དེའི་ཕྱིར་ངས་འདི་སྐད་དུ་གང་གི་ནུབ་མོ་ངས་མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་པ་ནས་གང་གི་ནུབ་མོ་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འགྱུར་བ་དེའི་བར་དུ་ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་

མ་བཤད་མི་འཆད། འཆད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་ཉིད་ལས་གང་བཤད་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས། སེམས་ཅན་རྣམས་སོ་སོ་ནས་བཅོམ་

ལྡན་འདས་ནི་བདག་གཅིག་པུའི་ཕྱིར་ཆོས་འཆད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཀྱང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་གདོད་མ་ནས་འཆད་དམ། བསྟན་པ་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་དེ་ཉིད་ལས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཐོག་མ་ནས་ཐ་མའི་བར་དུ་ཡི་

གེ་འབྲུ་གཅིག་ཀྱང་མ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེ་ན། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་པའི་ཕྱིར་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤད་དོ། །ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དོན་དམ་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ནི་མ་བཤད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་བརྒྱ་པ་ལས་

དོན་དམ་པའི་ཚུལ་ལ་ནི། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སྤྲོས་པ་ཐམས་ཅད་ཆད་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཆོས་གང་ཡང་བརྗོད་དུ་ཡོད་པའམ། ཆོས་གང་ཡང་ཅུང་ཟད་དམིགས་སུ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཡང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་རྗེས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པས་ཉེས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ། །

ཡང་ན་མ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡང་དོན་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཚིག་གི་བརྗོད་པ་ལ་སོགས་པ་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་པ་དང་བྲལ་བ་ལ་དགོངས་པའི་ཕྱིར་མ་གསུངས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་བམ་པོ་བཞིར་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 12b

བྱས་པ་ལས་ཅིའི་རྒྱུས་བཤད་པ་མེད་པ་ནི། སངས་རྒྱས་ཀྱིས་བཤད་པའོ་ཞེས་གསུངས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་ངས་ཆོས་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་དགོངས་ནས་དེ་སྐད་སྨྲས་སོ། །ཆོས་གཉིས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ་རང་གིས་མངོན་པར་རྟོགས་

པའི་ཆོས་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པའི་ཆོས་ཏེ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་དེ་ཉིད་བམ་པོ་བཅུར་བྱས་པ་ལས། རང་གི་ལུས་ནང་གི་སོ་སོར་རིག་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཆོས་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་གནས་པའི་ཆོས་སོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། རྒྱ་ཆེར་ནི་དེ་ཉིད་ལས་

འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །མདོ་སྡེ་དེའི་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་གཅིག་ལ་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། ནང་གི་རང་གིས་མངོན་པར་རྟོགས་པ་འདི་དང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བྱུང་ཡང་རུང་མ་བྱུང་ཡང་རུང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི་རྟག་ཏུ་གནས་པས་

དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ཚིག་གི་བརྗོད་པ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་མ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་བམ་པོ་བཞིར་བྱས་པ་ལས། གང་གི་ནུབ་མོ་མངོན་སངས་རྒྱས། །གང་གི་ནུབ་མོ་མྱ་ངན་འདས། །དེ་དག་གཉིས་ཀྱི་བར་དུ་ཡང་། །ང་ཡིས་ཅུང་

ཟད་བཤད་པ་མེད། །རང་གིས་མངོན་རྟོགས་ཆོས་གནས་པས། །དེ་ཕྱིར་ངས་ནི་འདི་སྐད་བཤད། །ང་དང་སངས་རྒྱས་དེ་དག་ལ། །བྱེ་བྲག་གྱུར་པ་ཅི་ཡང་མེད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་མིའི་རྒྱལ་པོས་ཞུས་པའི་མདོ་ལས། །ཉན་པ་མེད་ཅིང་བཤད་མེད་ནམ་མཁའ་

བཞིན། །ཆོས་ནི་ཆོས་ཉིད་མཚུངས་ཤིང་ཉན་དང་བཤད་པ་འདྲ། །ཆོས་རྣམས་ཀུན་དང་གཅིག་ཅིང་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཅེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱིས་མཛད་པའི་འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་གང་ལ་ལ་ཞིག་འདི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་

གཤེགས་པ་རྣམས་ཆོས་འཆད་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་ན། དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སྐུར་པ་བཏབ་པ་ཡིན་པས། ངས་བཤད་པའི་དོན་མི་ཤེས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་འདིའི་དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལས། །སངས་རྒྱས་ཇི་བཞིན་ཆོས་ཀྱང་དེ་བཞིན་ཏེ། །བསྟན་པ་གཉིས་པོ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 13a

ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་ཀྱང་། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ཡོངས་སུ་མ་བྲལ་བས། །ཆོས་བསྟན་པ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་མེད། །ཅེས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ཉིད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ལས། གཉིས་པོ་ཤིན་ཏུ་ཐ་དད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྟན་པའི་ཆོས་དང་དོན་ཏོ་ཞེས་བཤད་དོ། །དེ་ལ་བསྟན་

བཅོས་འདིའི་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། སྤྲུལ་པའི་སྐུའི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་གུད་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་མེད་དེ། ཇི་ལྟར་སངས་རྒྱས་དེ་བཞིན་ཉིད་ལས་གུད་ན་རང་གི་མཚན་ཉིད་གཞན་མེད་པ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་བསྟན་པའི་ཆོས་དང་དོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །

གཉིས་པ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསྟན་པ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ལ་དགོངས་ནས་མ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་རྡོ་རྗེ་གཅོད་པའི་འགྲེལ་པ་ལས། མདོ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་རབ་འབྱོར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཆོས་བཤད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་གསུངས་པ་འདིའི་

དོན་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཆོས་གང་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉག་གཅིག་གིས་ནི་གསུངས་ལ། སངས་རྒྱས་གཞན་གྱིས་ནི་མ་གསུངས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །གསུམ་པ་ནི་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་ལ་དགོངས་ནས་མ་བཤད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་

པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་བམ་པོ་བཞིར་བྱས་པ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་མི་སྟོན་ཏེ། ཡི་གེ་རྣམས་ཀྱི་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར། གཞན་དུ་ནི་ཡི་གེར་མ་ལྷུང་བས་ཆོས་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་ཁ་ཅིག་འདི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་

པ་ནི་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་ཟེར་ན་དེ་ནི་བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་དེ་ཆོས་ཉིད་ནི་ཡི་གེ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་ཡི་གེ་གཅིག་ཀྱང་མ་བཤད་འཆད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་སོ། །གཞན་

ཡང་དེ་ཉིད་ལས་བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་གལ་ཏེ་ཆོས་ཐམས་ཅད་མ་བཤད་ན་ནི་བསྟན་པའི་ཆོས་རྣམས་འཇིག་པར་འགྱུར་རོ། །བསྟན་པའི་ཆོས་ཞིག་ན་ནི་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་དག་མེད་ན་ནི་གང་ཞིག་སུ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 13b

ལ་ཅི་ཞིག་བཤད་དེ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གོང་དུ་བསྟན་པའི་མདོ་སྡེ་དགུ་དག་ལས་གསུངས་པ་དང་སྦྱར་ན་ཡི་གེར་ལྷུང་བའི་ཆོས་མི་གསུང་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ཡི་གེར་མ་ལྷུང་བའི་སྡེ་སྣོད་གསུམ་འཕགས་པའི་གསུང་རབ་མི་འཆད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་དྲི་

མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་པའི་མདོ་ལས། དེ་ལ་ཆོས་འཆད་པ་པོ་ཡང་བཤད་པ་དང་། བསྟན་པ་མེད་ལ། ཉན་པ་པོ་ཡང་ཐོས་པ་མེད་ཐོབ་པ་ཡང་མེད་དེ། དཔེར་ན་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུས་སྒྱུ་མའི་སྐྱེས་བུ་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་ལྟར་དེ་ལྟ་བུའི་བསམ་པས་ཆོས་བཤད་པར་བྱའོ་ཞེས་

གསུངས་པས། དོན་དེས་ན་གསུངས་པ་དང་མ་གསུངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་གཉི་ག་ཡང་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཞིང་ལ་བརྟེན་པའི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཇི་ལྟར་འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པའི་མདོ་ལས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་ཆོས་སྟོན་པ་

རྣམ་པ་བཅུའི་ཁྱད་པར་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་དེ། དང་པོ་ཚིག་གིས་ཆོས་བསྟན་པ་ནས། ཐ་མ་ལུས་བསྐྱོད་པས་ཆོས་སྟོན་པའི་བར་དུ་གསུངས་པའོ། །མདོ་སྡེ་དེ་ཉིད་བམ་པོ་བཅུར་བྱས་པ་ལས་ཀྱང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བློ་གྲོས་ཆེན་པོས་ཡང་གསོལ་པ། བཅོམ་ལྡན་འདས་

བརྗོད་པ་མཆིས་ན་ནི་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱང་མཆིས་པར་འགྱུར་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་མ་མཆིས་ན་ནི་བརྗོད་པ་ཡང་མ་མཆིས་པར་འགྱུར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་བཀའ་སྩལ་པ། བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་དངོས་པོ་མེད་པ་དག་ཀྱང་བརྗོད་པ་ནི་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་

པའོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་རི་བོང་གི་རྭ་ནི་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཡང་བརྗོད་པ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་སྨྲས་པའི་དོན་དེ་ནི་ཉམས་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཆེན་པོ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཐམས་ཅད་ན་བརྗོད་པས་ཆོས་སྟོན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་

ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་མིག་མི་འཛུམས་ཤིང་ཚིག་གི་བརྗོད་པ་མེད་པ་ལ་ཆོས་སྟོན་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་མཚན་མ་བསྟན་པ་ལ་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་སྨིན་མ་བསྐྱོད་པའི་མཚན་མ་ལ་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 14a

ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་མིག་རིག་རིག་བྱས་པ་ལ་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་བགད་པ་ལ་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་གླལ་བ་ལ་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་

ན་ནི་སེ་གོལ་བྱས་པ་ལ་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ལ་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་ལུས་བསྐྱོད་པ་ལ་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པས་བསྟན་

པའི་མདོ་ལ་སོགས་པ་དང་སྦྱར་ན། ཇི་ཙམ་དུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་ཕན་འདོགས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་སྟོན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་དེ་ཉིད་ལས་ལ་ལ་ན་ནི་འོད་ཟེར་གྱིས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལ་ལ་ན་ནི་ནམ་མཁས་སོ། །ལ་ལ་ན་ནི་སྒྲ་སྐད་དང་

ཚིག་གི་བརྗོད་པ་དང་ཡི་གེས་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་བྱེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ལ་ལ་ན་ནི་རབ་ཏུ་ཞི་ཞིང་ཚིག་མེད་པ་དང་བརྗོད་པ་ཡང་མེད། བསྟན་པ་ཡང་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རིག་པ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུས་བྱས་པ་མེད་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་ཀྱིས་སངས་

རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཀུན་དགའ་བོ་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་ལམ་དང་། གཡོ་ཞིང་བསྐྱོད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་མ་ཡིན་པ་གང་ཡང་མེད་དོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། ཞིབ་ཏུ་ནི་དེ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་སྟོན་པ་ཐ་དད་པར་

གྱུར་པས་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཐབས་མཁས་པས་སོ་སོའི་ཞིང་གིས་འདུལ་བའི་རྗེས་སུ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་མི་མཐུན་པས་ཕན་འདོགས་པ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་མེད་དོ། །གོང་དུ་

བསྟན་པ་ལྟ་བུ་ཆོས་སྟོན་པ་དེ་དག་ལ་མིང་ལ་སོགས་པ་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། ངེས་པ་མེད་དེ་ཞིང་སོ་སོ་དག་ན་ཆོས་སྟོན་པ་ཡང་ནམ་མཁའ་ལ་སོགས་པ་ཤེས་པ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནས། མིང་ལ་སོགས་པ་མེད་དེ། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 14b

གནས་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྗོད་པ་ཡང་མེད་བསྟན་པ་ཡང་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་རབ་ཏུ་ཞི་ཞིང་ཚིག་མེད་པའི་སེམས་ལ་བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་མིང་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་ན་ཡང་འགལ་བ་མེད་དེ། འདུས་བྱས་ཀྱི་སེམས་ལ་སོགས་པ་ལ་གནས་སྐབས་ཡོད་པའི་

ཕྱིར་རོ།། །།བམ་པོ་གཉིས་པ། དེ་ལ་གསུམ་པ་བསགས་པ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བས་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་སློབ་དཔོན་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱིས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་པའི་འགྲེལ་པ་བྱས་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་བརྒྱུས་ཞིང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་མདོ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་

འབྱུང་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ལ་འདིར་དུས་བརྒྱད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ཤིང་ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པ་ལ་དྲང་པོ་དང་དྲང་པོ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པ་དག་བསགས་ཤིང་། རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དུས་བརྒྱད་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་དོ། །ཁ་ཅིག་

ན་རེ་དུས་བརྒྱད་ནི་བསྒྱུར་བའི་སྒྲ་བརྒྱད་ཉིད་དེ་འདི་ལྟར་བསྒྱུར་བའི་སྒྲ་བདུན་གྱི་སྟེང་དུ་འབོད་པའི་སྒྲས་བསྣན་པ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་སྐྱེས་བུ་ཞེས་བརྗོད་པ་ལྟ་བུའོ། །བསྒྱུར་བའི་སྒྲ་བརྒྱད་ནི་འོག་ནས་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཉིད་དེ། འདི་ལྟར་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཆོས་འཆད་པའི་ཚེ་

བསྒྱུར་བ་བརྒྱད་པོ་ལས་གང་ཡང་རུང་བའི་སྒྲ་ཅིག་བརྗོད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་དུས་བརྒྱད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་སྒྲའི་རིག་པའི་རབ་ཏུ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཉིན་དང་མཚན་རེ་རེ་ལ་དུས་བཞི་བཞི་ཡོད་པས་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ན། དུས་བརྒྱད་དུ་འགྱུར་ཏེ།

དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཆོས་འཆད་པ་ཡང་དུས་བརྒྱད་པོ་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་ཅིག་གི་རྗེས་སུ་འགྲོ་བས་ན། དེའི་ཕྱིར་དུས་བརྒྱད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེའོ། །དེ་ལ་དྲང་པོ་དང་དྲང་པོ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་དོ། །ཁ་ཅིག་ནི་

རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དྲང་པོར་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཁྱད་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་དྲང་པོ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཚིག་རྐང་ནི་དྲང་པོར་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ནི་དྲང་པོ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 15a

གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ལས་མདོ་སྡེ་མདོའི་སྡེ་ནི་དྲང་པོར་བཤད་པ་ཞེས་བྱའོ། །གཞན་བཅུ་གཅིག་པོ་དག་ནི་དྲང་པོ་མ་ཡིན་པར་བཤད་པའོ། །ཞེས་བྱའོ་ཟེར་ཏེ། དེའི་དོན་དུ་ན་དུས་བརྒྱད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ཤིང་ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པ་

ལ་གསུང་རབ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མིང་དང་ཡི་གེ་དང་ཚིག་ལ་སོགས་པ་བསགས་ཤིང་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེས་བསྟན་པ་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ལ་ཉན་པ་པོའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་སེམས་ཞེས་བྱ། ཅིའི་ཕྱིར་བསགས་པ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་

ཞེས་བསྟན་ཞེ་ན། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་དང་སྦྱར་ན་རེ་ཞིག་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་དྲུག་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་རྣམ་པ་ལྔ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དེ་ཉིད་ལས་གཞན་ཡང་། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བྱུང་བ་ན་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་།

ཚོལ་བ་དང་། ངེས་པའི་སེམས་རྣམ་པ་གསུམ་དམིགས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་ངེས་པའི་སེམས་ཕན་ཆད་ནས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་འགྱུར་བར་བལྟའོ། །དེ་ནས་

དེའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡང་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་ཡང་འབྱུང་བར་འགྱུར་ཏེ། རང་གི་རྟོག་པའི་དབང་གིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཇི་སྲིད་དུ་ཡིད་དེ་གཞན་ལ་རྣམ་པར་གཡེངས་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་

གཉིས་ཀ་དགེ་བའམ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བྱུང་བ་ན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་དུ་ཡང་དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། རྣམ་པ་ལྔ་ལས་དང་པོ་དང་ཐ་མ་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་

དང་ལྡན་ནོ། །བར་མ་གསུམ་ནི་ཡིད་འབའ་ཞིག་གོ། །གཞན་ཡང་དང་པོ་གསུམ་ནི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ཐ་མ་གཉིས་ནི་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔའི་འོག་ཏུ་ངེས་པར་ཚོལ་བའི་སེམས་ཡོད་ལ།

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 15b

ཚོལ་བའི་སེམས་ཀྱི་འོག་ཏུ་ནི་རྣམ་པར་གཡེངས་པའམ། རྣམ་པར་གཡེངས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། དེའི་འོག་ཏུ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ཉིད་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་གཡེངས་པར་མ་གྱུར་ན་ནི་གསུམ་པ་ངེས་པའི་སེམས་

ནས་རྒྱུ་མཐུན་པའི་བར་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་དང་དུས་གཅིག་པའི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཡིད་གཅིག་པུའི་ཉེ་བར་

གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཞེས་བརྗོད་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས། དེ་ལ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྩོལ་བ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་གཡེང་བར་གྱུར་པ་དང་མ་འདྲིས་པའི་དམིགས་པ་ལ་ནི་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་འཇུག་པ་མེད་དོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་

ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་འབྱུང་བར་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། འདས་པ་ལ་དམིགས་པ་ཁོ་ནའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་པོ་དག་གི་མཇུག་ཐོགས་སུ་བྱུང་བའི་ཡིད་ཚོལ་བ་པའམ། ངེས་པ་ནི་གལ་ཏེ་དེའི་ཡུལ་དེའི་དམིགས་པ་ཡིན་ན། ད་ལྟར་གྱི་ཡུལ་ཅན་ཁོ་ན་

ཞེས་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །གལ་ཏེ་ཡུལ་དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེའོ་ཞེ་ན། འགྲེལ་པ་དག་གིས་རྣམ་པ་བཞིར་བཤད་དེ། དེ་ལ་ཁ་ཅིག་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་ཅིང་སེམས་དང་པོ་གསུམ་གྱི་གོ་རིམས་ལ་མི་བརྟེན་པ་ནི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་

ཞེས་བྱ་བའོ། །རྐྱེན་དྲག་པོ་མ་ཡིན་པ་དང་། མ་གོམས་པའི་ཡུལ་ལ་དམིགས་པའི་ཚེ་ནི་ལྔ་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡོད་ཀྱི། ལྔ་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ནི་མེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །སྔོན་མྱོང་བའི་

ཡུལ་འདས་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་བྱུང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་དང་། ཚོལ་བ་པའི་སེམས་སམ་ངེས་པའི་སེམས་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་སྔ་མའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔའི་རྣམ་པའི་ཡུལ་མངོན་སུམ་དུ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 16a

གྱུར་པ་ལ་དམིགས་པ་ཁོ་ན་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ཚོལ་བ་པོ་དང་ངེས་པའི་སེམས་གཉིས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་པོ་དེ་དག་གི་རྣམ་པའི་ཡུལ་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེའོ་ཞེས་བཤད་དེ། སློབ་དཔོན་གཞན་གསུམ་གྱི་

བཤད་པ་དག་ནི་སེམས་རྣམ་པ་ལྔ་བསྟན་པ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །འདིར་རེ་ཞིག་སེམས་རྣམ་པ་ལྔ་དང་སྦྱར་ནས། བསགས་པའི་དོན་རབ་ཏུ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་བསགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་དེ་དག་ལས་ཇི་སྐད་དུ། འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་མི་རྟག་སྟེ། །བྱུང་ནས་ཟད་

པའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །སྐྱེས་ནས་ངེས་པར་འགག་པའི་ཕྱིར། །ཞི་བ་དེ་ནི་བདེ་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །མདོ་སྡེའི་ཚད་མ་འདིས་རྟག་པར་འཛིན་པ་དག་འཇིག་པར་མཛད་དེ། འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་མི་རྟག་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་བཅའ་བའོ། །བྱུང་ནས་ཟད་པའི་

ཆོས་ཅན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མཚུངས་པའི་དཔེ་སྟེ། མར་མེའི་འོད་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པའོ། །སྐྱེས་ནས་ངེས་པར་འཇིག་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་ཏེ། རིགས་པ་དེས་ན་ཞི་བའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དེ་ནི་མཆོག་ཏུ་བདེ་བར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རེ་

ཞིག་ཚིག་དང་པོ་ལ་བརྟེན་ནས་བསགས་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱ་སྟེ། འདི་ཡང་སྒྲ་རྣམ་པ་བཞི་དང་ཡི་གེ་བཞི་དང་མིང་བཞི་དང་ཚིག་བཞི་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་ནོ། །དོན་འདི་ལ་རྒྱ་གར་ཡུལ་པའི་སློབ་དཔོན་དག་གིས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་དོ། །ཁ་ཅིག་ཏུ་

འདི་སྐད་དུ་རྣམ་ཤེས་བྱ་བའི་ཡི་གེ་བརྗོད་པའི་ཚེ། ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི། །རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་དེ་དང་དུས་གཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཚོར་བ་པའི་སེམས་ལ་སྒྲའི་མཚན་ཉིད་འབའ་ཞིག་ཡོད་དེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལྔ་དང་ལྷན་

ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཚོལ་བའི་སེམས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་ལ་སོགས་པའི་དམིགས་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཕྱིར་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 16b

པར་མི་བྱེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསུམ་པོ་འདི་ལས་རྣམ་པར་གྱུར་པའི་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་ཀྱང་། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་བཞིན་དུ་དམིགས་པ་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་བསགས་པ་ཞེས་མི་བཤད་དོ། །ངེས་པའི་སེམས་ཀྱི་འོག་ཏུ་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དོ། །

འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲ་དང་མིང་དང་ཡི་གེའོ། །འདུ་བྱེད་ཅེས་བརྗོད་པའི་ཚེ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཚོལ་བའི་སེམས་ནི་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འབའ་ཞིག་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །སྔ་མ་བཞིན་དུ་

ཤེས་པར་བྱའོ། །ངེས་པའི་སེམས་ཀྱི་འོག་ཏུ་ནི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་དྲུག་མངོན་སུམ་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་ཤེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་མིང་དང་ཡི་གེ་དང་། འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་། མིང་དང་ཡི་གེའོ། །མི་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཚེ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ལ་

སོགས། མི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འབའ་ཞིག་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ངེས་པའི་སེམས་ཀྱི་འོག་ཏུ་ནི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་ཤེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་མིང་དང་ཡི་གེ་དང་། འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་། མིང་དང་ཡི་གེ་

མི་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་དང་མིང་དང་ཡི་གེའོ། །རྟག་ཅེས་བྱ་བའི་ཡི་གེ་བརྗོད་པའི་ཚེ་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་རྟག་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འབའ་ཞིག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ངེས་པའི་སེམས་ཀྱི་འོག་ཏུ་ནི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་ཐོབ་པར་འགྱུར་

ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒྲ་བཞི་དང་ཡི་གེ་བཞི་དང་མིང་བཞི་དང་ཚིག་དང་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེས་ན་རབ་ཏུ་ཉུང་ན་ཡང་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན། གདོད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡི་གེ་བཞི་པོ་དེ་དག་རེ་རེ་ཡང་སེམས་རྣམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་ཏེ།

འདི་ལྟ་སྟེ། ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། ཚོལ་བ་དང་ངེས་པའི་སེམས་སོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་གཡེངས་པར་མ་གྱུར་ན་ནི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་སེམས་འབྱུང་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 17a

བར་འགྱུར་ཏེ། ཅི་རིགས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་མི་བྱེད་པའི་དོན་ཡང་ཡོད་པས། སྔ་མ་བཞིན་དུ་

རིག་པར་བྱ་སྟེ། མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚོལ་བ་པ་ཕན་ཆད་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་པས་དེ་ནི་སྒྲ་དང་མིང་དང་ཡི་གེ་ལ་སོགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་སེམས་རྣམ་པ་བཞི་ཡང་འཐོབ་པར་འགྱུར་ལ། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་གསུམ་དང་དྲུག་དང་དགུ་དང་

བཅུ་བཞི་ཡང་འཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། སྔ་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་བཤད་པ་འདི་དང་སྦྱར་ན་ནི་སེམས་བཅུ་གཉིས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན་གདོད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་གྱུར་ཏེ། ངེས་པའི་སེམས་ལ་སོགས་པས་མང་ཉུང་ཅི་ཙམ་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་ཡང་

ཅི་རིགས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་དོན་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཚོལ་བ་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མིང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ།

རིགས་པ་དེས་ན་རྣམ་ཤེས་བྱ་བའི་ཡི་གེ་བརྗོད་པའི་ཚེ་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་ཤེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འབའ་ཞིག་འཐོབ་པར་འགྱུར་ལ། །དེ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་དོན་ཡང་ཡོད་དེ།

དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་ཚོལ་བ་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མིང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། རིགས་པ་དེས་ན། རྣམ་ཤེས་བྱ་བའི་ཡི་གེ་བརྗོད་པའི་ཚེ། ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་ཤེས་བྱ་བའི་སྒྲ་འབའ་ཞིག་ཐོབ་པར་འགྱུར་ལ། དེ་དང་

ལྷན་ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་སྒྲ་དང་མིང་ལ་སོགས་པའི་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེའོ། །དོན་འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་རྣམ་པར་བཤད་དེ། ཁ་ཅིག་ནི་འདི་སྐད་དུ་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་རྣམ་པ་གསུམ་ཁོ་ན་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྟག་ཅེས་བྱ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 17b

བའི་སྒྲ་བརྗོད་པའི་ཚེ། རྣམ་ཤེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲ་དང་མིང་དང་། ཡི་གེ་ལ་དམིགས་པར་མི་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཉེ་བར་གནས་པ་ནས་བྱུང་བའི་སེམས་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་

དམིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བར་འདོད་ན་ནི་རྣམ་པར་གཡེངས་པའི་སེམས་ཀྱི་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡང་འདས་པ་ལ་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཚོལ་བ་པའི་སེམས་ཀྱི་ཚེ་གདོད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཚོལ་བ་པ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཀྱིས་མང་ཉུང་ཇི་ཙམ་འཐོབ་པར་འགྱུར་

བ་ཡང་གཉིས་པས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་པར་ཡང་འདོད་པའི་ཕྱིར་འདས་པའི་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་ཡང་བྱེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། བཤད་པ་འདི་དང་སྦྱར་

ན་ནི་སེམས་རྣམ་པ་བརྒྱད་ལ་ཡང་བསགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ཡོད་དོ། །གལ་ཏེ་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་ལྔ་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ངེས་པར་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་ན་ཅིའི་ཕྱིར་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དམིགས་པར་བྱེད་ཅེས་བསྟན་ཞེ་ན། མངོན་སུམ་གྱི་

ཚད་མས་ཀྱང་མིང་ལ་སོགས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་དོ། །རིགས་པའི་སྒོའི་བསྟན་བཅོས་ལ་དམིགས་པར་མི་བྱེད་དོ། །ཞེས་བཤད་པ་ཡང་མིང་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་དམིགས་པར་མི་བྱེད་དེ། ཕན་ཚུན་འཆིང་བའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ན་

རྒྱུ་མཐུན་པའི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དབང་གིས་རབ་ཏུ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར། རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་རྣ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲངས་ཏེ་བསྐྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས། གདོད་བསགས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པར་ངེས་པ་ཡང་མེད་དོ། །དེ་ཡན་ཆད་དུ་ནི་

རེ་ཞིག་གནས་མ་གྱུར་པའི་གནས་སྐབས་ལ་བརྟེན་ནས་ཉེ་བར་གནས་པ་ལས་བྱུང་བའི་སེམས་ལ་སོགས་པའི་བསགས་པ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་བསྟན་ཏོ། །གནས་གྱུར་པའི་སྐབས་ན་ནི་སེམས་ཀྱི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་རྫོགས་པར་ཡོད་དེ། དེ་ཡང་ཅི་རིགས་སུ་རིག་པར་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 18a

བྱའོ། །སེམས་རྣམ་པ་ལྔ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་ནི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པ་ལས་བྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་བཞི་པ་གསུང་གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པ་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལས་བརྩམས་ནས་དྲིས་པ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ཆོས་འཆད་པའི་ཚེ། གསུང་གཅིག་

ཏུ་གསུང་བར་མཛད་དམ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་སོ་སོ་ནས་བཤད་པ་མི་མཐུན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆུང་ངུའི་སྡེ་པ་ཐ་དད་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས། སྡེ་པ་ཐ་དད་པ་ཉི་ཤུ་འབྱུང་བ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་བསྟན་ཏེ། དང་པོ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དང་། མདོ་སྡེ་འཆད་

པར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྡེ་པ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་འདི་སྐད་དུ་ཟེར་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་མ་ཡིན་པ་དེ་དག་གིས་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་གཅིག་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་གསུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། རྒྱ་ཆེར་བཤད་

པའི་བར་དུའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཕལ་ཆེན་པའི་སྡེ་པ་དང་། ལན་ཅིག་བརྗོད་པའི་སྡེ་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་སྨྲ་བའི་སྡེ་པ་དང་། བྱ་མངལ་བའི་སྡེ་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་མཐུན་པར་འདི་སྐད་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཀྱི་གསུང་ཐམས་ཅད་ནི་ཆོས་

ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་རོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་གསུང་གཅིག་གིས་ཆོས་ཐམས་ཅད་གསུང་བར་བྱེད་དོ། །ཞེས་པ་ནས་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའི་བར་དུའོ། །སློབ་དཔོན་ཡང་དག་བདེན་པས་འཕགས་པ་གསེར་འོད་དམ་པའི་བརྗེད་བྱང་བྱས་པ་ལས་ཀྱང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་

གསུང་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དང་པོ་ནི་གསུང་ངག་ལས་བྱུང་སྟེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་མཐུའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་གསུང་ངག་ལས་མ་བྱུང་བ་འཁོར་ལོར་མ་གཏོགས་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ཀུན་དགའ་བོ་ལ་གང་ནས་འོངས་སོ་ཞེས་དྲིས་པ་ལ་སོགས་

པ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཆོས་འཆད་པའི་ཚེ་མདུན་དང་རྒྱབ་ན་འདུག་པ་དག་གིས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཞལ་བསྟན་ནས་ཆོས་འཆད་པར་མཐོང་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་མཐུའི་ཡོན་ཏན་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །སློབ་དཔོན་ཡང་དག་བདེན་པས་སྡེ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 18b

པ་རྣམས་ཀྱི་བརྗེད་བྱང་བྱས་པ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པས་གང་ནས་འོངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨྲས་པ་ནི། གཞན་དག་མགུ་བ་དང་། མོས་པའི་སེམས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཡིན་ནོ་ཞེས་

འབྱུང་ངོ་། །བསྟན་བཅོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལས་ཀྱང་། གཞུང་ལུགས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་བསྟན་བཅོས་དང་མཐུན་པ་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་དེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དེ་ཉིད་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་འཕགས་པའི་སྐད་ཀྱིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་པས་འདུལ་

བར་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་གོ་བར་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། གཉི་ག་ལ་ཡང་ཉེས་པ་ཡོད་དེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་སྤྱོད་དོ་ཞེ་ན་འདུལ་བ་ལས་བཤད་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་བཤད་ཅིང་གོ་བར་རུང་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དུས་

གཅིག་གི་ཚེ་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་བཞི་ལ། སྔར་འཕགས་པའི་སྐད་ཀྱིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་པ་ན། རྒྱལ་པོ་བཞི་ལས་གཉིས་ཀྱིས་ནི་གོ་བར་གྱུར་ལ། གཉིས་ཀྱིས་ནི་གོ་བར་མ་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་ཐུགས་བརྩེ་ཞིང་ཕན་གདགས་

པའི་ཕྱིར། ལྷོ་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡུལ་མཐའ་འཁོབ་ཀྱི་སྐད་ཀྱིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་གསུངས་པ་ན། རྒྱལ་པོ་གཉིས་ལས་གཅིག་གིས་ནི་གོ་བར་གྱུར་ལ། གཅིག་གིས་ནི་གོ་བར་མ་གྱུར་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ལ་ཐུགས་བརྩེ་ཞིང་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་ཡང་།

ཀླ་ཀློ་ཅན་གྱི་སྐད་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བཤད་པ་ན་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གོ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གལ་ཏེ་མི་སྤྱོད་དོ་ཞེ་ན། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལས་གསུངས་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟར་རུང་སྟེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལས་

ཇི་སྐད་དུ། སངས་རྒྱས་གསུང་གཅིག་ཏུ་ནི་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །སེམས་ཅན་མོས་པ་ཇི་བཞིན་སོ་སོར་གོའོ། །བཅོམ་ལྡན་གསུང་གཅིག་ཏུ་ནི་བདག་ཅག་དོན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བཤད་པར་རབ་ཏུ་སེམས་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་གསུང་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚངས་པའི་སྐད་དོ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 19a

ཞེས་བྱ་བ་ནས། རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའི་བར་དུའོ། །འདིའི་ལན་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་བཤད་དེ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་འདི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་གསུང་གཅིག་གིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་པས་ཐམས་ཅད་མཛད་པར་ཡང་མི་སྤྱོད་དོ། །བཅོམ་ལྡན་

འདས་རང་དབང་དང་རྫུ་འཕྲུལ་མངའ་ཡང་ཡུལ་ལ་དབང་བསྒྱུར་བར་མི་སྤྱོད་དོ། །ཇི་ལྟར་རྣ་བས་གཟུགས་མཐོང་བར་མི་ནུས་པ་དང་། མིག་གིས་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པར་མི་ནུས་པ་བཞིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་སྔ་མ་བཞིན་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་ལྟར་རུང་བར་

འགྱུར་རུང་བར་བྱ་དགོས་པར་ངེས་པ་ཡང་མེད་དེ། སྡེ་སྣོད་གསུམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སངས་རྒྱས་ལ་བསྟོད་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་རྣམས་ནི་ཚིག་ལ་སྐྱོན་ཡོད་པ་ཕལ་ཆེ་སྟེ། ཇི་ལྟར་བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་ཐུགས་རྟག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་པའོ། །

རྟག་པར་མནལ་བ་མི་མངའ་ཞེས་བསྟོད་པ་ལྟར། སྔ་མའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་བཤད་མི་དགོས་སོ། །གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསུང་ནི་སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཁྱབ་པས་ཇི་ལྟར་གསུངས་པར་བཞེད་པ་བཞིན་དུ་མཛད་པར་སྤྱད་དེ།

འདི་ལྟ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་སྐད་དུ་གསུང་བར་མཛད་པ་ན། ཡུལ་དབུས་སུ་སྐྱེས་པ་བས་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། ཡུལ་གཞན་དག་གིས་ཡང་དེ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་བར་དུ་སྟེ། འདི་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་སྒྲའི་ཡུལ་རྣམས་ལ་

ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དེ་ལས་དེ་སྐད་དུ་བསྟན་ཏོ། །གཞན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གསུང་ཡང་ཞིང་རྣོ་ལ་མྱུར་དུ་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་གསུང་བར་མཛད་ཀྱང་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སོ་སོ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ནི་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་སྐད་གསུངས་པའི་

རྗེས་ལ་བར་མ་ཆད་པར་ཡང་ཤཱཀྱའི་ཡུལ་གྱི་སྐད་གསུངས་སོ། །སྙམ་པ་ནས། དེ་བཞིན་དུ་ཀ་ཀའི་རའི་སྐད་དུ་གསུངས་པའི་བར་དུ་སྟེ། འདི་ལྟར་མྱུར་བར་བསྒྱུར་བའི་ས་ནས་དུས་གཅིག་གོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །ཇི་ལྟར་མགལ་མེའི་འཁོར་ལོ་མ་ཡིན་ཡང་འཁོར་ལོའི་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 19b

མཚན་ཉིད་དུ་སྣང་བ་ལྟར། སྔ་མའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཡང་འདི་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་འགལ་བ་མེད་དོ། །གཞན་ཡང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ནི་སྐད་མང་པོ་སྣ་ཚོགས་ཡོད་ཀྱང་། མི་མཐུན་པར་སོ་སོར་ལན་འདེབས་པའི་ཕྱིར་གསུང་གཅིག་ཅེས་བཤད་དོ་ཞེའོ། །

གཉིས་པ་ནི་འདི་སྐད་དུ་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་འཕགས་པའི་སྐད་ཀྱིས་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་པས་ཐམས་ཅད་གོ་བར་མཛད་པར་སྤྱོད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་ཕྱི་མ་གཉིས་གོ་བར་མ་གྱུར། ལྷའི་རྒྱལ་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་མོས་པ་ཐ་དད་པས་དེ་དག་གི་རེ་བ་ཡོངས་

སུ་སྐོང་བའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཐ་དད་པར་གསུངས་སོ། །ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའི་བར་དུའོ། །གཞན་ཡང་བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐད་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་རབ་ཏུ་མཁྱེན་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་སྐད་གསུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཁ་ཅིག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་

འཕགས་པའི་སྐད་འབའ་ཞིག་གིས་སྟོན་པར་མཛད་ཀྱི། སྒྲ་སྐད་ཐམས་ཅད་ལ་མངའ་བརྙེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དག་གི་ཐེ་ཚོམ་བཅད་པའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཐ་དད་པར་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་གདུལ་བའི་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་བཅོམ་ལྡན་

འདས་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་མ་བསྒྱུར་བས་འདུལ་བར་འགྱུར་ལ། གདུལ་བ་ཁ་ཅིག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྐུ་དང་གསུང་བསྒྱུར་བས་འདུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་སྐད་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ལྷའི་རྒྱལ་པོ་བཞི་པོ་དག་ལ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་ཏོ་ཞེས་

བཤད་དོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་གོ་བར་གྱུར་ཏེ་ཞེས་བཤད་པ་དེ་ནི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བའི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལས་གོ་བར་གྱུར་ཏོ། །ཞེས་བཤད་པ་ནི་ངེས་པར་བཤད་མི་དགོས་ཏེ། སྡེ་སྣོད་

གསུམ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚིག་གི་སྐྱོན་ཡོད་པར་བདེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་གསུང་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། དང་པོ་ནི་སྒྲའི་ཡུལ་རྣམས་ལ་ཁྱབ་ཅིང་གནས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །གཉིས་པ་ནི་མྱུར་བ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 20a

གཅིག་པ་ལྟ་བུར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །གསུམ་པ་ནི་ཕན་གདགས་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་བྱའོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་གོ་བར་གྱུར་ཏོ་ཞེས་བཤད་པ་འདི་ནི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བའི་ཕལ་

ཆེན་པའི་སྡེ་པ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་པ་ཡང་དགོངས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། དང་པོ་ནི་དེ་དག་གི་རེ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མཛད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི་དེ་དག་གི་ཐེ་ཚོམ་ཡོངས་སུ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི་འདུལ་བ་དེ་

དག་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱང་སྐུ་དང་གསུང་མ་བསྒྱུར་བ་དང་། སྐུ་དང་གསུང་བསྒྱུར་བ་ལ་བརྟེན་པ་གཉིས་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དང་སྦྱར་ན་གསུང་གཅིག་གིས་སྟོན་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་ཕལ་ཆེན་པའི་སྡེ་པ་ལ་སོགས་པ་དག་དང་མཐུན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཚད་མེད་པའི་

དོན་གྱི་མདོ་ལས། གསུང་སྒྲ་གཅིག་གིས་སྒྲ་སྐད་མང་པོ་དང་མཐུན་པར་མཛད་དོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་འཕགས་པ་སངས་རྒྱས་ཕལ་པོ་ཆེའི་མདོ་ལས། དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུང་གཅིག་གིས་ཆོས་སྟོན་པ་ལས། དཔག་མེད་མདོ་སྡེ་རྒྱ་མཚོ་རབ་ཏུ་

གསུངས། །ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པར་གྲགས་པའི་མདོ་ལས། སངས་རྒྱས་གསུང་གཅིག་ཏུ་ནི་ཆོས་སྟོན་ཀྱང་། །སེམས་ཅན་མོས་པ་ཇི་བཞིན་སོ་སོར་གོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་མདོའི་འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་། བྱ་བ་

སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་མོས་པ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མོས་པའི་ཁྱད་པར་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གསུང་སྤྲུལ་པའི་ཕྲིན་ལས་དེས་དོན་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་པས་ཐེ་ཚོམ་རྣམས་གཅོད་པར་མཛད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །ཡང་ན་གཅིག་བསྐྱེད་པས་དོན་ཐམས་ཅད་བསྟན་ནས་སེམས་ཅན་རྣམས་

ཀྱི་མོས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཕན་པ་ཐོབ་པར་མཛད་དེ། མདོ་དེ་དག་ལས་ཇི་སྐད་དུ། སངས་རྒྱས་གསུང་གཅིག་ཏུ་ནི་བཀའ་སྩལ་ན། །སེམས་ཅན་གསུང་གཅིག་དེ་དག་སོ་སོར་གོ། །ལ་ལ་འཇིགས་སྐྲག་ལ་ལ་རབ་ཏུ་དགའ། །ལ་ལ་སྐྱོ་ཞིང་ལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་རབ་ཏུ་འཆད། །

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 20b

ཅེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། འདི་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྔོན་གྱི་སྨོན་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་བསྐྱེད་པ། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་མཐུ་ལས་བྱུང་བའི་གསུང་སྤྲུལ་པ་ཡིན་པས་གསུང་གཅིག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ཐེ་ཚོམ་གཅོད་པར་མཛད་ལ། སྐུ་སྤྲུལ་པ་དེས་ཀྱང་

སེམས་ཅན་རྣམས་སྐུ་གཅིག་ལ་ཐ་དད་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བར་མཛད་པས་ཀྱང་ཕན་འདོགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་མཛད་དེ། འདི་ལ་སོགས་པ་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་ངོ་། །དེ་ལ་གསུང་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དང་པོ་ནི་ཆོས་

ཀྱི་རྗེས་སུ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་གཟུགས་ཞེས་བརྗོད་པའི་ཚེ་སེམས་ཅན་དག་སོ་སོ་ནས་ཐོས་པ་ཐ་དད་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡུལ་གྱི་རྗེས་སུ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་དབུས་ཀྱི་ཡུལ་གཅིག་གི་སྐད་བརྗོད་པའི་ཚེ། སེམས་

ཅན་དག་སོ་སོ་ནས་རང་གི་ཡུལ་གྱི་སྐད་ཐོས་པ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་ནི་ཚངས་པའི་སྐད་དུ་གཅིག་པའི་ཕྱིར་གཅིག་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཚད་མེད་པའི་དོན་གྱི་མདོ་ལས། ཚངས་པའི་སྐད་ལ་སྤྱི་བཏུད་སྐྱབས་སུ་མཆི། །ཞེས་གསུངས་སོ། །འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་

ཏུ་ཕྱིན་པའི་འགྲེལ་པ་ལས་ཀྱང་། །འདི་ལྟར་ཚངས་པའི་སྒྲ་སྐད་ཀྱིས། །སེམས་ཅན་དག་ལ་ཆོས་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་གསུང་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཚངས་པའི་སྐད་དེ་འདི་ལྟར་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་མི་འཁོར་འདུས་པར་འོངས་

པ་དག་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་ཅག་ལ་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་སྐད་དུ་ཆོས་སྟོན་ཏོ་སྙམ་དུ་སེམས་ལ། དེ་བཞིན་དུ་ཡུལ་གཞན་ནས་འོངས་པ་དག་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བདག་གཅིག་པུ་ནི་ཕྱིར་རང་གི་ཡུལ་གྱི་སྐད་དུ་སྟོན་ཏོ་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་ཐོས་ནས་ཀྱང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སོ་སོ་

ནས་གོ་བར་གྱུར་ཏོ། །གཞན་ཡང་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པ་དག་ནི་མི་གཙང་བ་བཤད་པ་ཐོས་སོ། །ཞེ་སྡང་སྤྱོད་པ་གཞན་དག་ནི་བྱམས་པ་བཤད་པ་ཉིད་དུ་ཐོས་སོ། །གཏི་མུག་སྤྱོད་པ་དག་ནི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བར་བཤད་པ་ཉིད་དུ་ཐོས་སོ། །ང་རྒྱལ་སྤྱོད་པ་དག་ལ་སོགས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 21a

པ་ཡང་ཅི་རིགས་སུ་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་གསུང་གཅིག་ཏུ་གསུང་བ་འདི་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ནམ་འོན་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་ཡིན། གལ་ཏེ་རང་གི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ཀྱིས་བྱས་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་བསྡུས་

པའི་འགྲེལ་པ་དེ་ཇི་ལྟར་གོ་ཞིང་བཤད་པར་བྱ། གལ་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་ཡིན་ན་ནི་ཉན་པ་པོའི་རྗེས་སུ་རྣམ་པ་མང་པོ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན། ཇི་ལྟར་གཅིག་ཅེས་བརྗོད། སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་ལ་སོགས་པའི་གཞུང་གིས་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་ལུང་ལ་བརྟེན་ནས་རང་

གི་ངོ་བོ་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི། གཟུགས་བརྙན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་བཤད་དེ། ཡང་དག་པ་དང་གཉིས་ཀ་ལ་བརྟེན་ནས་བཤད་ན་ནི་རང་གི་ངོ་བོ་དང་གཟུགས་བརྙན་ཉིད་དུ་འདོད་དོ། །དེ་གསུང་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ཡང་ཚངས་པའི་སྐད་དུ་གཅིག་པའི་གལ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་ལ་

བརྟེན་ནས་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། འགལ་བ་མེད་པར་འབྱེད་པ་ན་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་འགལ་བ་ནི་སྒྲ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་རུང་ན། གལ་ཏེ་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས། སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ན་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་ཡང་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་

འདོད་ན་ཡང་ཉེས་པ་མེད་དེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུའི་དབང་གིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་སོ་སོ་ནས་ཐ་དད་པར་མཐོང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་འགྲེལ་པ་ལས་བྱ་བ་སྒྲུབ་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐུ་སྤྲུལ་པ་དེས་སེམས་ཅན་རྣམས་

གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་ཐ་དད་པར་མཐོང་བར་མཛད་པས་ཀྱང་། ཕན་འདོགས་པའི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་དོ། །རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུ་ལ་མངའ་བརྙེས་པ་གཟུགས་ཀྱི་དངོས་པོ་གཅིག་ལ་ཐ་དད་པར་མཐོང་དུ་རུང་ན། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མཐུ་ལ་

མངའ་བརྙེས་པས་གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཐ་དད་པ་ཡང་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་མཐོང་བར་འགྱུར་རམ་ཞེའམ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་གཞུང་གིས་མུ་བཞི་ཡོད་དེ། ཐམས་ཅད་ཀྱང་འགྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི་གཟུགས་ལ་ཐ་དད་པར་མཐོང་བ་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 21b

གཅིག་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་སོ་སོ་ནས་མི་མཐུན་པར་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ནི་གཟུགས་ཐ་དད་པ་ལ་མཐོང་བ་གཅིག་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྤྲུལ་པའི་སྐུ་གཅིག་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཐུན་མོང་སྤྲུལ་པས་སྤྲུལ་པར་མཛད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་མང་པོ་ཞེས་བརྗོད་ཀྱང་། མཐོང་བ་ནི་

གཅིག་པར་གྱུར་པ་ལྟ་བུའོ། །གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་སྔོན་པོ་དང་སེར་པོ་འབྱེད་ན་སྔོན་པོ་དང་། སེར་པོ་གཅིག་པུ་འགྲུབ་པ་ནི་རུང་ན་གལ་ཏེ་སེམས་ལ་བརྟེན་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རམ་ཞེ་ན།

གཟུགས་དང་སྒྲ་ནི་ཆོས་རགས་པ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་སུ་མཚུངས་པ་ཐ་དད་པར་མཐོང་གི །སེམས་ཀྱི་ཆོས་ནི་ཕྲ་ཞིང་ཤེས་པར་དཀའ་བས་གཅིག་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཡན་ཆད་དུ་གསུང་གཅིག་གིས་ཆོས་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་གཟུགས་མཚུངས་ཤིང་

ལྟ་བ་ཐ་དད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གསང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་སྐུ་དང་གསུང་གི་གསང་བ་དག་ཡིན་ཏེ། གསང་བ་རྣམ་པ་གསུམ་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་འགྲེལ་པ་དང་། གསང་བའི་གནས་

བསྟན་པའི་མདོ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་གཞུང་བརྗོད་པ་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ་ཕྱི་རོལ་པ་དང་ཆོས་འདི་པའོ། །དེ་ལ་ཕྱི་རོལ་པ་ནི་མུ་སྟེགས་ཅན་རྣམས་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་མང་མོད་ཀྱི། གཙོ་བོ་རྣམས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ་བརྗོད་ན་རྣམ་པ་བཞི་

ལས་མེད་དེ་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པའི་བསྟན་བཅོས་ལས་ཇི་སྐད་དུ། དང་པོ་ནི་འདི་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དང་། ངེས་པར་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པའི་ཆོས་ཡོད་དོ་ཞེས་འཛིན་པ་སྟེ། གྲངས་ཅན་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་གི་འཛིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་

ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་ལྟར་ངོ་བོ་ཉིད་བྱེ་བྲག་མེད་པ་ནི་གང་ཡང་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ནི་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དང་། ངོ་བོ་ངེས་པར་ཐ་དད་པའི་ཆོས་ཡོད་དོ། །ཞེས་འཛིན་པ་སྟེ། མཆོག་ཏུ་སྨྲ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 22a

བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་གི་འཛིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡོད་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འགགས་ཟིན་པ་ལྟར་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ནི་གང་ཡང་མེད་དེ། དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི་

ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་པ་ཡང་ཡིན། ཐ་དད་པ་ཡང་ཡིན་པའི་ཆོས་ཡོད་དོ་ཞེས་འཛིན་པ་སྟེ། ངོ་ཚ་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་གི་འཛིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པའི་ནི་སྔ་མ་དང་འདྲ་སྟེ། གཅིག་

པ་དང་ཐ་དད་པའི་སྐྱོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་པ་ནི་ཡོད་པ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དང་། གཅིག་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཐ་དད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་ཡོད་དོ་ཞེས་འཛིན་པ་སྟེ། ལོག་པར་འཚོ་བ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་དག་གི་འཛིན་པ་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།

གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་པའི་སྐྱོན་གཅིག་པ་དང་ཐ་དད་པ་དག་དང་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཞིབ་ཏུ་ནི་དེ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །རྒྱ་ཆེར་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ནི་བསྟན་བཅོས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་བརྒྱ་པ་དང་། སློབ་དཔོན་འཕགས་པའི་ལྷས་གཞུང་རྣམ་པ་བཞི་

འཇིགས་པའི་བསྟན་བཅོས་མཛད་པ་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆོས་འདི་པའི་གཞུང་ཡང་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ནད་ཐ་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་གཞུང་དང་། སྡེ་ཐ་དད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་གཞུང་དང་། དུས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་རྣམ་པར་བཤད་

པའི་གཞུང་ངོ་། །དེ་ལ་ནད་ཐ་དད་པས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་གཞུང་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་མ་རིག་པའི་དབང་གིས་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་འབྱུང་བ་ན། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནད་པ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྨན་རྣམས་རྗེས་སུ་རྣམ་པར་བཞག་པས་དེས་ན་

རེ་རེ་ནས་གཞུང་རྣམས་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དྲི་མ་མེད་པ་བསྡུས་པ་ལས་གཞན་ཡང་འཇིག་རྟེན་ན་བདུད་བཞི་དང་ཉོན་མོངས་པའི་སྒོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཡོད་པས། སེམས་ཅན་རྣམས་དེ་དག་གིས་རབ་ཏུ་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 22b

པ་རྣམས་ཆོས་འདི་དག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་མཛད་པ་མཛད་དོ་ཞེས་འབྱུང་བས་དེ་ལྟ་བས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པའི་ནད་ཀྱི་རྗེས་སུ་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གཉེན་པོར་གྱུར་པ་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཆོས་

ཀྱི་སྒོ་མོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་པོ་དེ་དག་ཀྱང་སོ་སོའི་བསྟན་པ་དག་ལས་མི་མཐུན་པར་སྟོན་པས། ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་དེ། དེའི་ཕྱིར་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལས། ཐུབ་པས་གསུངས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་

གྲངས་ནི་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཡོད། དེ་དག་རང་བཞིན་ཚིག་གམ་ཡང་ན་མིན། །དེ་ནི་གཟུགས་དང་འདུ་བྱེད་ཕུང་པོས་བསྡུས། །ཁ་ཅིག་དག་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཚད། །བསྟན་བཅོས་དག་ནས་དེ་བཞིན་རབ་ཏུ་བཤད། །ཁ་ཅིག་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་ཚིག་

རྗེས་སུ་ཡང་དག་དོན་དུ་སྤྱོད་པ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ཉིད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་ལས། སློབ་དཔོན་ཁ་ཅིག་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་རེ་རེའི་ཚད་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་ཚད་ཙམ་སྟེ། འདི་ལྟར་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཚིགས་སུ་བཅད་

པ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཡོད་པས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །ཁ་ཅིག་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གི་རྗེས་སུ་རེ་རེ་ཐ་དད་པས་གྲངས་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཡོད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ་ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་དང་ཁམས་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། ཡང་དག་པའི་དོན་

དུ་གདུལ་བར་བྱ་བའི་སེམས་ཅན་འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་སྤྱོད་པ་ཐ་དད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་ཡོད་པས་བརྒྱད་ཁྲི་དེ་དག་གི་གཉེན་པོའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་བརྒྱད་ཁྲི་གསུངས་སོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །བསྟན་བཅོས་

གཞུང་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་ལས་ཀྱང་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བ་དག་དང་མཐུན་པར་བཤད་དེ། དེ་ལ་སློབ་དཔོན་སྔ་མ་གཉིས་ཀྱིས་དོན་ནི་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བའི་ཡང་དག་པའི་དོན་གསུམ་ལ་འཇིགས་པར་བྱེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དེ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 23a

ཉིད་ལས་འདིས་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་ཚིག་རྗེས་སུ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་ནད་གྱི་སྤྱོད་པའི་གཉེན་པོའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ན། བཤད་པ་རྣམས་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཞེས་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་

པར་འགྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་བཤད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཐ་དད་པར་འབྱུང་བ་ཡང་། སློབ་དཔོན་དང་པོ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལོགས་ཤིག་ཏུ་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་བརྒྱད་ཁྲི་གསུངས་ཏེ། སྡེ་རེ་རེ་ཡང་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་གནས་ཞེས་བྱ་བའི་

བསྟན་བཅོས་དང་མཉམ་སྟེ། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་སྟོང་ཕྲག་དྲུག་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་ཕུང་པོ་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་པ་ཉིད་ལ་བརྒྱད་ཁྲི་ཞེས་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །གསུམ་པ་ནི་ནད་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་ཚད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྟོང་ཕྲག་བརྒྱད་ཅུ་ཡོད་དོ་སྙམ་དུ་

སེམས་སོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་ཡོད་དེ། དང་པོ་གཉིས་དང་དྲུག་པ་ནི་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་བཤད་པ་དང་མཐུན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་བཤད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་འབྱུང་བ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། བཙུན་པ་རབ་དབྱངས་ན་རེ་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རེ་རེ་ལ་

ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཁྲི་ཕྲག་ལྔ་བཅུ་དང་། ལྔ་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ཡོད་དོ་ཞེའོ། །ཡང་སློབ་དཔོན་གཞན་དག་ན་རེ་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཁྲི་ཕྲག་བཅོ་ལྔ་དང་། ལྔ་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། གཞན་ཁ་ཅིག་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་

ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ཁྲི་ལྔ་སྟོང་ལྔ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་ཡོད་དོ་ཞེ་ན། འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་སློབ་དཔོན་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱི་དགོངས་པ་དང་སྦྱར་ན། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐབས་ཀྱི་ལེའུའི་འགྲེལ་པ་ལས། གཞན་ཡང་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པའི་གང་ཟག་གི་དབང་པོ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ཡོད་པས་

དབང་པོ་དེ་དག་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཆོས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གསུངས་ཏེ། དང་པོ་ནི་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་གོ་རིམས་བསྟན་པར་རབ་ཏུ་མོས་སོ། །ཞེ་སྡང་སྤྱོད་པའི་གང་ཟག་གི་དབང་པོ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 23b

སྟོང་ཡོད་པས་དང་པོ་དེ་དག་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཆོས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གསུངས་ཏེ། དབང་པོ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་གོ་རིམས་བསྟན་པར་རབ་ཏུ་མོས་སོ། །གཏི་མུག་སྤྱོད་པའི་གང་ཟག་

གི་དབང་པོ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ཡོད་པས་དབང་པོ་དེ་དག་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཆོས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གསུངས་ཏེ། དབང་པོ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་གོ་རིམས་བསྟན་པར་རབ་ཏུ་མོས་སོ། །ཆ་མཉམ་

པའི་གང་ཟག་གི་དབང་པོ་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ཡོད་པས་དབང་པོ་དེ་དག་གི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཆོས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གསུངས་ཏེ། དབང་པོ་དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་གཉེན་པོའི་ཆོས་ཀྱི་གོ་རིམས་བསྟན་པར་རབ་ཏུ་མོས་ཏེ།

འདི་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྤོབས་པ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །དེ་ལ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་དགོངས་པ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་གང་ཟག་རྣམ་པ་བཞིའི་ཕྱིར་མདོར་བསྡུས་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གསུངས་ཏེ། དེ་ལས་

བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་གང་ཟག་རེ་རེའི་ཕྱིར། ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་རབ་ཏུ་བཤད་པས་དེའི་ཕྱིར་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ནས་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཡོད་པར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ཇི་ལྟར་བསྐལ་པ་བཟང་པོའི་མདོ་ལས། སྒོ་སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་

ཡོད་པ་དེས་ན། ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཉིས་སྟོང་ཆིག་བརྒྱ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། གཉེན་པོ་དེ་དག་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དང་ཞེ་སྡང་དྲུག་གི་ནད་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བས་ཉི་ཁྲི་ཆིག་སྟོང་ཉིད་དུ་འགྱུར་ལ། དེ་བཞིན་དུ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་ནད་རྣམ་པ་བཞིའི་གཉེན་པོའི་ཕྱིར། བརྒྱད་

ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །གཞན་ཡང་སློབ་དཔོན་ཡང་དག་བདེན་པས་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་འགྲེལ་པ་རྣམ་པར་བཤད་པ་དང་སྦྱར་ན་ཡང་། དོན་ལ་འགལ་བ་མེད་དོ། །འཕགས་པ་བྱམས་པའི་གཞུང་དང་སྦྱར་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 24a

ཀྱི་སའི་འགྲེལ་པ་ལས་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་དྲི་མའི་བྱེ་བྲག་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་དེ་དག་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་དང་། གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་

ལ་སོགས་པའི་བགེགས་བྱེད་དོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ་། །བསྐལ་པ་བཟང་པོའི་མདོ་ལས་དེ་དག་གི་མཚན་ཉིད་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་འདིར་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཐོག་མ་ཁོ་ནར་སྤྱོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་

ཐ་མར་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སྐུ་རྣམ་པར་དགོད་པའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་སྟེ། སུམ་བརྒྱ་ལྔ་བཅུ་པོ་རེ་རེ་ཡང་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་དྲུག་དང་ལྡན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཐམས་ཅད་བསྡུས་ན་ཉིས་སྟོང་ཆིག་བརྒྱ་ཡོད་པར་འགྱུར་རོ། །འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་དང་གཏི་མུག་དང་ཆ་མཉམ་པའི་

སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྤྱོད་པའི་གཉེན་པོར་བརྒྱད་སྟོང་བཞི་བརྒྱའོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་དང་དོན་མེད་པ་དྲུག་གིས་བསྐྱེད་པའི་དོན་རྣམས་བཏོན་ཏེ། ལན་བཅུར་བསྒྱུར་བ་གཅིག་ཏུ་བགྲངས་ན་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པའི་ཕྱིར།

གཞན་ཡང་གཟུངས་ཀྱི་སྒོ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་སོགས་པ་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ནི་མདོར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རྒྱས་པར་བྱེད་ན་དཔག་ཏུ་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མདོར་བསྡུས་ཏེ་བསྟན་ན་ནི་བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ངོ་། རྒྱ་ཆེར་

བསྟན་ན་ནི་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། བརྒྱད་ཁྲི་བཞི་སྟོང་ཞིབ་ཏུ་བཤད་པ་ནི། བསྐལ་པ་བཟང་པོའི་མདོ་ལ་སོགས་པ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྡེ་ཐ་དད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་གཞུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་བརྒྱད་ཁྲི་ཡོད་མོད་ཀྱི། སྡེ་རྣམ་པ་ཐ་དད་

པའི་དབང་གིས་སོ་སོ་ནས་བརྗོད་པའི་གཞུང་ཡང་ཐ་དད་དེ། ཇི་ལྟར་འཕགས་པ་དམ་པའི་ཆོས་པུཎྜ་རཱི་ཀའི་མདོ་ནི་ཐེག་པ་གཅིག་གཞུང་དུ་གསུངས་པ་དང་། འཕགས་པ་དྲི་མ་མེད་པས་བསྟན་པ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་གཞུང་དུ་གསུངས་པ་དང་།

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 24b

སངས་རྒྱས་ཕལ་པོ་ཆེའི་མདོ་ནི་འཕགས་པ་བཞི་བཅུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་གཞུང་དུ་གསུངས་པ་དང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཆེན་པོའི་མདོ་ནི་སངས་རྒྱས་ཀྱི་རང་བཞིན་བསྣན་པ་གཞུང་དུ་གསུངས་པ་སྟེ། འདི་ལ་སོགས་པའི་མདོ་ལ་བརྗོད་ཀྱིས་མི་ལང་ངོ་། །དེ་ལ་

དུས་ཀྱི་དབང་དུ་མཛད་ནས་རྣམ་པར་བཤད་པའི་གཞུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྡེ་རྣམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོ་སོའི་གཞུང་ཐ་དད་མོད་ཀྱི་དུས་ལ་བརྟེན་ཏེ་བརྗོད་ན་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་མེད་དེ། དང་པོ་ནི་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་སྟེ། ཇི་ལྟར་ལུང་རྣམ་པ་བཞི་ལ་སོགས་པ་སྡེ་མང་པོ་ཡོད་

ཀྱང་བདེན་པ་བཞི་གཞུང་དུ་གྱུར་པ་ལྟ་བུའོ། །གཉིས་པ་ནི་མཚན་མ་མེད་པའི་གཞུང་སྟེ། འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །གསུམ་པ་ནི་ངེས་པའི་དོན་གྱི་གཞུང་སྟེ། མདོ་འདི་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་འོག་ནས་མདོ་ལས་སོ། །

དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དོན་དམ་ཡང་དག་འཕགས་ཀྱིས་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དང་པོ་ཡུལ་བཱ་རཱ་ཎ་སཱི་དྲང་སྲོང་ལྷུང་བའི་གནས། རི་དྭགས་འབྱིན་པའི་ནགས་སུ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ།

འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་རྣམ་པ་བསྟན་པས་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་དེ་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ལགས་མོད་ཀྱི་དེའི་ཚེ་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དེ་ནི་བླ་ན་མཆིས་པ། སྐབས་མཆིས་པ། དྲང་བའི་དོན། རྩོད་པའི་གཞིའི་གནས་སུ་གྱུར་

པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་སྔོན་དུས་གཉིས་པའི་ཚེ་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། འགག་པ་མ་མཆིས་པ་དང་། གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་

མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ལས་བརྩམས་ནས། འདི་ལྟར་མི་མངོན་པའི་རྣམ་པས་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་ཆོས་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ལགས་མོད་ཀྱི། དེའི་ཚེ་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་དེ་ཡང་བླ་ན་མཆིས་པ། སྐབས་མཆིས་པ། དྲང་བའི་དོན། རྩོད་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 25a

པའི་གཞིའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་ལགས་སོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེང་དུས་གསུམ་པ་འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་རྣམས་ལ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་མཆིས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མ་མཆིས་པ་དང་། འགག་པ་མ་མཆིས་

པ་དང་། གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཉིད་ལས་བརྩམས་ནས་འདི་ལྟར་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་རྣམ་པས་ཡང་དག་པའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་བསྐོར་བ་འདི་ནི་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བ་ལགས་ཏེ། དེང་འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཡོངས་

སུ་བསྐོར་བའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་འདི་ནི་བླ་ན་མ་མཆིས་པ། སྐབས་མ་མཆིས་པ། ངེས་པའི་དོན་ལགས་ཏེ། རྩོད་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞིའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་མ་ལགས་སོ། །བསྟན་པ་འདི་གསུམ་གྱི་དགོངས་པ་རྟོགས་པར་དཀའ་བའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་

མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་ལོ་བརྒྱ་ལྷག་ལོན་ནས་གནས་བརྟན་པའི་སྡེ་ལ་སོགས་པ་ཉི་ཤུ་པའི་སློབ་དཔོན་རྣམས་སོ་སོ་ནས་རང་གི་གཞུང་གིས་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པར་བཤད་དེ། ཡུལ་འདིར་འཕགས་པའི་གསུང་རབ་བཞུགས་པ་

ཡང་། སྡེ་པ་གཉིས་ལས་མེད་དེ། །ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་དང་། མདོ་སྡེ་ཚད་མར་བྱེད་པའི་སྡེའོ། །དེའི་ཕྱིར་འདིར་སྡེ་པ་གཉིས་ཀྱི་བརྗོད་པ་མདོ་ཙམ་དུ་བཤད་དེ། དེ་ལ་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བའི་སྡེ་པ་དག་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་ཡོད་པས། དུས་

གསུམ་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཡང་དག་པར་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་དོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། གཞུང་འདི་ཡང་བཤད་པ་མི་མཐུན་པ་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དོ། །དང་པོ་ནི་དངོས་པོ་འགྱུར་བའོ། །གཉིས་པ་ནི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའོ། །གསུམ་པ་ནི་གནས་སྐབས་འགྱུར་བའོ། །བཞི་པ་ནི་དུས་

འགྱུར་བ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་བཙུན་པ་ཆོས་སྐྱོང་གིས་འདི་ལྟར་དངོས་པོ་མི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། དུས་གསུམ་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ན་འཇུག་པའི་ཚེ། དངོས་པོ་ལ་བྱེ་བྲག་ཡོད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 25b

པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་གསེར་གྱི་སྣོད་བཅག་སྟེ་དངོས་པོ་གཞན་དུ་བྱས་ན། དབྱིབས་ལ་བྱེ་བྲག་ཡོད་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ནི་འགྱུར་བ་མེད་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཆོས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ན་འཇུག་པ་ན། མ་འོངས་པ་ནས་ནི་ད་ལྟར་གྱི་དུས་སུ་འཇུག་ལ་ད་ལྟར་གྱི་དུས་འདི་ནས་ནི་

འདས་པའི་དུས་སུ་འཇུག་སྟེ། ཐོབ་པའི་དངོས་པོ་དང་བྲལ་བར་ཟད་ཀྱི། ཐོབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་ནི་བྲལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །གཉིས་པ་ནི་བཙུན་པ་རབ་དབྱངས་ཀྱིས་འདི་ལྟར་མཚན་ཉིད་མི་མཚུངས་པས་དུས་གསུམ་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་

རྣམས་འཇིག་རྟེན་ན་འཇུག་པའི་ཚེ། འདས་པ་ནི་འདས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་བྲལ་བ་ཞེས་མི་བརྗོད་དེ། ད་ལྟར་དང་མ་འོངས་པའི་མཚན་ཉིད་དུས་གཉིས་པར་སྦྱར་བ་ཡང་དེ་བཞིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་སྐྱེས་བུ་བུད་མེད་ཅིག་ལ་འདོད་ཆགས་སྤྱོད་པའི་ཚེ། གཞན་ཁྱད་པར་ཅན་དག་ལ་

འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཞེས་མི་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེའོ། །གསུམ་པ་ནི་བཙུན་པ་དབྱིག་གི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་འདི་ལྟར་གནས་སྐབས་མི་མཚུངས་པས་དུས་གསུམ་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ན་འཇུག་པའི་ཚེ། གནས་སྐབས་

ནས་གནས་སྐབས་སུ་གྱུར་པ་ལ། གཞན་དང་གཞན་དུ་ཞེས་སྟོན་ཏེ། གནས་སྐབས་ལ་བྱེ་བྲག་ཡོད་པའི་ཕྱིར། ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཤོད་ཅིག་བསྐྱོད་ནས་གྲངས་གཅིག་གི་གནས་སུ་བཞག་པའི་ཚེ་ནི་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་དང་། བརྒྱའི་སྟེང་དུ་བཞག་པའི་

ཚེ་ནི་བརྒྱ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། སྟོང་གི་ཚེའི་སྟེང་དུ་བཞག་པའི་ཚེ་ནི་སྟོང་ཞེས་བརྗོད་པ་བཞིན་ནོ་ཞེའོ། །བཞི་པ་ནི་བཙུན་པ་རྟོགས་པའི་ལྷས་འདི་ལྟར་དུས་མི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། དུས་གསུམ་ཐ་དད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་འཇིག་རྟེན་ན་འཇུག་

པའི་ཚེ། སྔ་ཕྱི་ཕན་ཚུན་སྡོད་པས། མིང་ཐ་དད་པར་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། ཇི་ལྟར་བུད་མེད་གཅིག་ལ་མ་ཞེས་ཀྱང་བྱ། བུ་མོ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་ཞེས་བརྗོད་དོ་ཞེའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་བཞིས་བཤད་པ་ཡོད་ཀྱང་གསུམ་པ་བཟང་སྟེ་དེའི་ཕྱིར་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ཚིག་ལེའུར་བྱས་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 26a

པ་ལས། དེ་དག་ལ་ནི་ཚིག་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དེ། དངོས་པོ་མཚན་ཉིད་གནས་སྐབས་སྡོད་འགྱུར་ཏེ། །གསུམ་ལ་བྱེད་པ་ལ་ནི་བརྟེན་ནས་སུ། །དུས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པས་མཆོག་ཏུ་བཟང་། །ཞེས་འབྱུང་སྟེ། འདི་ཉིད་ཀྱི་འགྲེལ་པ་གཞན་

རྣམ་པ་གསུམ་པ་དག་སུན་འབྱིན་པ་ལས། ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲ་བ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ལས། དང་པོ་ནི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་འཛིན་པར་འགྱུར་བའི་ཚེ། མུ་སྟེགས་གྲངས་ཅན་གྱི་རིགས་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ །གཉིས་པ་ནི་དུས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་འདྲེན་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་

གཞག་པས་དུས་གསུམ་པོ་ཀུན་ལ་ཡང་། དུས་གསུམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་བཞིན་དུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཞི་པ་ནི་སྔ་ཕྱི་ཕན་ཚུན་སྡོད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པས་དུས་གཅིག་གི་ཆོས་ལ་དུས་གསུམ་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འདས་པའི་དུས་ཀྱི་སྔ་ཕྱིའི་

སྐད་ཅིག་མ་དག་ནི་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་ལ། བར་མ་ནི་ད་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་རིགས་ཏེ། མ་འོངས་པ་དང་ད་ལྟར་ཡང་དེ་དང་འདྲ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། རྣམ་པ་བཞི་ལས་གསུངས་པ་མཆོག་ཏུ་བཟང་སྟེ། འདི་ལྟར་བྱེད་

པའི་དབང་གིས་གནས་སྐབས་ཐ་དད་ལ། གནས་སྐབས་མི་མཚུངས་པའི་ཕྱིར། དུས་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡང་ཐ་དད་དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། ཆོས་རྣམས་གང་གི་ཚེ་བྱ་བ་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་མ་འོངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །གང་གི་ཚེ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ཞེས་བྱའོ། །གང་

གི་ཚེ་བྱས་ནས་འགགས་པ་དེའི་ཚེ་ནི་འདས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་ཐ་དད་པར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་ད་ལྟར་ཡོད་པའི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ཡོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་སྐལ་བ་མཚུངས་པས་བསྡུས་པ་ཡིན་ན། དེ་དག་ལ་

བྱེད་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། ཅི་དེ་དག་འབྲས་བུ་ལེན་ཅིང་འབྲས་བུ་འབྱིན་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། བསྟན་བཅོས་གཞུང་རབ་ཏུ་བསྟན་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་ལས་ཀྱང་མཛོད་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་ལས་འབྱུང་བ་དང་མཐུན་པར་བཤད་དོ། །གཉིས་པ་མདོ་སྡེ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 26b

ཚད་མར་བྱེད་པའི་སྡེ་པ་རྣམས་ནི་འདི་སྐད་དུ་ཆོས་ཐམས་ཅད་ལ་རང་བཞིན་མེད་དོ། །ད་ལྟར་གྱི་དུས་ནི་ཡོད་དོ། །དུས་གཉིས་ནི་མེད་དོ་ཞེས་རྣམ་པར་འཇོག་སྟེ། ཀུ་མ་ར་ཏ་དང་། ཤི་རི་ར་ཏ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །སློབ་དཔོན་མང་པོ་གཞན་མི་མཐུན་པར་སྨྲ་བ་

དག་ནི་བསྟན་བཅོས་ཡང་དག་པའི་རིགས་པ་དང་མཐུན་པ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ།། །།བམ་པོ་གསུམ་པ། དེ་ལ་གཉིས་པ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་དང་། གསུམ་པ་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བྱ་བ་འདི་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཐ་དད་པ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་

པའི་སའི་འགྲེལ་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་འབྱུང་བ་བཞིན་ཏེ། དེ་ལས་ཇི་སྐད་དུ་སངས་རྒྱས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་འོག་ཏུ་བདུད་ཀྱི་ལས་ཆེར་གཡོས། སྡེ་པ་རྣམས་ཀྱིས་འཛིན་པ་རྣམས་སོ་སོ་ནས་རབ་ཏུ་ལངས་ཏེ། ཕལ་ཆེར་གཡོས་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་བྱང་ཆུབ་

སེམས་དཔའ་ཀླུ་སྒྲུབ་ས་རབ་ཏུ་དགའ་བ་བརྙེས་པས་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་མཚན་མ་མེད་པ་སྟོང་པ་ཉིད་ཀྱི་གསུང་རབ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྟན་བཅོས་དབུ་མ་ལ་སོགས་པ་མཛད་དེ། ཡང་དག་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ནས་ཡོད་པར་ལྟ་བ་དེ་དག་རབ་ཏུ་བསལ་ཏོ། །འཕགས་པའི་ལྷ་

ལ་སོགས་པ་བསྟན་བཅོས་ཀྱི་མཁན་པོ་ཆེན་པོར་གྲགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་བཅོས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་བརྒྱ་པ་ལ་སོགས་པ་བྱས་ནས་དོན་ཆེན་པོ་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་ཏེ། དེས་ན་སེམས་ཅན་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ལྟ་བ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཐོགས་

མེད་ས་དང་པོ་བརྙེས་པས་ཆོས་ཀྱི་འོད་ཀྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་མངོན་པར་རྟོགས་པ་རྫུ་འཕྲུལ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ། འཕགས་པ་བྱམས་པའི་ཞལ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་བཤད་པར་གསོལ་ཏེ། འདིར་རིག་པ་མཐར་མ་གཏུགས་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །

དངོས་པོ་མི་ཟད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །ཚིག་འབྲུ་རྣམ་པར་མ་བཤད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །དོན་མ་བརྗོད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །ཐེ་ཚོམ་མ་བསལ་བ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །སོ་སོའི་འཛིན་པ་རྣམ་པར་མ་གཞིག་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །སྤྱོད་པ་རྣམས་མ་སྤྱད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 27a

འབྲས་བུ་མངོན་སུམ་མི་བྱེད་པ་ཅི་ཡང་མེད་དོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དང་། ཐེག་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ཕྱིར་རྒྱ་ཆེར་བཤད་པའི་བར་དུའོ་ཞེས་འབྱུང་སྟེ། དེ་ལྟར་འགྲེལ་པ་དེ་ལས་གཞུང་རྣམ་པ་གཉིས་བཤད་ཟིན་མོད་ཀྱི། གཞུང་རྣམ་པ་

གཉིས་པོ་དེ་དག་རེ་རེ་ལ་ཡང་བཤད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། དེ་ལ་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་གཞུང་ལ་སློབ་དཔོན་གསུམ་གྱིས་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་ཏེ། ཁ་ཅིག་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ཞིབ་ཏུ་བཤད་དགོས་སོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། བྷ་བྱ་ལ་

སོགས་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ལག་ན་རིན་པོ་ཆེ་ཚིག་ལེའུར་བྱས་པ་ལས། ཡང་དག་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་འདུས་བྱས་སྟོང་། །སྒྱུ་མ་ཇི་བཞིན་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར། །འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་ཡང་དག་ཡོད་མ་ཡིན། །མ་བྱུང་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་རབ་ཏུ་འདྲ། །ཞེས་

འབྱུང་ངོ་། །ཁ་ཅིག་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་ཟད་ཀྱི། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མི་བཙལ་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་དག་ལ་བརྟགས་པའི་བཙལ་བ་ཡིན་གྱི། ཆོས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་

ཀུན་བརྟགས་པ་ཉི་ཚེ་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མདོ་འདི་ལས་འོག་ནས་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་བསྟན་པས། ཀུན་བརྟགས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི། སློབ་དཔོན་ཧྱན་ཙང་གི་

དགོངས་པ་ནི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཕྱི་མ་ཡིན་པར་དགོངས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པའི་ངེས་པའི་དོན་ལ་ཡང་བཤད་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། དེ་ལ་དང་པོ་ནི་སློབ་དཔོན་ཡང་དག་བདེན་པ་ན་རེ། ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་རབ་ཏུ་བཙལ་ནས། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་

གསུམ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བཙལ་ནས། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད་མེད་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས། གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐྱེ་བ་མེད་པ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 27b

ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བཙལ་ནས། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ་ཞེས་བཤད་དེ། སློབ་དཔོན་བྷ་བྱ་དང་། བྱེ་བྲག་ཡོད་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་སྒོ་ཡིན་ལ། ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་རྣམ་པ་

གསུམ་གྱི་དོན་ནི་རྣམ་པར་གཞག་པ་མ་ཡིན་པས། སློབ་དཔོན་བྷ་བྱ་ལྟར་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས། རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་བཙལ་བར་ཟད་ཀྱི། ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མི་བཙལ་ཏེ། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པ་དག་

ནི་སྟོང་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེའོ། །གསུམ་པ་ནི་ཀུན་བརྟགས་པ་བཙལ་བར་ཟད་ཀྱི། ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་བཙལ་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ་ཞེའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་བཤད་པ་ཡོད་ཀྱང་། བཤད་པ་ཕྱི་མ་ཡང་དག་པ་མ་

ཡིན་ཏེ། མདོ་སྡེ་འདི་ཉིད་ལ་ཡི་གེ་དང་མཐུན་ཞིང་དོན་འགལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་ཟབ་པ་དང་། མི་ཟབ་པ་ལྟར་ཡོད་དམ་ཞེ་ན། བཤད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དང་པོ་ནི་སློབ་དཔོན་བྷ་བྱ་ལ་སོགས་པས་འདི་སྐད་དུ་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཀྱི་

འཁོར་ལོ་དང་པོ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་གསུང་རབ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་སྟོང་པ་འབའ་ཞིག་སྟོན་ཅིང་ཆོས་སྟོང་པ་ཉིད་སྟོན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཟབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་མཚན་མ་དང་བཅས་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པ་ལ་སོགས་

པ་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་ལ་སོགས་པ་སྟོན་ཅིང་དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར། ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ་མཚན་མ་མེད་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལས་ཆོས་རྣམས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་ཅིང་དམིགས་པ་མེད་

པའི་ཕྱིར། ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །གཉིས་པ་ནི་སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་ལ་སོགས་པས་མདོ་སྡེ་ལ་བརྟེན་ནས། འདི་སྐད་དུ་དང་པོ་ནི་འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་ཏོ། །དེའི་འོག་ཏུ་མཚན་ཉིད་མེད་པ་བསྟན་ཏོ། །ཐ་མར་ནི་ངེས་པའི་དོན་བསྟན་ཏེ།

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 28a

བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོའི་དོན་ནི་སྔར་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་ཀྱི་འཁོར་ལོ་ཕྱི་མ་གཉིས་ནི་མཚན་ཉིད་མེད་པ་སྟོན་པས་དོན་ལ་ཟབ་མི་ཟབ་ཅེས་བསྟན་དུ་མེད་དོ། །གསུང་རབ་རྣམ་པ་གཉིས་ལ་ངེས་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་

མེད་པ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པ་དང་། མེད་པའི་རིགས་པ་གསལ་བར་རབ་ཏུ་ཕྱེ་ནས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ནི་ངེས་པའི་དོན་ཅེས་བརྗོད་ལ། གསང་བའི་རྣམ་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ལ་སོགས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ངེས་པའི་དོན་ཞེས་བཤད་དེ། དོན་ལ་ཟབ་

པ་དང་། ཟབ་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་ཞེས་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་ངོ་བོ་ཉིད་གང་བཙལ་བའི་ཕྱིར། མཚན་ཉིད་མེད་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། བཤད་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་དེ། སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གི་བཤད་པ་དང་སྦྱར་ན་ནི་

ཀུན་བརྟགས་པ་འབའ་ཞིག་བཙལ་བས་སོ། །སློབ་དཔོན་བྷ་བྱས་བཤད་པ་དང་སྦྱར་ན་ནི། གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་འབའ་ཞིག་བཙལ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། བསྟན་བཅོས་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་བརྒྱ་པ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གིས་གཞུང་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ།

བཤད་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་འབྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་འདི་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཁུངས་བསྟན་པ། ཀུན་ཏུ་རྟོག་པ་དག་ནི་མེད་པ་ཡིན། །གཞན་གྱི་དབང་ནི་ངོ་བོ་

ཉིད་ཡོད་དོ། །ཡང་དག་མ་ཡིན་ཀུན་རྟོག་སྟོང་འཇིག་ན། །སྒྲོ་འདོགས་སྐུར་འདེབས་མཐའ་གཉིས་ལྷུང་བར་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ཞེས་བཤད་དོ། །སློབ་དཔོན་བྷ་བྱས་དཔྱད་དེ་བཤད་པ། མདོ་སྡེ་འདི་ལས་མིང་ནི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའོ། །དོན་ནི་གཞན་གྱི་

དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །མིང་དེ་ནི་དོན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེད་པའོ། །དོན་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་རྗེས་སུ་མེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་པས། གཏན་ཚིགས་འདིས་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པར་བསྡུས་པ་འདི་མི་རུང་ངོ་ཞེས་སློབ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 28b

དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གིས་ནི་འདི་སྐད་དུ། རྣམ་པར་བཤད་པ་འདི་མི་རུང་སྟེ། དོན་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་མིང་དོན་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེད་པ་ཡིན་ན། དོན་ཡང་མིང་ལ་མེད་པ་ཡིན་ན་ཇི་ལྟར་ཡོད་པར་འགྱུར། གལ་ཏེ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་བརྟགས་

པ་རྗོད་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་ན། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པ་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། ཅི་ཡོད་པར་འགྱུར་རམ། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་བརྟགས་པ་ཙམ་དུ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་མེད་ན་ཡང་འདྲ་བ་མེད་ན། ཡོད་ན་ཡང་མཉམ་དུ་ཡོད་པ་

ཡིན་ལ་ཅིའི་ཕྱིར། མདོ་སྡེ་ལས་གཅིག་ནི་ཡོད་ལ་གཅིག་ནི་མེད་ཅེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་ཁྱོད་ཀྱི་སྨྲ་བ་འདི་མདོ་སྡེའི་དོན་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པས། ཀུན་བརྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་ཡིད་ཆེས་པར་བྱས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱི་བརྫུན་དུ་རྣམ་པར་

གཞག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་ཏེ། ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པས་ཡོད་པ་ཉིད་དུ་ཡིད་ཆེས་པར་བྱའོ་ཞེས་སུན་འབྱིན་ཏོ། །སློབ་དཔོན་བྷ་བྱས་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་པའི་ཕྱིར།

མདོ་སྡེ་ལས་འབྱུང་བའི་ཁུངས་བསྟན་པ། ཅུང་ཟད་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ནི་གང་ཡང་མེད། །ཅུང་ཟད་འགག་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཀྱང་མེད། །རྣམ་དག་ལྟ་བས་ཆོས་རྣམས་རབ་བརྟགས་ན། །ཡོད་པའང་མ་ཡིན་མེད་པའང་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེའོ། །སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གི་

བཤད་པ་འདིས་ཀྱང་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པར་བསྒྲུབ་མི་ནུས་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་འདིའི་དགོངས་པ་ནི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་། བརྗོད་པར་བྱ་བ་དེ་དག་གིས་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྟོང་པ་དང་། སྐྱེ་བ་

མེད་པ་དང་འགག་པ་མེད་པར་རྣམ་པར་བརྟགས་པ་དང་བྲལ་བའི་ལྟ་བ་རྣམ་པར་དག་པས་འཇིག་རྟེན་རྣམས་རབ་ཏུ་བརྟགས་ན། རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པས་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་མེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་མཐོང་ངོ་ཞེས་སྟོན་པས། དེའི་ཕྱིར་འདི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པར་བསྒྲུབ་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 29a

པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེའོ། །སློབ་དཔོན་བྷ་བྱས་གལ་ཏེ་ཚིག་ཏུ་སྨྲས་པ། གལ་ཏེ་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ན། ཅིའི་ཕྱིར་མདོ་སྡེ་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་མི་སྟོང་པ་གང་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་ལས་གཟུགས་ལ་སོགས་

པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་སྐྱེ་བ་གང་ཡང་མེད་པས། སྔོན་ཡོད་པ་དང་། སྔོན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེ་ན། སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གིས་བཤད་པ་འདི་ལ་ཡང་དགོངས་

པ་ཡིན་ཏེ། དགོངས་པ་དེ་ཡང་ཇི་ལྟ་བུ་ཞིག་ཅེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། མདོ་སྡེ་འདི་རྣམས་ལས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་འཇིག་པར་མཛད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དགོངས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཡོད་པར་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། མདོ་སྡེ་གཞན་ལས་

གསལ་བར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ་གསུངས་ཏེ། ངས་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ལ་དགོངས་ནས། ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་དོ་ཞེས་བཤད་དེ། གལ་ཏེ་ལ་ལ་ཞིག་སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ནས། ཀུན་ནས་ཉོན་

མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རང་བཞིན་གྱིས་མེད་དོ་ཞེས་ཟེར་ན། སྟོང་པ་ཉིད་ཉེས་པར་བཟུང་བ་དེ་ནི་ལོག་པར་ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ལ་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པ་རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་། བརྗོད་པར་

བྱ་བའི་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་རང་བཞིན་ནོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་རྣམས་ནི་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འཕགས་པ་རྣམས་ལ་དགོངས་པ་འདི་ལྟ་བུ་ཡོད་པར་ཤེས་སོ། །གཞན་ཡང་འཕགས་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་

པའི་མདོ་ལས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་དོན་གསལ་བར་བཅད་དེ། ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་གྱིས་བསྐྱེད་པ་རྣམས་ནི་ཡོད་དོ་ཞེས་བརྗོད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་ལས་ཀུན་

เล่ม ๑๑๘ · หน้า 29b

ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་བཞིན་གྱིས་མ་སྐྱེས་པའོ། །གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་རྒྱུ་དང་རྐྱེན་ལས་སྐྱེས་པའོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་། གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་མང་པོ་ལས་ཆོས་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ། སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་ཀྱང་

ཐམས་ཅད་དུ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བར་བྱའི། སྒྲ་ཇི་བཞིན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་ནས། ངེས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཟུང་དུ་མི་རུང་སྟེ། ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ཙམ་དུ་ཡང་ཆོས་རྣམས་མེད་དོ་ཞེས་སྟོང་པ་ཉིད་དུ་ཉེས་པར་བཟུང་ནས། ལོག་པར་ལྟ་བ་ཆེན་པོ་བསྒྲུབ་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་

གསུངས་སོ་ཞེའོ། །སློབ་དཔོན་བྷ་བྱས་ཡང་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་བསྒྲུབས་ཏེ་སྨྲས་པ། སྨྲ་བ་འདི་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་ལས་གཞན་དང་གཞན་དུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་འདི་སྐད་དུ།

མདོ་སྡེ་གང་དུ་སྟོང་པ་ཉིད་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་། སྨོན་པ་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་དང་། རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། སེམས་ཅན་མེད་པ་དང་། སྲོག་མེད་པ་དང་། བདག་པོ་མེད་པ་དང་། གང་ཟག་

མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་སྒོ་ལ་སོགས་པ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་སོ་ཞེའོ། །སློབ་དཔོན་ཆོས་སྐྱོང་གིས་བཤད་པ། བདག་གིས་སྨྲས་པ་འདི་རིགས་པ་དང་ཤིན་ཏུ་མཐུན་ཏེ། འདི་ལྟར་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་ལས་

བཅོམ་ལྡན་འདས་ཉིད་ཀྱིས་བཅད་དེ་བཀའ་སྩལ་པ། ངས་ཀུན་ཏུ་བརྟགས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་དགོངས་ནས་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་ལས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་མེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་མེད་པ་དང་། འགག་པ་མེད་པ་དང་། གཟོད་མ་ནས་ཞི་བ་དང་། རང་བཞིན་གྱིས་མྱ་

ངན་ལས་འདས་པའོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་དགོངས་ནས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སེམས་སྐྱེ་བ་དང་། འགག་པ་དང་། འཁོར་བར་འཇུག་པ་ལ་སོགས་པའོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་མདོ་སྡེ་གཞན་དག་ལས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་

ที่มาและสัญญาอนุญาต

ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ

สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน

README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

  • หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
  • ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด