མངོན་པ་ཆོས་ཀུན་ནས་བཏུས་པའི་རྣམ་པར་བཤད་པ་ཞེས་བྱ་བ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨ་བྷི་དྷརྨ་ས་མུཙྪ་ཡ་བྱཱ་ཁྱཱ་ནཱ་མ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 145b
ཕྱིར་མངོན་པར་ཤེས་པར་བྱ་བ་ཉིད་དོ། །རྣ་བའི་མངོན་པར་ཤེས་པས་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་སྒྲ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ན་རྗེས་སུ་ཐོབ་པའོ། །འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་ལ་སོགས་པའི་སེམས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་སྤྱོད་པ་ལ་འཇུག་པའོ། །འདས་པའི་ཚེ་རབས་བརྒྱུད་ནས་འོངས་པ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་
འོང་བའོ། །མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བའོ། །ཁམས་གསུམ་ལས་ངེས་པར་ཐར་པ་དང་ཐབས་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་འབྱུང་བའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་མངོན་པར་ཤེས་པར་བྱ་བའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐ་མ་གསུམ་གྱི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་མཐུ་དང་
བཅས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཟུགས་ཅན། གཟུགས་ཅན་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཅན་དུ་བརྟག །གཟུགས་དེའི་བདག་ཉིད་དང་། འབྱུང་བ་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་དང་། དགའ་བའི་ཀུན་འབྱུང་དང་། ཕྱོགས་དང་བཅས་པ་དང་། ཡུལ་ལ་ཁྱབ་
པ་དང་། ཡུལ་ཉེ་བར་བསྟན་དུ་རུང་བ་དང་། ཡུལ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པ་དང་། གཉིས་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མཚུངས་པ་དང་། འབྲེལ་པ་དང་། རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྟོག་པ་དང་། གནོད་པར་བྱེད་པ་དང་། གོ་བར་བྱེད་པ་དང་། བསགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་དུ་
བལྟས་པ་དང་། ནང་དུ་བལྟས་པ་དང་། ཡུན་རིང་བ་དང་། དུས་ཡོངས་སུ་ཆད་པ་དང་། དེའི་དུས་དང་། ངེས་པར་སྟོན་པའི་ཕྱིར་ཡང་གཟུགས་ཅན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ནི་ཆོས་དེའི་བདག་ཉིད་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཅན་ཡིན་གྱི། གཟུགས་ཅན་
གཞན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་བར་དུ་བརྗོད་པར་འགྱུར་རོ། །འབྱུང་བ་རྟེན་དུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཟུགས་གཞན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་ཡང་གཟུགས་ཅན་ཉིད་དུ་སྟོན་ཏེ། ཀུན་དུ་ལེན་པའི་གཟུགས་ནི་འབྱུང་བའི་གཟུགས་དང་ལྡན་པ་དང་། འབྱུང་
བའི་གཟུགས་རྣམས་ཀྱང་ནང་ཕན་ཚུན་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དགའ་བ་ཀུན་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགའ་བ་ཉིད་གང་གི་ཀུན་འབྱུང་བ་ཡིན་པ་དེ་གཟུགས་ཅན་ཡིན་གྱི། ཇི་ལྟར་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའི་ཀུན་འབྱུང་བ་ནི་སྔོན་གྱི་དགའ་བ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་རེག་པ་ལ་སོགས་པ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 146a
ཡང་ཡིན་པ་ལྟ་བུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱོགས་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱོགས་རྣམས་སུ་ལུས་ཀྱིས་རྒྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་ཉེ་བར་བསྟན་དུ་རུང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕྱོགས་ཆེ་གེ་མོ་
ཞིག་ནའོ་ཞེས་བསྟན་པར་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕྱོགས་འགའ་ཞིག་ན་འདུག་པར་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་སྤྱོད་ཡུལ་དུ་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་གཉིས་ཀྱིས་མཚུངས་པར་དམིགས་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་
རོ། །གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟ་བདག་གིས་མངོན་པ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་གིས་ཤེས་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་བརྒྱུད་པས་གཟུགས་ཅན་ཉིད་དོ། དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་
དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཟུགས་མེད་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ལ་གཟུགས་ཀྱི་ས་བོན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་ཏུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྟོག་པ་རྣམས་དམིགས་པ་ལ་རབ་ཏུ་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཕུང་པོ་ལྔ་པོ་དག་ལག་པ་ལ་སོགས་པས་ཀུན་དུ་རེག་པ་དང་། མྱ་ངན་ལ་སོགས་པས་ཇི་ལྟར་མཐུན་མཐུན་དུ་གནོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བསྟན་པས་དོན་ལ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསགས་པ་རྣམ་པར་
གཞག་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྡུལ་ཕྲ་མོ་ལས་གོང་མའི་གཟུགས་ཆ་ཤས་དང་བཅས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་བལྟས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་གཟུགས་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་སྲེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ནང་དུ་བལྟས་པའི་
ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་གཟུགས་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སེམས་སྲེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་འདི་ཡིད་ལས་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །རྒྱུན་རིང་བའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གཟུགས་ཀྱི་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའི་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 146b
མུ་རྣམ་པར་གནས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་ཆད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སློབ་པའི་གཟུགས་འཁོར་བའི་མཐར་ཕྱིན་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་དུས་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་སློབ་པའི་གཟུགས་ད་ལྟར་བྱུང་བའི་སྲིད་པ་ཙམ་ཞིག་ལུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ངེས་པར་
བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ནི་ཀུན་དུ་སྟོན་པ་ཙམ་དུ་ཟད་ཀྱི་གྲུབ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟུགས་ཅན་ནོ། །ཡང་ན་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟུགས་ཅན་ནོ་ཞེས་པ་ནི། གནོད་པར་བྱ་བའི་གཟུགས་
ཅན་གྱི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་ཅི་རིགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཕྱི་རོལ་དུ་བལྟས་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་ཅན་གྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་ནི། ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་བར་རིག་པར་བྱའོ། །བདག་ལ་གཟུགས་ཅན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་
གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པར་བརྟག །གཟུགས་ཅན་ལས་བཟློག་པ་ནི་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའོ། །ཡང་ན་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །བདག་ལ་གཟུགས་
ཅན་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ནི་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་གཟུགས་དང་འབྲེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་བསྟན་ཡོད། བསྟན་ཡོད་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་བསྟན་ཡོད་དུ་བརྟག །མིག་གི་ཡུལ་ནི་བསྟན་ཡོད་དོ། །ལྷག་མའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་
ནི་གཟུགས་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་རིག་པར་གཟུགས་དེའི་བདག་ཉིད་ཅེས་པ་རྒྱ་ཆེར་གཟུགས་ཅན་ལ་བཤད་པ་དེ་ལྟར་བསྟན་ཡོད་དེའི་བདག་ཉིད་ནི་བསྟན་དུ་ཡོད་པ་ཞེས་རྒྱ་ཆེར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྟན་ཡོད་དོ། །ཡང་ན་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་ཐམས་ཅད་
ཀྱང་བསྟན་དུ་ཡོད་པ་ནི། བསྟན་དུ་ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་བ་ལ་སོགས་པས་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ཀྱང་བསྟན་དུ་ཡོད་ཅེས་སྦྱར་རོ། །བདག་མིག་གི་ཡུལ་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་བསྟན་མེད། བསྟན་མེད་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་བསྟན་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 147a
མེད་དུ་བརྟག །བསྟན་ཡོད་པས་བཟློག་པ་ནི་བསྟན་མེད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་བསྟན་མེད་དོ། །ཡང་ན་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །བདག་མིག་གི་ཡུལ་མ་ཡིན་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཐོགས་བཅས། ཐོགས་
བཅས་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཐོགས་བཅས་སུ་བརྟག །བསྟན་དུ་ཡོད་པ་གང་དེ་ཐོགས་བཅས་ཀྱང་ངོ་། །ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་ཐོགས་བཅས་སུ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། རིགས་དང་། རྒྱས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་མ་བྱས་པས་ཀྱང་ངོ་། །དེ་ལ་རིགས་ནི་གང་ཕན་ཚུན་སྒྲིབ་པར་
བྱེད་པ་དང་། བསྒྲིབ་པར་བྱ་བའོ། །འགྲོ་བའི་གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ཞེས་དེ་ཙམ་དུ་བསྟན་པས་སོ། །བསྒྲིབ་པར་བྱ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་འོད་ལ་སོགས་པའི་གཟུགས་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་བསྒྲིབ་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཡིན་གྱི།
སྒྲིབ་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་དེའི་རིགས་ཏེ། འདི་ནི་དེའི་རང་བཞིན་ཞེས་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་རྒྱས་པ་ནི་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ལས་གོང་མའིའོ། །རྡུལ་ཕྲ་རབ་གཅིག་ནི་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་མ་བྱས་པ་ནི་གང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་གིས་མ་
བསྒྱུར་བའི་གཟུགས་སོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་དབང་གིས་བསྒྱུར་བའི་གཟུགས་ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སེམས་མཉམ་པའི་ལྷ་བཞིན་ནོ། །རྡུལ་ཡང་རབ་ཏུ་འཁྲུགས་པའི་གཞིའི་གནས་ཡིན་པས་ཐོགས་པ་དང་བཅས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །གནས་སམ་དམིགས་པ་གང་ལས་
འདོད་ཆགས་དང་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་བའོ། །ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་དོན་འདིས་ནི། ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐོགས་བཅས་སོ། །ཡང་ན་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །བདག་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་མ་ཡིན་པ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཐོགས་
མེད། ཐོགས་མེད་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཐོགས་མེད་དུ་བརྟག །ཐོགས་བཅས་ལས་བཟློག་པ་ནི་ཐོགས་མེད་དོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཐོགས་མེད་དོ། །ཡང་ན་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །བདག་ལ་ཐམས་ཅད་དུ་སོང་བ་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཟག་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 147b
བཅས། ཟག་བཅས་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཟག་བཅས་སུ་བརྟག །ཟག་པ་དེའི་བདག་ཉིད་དང་། ཟག་པ་རྣམས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དེ། ཟག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པ་དེ་དང་འབྲེལ་བ་དང་། དེ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་
རྣམས་དང་། མིག་ལ་སོགས་པ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །ཟག་པས་བཅིངས་པ་དང་། དེ་དག་གི་དབང་གིས་དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱང་ཡང་སྲིད་པ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དང་། ས་
པ་གཞན་གྱི་ཟག་པའི་གནས་ངན་ལེན་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་རྣམས་ཉོན་མོངས་པའི་གནས་ངན་ལེན་དང་ལྡན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། ཟག་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྲིད་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རྒྱབ་ཀྱིས་
བལྟས་པས་དེའི་གཉེན་པོ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཟག་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཟག་བཅས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་རྣམས་ནི་ཚེ་རབས་སྔ་མའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་དང་། ཁམས་
བཅོ་ལྔ་དང་། ཐ་མའི་གསུམ་མ་གཏོགས་པའོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་དང་ཐ་མའི་གཉིས་མ་གཏོགས་པའོ། །ཁམས་གསུམ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་ནི་ཟག་བཅས་རྣམས་སོ། །འཕགས་པའི་ལམ་འཁོར་དང་བཅས་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་མ་གཏོགས་སོ། །བདག་
ཟག་བཅས་སུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཟག་མེད། ཟག་མེད་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཟག་མེད་དུ་བརྟག །ཟག་བཅས་ལས་ལོག་པ་ནི་ཟག་མེད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཉེ་བར་ལེན་པ་མེད་པའི་ཕུང་པོ་ལྔ་རྣམས་དང་། ཁམས་གསུམ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་
གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་སོ། །བདག་ཟག་པ་དང་བྲལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཐབ་བཅས། འཐབ་བཅས་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འཐབ་བཅས་སུ་བརྟག །ངོ་བོའི་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་ལ་བརྟེན་ནས་མཚོན་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 148a
ཆ་ལེན་པ་དང་། དབྱིག་པ་ལེན་པ་དང་། འཐབ་པ་དང་། མཚང་འདྲུ་བ་དང་། རྩོད་པ་དང་། འགྱེད་པ་རྣམས་འབྱུང་བ། མཚོན་ཆ་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་ནི། འཐབ་པ་སྟེ། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་པས་འཐབ་པའོ། །དེའི་བདག་ཉིད་དང་།
དེ་དང་འབྲེལ་པ་དང་། དེས་བཅིངས་པ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་འཐབ་བཅས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཟག་བཅས་ཇི་སྙེད་པར་འཐབ་བཅས་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ། །དེའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །བདག་འཐབ་པ་
དང་བཅས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཐབ་མེད། འཐབ་མེད་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འཐབ་མེད་དུ་བརྟག །འཐབ་བཅས་ལས་བཟློག་པ་ནི་འཐབ་མེད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཟག་མེད་ཇི་སྙེད་པར་འཐབ་མེད་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ། །བདག་འཐབ་པ་དང་
བྲལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་དུག་བཅས། དུག་བཅས་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་དུག་བཅས་སུ་བརྟག །ངོ་བོ་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གང་ལ་བརྟེན་ནས། ཡང་སྲིད་པའི་ཡུལ་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པ། ཡང་སྲིད་པ་ལ་ལྷག་པར་
ཆགས་པའི་གནས་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་ནི་དུག་བཅས་ཀྱི་རྒྱུའོ། །ཡང་སྲིད་པ་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཞེ་སྡང་ཇི་ལྟ་བུ་སྟེ། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་ལ་ཞེ་སྡང་བས། ཡང་སྲིད་པ་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་དང་འབྲེལ་པ་དང་། དེས་བཅིངས་
པ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་དུག་བཅས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །འཐབ་བཅས་ཇི་སྙེད་པར་དུག་བཅས་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ། །བདག་དུག་དང་ལྡན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་དུག་མེད། དུག་མེད་
རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་དུག་མེད་དུ་བརྟག །དུག་བཅས་ལས་བཟློག་པ་ནི། དུག་མེད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །འཐབ་མེད་ཇི་སྙེད་པར་དུག་མེད་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ། །བདག་དུག་དང་བྲལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཞེན་རྟེན། ཞེན་རྟེན་རྣམས་ནི་དུ།
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 148b
ཅིའི་ཕྱིར་ཞེན་རྟེན་དུ་བརྟག །ངོ་བོ་འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་གང་ལ་བརྟེན་ནས། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་རྣམས་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པ། འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་ལྷག་པར་ཆགས་པའི་རྒྱུ་ཡིན་པས་ཞེན་པའོ། །ཞེ་སྡང་ཅི་འདྲ་བ་ཞིག་གིས་ལྷག་པར་ཆགས་
ཤེ་ན། མངོན་པར་འབྱུང་བ་ལ་ཞེ་སྡང་བས་སོ། །དེའི་བདག་ཉིད་དང་། དེ་དང་འབྲེལ་བ་དང་། དེས་བཅིངས་པ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཞེན་རྟེན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དུག་བཅས་ཇི་སྙེད་པར་ཞེན་རྟེན་ཀྱང་དེ་སྙེད་དོ། །བདག་
ལ་ཞེན་པ་དང་ལྡན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་མངོན་འབྱུང་རྟེན་པ། མངོན་འབྱུང་རྟེན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་མངོན་འབྱུང་རྟེན་པར་བརྟག །ཞེན་པ་རྟེན་པ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མངོན་འབྱུང་རྟེན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དུག་མེད་པ་ནི་ཇི་སྙེད་པར་མངོན་འབྱུང་
རྟེན་པའང་དེ་སྙེད་དོ། །བདག་ཞེན་པ་དང་བྲལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འདུས་བྱས། འདུས་བྱས་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་སུ་བརྟག །གང་ལ་སྐྱེ་བ་དང་། འཇིག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་འདུས་བྱས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །
ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་འདུས་བྱས་སོ། །བདག་མི་རྟག་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འདུས་མ་བྱས། འདུས་མ་བྱས་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འདུས་མ་བྱས་སུ་བརྟག །འདུས་བྱས་ལས་
བཟློག་པ་ནི་འདུས་མ་བྱས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་རྟག་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་འདུས་བྱས་སུ་ཞེས་བརྗོད་པར་བྱའམ། འདུས་མ་བྱས་ཞེས་
བརྗོད་པར་བྱ་ཞེ་ན། འདུས་བྱས་སུ་བརྗོད་པར་མི་བྱ་ལ། འདུས་མ་བྱས་སུའང་བརྗོད་པར་མི་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར། ལས་དང་ཉོན་མོངས་པས་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདུས་བྱས་སུ་བརྗོད་པར་མི་བྱ་ལ་འདོད་པ་བཞིན་དུ་བྱེད་པས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དང་རྒྱབ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 149a
ཀྱིས་བལྟ་བའི་དངོས་པོ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་མ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདོད་པ་བཞིན་དུ་བྱེད་པས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དང་། རྒྱབ་ཀྱིས་བལྟ་བ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ལ་མི་སྲིད་དེ། རྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་། འདུས་བྱས་
དང་འདུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་གཉིས་སོ་གང་གསུངས་པ་དེ་ཇི་ལྟ་བུ། འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་གཉིས་ལས་གུད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་གང་གིས་འདུས་བྱས་སུ་གྱུར་པའི་དོན་དེ་འདུས་མ་བྱས་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་གང་གིས་འདུས་མ་བྱས་སུ་འགྱུར་བའི་དོན་དེ་ཉིད་
ཀྱིས་འདུས་བྱས་མ་ཡིན་ཏེ། ཚུལ་འདི་ནི་འདིར་བལྟ་བར་བྱའོ། །འདོད་པ་བཞིན་དུ་བྱེད་པས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་དང་། རྒྱབ་ཀྱིས་བལྟ་བའི་ཕྱིར་འདུས་བྱས་ཉིད་དུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །ལས་དང་ཉོན་མོངས་པས་མངོན་པར་འདུས་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདུས་མ་བྱས་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། གཉིས་
ལས་གུད་ན་མེད་པར་བརྗོད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་པ། འཇིག་རྟེན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་པར་བརྟག །ཁམས་གསུམ་པར་བརྟགས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པ་དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཡང་འཇིག་རྟེན་པའོ། །དེ་ལྟར་སྣང་བ་ཞེས་པ་ནི།
ཁམས་གསུམ་པར་གཏོགས་པའི་རྣམ་པའོ། །དེ་བཞིན་ཉིད་ལ་སོགས་པར་སྣང་བ་ནི་གཅིག་ཏུ་མ་འདྲེས་པའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་། ཡང་དག་པའི་ལམ་གྱིས་བསྡུས་པ་དང་། རྗེས་ལ་ཐོབ་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་སྣང་བ་
མ་གཏོགས་པའོ། །དེ་དག་དང་འདུས་མ་བྱས་མ་གཏོགས་པ་ནི། ཁམས་བཅོ་ལྔ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཅུ་དང་། ཁམས་གསུམ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་སོ། །བདག་ལ་འཇིག་རྟེན་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ། འཇིག་རྟེན་
ལས་འདས་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པར་བརྟག །ཁམས་གསུམ་པའི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་སྟེ། ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། སྤྲོས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁམས་གསུམ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 149b
པའི་གཉེན་པོ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ནི་འཕགས་པའི་ལམ་མོ། །དེ་ཡང་ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་བཞིའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ། །བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་རྣམས་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྤྲོས་པའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །སྤྲོས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ། །འདུས་མ་བྱས་ནི་རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞིའི་གནས་མ་ཡིན་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ། །ཡང་
རྣམ་གྲངས་ཀྱིས་ན། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། ཁམས་གསུམ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་འབའ་ཞིག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་
ལྟར་ན་བྱུང་བ། བྱུང་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་བྱུང་བར་བརྟག །འདས་པ་དང་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་བྱུང་བའོ། །ཐམས་ཅད་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་ཐེར་ཟུག་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་བྱུང་བ་ནི་རྣམ་པ་ཉི་ཤུ་རྩ་བཞི་སྟེ། དང་པོ་བྱུང་བ་དང་། རྒྱུན་གྱིས་
བྱུང་བ་དང་། རྒྱས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། རྟེན་བྱུང་བ་དང་། འགྱུར་བ་དང་། འགྱུར་བ་བྱུང་བ་དང་། ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱུང་བ་དང་། ཉམས་པར་བྱུང་བ་དང་། ཁྱད་པར་དུ་བྱུང་བ་དང་། འོད་གསལ་བར་བྱུང་བ་དང་། འོད་གསལ་བ་མ་ཡིན་པར་བྱུང་བ་དང་། ཀུན་དུ་འགྲོ་བས་
བྱུང་བ་དང་། ས་བོན་དང་བཅས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། ས་བོན་མ་ཡིན་པར་བྱུང་བ་དང་། གཟུགས་བརྙན་དང་། དབང་འབྱོར་པ་དང་། ངེས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བྱུང་བ་དང་། གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བྱུང་བ་དང་། སྐད་ཅིག་ཞིག་ནས་བྱུང་བ་དང་། ཕྲད་པ་དང་བྲལ་ནས་བྱུང་བ་
དང་། གནས་སྐབས་གཞན་དུ་བྱུང་བ་དང་། འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བས་བྱུང་བ་དང་། འཇིག་པ་དང་ཆགས་པས་བྱུང་བ་དང་། སྔོན་གྱི་དུས་ན་བྱུང་བ་དང་། འཆི་བའི་དུས་ན་བྱུང་བ་དང་། བར་དུ་བྱུང་བ་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་དུས་ན་བྱུང་བའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་བྱུང་བ་ནི་ཉིང་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 150a
མཚམས་སྦྱོར་བའི་དུས་ནའོ། །རྒྱུན་གྱིས་བྱུང་བ་ནི་དེ་ཕྱིན་ཆད་དོ། །རྒྱས་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་ཉལ་བ་དང་། ཟས་དང་། ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། རྒྱས་པ་རྣམ་པ་བཞིའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའོ། །རྟེན་བྱུང་བ་ནི་ནང་གི་དབང་པོའོ། །འགྱུར་
བར་བྱུང་བ་ནི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཚོར་བ་འབྱུང་བ་ན་དེ་དང་མཐུན་པར་དབང་པོར་འགྱུར་བའོ། །ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱུང་བ་ནི། རྒས་པའི་གནས་སྐབས་སོ། །ཉམས་པར་བྱུང་བ་ནི་བདེ་འགྲོ་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ་ངན་འགྲོར་སྐྱེ་བའོ། །ཁྱད་པར་དུ་བྱུང་བ་ནི་དེ་ལས་བཟློག་པའོ། །འོད་
གསལ་བར་བྱུང་བ་ནི་རྩེ་བས་རབ་ཏུ་སླུ་བ་རྣམས་དང་། ཡིད་རབ་ཏུ་སུན་འབྱིན་པ་རྣམས་དང་། འཕྲུལ་དགའ་བ་རྣམས་དང་། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་པ་རྣམས་དང་། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལྷ་རྣམས་དགའ་བ་མང་བ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་དང་། གནས་པ་ལ་རང་
གིས་དབང་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །འོད་གསལ་བ་མ་ཡིན་པར་བྱུང་བ་ནི་དེ་ལས་གཞན་པའོ། །ཀུན་དུ་འགྲོ་བས་བྱུང་བ་ནི་འགྲོ་བའི་གནས་སྐབས་ནའོ། །ས་བོན་དང་བཅས་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐ་མའི་ཕུང་པོ་མ་གཏོགས་པའོ། །ས་བོན་མ་ཡིན་
པར་བྱུང་བ་ནི་ཕུང་པོ་ཐ་མ་རྣམས་སོ། །གཟུགས་བརྙན་དང་། དབང་འབྱོར་པ་དང་། ངེས་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་བྱུང་བ་ནི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་མཐུན་པ་དང་། རྣམ་པར་ཐར་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་གཟུགས་ཏེ། གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་
བྱུང་བ་ནི་ཚེ་རབས་ཀྱི་རྒྱུན་ནོ། །སྐད་ཅིག་ཞིག་ནས་བྱུང་བ་ནི། འདུ་བྱེད་རྣམས་ནི་སྐད་ཅིག་སོ་སོའོ། །འཕྲུལ་དགའ་བ་རྣམས་དང་། གཞན་འཕྲུལ་དབང་བྱེད་པ་རྣམས་སྐད་ཅིག་གིས་དབང་བསྒྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྲད་པ་དང་བྲལ་ནས་བྱུང་བ་ནི་སྡུག་པ་དང་། མི་སྡུག་པ་དང་། ཕྲད་
པ་དང་བྲལ་བའི་གནས་སྐབས་དང་། སེམས་འདོད་ཆགས་དང་བཅས་པ་དང་། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བའི་གནས་སྐབས་ནའོ། །གནས་སྐབས་གཞན་དུ་བྱུང་བ་ནི་མེར་མེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་རྣམས་དང་། ནད་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་རྣམས་སུའོ། །འཆི་འཕོ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 150b
དང་། སྐྱེ་བས་བྱུང་བ་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་ནའོ། །འཇིག་པ་དང་ཆགས་པས་བྱུང་བ་ནི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནོ། །སྔོན་གྱི་དུས་ན་བྱུང་བ་ནི་སྔོན་གྱི་དུས་ཀྱི་སྲིད་པའོ། །འཆི་བའི་དུས་ན་བྱུང་བ་ནི་འཆི་བའི་དུས་ཀྱི་སྲིད་པའོ། །བར་དུ་བྱུང་བ་ནི་བར་མ་དོའི་སྲིད་པའོ། །ཉིང་མཚམས་
སྦྱོར་བའི་དུས་ན་བྱུང་བ་ནི་སྐྱེ་བའི་སྲིད་པའོ། །ཇི་ལྟར་ན་མ་བྱུང་བ། མ་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་མ་བྱུང་བར་བརྟག །མ་འོངས་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་ནི་མ་བྱུང་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་ཐེར་ཟུག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
ཡང་བྱུང་བ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མ་བྱུང་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ན་འཛིན་པ། འཛིན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འཛིན་པར་བརྟག །དབང་པོའི་གཟུགས་ཅན་དང་། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་འཛིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཕུང་པོ་གསུམ་དང་། གཟུགས་དང་། འདུ་བྱེད་
ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་། དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་དང་། མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ལ་གོ་རིམས་སོམོ། །ཁམས་བཅུ་གཉིས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །བདག་ཟ་བ་པོར་
མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཟ་བ་པོ་ནི་འདོད་པ་དང་། མི་འདོད་པའི་ཡུལ་རྣམས་དམིགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་མ་ཕྲད་པ་དང་། ཕྲད་ནས་འཛིན་པ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་འཛིན་པ་དང་། རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུས་ཐམས་ཅད་པའི་ཡུལ་
ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ཡང་འཛིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་མ་ཕྲད་པར་འཛིན་པ་ནི་མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། ཡིད་དོ། །ཕྲད་པར་འཛིན་པ་ནི་དེ་ལས་གཞན་པའི་དབང་པོའོ། །ད་ལྟར་གྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་སོ་སོ་བ་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པར་འཛིན་པ་ནི། དབང་པོ་ལྔ་ལས་བྱུང་བའོ། །རང་དང་
སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དུས་ཐམས་ཅད་པའི་ཡུལ་ཐམས་ཅད་འཛིན་པ་ནི། དབང་པོ་དྲུག་ལས་བྱུང་བའོ། །ཚོགས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་བརྟགས་པ་ཅན་ཡང་འཛིན་པར་བཤད་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རྐྱེན་ཚོགས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། བརྟགས་ནས་འཛིན་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 151a
པ་ཉེ་བར་འདོགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་དག་པའི་དོན་དུ་ན་ཆོས་རྣམས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཟུང་བ། གཟུང་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་གཟུང་བ་བརྟག །འཛིན་པ་གང་ཡིན་པ་གཟུང་བའང་དེ་བཞིན་ནོ། །མིག་ལ་སོགས་པ་ཡང་
ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བ་ཡིན་ལ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཡོད་དོ། །འཛིན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་དོན་ནོ། །འཛིན་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ངེས་པར་གཟུང་བ་ནི། སེམས་ལས་བྱུང་བ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ལ་ཐམས་ཅད་ཡུལ་དུ་
མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཕྱི་རོལ་དུ་བལྟས་པ། ཕྱི་རོལ་དུ་བལྟས་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཕྱི་རོལ་དུ་བལྟས་པར་བརྟག །སངས་རྒྱས་ཀྱི་བསྟན་པ་ལ་ཐོས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། བསམས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པས་
ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་འདོད་པ་དང་། རབ་ཏུ་ལྡན་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་བལྟས་པ་ཡིན་ནོ། །ཐོས་པ་དང་། བསམས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། དེའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་སྒྲུབ་པས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ནི། ཕྱི་རོལ་དུ་
བལྟས་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་དབང་གིས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་དམིགས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ནི་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པས་ཐུགས་སུ་ཆུད་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་བསྟན་པར་རིག་པར་
བྱའོ། །ཁམས་བཞི་དང་། སྣའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དང་། དྲིའི་ཁམས་དང་། རོའི་ཁམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་དང་། དྲི་དང་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱིས་བསྡུས་པའོ། །བདག་འདོད་
ཆགས་དང་བྲལ་བ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ནང་དུ་བལྟས་པ། ནང་དུ་བལྟས་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ནང་དུ་བལྟས་པར་བརྟག །ཕྱི་རོལ་དུ་བལྟས་པ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ནང་དུ་བལྟས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཁམས་བཞི་དང་། སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་མ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 151b
གཏོགས་པར་དེ་ལས་གཞན་པ་དག་གི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཉོན་མོངས་པ་ཅན། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་བརྟག །མི་དགེ་བ་དང་། བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་
བསྟན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་ཡིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འཇིག་ཚོགས་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་དང་། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། ཁམས་
བཅུ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཞིའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །ཁམས་བཅུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་བདུན་དང་། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། ཡིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །བདག་ཉོན་མོངས་པ་དང་
ལྡན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པར་བརྟག །དགེ་བ་དང་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཁམས་བརྒྱད་
དང་། སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་དང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་ཉོན་མོངས་པ་དང་བྲལ་བའི་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འདས་པ། འདས་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འདས་པར་བརྟག །བྱུང་བ་ནི་འགགས་པ་
རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྤྱད་ཟིན་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་བྱེད་པ་ཡང་དག་པར་ཤིན་དུ་འདས་པ་དང་། རྒྱུ་ཡོངས་སུ་བཟུང་ནས་ཞིག་པ་དང་། འབྲས་བུ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་དང་། དྲན་པའི་ཀུན་དུ་
རྟོག་པའི་མཚན་མ་དང་། ལྟོས་པས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་མ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་མ་ཡིན་པས་ཀྱང་འདས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྤྱད་ཟིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེས་ཟིན་པ་དང་། འགགས་ཟིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 152a
ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་དང་རྣམ་པར་བྱང་བར་བྱེད་པ་ཤིན་དུ་འདས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བར་བྱེད་པའི་མཐུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་ཡོངས་
སུ་བཟུང་ནས་ཞིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བག་ཆགས་གཞན་ནས་ཞིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་དང་། མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ད་ལྟར་གྱི་དུས་ན་དེས་བསྐྱེད་པའི་བག་ཆགས་ཡོད་པ་དང་། དེ་འཇོག་པར་བྱེད་པའི་རྫས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དྲན་པའི་
ཀུན་དུ་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་མ་ནི་དམིགས་པ་ཙམ་དུ་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བ་དང་། འདུས་མ་བྱས་མ་གཏོགས་པའོ། །བདག་འཇུག་པར་བྱེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་
ལྟར་ན་མ་འོངས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་མ་འོངས་པར་བརྟག །རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་མ་བྱུང་བ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཐོབ་པ་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་སྤྱད་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱང་བའི་དངོས་པོ་ཉེ་བར་དམིགས་པ་དང་། རྒྱུ་དང་། རང་
གི་མཚན་ཉིད་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་དང་། མངོན་པར་དགའ་བས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་མ་དང་། མངོན་པར་དགའ་བ་མེད་པས་རྣམ་པར་བྱང་བའི་མཚན་མས་ཀྱང་མ་འོངས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྒྱུ་ཡོད་ཀྱང་མ་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདུས་མ་བྱས་ལས་བྱེ་བྲག་ཏུ་དབྱེ་བའི་
ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་མ་བྱུང་བ་ལ་རྒྱུ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་མཚན་ཉིད་མ་ཐོབ་པ་ནི་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་སྤྱད་པ་ནི་དེའི་ས་བོན་གྱི་བྱ་བ་མ་བྱས་པ་དང་། དེ་ལ་མ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་འཇུག་པར་བྱེད་
པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ད་ལྟར་བྱུང་བ། ད་ལྟར་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་བྱུང་བར་བརྟག །བྱུང་བ་མ་འགགས་པའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྤྱད་ཟིན་པ་དང་། སྤྱད་མ་ཟིན་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། རྣམ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 152b
པར་བྱང་བའི་བྱེད་པ་ཉེ་བར་གནས་པ་དང་། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པར་རབ་ཏུ་གཞག་པའི་རྒྱུ་དང་། བྱེད་པ་ཉེ་བར་གནས་པས་ཀྱང་ད་ལྟར་བྱུང་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྤྱད་ཟིན་པ་དང་། སྤྱད་མ་ཟིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡང་མི་འགྲུབ་པ་དང་། ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་རབ་ཏུ་བཞག་པའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་བྱུང་བ་ལ་བརྟེན་ཏེ། འདས་པ་དང་མ་འོངས་པ་བརྟགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གང་དེའི་གནས་སྐབས་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་འོངས་པའོ། །གང་ཐོབ་ཟིན་པ་དེ་ནི་འདས་པའོ། །བྱེད་པ་ཉེ་བར་གནས་པས་ཀྱང་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། མིག་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །གནས་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་འཇུག་པར་བྱེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདས་པ་ལ་སོགས་པ་བཤད་པའི་སྐབས་ཀྱིས་འདི་ཡང་
སྟོན་ཏེ། ཅིའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འདས་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་གསུམ་པོ་ཉིད་གཏམ་གྱི་གཞི་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བ་ནི་གཏམ་གྱི་གཞི་ཡིན་ནོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་དང་།
བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉིད་དང་། བྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་དང་། ད་ལྟར་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གནས་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་ཡིན། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ནི་སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་བྱ་བ་དང་། བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཡང་བརྗོད་པར་
མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་དང་ད་ལྟར་གྱི་མཐོང་བ་དང་། ཐོས་པ་དང་། བྱེ་བྲག་ཕྱེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཐ་སྙད་རྣམས་ཀྱི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་དགེ་བ། དགེ་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་དགེ་བར་བརྟག །ངོ་བོ་
ཉིད་དང་། འབྲེལ་པ་དང་། རྗེས་སུ་འབྲེལ་པ་དང་། སློང་བ་དང་། དོན་དམ་པ་དང་། སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་དང་། སྦྱོར་བ་དང་། མདུན་དུ་བྱས་པ་དང་། ཕན་འདོགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། གཉེན་པོ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པས་ཀྱང་དགེ་བར་བལྟ་བར་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 153a
བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། ཁམས་བཅུ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཞིའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །དེ་ལ་ཁམས་བཅུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རྣམས་དང་། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཞི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་དང་། སྒྲ་
དང་། ཡིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །བདག་ཆོས་དང་ལྡན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་དགེ་བ་གང་། དད་པ་ལ་སོགས་པ་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་བཅུ་གཅིག་གོ། །འབྲེལ་བས་དགེ་བ་གང་། དད་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་
ཆོས་རྣམས་སོ། །རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་དགེ་བ་གང་། དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་བག་ཆགས་གང་ཡིན་པའོ། །སློང་བས་དགེ་བ་གང་། དེ་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་སོ། །དོན་དམ་པས་དགེ་བ་གང་། དེ་བཞིན་ཉིད་དོ། །སྐྱེ་བས་ཐོབ་པས་དགེ་བ་གང་། དགེ་བའི་ཆོས་འདི་དག་ཉིད་སྔོན་
གོམས་པར་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། དེའི་ངོ་བོའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་སྟེ། དེ་དག་ཉིད་ལས་དེས་རང་བཞིན་གྱིས་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པར་འདོད་པ་ཀུན་དུ་གནས་པའོ། །དེ་དག་ཉིད་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་གི་ངང་གིས་ཏེ་དགེ་
བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདོད་པས་ཀུན་དུ་གནས་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བས་ཐོབ་པའི་འདོད་པ་འབའ་ཞིག་མ་ཡིན་གྱི། དད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུའོ། །སྦྱོར་བས་དགེ་བ་གང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལ་བརྟེན་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་ཉན་པ་
དང་། ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཆོས་བསྒྲུབས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དགེ་བ་བསྒོམ་པའོ། །དགེ་བ་བསྒོམ་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོས་པ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །མདུན་དུ་བྱས་པས་དགེ་བ་གང་། གང་དེ་བཞིན་
གཤེགས་པའམ། མཆོད་རྟེན་ནམ། གཟུགས་སུ་བྱས་པའམ། རི་མོར་བྲིས་པའམ། མདུན་དུ་བྱས་པའམ། ཆོས་སམ་ཆོས་ཀྱི་གཞི་གླེགས་བམ་བདུན་དུ་བྱས་ཏེ། མཆོད་པའི་ལས་བྱེད་པའོ། །ཕན་འདོགས་པས་དགེ་བ་གང་། གང་བསྡུ་བའི་དངོས་པོ་བཞི་པོ་རྣམས་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 153b
ཀྱིས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པའོ། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་དགེ་བ་གང་། གང་སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བའི་བསོད་ནམས་བྱ་བའི་དངོས་པོའམ། ཚུལ་ཁྲིམས་ལས་བྱུང་བའི་མཐོ་རིས་སུ་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའམ། ཕྱུག་པོ་དང་རིགས་མཐོན་པོར་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའམ།
རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའོ། །མཐོ་རིས་དང་། ཕྱུག་པོའི་རིགས་སུ་སྐྱེ་བ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་གཉིས་ནི། མངོན་པར་མཐོ་བའི་རྒྱུ་སྟོན་ཏོ། རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཆོས་དང་མཐུན་པ་ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ནི། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་སྟོན་
ཏོ། །གཉེན་པོས་དགེ་བ་གང་། གང་རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པའི་གཉེན་པོ་དང་། སྤང་བའི་གཉེན་པོ་དང་། གཞིའི་གཉེན་པོ་དང་། ཐག་བསྲིང་བའི་གཉེན་པོ་དང་། རྣམ་པར་གནོན་པའི་གཉེན་པོ་དང་། བྲལ་བའི་གཉེན་པོ་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོ་དང་།
ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པའི་གཉེན་པོའོ། །རྣམ་པར་སུན་འབྱིན་པའི་གཉེན་པོ་ལ་སོགས་པ་འདི་རྣམས་སླར་འཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཉེ་བར་ཞི་བས་དགེ་བ་གང་། གང་འདོད་ཆགས་མཐའ་དག་སྤོང་བ་དང་། ཞེ་སྡང་མཐའ་དག་སྤོང་བ་དང་། གཏི་མུག་མཐའ་དག་སྤོང་བ་དང་།
ཉོན་མོངས་པ་མཐའ་དག་སྤོང་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་ཚོར་བ་འགོག་པ་དང་། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་དང་བཅས་པ་དང་། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་དབྱིངས་དང་། མི་གནས་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའོ། །རྒྱུ་མཐུན་པས་དགེ་བ་གང་། ཉེ་བར་ཞི་བ་ཐོབ་པ་དེའི་དབང་གིས་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་
འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། ཐུན་མོང་པ་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་སོ། །ཇི་ལྟར་ན་མི་དགེ་བ། མི་དགེ་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བར་བརྟག །ངོ་བོ་ཉིད་དང་། འབྲེལ་བ་དང་། རྗེས་སུ་འབྲེལ་
བ་དང་། སློང་བ་དང་། དོན་དམ་པ་དང་། སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་དང་། སྦྱོར་བ་དང་། མདུན་དུ་བྱ་བ་དང་། གནོད་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་དང་། ཡོངས་སུ་གཅོད་པས་ཀྱང་མི་དགེ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། ཁམས་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 154a
བཅུ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཞིའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང་ལྡན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་མི་དགེ་བ་གང་། ཡིད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་
མོངས་པ་མ་གཏོགས་པར་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཉེས་སྤྱོད་ཀུན་ནས་སློང་བའོ། །དེ་ཡང་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་རང་འཁྲུངས་མ་ཡིན་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། རང་འཁྲུངས་པ་ལས་ནི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་ཀུན་ནས་སློང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མི་དགེ་
བའོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་ནི། བསྒྲིབས་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འབྲེལ་བས་མི་དགེ་བ་གང་། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་མི་དགེ་བ་གང་། དེ་དག་ཉིད་ཀྱི་བག་ཆགས་
སོ། །སློང་བས་མི་དགེ་བ་གང་། དེས་ཀུན་ནས་སློང་བའི་ལུས་དང་། ངག་གི་ལས་སོ། །དོན་དམ་པས་མི་དགེ་བ་གང་། འཁོར་བ་ཐམས་ཅད་དོ། །སྐྱེ་བས་ཐོབ་པའི་མི་དགེ་བ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་དགེ་བ་གོམས་པར་བྱས་པས་དེའི་ངོ་བོའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་མངོན་པར་
གྲུབ་པ་སྟེ། དེས་མི་དགེ་བ་ཉིད་ལ་འདོད་པས་ཀུན་ནས་གནས་པའོ། །སྦྱོར་བས་མི་དགེ་བ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་མ་ཡིན་པ་ལ་བརྟེན་པ་དང་། དམ་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཉན་པ་དང་། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱད་
པ་སྤྱོད་པ་དང་། ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའོ། །མདུན་དུ་བྱས་པས་མི་དགེ་བ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷའི་རིས་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་བརྟེན་པ་མདུན་དུ་བྱས་ནས་འཚེ་བ་སྔོན་དུ་བཏང་བའམ། ལྟ་བ་ངན་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་ལྷ་རྟེན་བྱེད་པ་དང་། གང་དུ་སྐྱེ་བོ་
ཕལ་པོ་ཆེ་བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པར་སྦྱོར་བ་དེ་མཆོད་པའི་ལས་ལ་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ལ་འཚེ་བ་སྔོན་དུ་ཞེས་པ་ནི། གང་ལུག་དང་། མ་ཧེ་ལ་སོགས་པ་གསོད་པའོ། །ལྟ་བ་ངན་པ་སྔོན་དུ་བཏང་ནས་བསོད་ནམས་འདོད་པ་དང་། མཆོག་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དུ་ཟས་མི་ཟ་བ་ལ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 154b
སོགས་པས་ཉོན་མོངས་པས་དེར་ལྷ་རྟེན་བྱེད་པའོ། །གནོད་པར་བྱེད་པས་མི་དགེ་བ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱིས་ལོག་པར་བྱེད་པའོ། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་མི་དགེ་བ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པའམ། ངག་དང་
ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་སྤྱོད་པ་ཡང་། ངན་འགྲོའམ་བདེ་འགྲོར་འབྲས་བུ་མི་འདོད་པས་འཕེན་པའམ། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་འཛིན་པའོ། །འཕེན་པའམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ནི། ངན་འགྲོའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འཕེན་པའོ། །བདེ་འགྲོར་ཡོངས་སུ་རྫོགས་
པར་བྱེད་པ་ཉིད་དེ། གང་གིས་དེར་སྐྱེས་ནས་དབུལ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ནི། ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་མི་དགེ་བ་གང་། གཉེན་པོའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དག་གོ། །བར་དུ་གཅོད་པས་
མི་དགེ་བ་གང་། དགེ་བའི་བར་ཆད་བྱེད་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དག་གོ། །དེ་ནི་ཡང་ཚོགས་ཀྱི་ནང་དུ་འདུ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཇི་ལྟར་ན་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར་བརྟག །ངོ་བོ་ཉིད་དང་། འབྲལ་བ་དང་། རྗེས་སུ་འབྲེལ་བ་
དང་། སློང་བ་དང་། དོན་དམ་པ་དང་། སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་དང་། སྦྱོར་བ་དང་། མདུན་དུ་བྱས་པ་དང་། ཕན་འདོགས་པ་དང་། ཉེ་བར་སྤྱད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། གཉེན་པོ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བ་དང་། རྒྱུ་མཐུན་པས་ཀྱང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །
ཁམས་བརྒྱད་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་དང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལྷག་མ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །དེ་ལ་ཁམས་བརྒྱད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱའི་ཁམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་ནི།
དེ་རྣམས་ཉིད་དོ། །བདག་ལ་ཆོས་དང་། ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང་བྲལ་བས་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་བརྒྱད་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་བཅས་པའི་ཡིད་དང་། སྲོག་གི་དབང་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 155a
པོ་དང་། རིས་མཐུན་པ་དང་། མིང་གི་ཚོགས་དང་། ཚིག་གི་ཚོགས་དང་། གསལ་བྱེད་ཀྱི་ཚོགས་སོ། །འབྲེལ་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། སྡང་བ་ཡང་མ་ཡིན། དང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་པའི་མིང་དང་། ཚིག་དང་། གསལ་བྱེད་དང་།
དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །སྡང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་ལས་བཟློག་པར་སྟོན་ཏོ། །དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་རྣམ་
པར་ཡིད་ཀྱིས་བརྗོད་པའི་སྒོ་ནས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། དེ་དག་ཉིད་བརྗོད་པའི་བག་ཆགས་སོ། །མིང་གི་ཚོགས་ལ་སོགས་པ་ཕྱི་མ་ལ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ལ་བག་ཆགས་བསྒོས་པའོ། །སློང་
བས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་གང་ཀུན་ནས་སློང་བའི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་སོ། །སྡང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱི་མིང་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་བརྗོད་པའི་རྣམ་པ་
རྣམས་ཀྱིས་ཀུན་ནས་བསླང་བའོ། །དོན་དམ་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་མ་བརྟགས་པའི་འགོག་པའོ། །སྐྱེ་བས་ཐོབ་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་དང་། དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་སྨིན་
པའོ། །སྦྱོར་བས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ལ། དགེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་སྤྱོད་ལམ་མམ་བཟོའི་གནས་སོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན། དགེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་དང་ལྡན་པའི་སྤྱོད་ལམ་མམ། བཟོའི་གནས་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་གལ་ཏེ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་ལ། དགེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་སུ་གྱུར་ན། དེ་ལ་སྤྱོད་ལམ་ལ་སོགས་པ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དུ་ན་དགེ་བའམ་མི་དགེ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །མདུན་དུ་བྱས་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 155b
གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། ལྷའི་རིགས་གང་ཡང་རུང་བ་ལ་བརྟེན་པ་མདུན་དུ་བྱས་ནས་འཚེ་བའམ་ལྟ་བ་ངན་པ་རྣམ་པར་སྤངས་པ་སྟེ། ལྷ་རྟེན་བྱེད་པ་དང་། གང་དུ་སྐྱེ་བོ་ཕལ་པོ་ཆེ་བསོད་ནམས་ཀྱང་མི་སྐྱེད་ལ། བསོད་ནམས་མ་ཡིན་པ་ཡང་མི་སྐྱེད་པར་ལྷ་རྟེན་འཛུགས་པའོ། །ཕན་
འདོགས་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། བྲན་དང་། གླ་མི་དང་། ལས་བྱེད་པ་རྣམས་སམ། བུ་དང་ཆུང་མ་རྣམས་ལ་སྡང་བ་སྤང་བ་ཡིན་ནོ། །དང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་སྦྱིན་པ་བྱིན་པའོ། །ཉེ་བར་སྤྱད་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། སོ་སོར་
བརྟགས་པ་མ་ཡིན་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཡང་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ལོངས་སྤྱོད་རྣམས་སྤྱད་པའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དགེ་བ་ལས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བྱེད་དོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་དགེ་བ་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་
འབྱེད་དོ། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། བཟོའི་གནས་ལ་གོམས་པའི་ཕྱིར་མ་འོངས་པ་ན་དེའི་ངོ་བོའི་ལུས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེས་མྱུར་བ་མྱུར་བར་བཟོའི་གནས་དེ་ཉིད་ལ་བསླབ་པ་མཐར་ཕྱིན་པར་འགྱུར་རོ། །ཡོངས་སུ་
འཛིན་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བའོ། །བཟོའི་གནས་ལ་གོམས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱིས་དེ་ལྟ་བུའི་ལུས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉེན་པོས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། འདི་ལྟ་སྟེ། སོ་སོར་མ་བརྟགས་པས་སྨན་བསྟེན་པའོ། །ནད་ཀྱི་གཉེན་པོའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེ་བར་
ཞི་བས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྟེ། ཞི་གནས་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མཐུན་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་གང་། སྤྲུལ་པའི་སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའོ། །རྒྱུ་མཐུན་པས་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་སྤྲུལ་པའི་
སེམས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་ཞེས་པ་ནི། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་གང་གིས་རྩེ་བའི་ཕྱིར་སྤྲུལ་པ་སྤྲུལ་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་ལ་ཕན་པའི་ཕྱིར་ན། དགེ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་བསྟན་པས་ཀྱང་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ།
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 156a
དེ་ཡང་གང་། གང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་གདགས་པའི་ཕྱིར་སྟོན་པ་སྟེ། དེ་ན་དེ་དག་དེ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་གང་ཡང་མེད་དོ། །བསྟན་པས་ཀྱང་དགེ་བ་ལ་
སོགས་པ་ནི་གང་སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པས་འདུལ་བའི་དོན་གྱི་དབང་གི་ཕྱིར་ཀུན་དུ་སྟོན་པའོ། །མི་དགེ་བ་ཇི་ལྟར་སྟོན་ཅེ་ན། ཆོམ་རྐུན་ལ་སོགས་པར་སྤྲུལ་ནས། དེ་ལས་གཞན་པའི་སེམས་ཅན་འཇིགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལག་པ་དང་རྐང་པ་གཅོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་
པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འདོད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པ། འདོད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འདོད་པ་དང་ལྡན་པར་བརྟག །འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བའི་དགེ་བ་ཟག་བཅས་དང་། མི་དགེ་བ་དང་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་འདོད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པར་བལྟ་
བར་བྱའོ། །འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཙམ་དང་ཡང་མི་ལྡན་པ་སྟེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་མཐོང་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །གཞན་དུ་ན་ནི་མི་ལྕོགས་པ་མེད་པ་འདོད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པར་འགྱུར་རོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་མ་
ཐག་ཏུ་སྤོང་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བའི་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པའི་གནས་ངན་ལེན་སྤང་བའི་ཕྱིར། འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ནི། འདིར་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བའི་ལས་ཀྱི་དབང་
གིས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་ནོ། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་ལས་ཀྱི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ན། གཟུགས་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ན་ཡང་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བའི་ལས་ཀྱི་ས་བོན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁམས་
བཞི་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་དང་། དྲི་དང་རོའི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །གཟུགས་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ན་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 156b
སྤྱོད་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་མ་གཏོགས་པའོ། །བདག་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཟུགས་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པ། གཟུགས་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་གཟུགས་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པར་བརྟག །འདོད་པ་
ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ལ། གཟུགས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བའི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་གཟུགས་དང་། རབ་ཏུ་ལྡན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཁམས་བཞི་དང་། སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་མ་གཏོགས་པ་བཤད་མ་ཐག་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལས་གཞན་པའི་ཕུང་
པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་དང་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །འདོད་པ་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་ཟག་པ་མེད་པ་མ་གཏོགས་པའོ། །བདག་འདོད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་གཟུགས་མེད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པ།
གཟུགས་མེད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་གཟུགས་མེད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པ་ལ་བརྟག །གཟུགས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ལ། གཟུགས་མེད་པ་ལ་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བའི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི་གཟུགས་མེད་པ་དང་རབ་ཏུ་ལྡན་པར་
བལྟ་བར་བྱའོ། །ཕུང་པོ་བཞི་དང་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཁམས་གསུམ་དང་ཡིད་དང་། ཆོས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་སོ། །ཡིད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དོ། །འདོད་པ་དང་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་མ་
གཏོགས་པའོ། །བདག་གཟུགས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། མཐའ་དག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། འཇིག་ཚོགས་ཀྱི་འདོད་
ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། རྟོགས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། གནོན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། ལེགས་པར་སྟོན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། སའི་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 157a
དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། ས་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མཐའ་དག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དགུ་པའི་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་འཇིག་ཚོགས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་
ནས་སློབ་པ་ནི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དོ། །མི་སློབ་པ་ནི་མཐའ་དག་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །རྟོགས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱིས་སོ། །གནོན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་
བ་ནི། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་སོ། །ལེགས་པར་སྟོན་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ཉིད་ཀྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་བཅུ་སྟེ། རང་བཞིན་གྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་
ཉིད་དང་། གནོད་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། ཉེ་བར་བསྟན་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། རྨོངས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། གཉེན་པོས་འདོད་ཆགས་དང་བལ་བ་ཉིད་དང་། ཡོངས་སུ་
ཤེས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། སྤོང་བས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། གོང་མ་དང་བཅས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དང་། གོང་ན་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་དོ། །འདིར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པ་བཅུ་ནི་མི་འཕྲོད་པར་འཛིན་པའི་དོན་ནི་
འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །གདོན་མི་ཟ་བར་སྤོང་བའི་དོན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་བཞིན་གྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་སྟེ། ཇི་སྲིད་དུ་སྤངས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ནི་སྤངས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་
ཞེས་པ་ལྟ་བུའི་ཚིག་རྣམ་པར་གཟུང་བར་བྱ་བའི་རིགས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །རང་བཞིན་གྱིས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བའི་གནས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ལ་གང་མི་འཕྲོད་པར་འཛིན་པ་ཉིད་དོ། །གནོད་པས་འདོད་ཆགས་དང་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 157b
བྲལ་བ་ཉིད་གང་། འཁྲིག་པས་ཞུགས་པ་གདུང་བ་དང་བྲལ་ནས། གང་མི་འཕྲོད་པར་འཛིན་པ་ཉིད་དོ། །ཉེ་བར་བསྟན་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་། འགྲངས་པར་ཟོས་པ་ཟས་ཞིམ་པོ་ལ་ཡང་གང་མི་འཕྲོད་པར་འཛིན་པ་ཉིད་དོ། །ཕུལ་དུ་བྱུང་བས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་
བ་ཉིད་གང་། ཐབས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པས་ཐབས་དམའ་བ་ལ་གང་མི་འཕྲོད་པར་འཛིན་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟར་འཇིག་རྟེན་ན་ཐབས་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་གྲོང་ཁྱེར་གྱི་གཙོ་བོ་ལ་སོགས་པའི་གནས་ཐོབ་ནས་གྲོང་དཔོན་ལ་སོགས་པའི་གནས་དམན་པ་ལ་མི་འཕྲོད་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །རྨོངས་
པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་། བྱིས་པ་རྣམས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་གང་མི་འཕྲོད་པར་འཛིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཞི་བ་ཉིད་དུ་མི་ཤེས་པ་གང་། བདག་འཇིག་ཚོགས་ལ་མངོན་པར་ཆགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉེན་པོས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་། འཇིག་རྟེན་
པའམ། འཇིགས་རྟེན་ལས་འདས་པས་ལམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྤང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་། མཐོང་བའི་ལམ་ཐོབ་པ་ཁམས་གསུམ་པ་ལ་གང་མི་འཕྲོད་པར་འཛིན་པ་ཉིད་དོ། །མཐོང་བའི་ལམ་ཐོབ་པས་ཁམས་གསུམ་པ་
ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། འདུ་བྱེད་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྤོང་བས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་། ས་དང་སར་ཉོན་མོངས་པ་རབ་ཏུ་སྤོང་བའི་མི་མཐུན་པར་འཛིན་པ་ཉིད་གང་ཡིན་
པའོ། །གོང་མ་དང་བཅས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་། འཇིག་རྟེན་པ་དང་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་ཡིན་པའོ། །གོང་ན་མེད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་སྟེ། སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཕན་པ་དང་བདེ་བའི་གནས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་སློབ་པ། སློབ་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་སློབ་པར་བརྟག །ཐར་པ་ལ་བརྩོན་པའི་དགེ་བ་ནི་སློབ་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཚོགས་བསགས་པའི་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 158a
གནས་སྐབས་ནས་བཟུང་སྟེ། ཐར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བརྩོན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཚོགས་བསགས་པའི་གནས་སྐབས་ནི། མངོན་པར་འགྲོ་བར་ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། ཁམས་བཅུ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་
བདུན་དང་། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། ཆོས་རྣམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཞིའི་ཕྱོགས་སོ། །གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། ཡིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སོ། །བདག་ཐར་པ་བརྩོན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་མི་སློབ་པ། མི་སློབ་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་
ཕྱིར་མི་སློབ་པར་བརྟག །བསླབ་པ་མཐར་ཕྱིན་པའི་དགེ་བ་ནི་མི་སློབ་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །སློབ་པ་མཐར་ཕྱིན་ཞེས་པ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ལྷག་པའི་སེམས་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་བསླབ་པ་རྣམས་མཐར་ཕྱིན་ཞེས་པའི་དོན་ནོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། ཁམས་
བཅུ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཞིའི་ཕྱོགས་སོ། །བདག་གྲོལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན། སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་
པར་བརྟག །སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་། ཐར་པ་ལ་བརྩོན་པ་མ་གཏོགས་པ་སྟེ། དེ་ནི་བསླབ་པ་ལ་སློབ་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ། །སློབ་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་། འདི་ལ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནི་མི་དགེ་བའོ། །ཇི་
ལྟར་རིགས་པར་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ནི། བསྒྲིབས་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །མི་སློབ་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དང་། མ་བསྒྲིབས་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདུས་མ་བྱས་ནི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་མི་སློབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཁམས་བརྒྱད་དང་།
སྐྱེ་མཆེད་བརྒྱད་དང་། དེ་ལས་གཞན་པའི་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་སོ། །བདག་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ། མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བར་བརྟག །
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 158b
ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་རྣམས་དང་། དམ་པའི་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཉན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ལྟ་བ་ལྔ་པོ་དག་གོ། །ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་བཟུང་བ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་འཇིག་ཚོགས་དང་། མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མཐར་འཛིན་པར་ལྟ་བ་ལྷན་
ཅིག་སྐྱེས་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། མངོན་པར་རྟོགས་པ་ལ་ཞུགས་པའི་ངའི་བདག་གང་ཡིན་ཞེས་སྐྲག་པ་གང་ལས་བྱུང་བའོ། །ཐེ་ཚོམ་དང་། ལྟ་བའི་གནས་དང་། ལྟ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་དང་། དེའི་ས་བོན་ནི། ཐེ་ཚོམ་གྱི་གནས་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཐེ་ཚོམ་གྱི་གནས་དང་། ལྟ་བ་ལོག་
པར་ཞུགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་རྣམས་དང་། ལྟ་བའི་སྒོ་ནས་ཞུགས་པ་དང་། དེ་ལ་དམིགས་པ་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པ་གང་རྣམས་སོ། །གང་ཡང་ལྟ་བས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་། ངག་གི་ལས་དང་། ངན་སོང་བའི་ཕུང་པོ་
དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་ནི་མཐོང་བས་སྤོང་བར་བྱ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་མ་གཏོགས་པའོ། །བདག་མཐོང་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །
ཇི་ལྟར་ན་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ། བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བར་བརྟག །མཐོང་བའི་ལམ་ཐོབ་པ་སྟེ། ཡན་ཆད་ཀྱི་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བ་ལས་བཟློག་པར་བག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ལྟ་བ་ཡོངས་སུ་བརྟག་པ་
ལས་གཞན་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིར་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་བཟུང་བས་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་རྣམས་ཀྱང་བསྡུ་བར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། གནས་ངན་ལེན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །མཐོང་
བས་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་མ་གཏོགས་སོ། །བདག་བསྒོམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན། སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་བརྟག །ཟག་པ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 159a
མེད་པ་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་དང་། དེའི་རྗེས་ལ་ཐོབ་པའོ། །ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་མ་གཏོགས་པར་ཕུང་པོ་རྣམས་དང་།
ཁམས་བཅུ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་བཞིའི་ཕྱོགས་སོ། །དེ་དང་འདུས་མ་བྱས་སོ། །ཅི་འདྲ་བའི་གཟུགས་དང་། སྒྲའི་ཁམས་སྤང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཞེ་ན། མི་སློབ་པའི་དགེ་བའི་ལུས་དང་ངག་གི་ལས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །བདག་རྟོགས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་རྐྱེན་སོ་སོ་
ལས་ཀུན་ཏུ་སྐྱེ། རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བར་བརྟག །མཚན་ཉིད་དང་། ཡན་ལག་རྣམ་པར་དབྱེ་བ་དང་། ཡན་ལག་མདོར་བསྡུ་བ་དང་། ཡན་ལག་རྐྱེན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། ཡན་ལག་གི་ལས་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་།
ཡན་ལག་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བསྡུ་བ་དང་། དོན་དང་རྟོགས་དཀའ་བ་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། སོ་སོར་མི་མཐུན་པས་ཀྱང་རྐྱེན་སོ་སོ་ལ་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་
དོ། །འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། །བདག་ལ་ཆོས་རྒྱུ་མེད་པ་དང་། མི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བུ། གཡོ་བ་མེད་པའི་རྐྱེན་ལས་
བྱུང་བ་དང་། མི་རྟག་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བ་དང་། ནུས་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་གང་གསུངས་པ་ནི་འདི་ཡོད་པས་འདི་འབྱུང་། འདི་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་འདི་སྐྱེ་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་
བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་ལ་འདི་ཡོད་པས་འདི་འབྱུང་བ་ནི། གཡོ་བ་མེད་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། རྐྱེན་ཡོད་ན་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་ཁོ་ནར་ཟད་ཀྱི། འབྲས་བུ་འབྱུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། རྐྱེན་གཡོ་བ་ནི་ཅི་ཡང་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་འདི་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 159b
སྐྱེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་རྟག་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། མ་བྱུང་བའི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ནུས་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་གཡོ་བ་མེད་ཅིང་མི་རྟག་པ་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་། རྐྱེན་གང་
ཡང་རུང་བ་ལས་འབྲས་བུ་ཐམས་ཅད་མི་འབྱུང་གི །འོན་ཀྱང་ནུས་པའི་རྐྱེན་ལས་འབྱུང་བ་སྟེ། འདི་ལྟར་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་འབྱུང་བ་ནས། སྐྱེ་བ་ནས་རྒ་ཤི་འབྱུང་བའི་བར་དུའོ། །ཡན་ལག་རྣམ་པར་དབྱེ་བས་ཇི་ལྟ་བུའོ། །ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་རྣམས་ཏེ།
རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བའི་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ནི། མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། མིང་དང་གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། སྲིད་པ་དང་། ཉེར་ལེན་དང་། སྲེད་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་ཤིའོ། །ཡན་ལག་
མདོར་བསྡུས་པས་ཇི་ལྟ་བུ། འཕེན་པའི་ཡན་ལག་གང་། འཕོངས་པའི་ཡན་ལག་དང་། མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་དང་། མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་གོ། །མ་རིག་པ་ལ་སོགས་པ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་རིམ་པར་ཕྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་མདོར་བསྡུ་ན། ཡན་
ལག་བཞིར་འགྱུར་ཏེ། འཕེན་པའི་ཡན་ལག་ལ་སོགས་པའོ། །འབྱུང་བ་ནི་འདི་དག་ཙམ་དུ་བསྟན་པས་བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྒྱུའི་དུས་ན་གང་གིས་འཕེན་པ་དང་། གང་འཕེན་པ་དང་། འབྲས་བུའི་དུས་ན་གང་གིས་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་དང་། གང་མངོན་པར་འགྲུབ་
པ་སྟེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཡན་ལག་འདི་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འཕེན་པའི་ཡན་ལག་ནི། མ་རིག་པ་དང་། འདུ་བྱེད་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྟེ། མ་འོངས་པའི་སྐྱེ་བ་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བ་བདེན་པ་རྣམས་མི་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་ལས་
ཀྱིས་བག་ཆགས་སེམས་ལ་བསྒོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཕོངས་པའི་ཡན་ལག་ནི་མིང་དང་གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་སྟེ། དེ་སེམས་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་མིང་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྔ་མ་ལ་ཕྱི་མ་བརྟེན་ནས་རིམ་གྱིས་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ས་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 160a
བོན་བརྟས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་ནི་སྲེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་། སྲིད་པ་སྟེ། འདོད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྲེད་པ་མ་སྤངས་པའི་དབང་གིས་འདོད་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལེགས་པར་སྤྱོད་པ་དང་། ཉེས་པར་སྤྱོད་པའི་རྣམ་པ་ལ་སོགས་
པར་དགའ་བ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའི་འདུན་པ་དང་། འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པར་འགྱུར་ན་འཆི་བའི་དུས་ན་འབྲས་བུ་འབྱིན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་དང་། འདོད་ཆགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཡང་གང་ཡང་རུང་བའི་བག་ཆགས་འཐོབ་པར་འགྱུར་
བའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་ནི་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤི་སྟེ། རྣམ་པ་དེས་ལས་གཞན་པའི་བག་ཆགས་འགའ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ན། ཇི་ལྟར་འཕངས་པ་འབྱིན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། སྐྱེ་གནས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་ཐ་དད་པའི་རིས་མཐུན་པ་གང་ཡང་རུང་བར་མིང་དང་གཟུགས་
ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་དང་། རྒ་ཤི་སྨོས་པ་ནི་འདུས་བྱས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གསུམ་གྱི་སྐབས་ཀྱིས་སྐྱོ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒ་བ་དང་འཆི་བ་ཡན་ལག་གཅིག་ཏུ་བྱ་བ་ནི། དགའ་བ་མེད་པར་ཡང་འཆི་བ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངལ་ནས་སྐྱེ་བའི་སྐྱེ་གནས་སུ་མིང་དང་
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མེད་པར་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་དག་ཡན་ལག་སོ་སོར་དབྱེ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡན་ལག་རྐྱེན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ལྟ་བུ། བག་ཆགས་དང་། ཤུགས་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་འབྱུང་
བས་ཀྱང་ཡན་ལག་རྣམས་རྐྱེན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་རོ། །ཡན་ལག་རྐྱེན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི། རྐྱེན་བཞིའི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། དེ་ལ་མ་རིག་པ་ནི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་ཏེ། སྔ་ལོགས་སུ་འབྱུང་བའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུའི་
རྐྱེན་ཏོ། །དེ་ཡོངས་སུ་བསྒོས་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཡན་ལག་རྣམས་ཀྱང་སྲིད་པ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་ཚེ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བའི་ཚུལ་ཅན་ནོ། །ཐུགས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཏེ། དེའི་ཚེ་འཕེན་པའི་བྱེ་བྲག་གིས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུན་ཆགས་པར་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 160b
འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དམིགས་པའི་རྐྱེན་ཏེ། རྨོངས་པའི་དུས་ན་མཆོག་ལ་སོགས་པར་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདག་པོའི་རྐྱེན་ཏེ། དེའི་དབང་གིས་དེ་དང་མཚུངས་
པར་ལྡན་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པ་དམིགས་པ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡན་ལག་གི་ལས་རྣམ་པར་གཞག་པས་ཇི་ལྟ་བུ། མ་རིག་པ་ཅིའི་ལས་ཅན་སྲིད་པ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་རྨོངས་པར་བྱེད་པ་དང་། འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་ཡང་ཡིན་ནོ། །
མ་རིག་པ་ནི་སྲིད་པ་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་རྨོངས་པར་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་དེས་བསྒྲིབས་པ་རྣམས་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང་། ཕྱི་མའི་མཐའ་དང་བར་མའི་མཐའ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཅི་འདས་པའི་དུས་ན་འབྱུང་བ་ཞིག་གམ། འོན་ཏེ་མ་
བྱུང་བ་ཞིག་སྙམ་པ་ལ་སོགས་པར་ཐེ་ཚོམ་ཟའོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེའི་དབང་གིས་ཡང་སྲིད་པའི་ལས་སོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདུ་བྱེད་རྣམས་ཅིའི་ལས་ཅན། འགྲོ་བ་རྣམས་སུ་སེམས་ཅན་རྣམས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་
པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྐྱེན་ཡང་ཡིན་ནོ། །འགྲོ་བ་རྣམས་སུ་སེམས་ཅན་རྣམས། །རྣམ་པར་འབྱེད་ཅེས་པ་ནི། ལས་ཀྱི་དབང་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་འགྲོ་བ་གཞན་དུ་འགྲོ་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ཞེས་པ་ནི། ཕྱི་མའི་རྐྱེན་དང་མིང་དང་
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་ས་བོན་གསོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིའི་ལས་ཅན་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་འཆིང་བ་འཛིན་པ་དང་། མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལས་ཀྱི་འཆིང་བ་འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་
པ་ལ་འདུ་བྱེད་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་བག་ཆགས་དང་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །མིང་དང་གཟུགས་ཀྱི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པ་མའི་མངལ་དུ་ཞུགས་ན་མིང་དང་གཟུགས་འཕེལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །མིང་དང་གཟུགས་ཅིའི་ལས་ཅན། སེམས་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 161a
ཅན་རྣམས་ལུས་ལེན་དུ་འཇུག་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །མིང་དང་གཟུགས་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་སུ་ལུས་ལེན་དུ་འཇུག་ཅེས་པ་ནི། དེ་གྲུབ་པས་སེམས་ཅན་རྣམས་རིས་མཐུན་པ་གཞན་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་གི་རྐྱེན་
ཀྱང་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་ནི་མིང་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལ་སོགས་པའི་རྐྱེན་དུ་འགྱུར་བ་ནི། ཡན་ལག་སྔ་མ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡན་ལག་ཕྱི་མ་འགྲུབ་པར་བལྟའོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ཅིའི་ལས་ཅན། སེམས་ཅན་རྣམས་ལུས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ལེན་དུ་འཇུག་པ་དང་། རེག་པའི་
རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་སེམས་ཅན་རྣམས་ལུས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པར་ལེན་དུ་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་ནི། དེ་གྲུབ་ན་དབང་པོ་གཞན་མ་ཚང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེག་པའི་ལས་ཅན། ལུས་ཀྱི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་འཛུད་པ་དང་། ཚོར་བའི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །
དེའི་སྒོ་ནས་བདེ་བ་མྱོང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚོར་བ་ཅིའི་ལས་ཅན། སྐྱེ་བའི་ལོངས་སྤྱོད་ལ་སེམས་ཅན་རྣམས་འཛུད་པ་དང་། སྲེད་པའི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་འདོད་པ་ལ་སོགས་པས་ལས་ཀྱི་རྣམས་པར་སྨིན་པ་ལ་ཉེ་
བར་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་ཕྲད་པ་ལ་སོགས་པར་འདོད་པའི་སྒོ་ནས་སྲེད་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྲེད་པ་ཅིའི་ལས་ཅན། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་འདྲེན་པ་དང་། ཉེར་ལེན་གྱི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །དེའི་དབང་གིས་ཚེ་གཞན་གྱི་རྒྱུན་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རོ་མྱོང་
བར་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས་འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་དང་འདོད་ཆགས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཉེར་ལེན་ཅིའི་ལས་ཅན། ཡང་སྲིད་པ་ལེན་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང་བཅས་པར་བྱེད་པ་དང་། སྲེད་པའི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་དམྱལ་བ་ལ་
སོགས་པའི་འགྲོ་བ་བྱེ་བྲག་ཅན་དུ་ཡང་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་འགྱུར་བའི་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་ངེས་པར་འབྱིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་དབང་གིས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་བག་ཆགས་འབྱུང་བ་རྙེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྲིད་པ་ཅིའི་ལས་ཅན། ཡང་སྲིད་པར་སེམས་ཅན་རྣམས་མངོན་དུ་ཕྱོགས་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 161b
པར་བྱེད་པ་དང་། སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་འགྲོ་བ་གཞན་འདྲེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་རིས་མཐུན་པ་གཞན་དུ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་ཅིའི་ལས་ཅན། མིང་དང་གཟུགས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། རེག་པ་དང་། ཚོར་བ་རིམ་གྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་
མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང་། རྒ་ཤིའི་རྐྱེན་ཀྱང་ཡིན་ནོ། །ཕྱི་མའི་གནས་སྐབས་གཞན་འདྲེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བ་ཡོད་ན་དེའི་རྒྱུན་གཞན་དུ་འགྱུར་བ་དང་། འཇིག་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒ་ཤི་ཅིའི་ལས་ཅན། ཡང་དང་ཡང་ན་ཚོད་འགྱུར་བ་དང་། སྲོག་འགྱུར་བ་ལ་
སེམས་ཅན་རྣམས་སྦྱོར་བའོ། །དར་ལ་བབ་པ་དང་། ཚེ་རྣམ་པར་འཇིག་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཡན་ལག་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བསྡུས་པས་ཇི་ལྟ་བུ། མ་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། སྲེད་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། ཉེ་བར་ལེན་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བསྡུའོ། །
འདུ་བྱེད་གང་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། སྲེད་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བསྡུའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བསྡུ་བ་ནི། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡན་ལག་འདུ་བྱེད་ཀྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་
བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མ་རྣམས་ནི་ཚེའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བསྡུའོ། །དོན་གྱིས་ཇི་ལྟ་བུ། བྱེད་པ་པོ་མེད་པའི་དོན་ནི། རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བའི་དོན་དང་། རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ལས་འབྱུང་བའི་དོན་དང་། སེམས་ཅན་མེད་པའི་དོན་དང་། གཞན་གྱི་དབང་གི་དོན་དང་།
གཡོ་བ་མེད་པའི་དོན་དང་། མི་རྟག་པའི་དོན་དང་། སྐད་ཅིག་མའི་དོན་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དོན་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མཐུན་པའི་དོན་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པའི་དོན་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སོ་སོར་ངེས་པའི་དོན་ནི་རྐྱེན་སོ་སོ་ལ་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བའི་དོན་ཏོ། །བྱེད་པ་པོ་མེད་པའི་
དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དབང་ཕྱུག་ལ་སོགས་པའི་བྱེད་པ་པོ་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་བཅས་པ་ལས་བྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་རིག་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །སེམས་ཅན་མེད་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རང་གི་ངང་གིས་བདག་མེད་པའི་དོན་ཏོ། །གཞན་གྱི་དབང་གི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 162a
རྐྱེན་ལ་རག་ལས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཡོ་བ་མེད་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྐྱེན་རྣམས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་རྟག་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐེར་ཟུག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐད་ཅིག་མའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བའི་དུས་ལས་ཕ་རོལ་དུ་མི་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་
འབྲས་བུའི་རྒྱུད་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱུའི་སྐད་ཅིག་འགགས་པ་དང་དུས་མཉམ་དུ་འབྲས་བུའི་སྐད་ཅིག་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མཐུན་པའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ལས་ཐམས་ཅད་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སྣ་ཚོགས་པའི་དོན་
ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱུ་དུ་མ་དང་གཅིག་གི་རྣམ་པ་ལས་འབྲས་བུ་དུ་མ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་སོ་སོར་ངེས་པའི་དོན་ནི་རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བའི་དོན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱུ་གཞན་ལས་འབྲས་བུ་མི་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྟོགས་དཀས་ཇི་ལྟ་བུ། རྒྱུས་རྟོགས་དཀའ་དང་།
མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་དཀའ་དང་། སྐྱེ་བས་རྟོགས་དཀའ་དང་། གནས་པས་རྟོགས་དཀའ་དང་། འབྱུང་བས་ཀྱང་རྟོགས་དཀའ་བར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཡང་བྱེད་པ་པོ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་འདི་དག་གིས་རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་རྣམ་པ་ལྔས་རྟོགས་དཀའ་བར་རིག་པར་
བྱ་སྟེ། རྒྱུས་རྟོགས་དཀའ་བ་ནི་མི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་དང་རྒྱུ་མེད་པར་སྨྲ་བའི་གཉེན་པོར་དོན་གཉིས་ཀྱིས་སོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་དཀའ་བ་ནི་བདག་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་གཅིག་གིས་སོ། །སྐྱེ་བས་རྟོགས་དཀའ་བའི་རྐྱེན་རྣམས་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་ཡང་དེས་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཏེ།
དོན་གཉིས་ཀྱིས་སོ། །གནས་པས་རྟོགས་དཀའ་བ་ནི། རྣམ་པར་གནས་པ་མེད་ཀྱང་གནས་པར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ་དོན་གསུམ་གྱིས་སོ། །འབྱུང་བས་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་ནི་རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུ་འབྱུང་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དཀའ་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་བཞིས་སོ། །ཡང་རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་
སྐྱེ་བ་སྐད་ཅིག་མ་ཡང་ཡིན་ལ། གནས་པར་ཡང་དམིགས། རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་གཡོ་བ་མེད་པའི་རྐྱེན་ལས་འབྱུང་བ་ཡང་ཡིན་ལ། ནུས་པའི་རྐྱེན་ལས་བྱུང་བར་ཡང་དམིགས། རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་སེམས་ཅན་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ལ་སེམས་ཅན་དུ་ཡང་དམིགས། རྐྱེན་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 162b
སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་བྱེད་པ་པོ་མེད་པ་ཡང་ཡིན་ལ། ལས་དང་འབྲས་བུ་ཆུད་མི་ཟ་བར་ཡང་དམིགས། བྱེད་པ་པོ་མེད་ཀྱང་ལས་དང་། བྱེད་པ་དང་། དེའི་འབྲས་བུ་ལ་སྤྱོད་པ་ཡང་ཡོད་དེ། །འདི་ནི་འདིར་ལས་དང་འབྲས་བུ་ཆུད་མི་ཟ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མ་
ཡིན་གཉི་ག་ལས་མ་ཡིན། རང་གི་བྱེད་པ་དང་གཞན་གྱི་བྱེད་པ་དང་། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་རྟོགས་དཀའོ། །ཆོས་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་མ་བྱས་པ་སྟེ། གང་གིས་བྱེད་པ་དེ་མ་སྐྱེས་ཏེ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱིས་ཀྱང་མ་བྱས་པ་སྟེ། རྐྱེན་རྣམས་བྱེད་པ་པོ་
མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་གས་ཀྱང་མ་བྱས་པ་སྟེ། རྒྱུ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་གིས་བྱེད་པ་དང་། གཞན་གྱིས་བྱེད་པ་དང་། རྒྱུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་རྐྱེན་རྣམས་འབྲས་བུ་སྐྱེད་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམས་གྲངས་གཞན་དུ་ན། བདག་ཉིད་ཀྱིས་མ་
བྱས་པ་ནི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་གྱིས་མ་བྱས་པ་ནི་རྐྱེན་ཡོད་ཀྱང་ས་བོན་མེད་ན་མི་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་གས་མ་བྱས་པ་ནི་དེ་གཉི་ག་གཡོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུ་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་ས་བོན་དང་རྐྱེན་རྣམས་ལས་ནུས་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་
ཡང་རང་གི་ས་བོན་ལས་ཏེ་གཞན་ལས་མིན། དེ་ལ་ལྟོས་ཕྱིར་རང་གིས་བྱས་མ་ཡིན། །གཡོ་བ་མེད་ཕྱིར་གཉིས་ཀྱིས་མ་བྱས་ལ། །དེ་ནི་ནུས་པས་རྒྱུ་མེད་འབྱུང་མ་ཡིན། །བདག་ལས་མ་ཡིན་གཞན་ལས་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བས་མུ་རྣམ་པ་གཉིས་སྤོང་ན་ཡང་། རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་
ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་རྟོགས་དཀའ་བར་གྱུར་པ་ན། གང་དུ་མུ་བཞི་ཆར་སྤང་བ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཏེ། དེ་བས་ན་འདི་མཆོག་ཏུ་རྟོགས་དཀའ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཇི་ལྟ་བུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། ཕྱིའི་ལོ་ཏོག་འབྱུང་བའི་
རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། འཇིག་པ་དང་ཆགས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། ཟས་ཀྱིས་བསྟེན་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པས་འགྲོ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། རྣམ་པར་དག་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། མཐུ་སྟོབས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཀྱང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བར་བལྟ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 163a
བར་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མིང་དང་གཟུགས་ལ་བརྟེན་ནས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱི་དབང་
དུ་བྱས་པ་སྟེ། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཕྱིའི་ལོ་ཏོག་འབྱུང་བའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བོན་ལ་བརྟེན་ནས་མྱུ་གུ། མྱུ་གུ་ལ་བརྟེན་ནས་སྡོང་བུ་སྟེ། དེ་བཞིན་དུ་སྦུ་གུ་དང་། འདབ་མ་དང་། མེ་ཏོག་དང་། འབྲས་བུ་རྣམས་ཀྱང་
སྦྱར་བར་བྱའོ། །འཇིག་པ་དང་ཆགས་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་ལས་ཀྱི་དབང་ལ་བརྟེན་ནས་ས་ཆེན་པོ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཟས་ཀྱིས་བསྟེན་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཟས་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་
རྣམས་ཁམས་གསུམ་ན་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པའི་འགྲོ་བ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལེགས་པར་སྤྱད་པ་དང་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བདེ་འགྲོ་དང་། ངན་འགྲོར་འགྲོ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་དག་པའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི། ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་འབྱུང་བ་ནས། མཐོང་བའི་ལམ་དང་བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱིས་རིམ་གྱིས་དགྲ་བཅོམ་པ་ཐོབ་པའི་བར་དང་། གཞན་གྱི་སྒྲ་ལ་བརྟེན་ནས་ནང་དུ་ཚུལ་བཞིན་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་ལྟ་བ་
དང་ཟག་པ་ཐམས་ཅད་ཟད་པའི་བར་དུའོ། །མཐུ་སྟོབས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཐོས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་རྣམས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་འདི་དག་གི་འདུ་བྱེད་རྣམས་རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་
རྒྱ་ཆེར་རྟོགས་པར་བྱའོ། །རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་སོ་སོར་མི་མཐུན་པས་ཇི་ལྟ་བུ། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། སོ་སོར་མི་མཐུན་པ་དང་། རྣམ་པར་བྱུང་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། སོ་སོར་མི་མཐུན་པས་ཀྱང་རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་ཀུན་དུ་སྐྱེ་བ་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། སོ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 163b
སོར་མི་མཐུན་པ་བསྟན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། སོ་སོར་མི་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྱུང་བའི་རིམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྟོན་ཏོ། །རྒ་ཤི་དང་། རྒ་ཤི་
ཀུན་འབྱུང་བ་དང་། རྒ་ཤི་ཀུན་འགོག་པ་དང་། རྒ་ཤི་འགོག་པར་འགྲོ་བའི་ལམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་སྟེ། སོ་སོར་མི་མཐུན་པར་བསྟན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་མ་རིག་པ་འགགས་པས་འདུ་བྱེད་འགག་ཅེས་པ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་
ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་སྟོན་ཏོ། །གང་མེད་ན་རྒ་ཤི་མི་འབྱུང་བ་དང་། གང་འགགས་ན་རྒ་ཤི་འགག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སོ་སོར་མི་མཐུན་པར་སྟོན་ཏོ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་ནི་རྐྱེན་སོ་སོ་ལས་རབ་ཏུ་སྐྱེས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་
གཅིག་མ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །བདག་ལ་རྒྱུ་མེད་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་རྒྱུར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་རྐྱེན། རྐྱེན་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་རྐྱེན་དུ་བརྟག །རྒྱུ་དང་། དེ་མ་ཐག་པ་དང་། དམིགས་པ་དང་། བདག་པོས་ཀྱང་རྐྱེན་དུ་བལྟ་བར་
བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྐྱེན་ནོ། །ཆོས་བདག་གི་རྒྱུར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྒྱུའི་རྐྱེན་གང་། ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་། དགེ་བའི་བག་ཆགས་སོ། །ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་གོ་རིམས་སོམོ། །ཀུན་དུ་
ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་སྐྱེ་བས་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུའི་རྐྱེན་ནོ། །མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱིས་ཏེ། ཕྱི་མ་
ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཞན་གྱི་རྒྱུའི་རྐྱེན་དུ་བལྟའོ། །མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནི་ཚེ་དེའི་འཇུག་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པའི་བག་ཆགས་བསྒོས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བག་ཆགས་ནི་ཐར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 164a
རྣམས་ཀྱི་བག་ཆགས་སུ་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། །དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་བག་ཆགས་ནི་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཆོས་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །ཡང་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་
དང་། གྲོགས་དང་། མཐུན་པར་རྟོགས་པ་དང་། རྒྱས་པ་དང་། བར་དུ་གཅོད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་འཛིན་པས་ཀྱང་རྒྱུའི་རྐྱེན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཡང་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་རྒྱུ་དྲུག་པོ་དག་རྒྱུའི་རྐྱེན་དུ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་བྱེད་རྒྱུ་རྣམས་སུ་རྣམ་པར་
གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཚིག་ལྷག་མ་རྣམས་ནི་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་དང་། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། སྐལ་བ་མཉམ་པ་དང་། ཀུན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུ་རྣམས་སུ་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཇི་ལྟ་བུ།
བྱེད་རྒྱུ་སྟེ་རྒྱུ་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །རྒྱུའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བྱེད་པའི་རྒྱུར་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར། རྒྱུ་ཐམས་ཅད་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ནང་དུ་འདུས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གྲོགས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སོ་སོར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །བྱེད་པའི་
རྒྱུའི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཚོགས་པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་གང་བསྟན་པ་དེ་ནི་དཔེ་ཙམ་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཕྱོགས་འདིས་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་རང་བཞིན་ཅན་གཞན་ལ་ཡང་མངོན་པར་བརྟག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཇི་ལྟ་བུ། འབྱུང་བའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན་མིག་ལ་སོགས་པ་ཚོགས་
པ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལས་འབྲས་བུ་མ་བྱུང་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན། སེམས་ཅན་འབྱུང་པོ་རྣམས་དང་། འབྱུང་པོ་ཚོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་ཟས་ལྟ་བུའོ། །དེའི་སྟོབས་སྐྱེ་བའི་རྒྱུན་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟེན་པའི་བྱེད་
རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན། སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་ལྟ་བུའོ། །ལྟུང་བའི་གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན། གཟུགས་ཀྱི་སྒྲོན་མ་ལྟ་བུའོ། །བསྒྲིབས་པ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འགྱུར་བའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན་ཤིང་གི་མེ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་རྒྱུད་གཞན་དུ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 164b
འགྱུར་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲལ་བའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན། བརྔ་བར་བྱ་བའི་ཟོར་བ་ལྟ་བུའོ། །སྦྲེལ་པ་གཉིས་སུ་མེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསྒྱུར་བའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན། གསེར་ལ་སོགས་པ་བཟོའི་གནས་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་ཆ་ཤས་ཡུལ་གཞན་དུ་འཕོ་བར་
བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ཆེས་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན་མེའི་དུ་བ་ལྟ་བུའོ། །དེས་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡིད་ཆེས་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན། སྒྲུབ་པའི་དམ་བཅའ་དང་། གཏན་ཚིགས་དང་། དཔེ་རྣམས་ལྟ་བུའོ། །དེས་ཡང་དག་པར་ངེས་པར་འབྱེད་
པའི་ཕྱིར་རོ། །འཐོབ་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ལྟ་བུའོ། །དེས་འཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དཔེར་ན། མིང་དང་མཚན་མ་དང་མཐོང་བ་ལྟ་བུའོ། །མིང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མཚན་མར་འཛིན་པར་མངོན་པར་ཞིན་ནས་རྗེས་སུ་ཐ་སྙད་འདོགས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །ལྟོས་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་གང་ལ་ལྟོས་ནས་གང་དོན་དུ་གཉེར་བ་འབྱུང་བ་སྟེ། དཔེར་ན་བཀྲེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཟས་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལ་འདོད་པ་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཕེན་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་རྒྱང་རིང་བའི་རྐྱེན་ཏེ། དཔེར་ན་རྒ་ཤིའི་མ་རིག་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་
བ་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་འབྱུང་བ་འཕེལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་པར་གྲུབ་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་ཉེ་བའི་རྐྱེན་ཏེ། །དཔེར་ན་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་མ་རིག་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་སྐྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དེ་ལས་གཞན་པའི་
རྐྱེན་ཏེ། དཔེར་ན་ལོ་ཏོག་འབྱུང་བའི་ཞིང་དང་ཆུ་དང་། ལུད་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུའོ། རང་གི་ས་བོན་ལས་བྱུང་བ་སྟོབས་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཆུད་པར་བྱེད་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་མཐུན་པའི་རྐྱེན་ཏེ། དཔེར་ན་རྒྱལ་པོ་མཉེས་པར་བྱ་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ལེགས་པར་བརྟེན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེའི་རྗེས་
སུ་མཐུན་པ་འགུགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སོ་སོར་ངེས་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་དེ་རྐྱེན་སྣ་ཚོགས་ཏེ། དཔེར་ན་འགྲོ་བ་ལྔ་པོ་དག་གིས་འགྲོ་བ་ལྔའི་རྐྱེན་ལྟ་བུའོ། །རང་བཞིན་ཐ་དད་པས་འབྲས་བུ་གཞན་དང་གཞན་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་རྐྱེན་ཚོགས་པ་སྟེ། དཔེར་ན་རྣམ་པར་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 165a
ཤེས་པའི་དབང་པོ་མ་ཉམས་པ་དང་། ཡུལ་ཡང་སྣང་བ་དང་། དེ་སྐྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་ཉེ་བར་གནས་པ་ལྟ་བུའོ། །རང་གི་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལ་རྒྱུ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་མཐུན་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་བར་ཆད་བྱེད་པ་སྟེ་དཔེར་ན་ལོ་
ཏོག་ལ་སེར་བ་ལྟ་བུའོ། །གེགས་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་མཐུན་པ་མ་ཡིན་པའི་བྱེད་རྒྱུ་ནི་བར་ཆད་བྱེད་པ་སྟེ་དཔེར་ན་བར་ཆད་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་མེད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །གྲོགས་ཀྱི་ཇི་ལྟ་བུ་ཆོས་གང་དག་གྲོགས་ཡོད་ན་འབྱུང་གི་གང་ཡང་རུང་བ་མ་ཚང་ན་
མ་ཡིན་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འབྱུང་བ་རྣམས་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་མཐུན་མཐུན་དུ་སྦྱར་གྱི་ཚོགས་པ་ཐམས་ཅད་དང་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ལས་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དག་གདོན་མི་ཟ་བར་འབྱུང་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་ན་
གང་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེ་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་འབྱུང་སྟེ། གང་ལ་རུང་བ་ཞིག་མེད་ན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །མཐུན་པར་རྟོགས་པས་ཇི་ལྟ་བུ། ཆོས་གང་དག་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བས་དམིགས་པ་མཐུན་པར་རྟོགས་ཀྱི། གང་ཡང་རུང་བ་མ་ཚང་ན་མ་ཡིན་པ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་
བྱུང་བ་རྣམས་སོ། །དེ་ལྟར་གྲོགས་སུ་ངེས་པ་ལ་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །འབྱུང་བ་དང་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དཔེར་བརྗོད་པ་ཙམ་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ནི་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །
གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ན་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་རྒྱུ་ལོགས་ཤིག་ཏུ་གཞག་ཏུ་མེད་པར་འགྱུར་ཏེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་རྒྱུའི་ནང་དུ་འདུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དོན་གཞན་གྱིས་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་གང་དག་
ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བའི་དམིགས་པ་མཐུན་པར་རྟོགས་ཀྱི་གང་ཡང་རུང་བ་མ་ཚང་ན་ནི་མ་ཡིན་པས་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་རྒྱུ་རྣམ་པར་གཞག་སྟེ། དེས་ན་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ཙམ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་སོ། །རྒྱས་པས་ཇི་ལྟ་བུ། སྔོན་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 165b
བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཆོས་རྣམས་གོམས་པ་རྣམས་ཕྱི་མའི་མཐར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་རྒྱས་པར་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་པའོ། །སྔོན་གོམས་པར་བྱས་པ་རྣམས་ཏེ། སྔོན་ཀུན་དུ་སྤྱད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཕྱི་མའི་མཐར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཤིན་ཏུ་
རྒྱས་པ་དང་། མཆོག་ཏུ་རྒྱས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དེ་དག་གིས་སྔོན་ཡོངས་སུ་གསོས་པ་རྣམས་ཏེ། དེའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་མ་འོངས་པའི་དུས་ན་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་འབྱུང་བར་བལྟའོ། །དེ་ལྟར་སྐལ་བ་མཉམ་པའི་རྒྱུ་འདི་ནི་འདྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་རྒྱས་པར་བྱེད་པའི་
རྒྱུ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །བར་དུ་གཅོད་པས་ཇི་ལྟ་བུ། གང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་རྒྱུད་ཐག་བསྲིང་བའི་ཕྱིར་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡང་རུང་བའི་རྒྱུན་རྒྱས་པར་ལྡན་པར་བྱེད་པའོ། །ཀུན་དུ་འགྲོ་བའི་རྒྱུ་ནི་འདྲ་བར་བྱེད་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདོད་ཆགས་
ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་གོམས་པས་ཞེ་སྡང་ལ་སོགས་པའི་རྒྱུན་ཀྱང་རྒྱས་པར་བསྟན་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དམ་དུ་འཆིང་བར་བྱེད་པས་ན་ཐར་པ་ཐོབ་པའི་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཕྱིར། རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཡོངས་སུ་
འཛིན་པས་ཇི་ལྟ་བུ། ལུས་ཡོངས་སུ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་མི་དགེ་བ་དང་། དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྒྱུ་ནི་ཕྱི་མ་ལས་གཅིག་ཏུ་མི་འདྲ་བ་མ་བསྒྲིབས་ལ་ལུང་དུ་མི་སྟོན་པར་ལུས་སུ་བསྡུས་པ་སྟེ། རྣམ་པར་སྨིན་པ་འཕེན་པའི་ཕྱིར། ཡོངས་
སུ་འཛིན་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་བཟུང་བ་ནི། ཟག་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ནི་ཟག་པ་སྐྱེ་བ་དང་། མི་མཐུན་པས་འཕེན་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་མ་ཐག་པས་ཇི་ལྟ་བུ། རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བར་ཆད་མེད་པ་དང་མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ལས། སེམས་དང་
སེམས་ལས་བྱུང་བ་འབྱུང་བའི་དེ་མ་ཐག་པས་ཀྱང་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བར་ཆད་མེད་པ་ནི་གདོན་མི་ཟ་བར་སྐད་ཅིག་གི་བར་མེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། འོན་ཀྱང་སེམས་གཞན་གྱི་བར་ཆད་མེད་པ་ཡང་འདིར་བར་ཆད་མེད་པར་བལྟ་བར་བྱ་སྟེ། གཞན་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 166a
དུ་ན་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སེམས་ནི་སེམས་མེད་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལས་ལངས་པའི་སྙོམས་འཇུག་གི་སེམས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་དུ་མི་འགྱུར་བར་རིགས་ན་འགྱུར་བས། དེའི་ཕྱིར་རྒྱུད་གཅིག་ལ་ཕྱི་མའི་སེམས་དང་སྔ་མའི་སེམས་ཀྱི་བར་དུ་
སེམས་གཞན་གྱིས་བར་དུ་མ་ཆོད་པ་ནི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ནོ། །སེམས་ལ་ཇི་ལྟ་བར་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱང་དེ་བཞིན་རིག་པར་བྱའོ། །མཐུན་པ་དང་མི་མཐུན་པ་ལས་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་དེ་མ་ཐག་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་དགེ་བ་རྣམས་
ནི་མཐུན་པའི་དགེ་བ་རྣམས་ཀྱི་དང་། མི་མཐུན་པ་མི་དགེ་བ་རྣམས་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་རྣམས་ཀྱང་རང་གཞན་གྱི་རྣམ་པ་རྣམས་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་
རྣམས་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་དང་། གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཏོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་སོ་སོར་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་ལ་
སོགས་པ་དེ་མ་ཐག་ཏུ་འབྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་ཏོ་ཞེས་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཅི་སེམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་སེམས་ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའམ། འོན་ཏེ་ངེས་པ་ཡོད་ཅེ་ན། ངེས་པ་ཡོད་ཅེས་བྱ་སྟེ། སེམས་འདིའི་འོག་ཏུ་སེམས་འདི་དང་འདི་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བརྗོད་ན་ནི་བརྗོད་པ་མང་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་
བས་ན་ཕྱིར་སེམས་འབྱུང་བའི་མཚན་ཉིད་ཙམ་རྣམ་པར་གཞག་གོ། འདི་ལྟར་སྟོབས་བཅུས་སེམས་འབྱུང་བར་རིག་པར་བྱའོ། །འདྲིས་པའི་སྟོབས་དང་། འདུན་པའི་སྟོབས་དང་། སྦྱོར་བའི་སྟོབས་དང་། སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སྟོབས་དང་། འཕེན་པའི་སྟོབས་དང་། རྒྱུའི་
སྟོབས་དང་། ཡུལ་གྱི་སྟོབས་དང་། དྲན་པའི་སྟོབས་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སྟོབས་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སོ། །འདྲིས་པའི་སྟོབས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། ཆུང་ངུ་དང་འབྲིང་དང་ཆེན་པའོ། །སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། གནས་པ་དང་། ལྡང་བའི་རྒྱུ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 166b
རྣམས་མི་མངོན་པའི་ཕྱིར་ཆུང་ངུའོ། །མངོན་པ་ལེགས་པར་མ་འདྲིས་པའི་ཕྱིར་འབྲིང་པོའོ། །ལེགས་པར་འདྲིས་པའི་ཕྱིར་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལ་འདྲིས་པ་ཆུང་ངུའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་བསམ་གཏན་དང་། གཟུགས་མེད་པ་རྣམས་ལ་མཐར་གྱིས་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འབྲིང་ནི་གཅིག་
གིས་བར་དུ་ཆོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཐོད་རྒལ་དུ་སྙོམས་པར་འཇུག་གོ། །ཆེན་པོས་ནི་ཇི་ལྟར་འདོད་པའམ་ཐམས་ཅད་ལ་ཐོད་རྒལ་དུ་ཞུགས་ནས་ལུགས་དང་མཐུན་པ་དང་། ལུགས་དང་མི་མཐུན་པར་སྙོམས་པར་འཇུག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །འདུན་པའི་སྟོབས་ནི་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ཐོབ་པས་
བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ལ། གལ་ཏེ་འདོད་ན་བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་ས་པ་ལས་ལྡང་བའི་སེམས་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །གཞན་དུ་འདོད་ན་ཡང་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དེ་དགེ་བའམ། མ་བསྒྲིབས་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་མངོན་དུ་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཞན་རྣམས་ལ་ཡང་
རྒྱ་ཆེར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །སྦྱོར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་དགེ་བ་ཉིད་ཀྱི་མཇུག་ཐོགས་སུ་ཐོག་མ་ཁོ་ནར་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་སེམས་འབྱུང་ངོ་། །མི་ལྕོགས་པ་མེད་པའི་དགེ་བའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་དངོས་གཞིའོ། །དངོས་གཞིའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་བསམ་གཏན་གཉིས་པའི་
ཉེར་བསྡོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནས་རྒྱ་ཆེར་སྲིད་པའི་རྩེ་མོའི་བར་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི། དག་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་སེམས་རེས་འགའ་ནི་དག་པ་གཉིས་སྐྱེའོ། །རེས་འགའ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནོ། །འཕེན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་
ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལངས་ནས་རྒྱུ་བ་ན། ཇི་སྲིད་དུ་དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བས་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་མཉམ་པར་བཞག་པའི་ས་པའི་སེམས་དང་། མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་སྐད་ཅིག་འདྲེན་པར་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ། །དེ་དང་མི་མཐུན་པ་ཉོན་
མོངས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་ནི་རྒྱུ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཀུན་དུ་འབྱུང་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་གལ་ཏེ་གདོན་མི་ཟ་བར་ཡོངས་སུ་ཉམས་པར་འགྱུར་བའི་སྒྲིབ་པ་སྔོན་བསགས་པར་གྱུར་པའོ། །ཡུལ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་འདོད་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 167a
ཆགས་ལ་སོགས་པ་ཉོན་མོངས་པ་འབྱུང་བ་དང་མཐུན་པ་སྡུག་པ་ལ་སོགས་པ་མཚན་མའི་སྟོབས་ཤས་ཆེ་བའི་ཡུལ་སྣང་བར་གྱུར་པའོ། །དྲན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི། གལ་ཏེ་དྲན་པའི་ཀུན་དུ་རྟོག་པ་དག་གིས་འདས་པའི་ཡུལ་ལ་འཕྲོས་པར་བྱེད་པའོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་
པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་གལ་ཏེ་སྤྱོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྡུག་པའི་མཚན་མ་གང་ཡང་རུང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་གསར་དུ་འཆི་བའི་སེམས་རྣམ་པ་དགུ་སྟེ། ལུས་ལ་སྲེད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཁམས་གསུམ་དུ་སོ་སོར་འདོད་པ་དང་། གཟུགས་
དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པ་དག་གོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་ཁམས་ནས་ཤི་འཕོས་ནས། འདོད་པའི་ཁམས་ཉིད་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ལུས་ལ་སྲེད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ནི་འཆི་བའི་སེམས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །འདོད་པའི་ཁམས་སུ་ཤི་འཕོས་ནས་གཟུགས་
དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སེམས་ནི་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་འཆི་བའི་སེམས་སུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་བཞིན་དུ་གཟུགས་དང་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་ནས་ཤི་འཕོས་ནས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་སྐྱེ་བའི་སེམས་ཀྱང་དྲུག་ཏུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཡུལ་ལ་
སྲེད་པ་དེ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་དང་། དམིགས་པ་ལ་མི་སྤྱོད་པ་དང་། བསྒྲིབས་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའོ། །ལུས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་འདིའི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་ཡོངས་སུ་མི་གཅོད་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེའི་དབང་གིས་དེ་མ་ཐག་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་བར་མ་དོར་སྲིད་པར་ཉིང་
མཚམས་སྦྱོར་བའོ། །འཕགས་པ་འདོད་ཆགས་དང་མ་བྲལ་བ་རྣམས་ནི་འཆི་བའི་དུས་ཇི་སྲིད་དུ་འདུ་ཤེས་མི་གསལ་བའི་གནས་སྐབས་སུ་མ་གྱུར་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྲིད་པ་དེ་ཀུན་དུ་འབྱུང་ངོ་། །དེ་དག་ནི་དེ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་ནས་གཉེན་པོར་ཚར་གཅོད་དོ། །འཕགས་པ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་
བ་རྣམས་ནི་མ་སྤངས་སུ་ཟིན་ཀྱང་གཉེན་པོའི་སྟོབས་ཆེ་བས་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་ངོ་། །དེའི་བག་ལ་ཉལ་གྱི་དབང་གིས་ནི་ཉིང་མཚམས་སུ་སྦྱོར་རོ། །བར་མ་དོའི་སྲིད་པར་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་སྐད་ཅིག་མ་ནི། རྟག་ཏུ་མ་བསྒྲིབས་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཉིད་དེ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ཡིན་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 167b
པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དགེ་བ་དང་། མི་དགེ་བ་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཇི་ལྟར་མཐུན་མཐུན་དུ་སྦྱར་ཏེ། འཆི་འཕོ་བའི་སེམས་མ་གཏོགས་པའོ། །བར་མ་དོའི་འཆི་འཕོ་བའི་སེམས་ནི་རྟག་ཏུ་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ཏེ། འཆི་བའི་སྲིད་པ་བཞིན་ནོ། །སྐྱེ་བའི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་
ནི་རྟག་ཏུ་མ་བསྒྲིབས་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྨོན་ལམ་གྱི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེ་བ་རྣམས་ཀྱི་འཆི་བའི་སེམས་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་གཅིག་ཏུ་དགེ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་མ་ཐག་པའི་རྐྱེན་གྱི་སྐབས་རྫོགས་སོ།། །།དམིགས་པས་
ཇི་ལྟ་བུ། ཡུལ་ཡོངས་སུ་ཆད་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཡུལ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཡུལ་ལ་བཀྲ་བར་འཛིན་པ་མེད་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཡུལ་ལ་བཀྲ་བར་འཛིན་པའི་དམིགས་པ་དང་། དངོས་པོ་དང་བཅས་པའི་ཡུལ་གྱི་དམིགས་པ་དང་། དངོས་པོ་མེད་
པའི་ཡུལ་གྱི་དམིགས་པ་དང་། ཀུན་བརྟགས་པའི་ཡུལ་གྱི་དམིགས་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དམིགས་པ་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པའི་དམིགས་པས་ཀྱང་དམིགས་པའི་རྐྱེན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་
ཡུལ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་པོ་དག་གིས་དམིགས་པ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལྔ་པོ་དག་གི་ཡུལ་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའི་དམིགས་པ་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་སྟེ། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཡིད་ཀྱི་
རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཡུལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་བཀྲ་བར་འཛིན་པ་མེད་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མིང་ལ་མ་བྱང་བ་རྣམས་ཀྱི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དམིགས་པ་སྟེ། མིང་ལས་ཡི་གེར་བྱེད་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་ལ་བཀྲ་བར་འཛིན་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལས་
བཟློག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དངོས་པོ་དང་བཅས་པའི་ཡུལ་གྱི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ལྟ་བ་དང་། ང་རྒྱལ་དང་། དེ་ལ་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་མ་གཏོགས་པར་དེ་ལས་གཞན་བདག་གི་དམིགས་པའོ། །དངོས་པོ་མེད་པའི་ཡུལ་གྱི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་གཏོགས་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 168a
པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་སྟེ། བདག་གཞི་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དངོས་པོ་དང་བཅས་པའི་ཡུལ་གྱི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཟག་པ་མེད་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། སྐལ་བ་མི་མཉམ་པའི་ཁམས་དང་། ས་གཞན་ལ་མ་འོངས་པའི་དམིགས་པ་གཞི་གཏན་ལ་འབེབས་
པ་མེད་པ་མ་གཏོགས་པར་དེ་ལས་གཞན་པ་དག་གི་དམིགས་པའོ། །ཀུན་བརྟགས་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་སྟེ། རང་གིས་ཀུན་བརྟགས་པ་ཙམ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་
རྣམ་པར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མི་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །ཐོགས་པ་དང་བཅས་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་མ་སྤངས་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །ཐོགས་པ་
མེད་པའི་དམིགས་པས་ཀྱང་དམིགས་པའི་རྐྱེན་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་སྤངས་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །དམིགས་པའི་རྐྱེན་གྱི་རྣམ་པར་ངེས་པ་ནི། མཚན་ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། གཞག་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། སྤངས་པས་
ཀྱང་དམིགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དོན་གང་དེར་སྣང་བའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་དང་། དེ་དག་བྱུང་ནས་ཀྱང་དོན་དེ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། ཐ་སྙད་འདོགས་པ་དང་། སོ་སོ་རང་གིས་རིག་པར་
འགྱུར་བ་ནི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དོ། །རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། མེད་པའི་དམིགས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པ་དང་། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། རྨི་ལམ་དང་། གཟུགས་བརྙན་དང་། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་
པའི་དམིགས་པའོ། །ཡོད་པ་དག་གི་དམིགས་པ་ནི། དེ་ལས་གཞན་པ་དག་གི་དམིགས་པའོ། །དམིགས་པ་མེད་པའི་དམིགས་པ་ནི། གཟུགས་དང་། སེམས་དང་ལྡན་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། འདུས་མ་བྱས་སོ། །དམིགས་པ་དང་བཅས་པའི་དམིགས་པ་ནི། སེམས་དང་སེམས་ལས་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 168b
བྱུང་བའི་ཆོས་རྣམས་སོ། །ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་བའོ། །ལོག་པ་ཉིད་དུ་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་ནོ། །ཡང་དག་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ལ་ལོག་པ་ཉིད་ཀྱང་མ་ཡིན་པའི་དམིགས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། མ་བསྒྲིབས་པའི་ལུང་དུ་མ་བསྟན་
པའོ། །ཚུལ་བཞིན་གྱི་དམིགས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་དགེ་བ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་དམིགས་པའོ། །ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་ལ། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་
དམིགས་པ་ནི། དེ་དག་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །འདྲ་བའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། རང་གི་ས་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་ས་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་
རྣམས་ཀྱི་ཟག་པ་མེད་པའོ། །མི་མཐུན་པའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མི་དགེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། ས་པ་གཞན་རྣམས་ཀྱི་ས་པ་གཞན་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་ཟག་པ་མེད་པ་དང་། ཟག་པ་དང་བཅས་པའོ། །སྣ་
ཚོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །གཅིག་པུའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མི་རྟོག་མི་དཔྱོད་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །འབྲལ་བ་མེད་པའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་
སྟེ། འདུ་ཤེས་མེད་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་དང་། ནམ་མཁའ་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །འབྲལ་བ་ནི་མེད་པར་གྱུར་པའོ། །གཞན་དུ་ན་འབྲལ་བ་ཆེན་པོ་ཉིད་ལ་བྱའོ། །བསྡུས་པ་ཕྲ་བའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་
ལྟ་སྟེ། ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །མཐར་ཕྱིན་པ་ཕྲ་བའི་དམིགས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ། འདུ་ཤེས་མེད། འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་པ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་དམིགས་པ་ནི་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །མདོ་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 169a
སྡེ་ཚིག་ལ་ཡོད་པའི་ཆོས་ཀྱི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གཙུག་ལག་རྣམས་ཀྱི་མིང་གི་ཚོགས་དང་། ཚིག་དང་། ཡི་གེའི་ཚོགས་རྣམས་སོ། །དོན་གྱི་དམིགས་པ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པ་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་གང་ཡིན་པའོ། །ཆུང་ངུའི་དམིགས་པ་ནི་
འདི་ལྟ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །རྒྱ་ཆེན་པོའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོའོ། །མཚན་མའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། ཞི་གནས་དང་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་རྣམས་སོ། །མཚན་མ་མེད་པའི་དམིགས་པ་ནི། འདི་ལྟ་སྟེ།
མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། སྲིད་པའི་རྩེ་མོའོ། །དེ་ཁོ་ནའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་ཉིད་དང་རྣམ་པ་བཅུ་དྲུག་པོ་དག་གི་དམིགས་པ་བདེན་པ་རྣམས་སོ། །གནས་པར་བྱ་བའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འགོག་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་སེམས་
དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །དབང་བསྒྱུར་བའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་ཐར་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་ཀྱང་མཐར་ཐུག་པའི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །སྐད་ཅིག་མའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མི་སློབ་པ་
རྣམས་ཀྱི་ཚེ་དེ་ཉིད་དོ། །རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་དམིགས་པ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དམིགས་པའོ། །གཞག་པས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་དམིགས་པས་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པས་སོ། །རྣམ་པ་བཞི་ཡོངས་སུ་འགྲུབ་
པའི་དམིགས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་མཐུན་པའི་རྒྱུ་དང་། དམིགས་པ་མེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དམིགས་པ་དང་། བསྒྲིབས་པ་མེད་པར་ཡང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་མེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཤེས་པ་གསུམ་གྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་འགྱུར་བས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་འཛིན་
པ་ཡང་ཡོངས་སུ་མ་གྲུབ་པའོ། །ཤེས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་ནི་དབང་གི་ཤེས་པ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ཤེས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་བཞིའི་དཔེར་བརྗོད་པ་ནི། ཡི་དགས་དུད་འགྲོ་མི་རྣམས་དང་། །ལྷ་རྣམས་ཇི་ལྟར་རིས་རིས་སུ། །དངོས་གཅིག་ཡིད་ནི་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 169b
ཐ་དད་ཕྱིར། །དོན་མ་གྲུབ་པར་འདོད་པ་ཡིན། །འདས་སོགས་དེ་བཞིན་རྨི་ལམ་དང་། །གཟུགས་བརྙན་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་ཡང་། །མེད་ཕྱིར་དམིགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །དེ་ནི་དམིགས་པར་རུང་བ་ཡིན། །དོན་ནི་དོན་དུ་འགྲུབ་གྱུར་ན། །ཤེས་པ་རྟོག་པ་མེད་མི་འགྱུར། །དེ་མེད་པས་ན་
སངས་རྒྱས་ཉིད། །ཐོབ་པར་འཐད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དབང་ཐོབ་དང་། །རྣལ་འབྱོར་པ་ལ་འདི་ལྟར་ཡང་། །མོས་པའི་དབང་གིས་ས་ལ་སོགས། །དངོས་པོ་དེ་ལྟར་དམིགས་པར་འགྱུར། འདི་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་གྲུབ་དང་། །བློ་ལྡན་ཞི་བ་ཐོབ་པ་ཡི། །ཆོས་ཀུན་ཡིད་
ལ་བྱེད་པ་ལ། །དེ་ལྟར་དོན་ནི་མི་སྣང་ཕྱིར། །མི་རྟོགས་ཤེས་པ་རྒྱུ་བ་ལ། དོན་ཀུན་སྣང་བ་མེད་ཕྱིར་ཡང་། །དོན་མེད་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱ། །དེ་མེད་པས་ན་རྣམ་རིག་མེད། །ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། །མཚན་ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། གཞག་པ་རྣམས་ཡང་དག་པ་
ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤོང་བས་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ཉན་ཐོས་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གནས་གྱུར་པ་སྟེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་གནས་གྱུར་པས་ནི། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དམིགས་པ་དག་ལས་རྣམ་པར་ཐར་གྱི། དེ་དག་ལ་དབང་འབྱོར་བ་ཐོབ་པར་ནི་མ་
ཡིན་ནོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་གནས་གྱུར་པས་ནི། གཉི་གའོ། །དམིགས་པའི་རྐྱེན་གཞུང་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ངེས་པ་རྫོགས་སོ།། །།བདག་པོས་ཇི་ལྟ་བུ། རྟེན་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། འཕེན་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། ཡུལ་ལ་
དབང་བྱེད་པ་དང་། སྐྱེ་བར་དབང་བྱེད་པ་དང་། གནས་པར་དབང་བྱེད་པ་དང་། འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དབང་བྱེད་པས་ཀྱང་བདག་པོའི་རྐྱེན་དུ་བལྟ་བར་
བྱའོ། །དེ་ལ་རྟེན་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི་ཆུའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ་སོགས་པའི་རྟེན་ལ་དབང་བྱེད་པས་བདག་པོའི་རྐྱེན་ཏོ། །སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ནི་སེམས་ཅན་གྱི་འཇིག་རྟེན་གྱིའོ། །འབྱུང་བ་རྣམས་ནི་འབྱུང་བ་ལས་གྱུར་པ་རྣམས་ཀྱིའོ། །དབང་པོ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 170a
ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འཕེན་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་ལས་ཀྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་འཕེན་པ་ལ་དབང་བྱེད་པས་བདག་པོའི་རྐྱེན་ཏོ། །སྔོན་གྱི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ལས་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པའོ། །ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སེམས་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་ལ་དབང་བྱེད་པས་བདག་པོའི་རྐྱེན་ཏོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་སེམས་ཀྱིའོ། །རེག་པ་ནི་ཚོར་བའིའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་མན་ཆད་ནི་དབང་པོ་ཉི་ཤུ་རྩ་གཉིས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱ་
སྟེ། བདག་པོར་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡུལ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཡིད་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་ཏེ། དེའི་དབང་གིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྐྱེ་བར་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཕོ་དང་
མོའི་དབང་པོ་སྟེ། དེའི་དབང་གིས་མངལ་དུ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་པར་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྲོག་གི་དབང་པོ་སྟེ། དེའི་དབང་གིས་རིས་མཐུན་པར་གནས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། བདེ་བ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་། ཡིད་བདེ་བ་དང་ཡིད་མི་
བདེ་བ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དབང་པོ་རྣམས་ཏེ། དེའི་དབང་གིས་སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་སོ་སོར་མྱོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། དད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། དྲན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོ་
རྣམས་ཏེ། དེ་དག་གིས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་གནོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་ཤེས་པ་ཀུན་ཤེས་པར་བྱེད་པའི་དབང་པོ་དང་། ཀུན་ཤེས་པའི་དབང་པོ་དང་། ཀུན་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པའི་དབང་པོ་ལ་རྣམ་པར་གཞག་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་དག་
གིས་བག་ལ་ཉལ་ལེགས་པར་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་རྟེན་མཚུངས་དང་དེ་མཚུངས། རྟེན་མཚུངས་དང་དེ་མཚུངས་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་རྟེན་མཚུངས་དང་དེ་མཚུངས་སུ་བརྟག །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མ་བྲལ་ཞིང་དེ་དང་འདྲ་བའི་དབང་པོའི་ཡུལ་ལ་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་བ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 170b
བྲལ་ཞིང་དེ་དང་འདྲ་བ་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་བས་ཀྱང་རྟེན་མཚུངས་དང་དེ་མཚུངས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་། གཟུགས་ཅན་གྱི་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལྔའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མ་བྲལ་ཞིང་དེ་དང་འདྲ་བའི་དབང་པོ་ཡུལ་ལ་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟེན་པ་
མཚུངས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་ཞིང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་འདྲ་བའི་དབང་པོའི་ཡུལ་རྣམས་ལ་དེ་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་ཞིང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དབང་པོ་དེ་ནི་རྟེན་པ་མཚུངས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གཉིས་པ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་བྲལ་ཞིང་དེ་དང་འདྲ་བ་རྒྱུན་
དུ་འབྱུང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་མཚུངས་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མི་ལྡན་པའི་དབང་པོའི་བདག་ཉིད་དང་འདྲ་བ་རྒྱུན་དུ་འབྱུང་ཞིང་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་དེ་མཚུངས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཕུང་པོ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་དབང་པོ་ལྔའི་མཚན་ཉིད་དོ། །གཟུགས་
ཅན་གྱི་ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་དེ་རྣམས་ཉིད་དོ། །བདག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཟིན་པ་ཟིན་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཟིན་པར་བརྟག །ཚོར་བ་འབྱུང་བའི་གནས་ཀྱི་གཟུགས་ནི་ཟིན་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །གཟུགས་
གང་ལ་བརྟེན་ནས་ཚོར་བ་འབྱུང་བ་དེ་ནི་ཟིན་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་། གནས་དང་བཅས་པའི་དབང་པོས་བསྡུས་པའོ། །ཁམས་དང་སྐྱེ་མཆེད་གཟུགས་ཅན་ལྔ་དང་། མིག་ལ་སོགས་པའོ། །བཞིའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་
དང་། རོ་དང་། རེག་བྱ་དབང་པོ་ལས་གཞན་དུ་མ་གྱུར་བའོ། །བདག་ལུས་ལ་དབང་བསྒྱུར་བ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་དབང་པོ་དང་། དབང་པོ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་དབང་པོར་བརྟག །ཡུལ་འཛིན་པར་དབང་བྱེད་པ་དང་། རིགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། རིས་
མཐུན་པར་གནས་པར་དབང་བྱེད་པ་དང་། དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བའི་ལས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པར་དབང་བྱེད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ལ་དབང་བྱེད་པས་ཀྱང་དབང་པོར་བལྟ་བར་བྱའོ། །
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 171a
དེ་ལ་ཡུལ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ནི་མིག་ལ་སོགས་པ་དྲུག་སྟེ། དེའི་དབང་གིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ལ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རིགས་ཀྱི་རྒྱུད་ལ་དབང་བྱེད་པ་ནི། ཕོ་དང་མོའི་དབང་པོ་སྟེ། དེ་ལས་བུ་དང་ཚ་བོ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་འབྱུང་
བའི་ཕྱིར་རོ། །ལྷག་མ་ནི་བདག་པོའི་རྐྱེན་དུ་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཚོར་བའི་ཕུང་པོ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཕུང་པོ་དང་། གཟུགས་དང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་། མིག་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། ལྕེ་དང་། ལུས་དང་། ཕོ་དང་། མོའི་དབང་པོའི་མཚན་
ཉིད་དང་། སྲོག་གི་དབང་པོ་དང་། དད་པ་དང་། བརྩོན་འགྲུས་དང་། དྲན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དབང་པོའི་མཚན་ཉིད་དང་གོ་རིམས་སོམོ། །ཁམས་བཅུ་གཉིས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང་། དབང་པོ་དང་རྣམས་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རྣམས་དང་། ནང་གི་རྣམས་སོ། །ཆོས་
ཀྱི་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །སྲོག་གི་དབང་པོ་དང་། བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་། དད་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔའོ། །བདག་དབང་བྱེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་
ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་བརྟག །སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཚོར་བ་ནི། སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན་ཏེ།
རང་གི་མཚན་ཉིད་ཁོ་ནས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དོ། །དེ་འབྱུང་བའི་རྒྱུར་གྱུར་པ་དབང་པོ་དང་། དོན་རྣམས་དང་དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་རྣམས་ནི་སྡུག་བསྔལ་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར། སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །
བདག་སྡུག་བསྔལ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་བརྟག །བདེ་བའི་ཚོར་བ་འགྱུར་བའི་མཚན་ཉིད་དང་། བདེ་བ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་འགྱུར་བ་རང་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 171b
གི་མཚན་ཉིད་དང་། དེ་ལ་ཡང་རྗེས་སུ་ཆགས་པས་སེམས་འགྱུར་བས་ཀྱང་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་བདེ་བའི་ཚོར་བ་དང་། དེ་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་ཆོས་རྣམས་འགྱུར་བས་ཡིད་མི་བདེ་བ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར། དེ་འགྱུར་བ་ནི་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་
ཡང་རྗེས་སུ་ཆགས་པས་སེམས་འགྱུར་བ་ནི། འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཇི་སྐད་དུ་ཞེ་ན། གནས་འགྱུར་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཞེས་གསུངས་པ་ལྟ་བུའོ། །ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་བདེ་བར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་
བསྔལ་ཉིད། འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་དུ་བརྟག །སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བའི་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་མྱོང་བར་འགྱུར་བའི་ཆོས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་
ཉིད་དང་། དེ་གཉི་གའི་གནས་ངན་ལེན་ཡོངས་སུ་འཛིན་པ་དང་། གཉི་ག་ལས་མ་ཐར་བ་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་བཅིངས་པས་གྲུབ་པ་དང་། བདེ་བ་མ་ཡིན་པས་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་བ་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཚོར་བ་ནི།
ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། །དེ་མྱོང་བར་བྱེད་པའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉིད་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་ལྡན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཉིད། དེ་གཉིས་ལས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བས་རེས་འགའ་ནི་བདེ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་བརྟེན། རེས་
འགའ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་སྐབས་ལ་བརྟེན་ཏེ། དུས་རྟག་ཏུ་སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་མི་རྟག་པས་རྗེས་སུ་བཅིངས་པས་གྲུབ་པ་དང་། བདེ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །
ཕུང་པོ་རྣམས་དང་། ཁམས་གསུམ་དང་། ཡིད་དང་། ཆོས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་རྣམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་གཉིས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །ཡིད་དང་ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་དང་། ཟག་པ་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། དེ་ལས་གཞན་པ་དག་གོ། །བདག་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 172a
སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན་བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པ་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པར་བརྟག །མི་དགེ་བ་དང་། དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ནི།
རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །མི་དགེ་བ་དང་། དགེ་བ་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་བཅས་པ་ནི་ཕྱི་མ་ལ་ཡོད་དེ། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེ་ནས་དེ་གཉིས་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཕུང་པོ་
རྣམས་དང་། ཁམས་བཅུ་དང་། རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདུན་དང་། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། ཆོས་ཀྱི་ཁམས་རྣམས་སོ། །སྐྱེ་མཆེད་བཞིའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །གཟུགས་དང་སྒྲ་དང་། ཡིད་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་དང་། ལུང་མ་བསྟན་དང་། ཟག་པ་མེད་པ་མ་གཏོགས་སོ། །བདག་
ལ་ཕུང་པོ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་བྱེད་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་སྨིན་པ་ནི་ཀུན་དུ་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་བཅས་པར་བལྟ་བར་བྱའོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལས་གཞན་
པ་ནི་འདིར་མིག་ལ་སོགས་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པ་དེས་འབྱུང་བར་བརྗོད་པ་ཐོབ་པ་དེ་དེ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཟས། ཟས་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་ཟས་སུ་བརྟག །འཇུ་བས་ཀྱང་འཇུ་བ་ལས་གྱུར་པ་དང་། ལམ་གྱི་ཟས་འཇུ་བའི་
དུས་ན་དབང་པོའི་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་གསོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གྱིས་ཀྱང་ཡུལ་ལས་གྱུར་པ་དང་། རེག་པའི་ཟས་ཏེ། ཡིད་དུ་འོང་བའི་ཡུལ་གྱི་གནས་ཀྱི་རེག་པས་ལུས་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་བས་ཀྱང་རེ་བ་ལས་གྱུར་པ་དང་། ཡིད་ལ་སེམས་པའི་ཟས་ཏེ། འདོད་པའི་
དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་བའི་རེ་བའི་དབང་གིས་ལུས་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལེན་པས་ཀྱང་ལེན་པ་ལས་གྱུར་པ་ཉིད་ནི་ཟས་སུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཟས་ཏེ། ཀུན་དུ་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཉེ་བར་ལེན་པའི་དབང་གིས་ལུས་གནས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་དང་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 172b
བྲལ་ན་ལུས་རུལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕུང་པོ་གསུམ་དང་། ཁམས་བཅུ་གཅིག་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལྔའི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་ཟས་ཀྱིས་གནས་པར་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་ཟས་རྣམ་པ་བཞི་པོ་འདི་དག་ནི་བསྡུས་ནས་རྣམ་པ་བཞིས་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །ཡང་ཟས་ནི་
མ་དག་པའི་ལུས་གནས་པར་བྱེད་པ་དང་། འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། མཐའ་དག་གི་འཆིང་བ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་མ་དག་པའི་གནས་སོ། །དག་པ་དང་མ་དག་པའི་ལུས་གནས་པར་བྱེད་པ་དང་། སློབ་པ་རྣམས་དང་། གཟུགས་དང་། གཟུགས་མེད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་
སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། འཆིང་བའི་ལྷག་མ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དག་པའི་ལུས་གནས་པར་བྱེད་པ་དང་། དགྲ་བཅོམ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། འཆིང་བ་ཐམས་ཅད་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པར་ཡང་བལྟ་བར་བྱའོ། །སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་མཐུ་ཆེན་པོ་ཐོབ་པ་རྣམས་ཀྱི་སྟེ། ཟས་ཀྱི་དབང་གིས་གནས་པ་ཀུན་དུ་སྟོན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་གོང་མ་དང་བཅས་པ་གོང་མ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་གོང་མ་དང་བཅས་པར་བརྟག །འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གིས་ཀྱང་གོང་མ་དང་བཅས་པར་བལྟ་
བར་བྱའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་། ཆོས་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་གཏོགས་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་མ་གཏོགས་པ་རྣམས་ཏེ། དེའི་མཚན་ཉིད་ནི་རྣམ་པར་དག་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཡིན་པས། དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཆོག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་རྫས་ངན་པར་
མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་ན་གོང་ན་མེད་པ། གོང་ན་མེད་པ་རྣམས་ནི་དུ། ཅིའི་ཕྱིར་གོང་ན་མེད་པར་བརྟག །འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གི་གོང་ན་མེད་པའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་གོ། །བདག་རྫས་མཆོག་ཏུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་སྤང་པའི་
ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་ཚུལ་འདིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་ཚུལ་ཚད་མེད་དོ། །ཡང་མདོར་བསྡུ་ན་ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གང་ཟག་ལ་བདག་མེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ངོ་བོ་ཉིད་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཀུན་
เล่ม ๑๓๕ · หน้า 173a
བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། རྣམ་པར་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །དེ་ལ་ཀུན་བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་གང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་
ལ་བདག་ཅེའམ། སེམས་ཅན་ནམ། སྲོག་གམ། སྐྱེ་བ་པོའམ། གསོ་བ་པོའམ། གང་ཟག་གམ། ཤེད་ལས་སྐྱེས་སམ། ཤེད་བུ་ཞེས་གང་ཀུན་དུ་བརྟགས་པའོ། །ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་མེད་པར་ཡང་བདག་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་གང་ཀུན་རྟོག་པའོ། །རྣམ་པར་
བརྟགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་གང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དེ་རྣམས་ཉིད་དོ། །གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་དེ་ཉིད་དེ། གང་དུ་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དེ་འབྱུང་བའོ། །ཆོས་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་
ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་གང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དེ་རྣམས་ཉིད་ལ་བདག་མེད་ཅིང་སེམས་ཅན་ནམ། སྲོག་གམ། སྐྱེ་བ་པོའམ། གསོ་བ་པོའམ། གང་ཟག་གམ། ཤེད་ལས་སྐྱེས་སམ། ཤེད་བུ་མེད་ལ་བདག་མེད་པ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི།
དངོས་པོ་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་དང་། མི་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། ཕུང་པོ་ལ་སོགས་པ་ལ་བདག་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་དང་། བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཡང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། རྣམ་པས་
རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། ལུས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། རྒྱུན་གྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་གང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་རྣམས་སོ་སོ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་དབང་དུ་བྱ་སྟེ། གཟུགས་དང་ཚོར་བ་ཞེས་
བྱ་བ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་པས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་གང་། ཕུང་པོ་དང་། ཁམས་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དེ་དག་ཉིད་ཀྱིས་རྫས་སུ་ཡོད་པ་དང་། བཏགས་པར་ཡོད་པ་དང་། ཀུན་རྫོབ་ཏུ་ཡོད་པ་དང་། དོན་དམ་པར་ཡོད་པ་དང་། གཟུགས་ཅན་དང་། གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། བསྟན་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด