དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཏཏྭ་སཾ་གྲ་ཧ་པཉྫི་ཀ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 213b
ཕྱུག་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་འབྱུང་པོ་དང་། གཟའ་ལ་སོགས་པས་ཟིན་པ་དང་། དབང་དུ་བྱེད་པ་དང་མངོན་སྤྱོད་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །བདེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སླུ་བའོ། །མཁའ་ལྡིང་སོགས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བའི་སོགས་པའི་སྒྲས་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་སྔགས་ཟློ་བ་གསུང་
ངོ་། །བྷ་ར་ཏ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གཞན་ཡང་རྣམ་པ་འདི་ཡིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་འདོན་པ་ནི་སྔར་བརྗོད་པའི་རིགས་མཐུན་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ།
བདེ་བར་གཤེགས་པས་འདོན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ད་ལྟར་བའི་འདོན་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་ལྟ་ན་ཇི་ལྟར་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་གསུང་རབ་ཡིན་པར་གྲུབ་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེས་གསལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་དེས་མངོན་
པར་གསལ་བའི་ངོ་བོ་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཡང་བདེ་བར་གཤེགས་པ་བྱེད་པ་པོ་དྲན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དོན་བརྗོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་དུ་བཤད་པར་ནུས་ཏེ། འདི་ལྟར་འདིར་ཡང་བྱེད་པ་དྲན་པའི་དོན་དུ་ཅིའི་ཕྱིར་འཆད་པར་མི་
བྱེད། འདི་སྙམ་དུ་གང་གིས་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་སངས་རྒྱས་པ་དེ་ལྟར་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། རིགས་པ་མཚུངས་ན་ཅིས་མི་འདོད། །ཅེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དོན་འདི་རིགས་པ་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་འདི་ཅིའི་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་པ་ཁས་ལེན་
པར་མི་འགྱུར། གང་གི་ཕྱིར་རིགས་པས་འཐད་པའི་དོན་ནི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པས་ཁས་མི་བླང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། སངས་རྒྱས་པ་རྟོག་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཁས་མི་ལེན་དུ་ཆུག་མོད་དེ་ལྟ་ནའང་ཁོ་བོ་ཅག་ཁྱེད་ལ་རིགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲའོ། །འདི་ཉིད་དེའི་ཚིག་གིས་
བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཐམས་ཅད་དུ་ནི་སྐྱེས་བུ་རྣམས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རིགས་པ་འདི་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་བཤད་པས་སོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཐམས་ཅད་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་དུ་རག་མོད་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 214a
ན་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་བདེན་པའི་དོན་ཅན་དུ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཚིག་གིས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་རིག་བྱེད་ཀྱི་
དོན་ལས་ལྡོག་པའི་བདག་མེད་པ་ལ་སོགས་པ་ཁྱོད་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འཐད་པ། བདེ་བར་གཤེགས་པ་ལ་སོགས་པའི་གསུང་རབ་དེ་དག་ལས་བསྟན་པ་དེ་བཞིན་དུ་རིག་བྱེད་ལ་ཡང་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་རེ་ཞིག་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས་ང་ནི་འདོད་པ་ལ་གནོད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འདི་
འགལ་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་དོན་དུ། གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་ན་ཡང་འདི་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་འདོད་པ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་མི་འགྲུབ་པོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། འདིར་མི་འདོད་པའི་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་འགྲུབ་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཐོག་མ་མེད་པ་ཉིད་
གྲུབ་པ་ན་ཤུགས་ཀྱིས་མ་བྱས་པ་ཉིད་དུ་འགྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་གི་ཕྱིར་བྱས་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཐོག་མ་མེད་པ་དེ་ལས་གལ་ཏེ་མ་བྱས་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་པར་སིག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་ཀྱང་འགྱུར་
རོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་འདི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བའོ། །གཞན་ལ་བརྟེན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུ་གཞན་གྱི་འདུ་བྱེད་པས་འཇུག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །གཞན་གྱི་འདུས་བྱས་ལས་བྱུང་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་འདུས་བྱས་པས་བྱུང་བ་དེ་དག་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །ཡང་ན་འདི་ལ་
གཞན་གྱི་འདུ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ངང་ཚུལ་ཡོད་པས་ནི་གཞན་གྱི་འདུས་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བའོ། །དེ་ལས་རང་གི་དོན་བརྗོད་པའི་དོན་དུ་ཡི་གེའི་སྐྱོན་སྦྱིན་པར་བྱའོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་གང་དག་རང་གི་སྣང་བ་བཀོད་པའི་བརྡའི་གྲུབ་པའི་མཐའ་ཅན་དེ་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་ཐོས་པའི་དོན་གྱི་རྣམ་
པར་རྟོག་པའི་དབང་གིས་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཉིད་དུ་ཇི་ལྟར་མཐོང་བར་འཇུག་པའི་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་རྣམས་ཀྱང་གཞན་གྱི་འདུ་བྱེད་པའི་སྟོབས་ཁོ་ནས་འཇུག་གོ། །ཐམས་ཅད་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་ཡིན་ལ་རག་མོད་ཅེ་ན། དེ་འདྲའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་འདྲའི་ཞེས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 214b
བྱ་བ་ནི་ལོག་པའི་དོན་སྲིད་པའོ། །འདས་དང་མ་འོངས་དུས་དག་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། དུས་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེས་བུ་ཐམས་ཅད་ལ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ནི་གཏན་ཚིགས་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་ལ་གནས་པ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཡིན་ལ་དེ་ཡང་མ་
བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལས། བཟློག་པ་ལྡོག་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྔར་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་བྱེད་འདོན་པར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །དཔེར་ན་བསྒྲུབ་བྱས་སྟོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ད་ལྟར་གྱི་དུས་སུ་མཐོང་བ་
བཞིན་ནོ། །ཐ་མལ་པའི་མི་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་དག་བསྒྲུབ་བྱས་སྟོང་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རིག་བྱེད་ཚིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། སྐྱེས་བུ་བསྟན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་ཅན་དང་ནི་དཔེ་དག་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྒྲུབ་བྱ་དང་ཆོས་ཅན་དང་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ཞེས་
བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ཇི་སྐད་དུ། རྟག་པའི་ངག་ལས་བྱུང་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ། རྟག་པའི་ངག་ལས་བྱུང་ཉིད་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཡང་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་དང་དཔེ་བསྒྲུབ་བྱས་སྟོང་པ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །ཆོས་ཅན་དང་
ནི་དཔེ་དག་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་འདི། རྟག་པའི་ངག་ལས་བྱུང་ཉིད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལྟོས་ནས་བདུན་པ་ཡིན་ནོ། །ངག་ལས་བྱུང་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་གྲུབ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །གཏན་ཚིགས་ཕྱི་མ་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱོན་དང་བྲལ་བའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་ཕྱིར། །
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་རྣམས་ལའོ། །ཡིད་མི་ཆེས་པས་བྱས་པའི་ཚིག་གིས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་དག་ངེས་པར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། སྐད་ཅིག་འཇིག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་
ཏེ། རེ་ཞིག་རྟག་པ་ཉིད་རང་གི་ངོ་བོས་གནོད་དོ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོའི་སྟོབས་ཀྱིས་ཞུགས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་ཁྱབ་པའི་སྐད་ཅིག་མ་འཇིག་པ་བསྒྲུབ་པ་ན། གང་འདི་ཐོས་པ་རྟོག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་དེ་ནི་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 215a
གསལ་བར་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་ངོ་བོ་སྨོས་པ་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་བསལ་བའི་དོན་དུའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེས་བྱས་བློ་གང་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ནི་ཡིད་མི་ཆེས་པས་བྱས་པའི་ཚིག་གིས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་
བྱ་བ་འདི་གཞི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ངེས་པར་རང་གི་ངོ་བོ་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ན་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐོས་པར་སྐྱེས་བུས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བདག་ནི་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། །མི་འཇིག་གོ། །སྐྱེ་བ་དག་འདི་མི་
འཇིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིག་བྱེད་ལས་འདོན་ཏོ། །སྐྱེས་བུ་འདི་ནི་བདག་སྟེ་སྔར་གོང་དུ་བདག་མེད་པ་གྲུབ་པ་ལ་གནོད་པ་བསྟན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་འདི་ངེས་པར་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ནི་བྱ་བ་ལ་འཇུག་པའི་ཚིག་ལ་བརྗོད་དོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་
གཅིག་གི་ཁྱད་པར་ཉིད་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །རིག་བྱེད་ཐམས་ཅད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདིར་སྐུལ་བར་བྱེད་པར་བསྐྱེད་པའི་བློ་ཕྱོགས་སུ་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དོན་གཞན་གྱི་རིག་བྱེད་ལ་གནོད་ན་ཡང་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལ་གནོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།
སྐྱོན་འདི་མེད་དེ་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་སྨོས་པས་འགའ་ཞིག་ཏུ་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ཐམས་ཅད་བརྗོད་ཀྱི། ཐམས་ཅད་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་འབྱུང་པོ་རྣམས་ལ་འཚེ་བར་མི་བྱའོ། །ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་འདི་སྐུལ་བར་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འཇུག་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་བཤད་པ་ལས་འདི་ལ་དོན་དང་དོན་མ་ཡིན་པ་གཉི་ག་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་གང་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་འགལ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་དེས་དོན་མེད་པ་མཚོན་པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་དོན་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་
ནོ། །གཞན་ཡང་བཤད་པ་ལས་གཞན་འདི་ཡང་བཤད་དེ། སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཚིག་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འགའ་ཞིག་འཁྲུལ་པ་ཡིན་གྱི། རིག་བྱེད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལོག་པ་ཉིད་ལ་ནི་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་ལ་སྐུལ་བ་ཁོ་ན་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་ལ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 215b
སོགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཏེ། སྣང་བར་གྱུར་པ་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་མིག་ལྟ་བུར་གནས་པས་སོ། །གཞན་སྐྱེས་བུས་བསྟན་པའི་ཚིག་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གྲུབ་པས་ཀྱང་འདི་ལྟར་རྒྱུ་ཉིད་གྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བཤད་དོ། །གང་གི་ཚེ་བྱེད་པ་པོ་མེད་
པ་དང་རྟག་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཡུལ་གྱི་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་གི་གནོད་པ་གསལ་བར་མཐོང་བ་དེའི་ཚེ་མེའི་སྦྱིན་སྲེག་གིས་མཐོ་རིས་སུ་འགྱུར་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གནོད་པར་དོགས་པ་བཟློག་པར་དཀའ་བར་གསལ་བ་རེ་ཞིག་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་སྔར་བསྟན་པ་ཁོ་ནའོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་
ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཡང་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ལག་མཐིལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་དང་དུས་དང་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལའོ། །དེ་ལ་འདི་ནི་ཡུལ་གཞན་དང་དུས་གཞན་དང་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལ་ལྡོག་པ་མ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་
ཡིན་ནོ་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་འདི་ཉིད་ཀྱིས་སུན་ཕྱུང་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་འཇིག་རྟེན་ཐམས་ཅད་ཀྱི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་ལ། སྐྱེས་བུས་མི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངོ་བོ་ནི་རང་བཞིན་ནོ། །དོན་ནི་བརྗོད་པར་བྱ་བ་སྟེ། འདི་ལ་སྐྱེས་བུས་མི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་དང་
དོན་ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་ཅི་ཡི་གེ་འདི་ཉིད་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ། གཞན་ཡིན། ཡི་གེའི་རིམ་པའི་ཁྱད་པར་འདི་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་ངོ་བོ་མི་ཤེས་ཏེ། རང་དང་གཞན་ལས་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་དོན་ལ་ཡང་མ་ངེས་པ་བལྟ་
བར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་མུན་པ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པར་སྣང་བར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བ་ལང་ཅན་གྱི་མཆོད་སྦྱིན་ལ་སོགས་པ་ལ་པར་སིག་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །སྔོན་གྱི་སྡིག་པ་གོམས་པའི་བག་ཆགས་ནི་དེའི་རྒྱུ་མཐུན་པའི་ནུས་པ་ལ་
སོགས་པའི་བསྟན་བཅོས་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དང་པོ་ཉིད་དུ་ཆོས་དང་ཆོས་མ་ཡིན་པ་དོན་དུ་གཉེར་བའི་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པའི་སྐྱེས་བུ་རྣམས་ཀྱིས་གདོན་མི་ཟ་བར་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ཉིད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་པར་བྱ་བ་སྟེ། རེ་ཞིག་རིགས་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་སྐུལ་བ་ཡང་རིགས་པས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 216a
གནོད་པ་བཟློག་པར་དཀའ་བ་ཉིད་སྲིད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་གཞོན་ནུ་མ་ལེན་གྱིས། །མ་བྱས་པ་ཉིད་ཅེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ། དེའི་ཕྱིར་ཆོས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཆོས་སྨོས་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། ཆོས་མ་ཡིན་པ་ཡང་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་
ཆོས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྟེན་གང་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཡེ་ཤེས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ནང་གི་མུན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་མ་ཡིན་པའི་མི་ཤེས་པ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བས་ནང་གི་མུན་པའི་ཕུང་པོ་འཇིག་པ་སྟེ་གང་གི་སེལ་བ་དེ་ལ་དེ་སྐད་
ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་གཡེམ་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་གཙང་བ་རྣམས་ཏེ། ཕྱུགས་གསོད་པ་དང་འདོད་པ་ལ་ལོག་པར་གཡེམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མས་མ་གོས་པ་རྣམས་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྟོན་མཛད་སྐྱེས་བུ་འདོད་པར་གྱིས། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟ་ན་ནི་སྐྱེས་བུས་མ་
བྱས་པ་ཉིད་དེ་རྟག་པ་དོན་དང་བཅས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་མི་ཤེས་པའི་དོན་ལ་དེ་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་རོ། །འདིས་ནི་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཐོས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་མེད་
པར་མི་རིགས་པས་དེ་ལྟ་བས་ན་འདི་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། གཞན་དུ་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྲུབ་བོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཡང་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། ཚད་མས་འཐད་པའི་ཚིག་ཆོས་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་མཆོག་ཡིན་ལ་རག་མོད། དེ་
ལྟ་ན་ཡང་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་བརྟགས་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། གང་ཡང་ཆོས་ལ་སོགས་པ་རྣལ་འབྱོར་གྱི་མངོན་སུམ་གྱིས་ཀྱང་རྟོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་ལྷག་མ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་ཕྱིས་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་
ཡིན་ནོ། །དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྡུས་པའི་དཀའ་འགྲེལ་ལས་ཐོས་པ་བརྟག་པ་སྟེ་ཉི་ཤུ་དགུ་པའོ།། །།དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཡང་རང་དབང་ཐོབ་ལ་མ་ཞེན་པ་ཉིད་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྒྱལ་དཔོག་པ་རྣམས་ནི་ཅི་ནས་ཀྱང་ཐོས་པ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 216b
ཚད་མ་ཉིད་དུ་བྱའོ་སྙམ་པ་ན་སྤྱིར་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ནི་གཞན་ལས་སོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་དང་གཅིག་ཤོས་ཀྱི་རྣམ་པར་གཞག་པ་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །
འདི་ལྟར་ཕྱོགས་བཞིར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། རེས་འགའ་ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉི་ག་རང་ཉིད་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོའོ། །གཉིས་པ་ནི་རེས་འགའ་གཞན་ཉིད་ལས་སོ་ཞེས་བྱ་བའོ། །གསུམ་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་ནི་གཞན་ལས་ཡིན་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ནི་རང་ལས་ཞེས་བྱའོ། །བཞི་པ་ནི་
འདི་ལས་བཟློག་པའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་གཉི་ག་གསལ་བ་གཅིག་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ནམ། གསལ་བ་ཐ་དད་པ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན། རེ་ཞིག་གསལ་བ་གཅིག་ལ་ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་དང་། ཅིག་ཤོས་ཀྱི་ཆོས་སྲིད་
པ་མ་ཡིན་ཏེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གསལ་བ་ཐ་དད་པ་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ངེས་པའི་རྒྱུ་མེད་པ་ལ་ཡང་ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་མ་འདྲེས་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བཞིན་གཉི་ག་ཡང་རང་དབང་ཅན་
ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཚད་མའོ། །འདི་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་ངེས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །རྟོག་པ་མཚུངས་པས་གཉི་ག་ཡང་ཐ་དད་པ་བསྒྲིབས་པའི་ཕྱིར་དང་། གཞན་ངེས་པར་འཛིན་པའི་རྒྱུ་ཁས་མ་བླངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་ཕྱེ་ནས་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་འདི་ནི་ཚད་
མ་ཡིན་ལ་འདི་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དང་པོ་གཉི་གའི་རང་བཞིན་དང་བྲལ་བའི་ཤེས་པ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་ཚུན་སྤངས་ཏེ་གནས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་དང་། ཅིག་
ཤོས་དག་མེད་པ་ལ་འདིའི་ངོ་བོ་གཞན་ངེས་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འདི་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་ཉེ་བར་བརྗོད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཡང་བཤད་པ། རེ་ཞིག་འགལ་ཕྱིར་རང་ལས་ནི། །གཉིས་མེད་གཞན་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ནི། །རང་བཞིན་མེད་པ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 217a
ཉིད་དུ་ཐལ། །ཤེས་པའི་གསལ་བ་ཐ་དད་པས། །རིག་བྱེད་དང་ནི་འགལ་བར་འགྱུར། །འདི་ལྟར་འདི་ནི་ལྟོས་མེད་ནི། །ཅི་ཞིག་གང་རུང་ངེས་མི་བྱེད། །ཅེའོ། །ཕྱོགས་གསུམ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་
ཞིག་ཚད་མར་གྱུར་པ་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་ཉིད་ཚད་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཚད་མར་གྱུར་པ་ལས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་བརྒལ་ཞིང་བརྟག་པ་མཚུངས་པས་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །
དེ་ལྟ་ཡིན་ན་ཚད་མའི་གསལ་བ་གཅིག་རྣམ་པར་གཞག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་བརྒྱུད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲངས་པས་སྐྱེས་བུའི་ཚེ་མཐའ་དག་དོགས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གོ་སྐབས་གཞན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚད་མ་ནི་རང་ལས་ཡིན་ལ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ནི་གཞན་
ལས་ཞེས་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་གང་གི་རང་བཞིན་དུ་ངེས་པ་དེ་དག་ནི་དེ་ལས་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའ་ལུས་ཅན་མ་ཡིན་པར་བྱ་བ་བཞིན་ནོ། །རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་
ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་འགལ་བ་དམིགས་པའོ། །འདི་མ་ངེས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རང་ལས་མེད་པའི་ཆོས་ནི་གཞན་གྱིས་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། ནམ་མཁའི་ལུས་ཅན་ཉིད་བཞིན་ཏེ། །རང་ལས་ནུས་པ་མེད་པ་ནི། །གཞན་གྱིས་བྱ་བར་ནུས་མ་ཡིན། །ཞེས་གང་བཤད་
པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཚད་མ་ཀུན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དམ་བཅའ་བའི་དོན་གསོག་ཡིན་པ་སྲིད་པ་ན་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་སྒོ་ནས་སུན་འབྱིན་པ་རྩོམ་པ་ཡིན་ཏེ། དོན་གང་ཡིན་པར་འདོད་ཅེས་འདྲི་བ་ལ། གཞན་གྱིས་གཞལ་བྱ་རྟོགས་ལ་སོགས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ཙམ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་གཞལ་བར་བྱ་བ་རྟོགས་པའི་ཚད་མ་དེ་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པའི་ཚད་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ལ་ནུས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པ་ནི་དོན་གཅོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་མིག་ལ་སོགས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་དག་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 217b
དོན་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དང་། སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལ་ཡང་དབང་པོ་ལས་འདས་པའི་དོན་རྟོགས་པར་རང་ཉིད་ཀྱིས་ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་སོགས་པའི་སྒྲས་གཟུང་བར་བྱའོ། །འདི་ཉིད་ལ་རེ་ཞིག་གཞན་དག་འཐད་པ་འཆད་པ་ནི། རང་ཉིད་ཀྱིས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་
ལ་སོགས་པའོ། །འདི་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །ལྟོས་མེད་གཅིག་པུ་ཁོ་ན་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་རྣམ་པར་གཞག་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དེ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་ལོག་ན་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མི་གནས་
པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་འཇིག་པར་འགྱུར་མོད་སྐྱོན་ནི་ཅི་ཞིག་ཡོད་ཅེ་ན། རིགས་པ་སྨྲ་བ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྩ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དེ་དེ་ཡང་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཕྲོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་དེའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ལྟོས་པ་མེད་
པ་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་ལ། དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་རང་གིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་འགལ་བ་ལྟོས་པ་དང་བཅས་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ན་གནས་པ་རྙེད་པར་འགྱུར། གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ཚད་མ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཕྱིར་གྱི་དོན་ཏེ། ཇི་ལྟར་འཇོག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། ལྟོས་པ་དང་བཅས་ཞེས་སྨོས་ཏེ། རྣམ་པར་གཞག་བྱ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཐུག་པ་མེད་པ་ཡིན་པ་ལ་རག་མོད་ཅི་ཉེས་ཤེ་ན། ཐུག་པ་མེད་པའི་གཏན་ཚིགས་ཅན། །
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཐུག་པ་མེད་པ་སྟེ་མ་ངེས་པའི་གཏན་ཚིགས་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་པར་བྱེད་པ་ཤེས་པ་ནི་ཤེས་པར་བྱ་བའི་དོན་ཤེས་པར་བྱེད་ཀྱི་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རེ་ཞིག་
རྒོལ་བ་རང་ཉིད་མ་རྟོགས་པར་ཇི་ལྟར་གཞན་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ལེན་པར་བྱེད། དེ་ལྟའི་དོན་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སུན་འབྱིན་པ་རྩོམ་པར་བྱེད་དེ། །དེ་ལ་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཅི་ཡིན་པར་འདོད། ཅི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 218a
ཅན་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ན་ཡང་རང་གི་རྒྱུ་དག་ལས་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་རང་བཞིན་ཅན་གྲུབ་པའི་དུས་ཁོ་ནར་འབྱུང་བ་ཡིན་གྱི་དུས་ཕྱིས་རྒྱུ་གཞན་གྱིས་བྱས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པས་སོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་
རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནམ། ཐ་མི་དད་པ་ཡིན། ཡང་ན་གཉི་གའམ། གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱོགས་རྣམ་པ་བཞིའོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། དངོས་པོ་མེད་པ་མ་ཡིན་
པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནུས་པ་ཉིད་ནི་ཐ་མི་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་མང་དུ་བསྟན་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ཉིད་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདོད་པའི་འབྲས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འབྲས་བུ་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ནི་
ནུས་པ་ཡིན་ཏེ། རང་བཞིན་དེ་ཡང་དངོས་པོའི་བདག་ཉིད་དུ་མེད་པ་ན་དངོས་པོ་དེ་བྱེད་པ་པོར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདི་དངོས་པོ་མེད་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཐ་མི་དད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་
རང་བཞིན་ཅན་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་དེ་དང་ཐ་མི་དད་པའི་ནུས་པ་རྣམས་ཀྱང་རྒྱུའི་སྟོབས་ཀྱིས་བྱུང་བ་ཉིད་ཀྱིས་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་དད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཐ་མི་དད་
པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ནི། རང་རྒྱུའི་སྟོབས་ལས་བྱུང་བ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་པའོ། །གཞན་ཡང་ཚད་མ་རྣམས་ལས་ནུས་པ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རྟག་པ་ཉིད་དང་རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ནུས་པའི་རང་
བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྐྱོན་ཅི་ཡོད་ཅེ་ན། རྒྱུ་མེད་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ན་རྟག་ཏུ་མེད་པའམ་ཡོད་པ་ཡིན་ལ། རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ནི་རྟག་ཏུ་ཡོད་པ་མ་བརྗོད་ཀྱང་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 218b
ཕྱིར་མ་བསྟན་ཏོ། །ཐལ་བར་འགྱུར་བ་གཞན་ཡང་བཤད་པ་ནི་དེ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་རག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ལ་རག་ལས་པའོ། །འདིས་ནི་དམ་བཅའ་བ་མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དོན་དང་འགལ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚད་མ་རྣམས་
ཀྱིས་རང་བཞིན་རེས་འགའ་བར་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། འབྲས་བུ་རིམ་ཅན་དཔོག་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ལ་ཚད་མ་གཉིས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་གནོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཚད་མ་རྣམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པས་གཞན་དག་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་གཉིས་མི་འཇུག་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཐབས་དོགས་པར་བྱེད་དེ། གང་གི་ཚེ་གསལ་བར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཚད་མའི་རང་གི་ངོ་བོ་གསལ་བར་བྱས་པ་དེའི་ཚེ་དེ་དམིགས་པར་འགྱུར་གྱི། གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་པས་དེའི་
ཕྱིར་རྟག་པ་ཉིད་ཡིན་ན་ཡང་ཐམས་ཅད་དུ་དམིགས་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ལ་འབྲས་བུ་རྟག་ཏུ་ཡོད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའང་མ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་འབྲས་བུ་རྩོམ་པ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པའི་ཕྱིར་འབའ་ཞིག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་རྒྱུ་གཞན་ཉེ་བ་དང་མི་ཉེ་བ་དག་
ལས་འབྲས་བུ་རེས་འགའ་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །རྟག་པའི་དངོས་པོའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལེན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། གསལ་བ་དང་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ནི་གསལ་བ་དང་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དག་གོ། །སྔར་ཐོས་པ་བརྟག་པར་རྒྱས་པར་
རྟག་པའི་གསལ་བ་བཀག་ཟིན་ལ། རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཡང་ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ལ་རིག་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་ཡི་ངོ་བོ་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཚད་མ་དག་གི་ངོ་བོ་དང་འབྲས་བུ་སྟེ། ངོ་བོ་ནི་རང་བཞིན་ནོ། །གཉི་གའི་ཕྱོགས་ནི་འགལ་
བའི་ཕྱིར་དང་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཕྱོགས་གཉི་ག་ལ་ཡོད་པའི་སྐྱོན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་དེ་དག་ནི་གཅིག་དགག་པ་གཞན་སྒྲུབ་པ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 219a
དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་དགག་པ་ནི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ལ་སྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །སུན་འབྱིན་པ་ཤིན་ཏུ་གསལ་བའི་ཕྱིར་མ་བརྗོད་དོ། །ད་ནི་ཕྱོགས་ཕྱི་མ་གསུམ་ཁས་བླངས་ནས་སུན་འབྱིན་པ་འཆད་པ་ནི།
དངོས་པོ་ནུས་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལོགས་ཤིག་ནི་ཐ་དད་པའི་ཕྱོགས་སོ། །གཉི་གའི་བདག་ཉིད་སྨོས་པ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་སྟེ། གཉི་ག་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །ཡང་ན་དེ་ལ་ཡང་གཉི་གའི་ངོ་བོ་དགག་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱིས་གཉི་
གའི་བདག་ཉིད་སྤོང་པ་ཉིད་དོ། །ཕྱོགས་གསུམ་པ་འདི་ལ་ཡང་ཤེས་པ་ནུས་པ་རྟག་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། གཞན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ནུས་པ་དང་འབྲེལ་པའི་ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན་དེའི་
ཚེ་ནུས་པ་རྟག་པ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། ངོ་བོ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། རང་བཞིན་གཅིག་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ངོ་བོ་གཅིག་རྗེས་སུ་འགྲོ་བ་མེད་པ་དེ་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། གང་ཕྱིར་ནུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པ་སྨོས་ཏེ། ཤེས་པ་མི་རྟག་པ་ཡིན་ན་ནུས་པ་དེའི་ཤེས་པ་འབྲེལ་པ་དང་མ་འབྲེལ་པའི་རང་བཞིན་གཉིས་སུ་འགྱུར་ལ། གཅིག་ལ་ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་རང་བཞིན་གཉིས་ཡོད་པར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། གཅིག་ཉིད་ཉམས་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང་ཐ་དད་པའི་ཐ་
སྙད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཅི་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེས་འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་སྐྱོན་འཆད་དོ། །འདི་ལྟར་བརྟན་པ་དང་མི་བརྟན་པའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་པས་དངོས་
པོའི་རྣམ་པ་གཉི་ག་ཡང་ཆ་མེད་པའི་ཕྱིར་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པས་དུས་ཕྱིས་རྐྱེན་གཞན་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་བྱེད་པའི་ནུས་པ་མེད་པར་མི་ནུས་ལ། བྱེད་ན་ཡང་དོན་གཞན་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། རང་གི་ངོ་བོར་གྱུར་པའི་ནུས་པ་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ནུས་པ་དངོས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 219b
པོའི་རང་བཞིན་དུ་ཁས་མི་ལེན་ན་ཡང་དངོས་པོ་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་ཟིན་ཏོ། །འདི་སྙམ་དུ་ཆ་མེད་པའི་དངོས་པོའི་ནུས་པ་དུས་ཕྱིས་མི་བྱེད་མོད། ཆ་དང་བཅས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་ལ། གང་ཕྱིར་འགལ་བའི་ཆོས་ལྡན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེས་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འགལ་བའི་ཆོས་དང་ལྡན་པའོ། །མི་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་ལ་ཁྱད་པར་སུན་འབྱིན་པ་ནི། དོན་ཀུན་སྐད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འབྲས་བུ་འགལ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ངེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ལྷག་མ་ནི་གོ་བར་ཟད་དོ། །གལ་
ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་ཁྱེད་ཅག་ལ་རྩོད་པ་མེད་ན། འོ་ན་ཇི་ལྟར་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར་འདི་ལ་བློ་བཟང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་མི་སླུ་བ་ལ་མི་ལྟོས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་
རང་གི་ངོ་བོ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཙམ་ལས་སོ། །རྟོགས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པར་རོ། །འདི་སྙམ་དུ་ནུས་པ་ནི་ཤེས་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་པ་གཟུང་བ་ན་དེ་ཡང་འཛིན་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཇི་ལྟར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་མི་ནུས་སྙམ་དུ་སེམས་ན། ཇི་ལྟར་གནས་
པའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྟོགས་པ་དང་ཐོབ་པ་དག་ནི་རྟོགས་པ་ཐོབ་པ་དག་ཏེ། ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་རྟོགས་པ་དང་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ནུས་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འབའ་ཞིག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སླུ་བ་དང་རྒྱུའི་
ཡིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མི་ནུས་ཤེ་ན། གང་གི་གསལ་སྣང་རྣམ་པ་ཅན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྲ་ཤད་ལ་སོགས་མཐོང་བ་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྲ་ཤད་འཛིངས་པ་ལ་སོགས་པ་མཐོང་བ་ལའོ། །འདིས་ནི་འདི་སྐད་དུ་
བསྟན་ཏེ། ཡང་ནུས་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དང་འདྲ་བའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པས་དུག་ལ་སོགས་པའི་ནུས་པ་བཞིན་དུ་ངེས་པར་མི་ནུས་པ་ལ་གོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་གཞན་ལ་ཡང་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་འབའ་ཞིག་ངེས་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། ཆ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 220a
གང་ལ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་ཡོན་ཏན་གཞན་སྒྲོ་མི་འདོགས་པར་དེ་ཁོ་ནར་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་གང་ལས་དེ་ངེས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ཕྱིར་དོན་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་ཤེས་པའོ། །འདི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནུས་པའོ། །
བྱེད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །ངེས་པ་ནི་སྐྱེས་བུ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བསྐྱེད་པར་བྱའི་དོན་དུ་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་རིགས་ཀྱིས། དེ་བྱ་བའི་དོན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རྟེན་ནི་ནུས་པ་སྔ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་ཡང་དངོས་པོ་
གྲུབ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་དང་དུག་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་གཞན་མཚུངས་མཐོང་ཕྱིར་དང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུག་ལ་སོགས་པ་དེ་ལས་གཞན་དོད་གྲ་དང་། བཏུང་
བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་དང་མཚུངས་པ་ཉིད་འདྲ་བ་ཉིད་དེ་མཐོང་ངོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །འབྲས་བུ་མཇུག་ཐོགས་སུ་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་འབྲས་བུ་ནི་བརྒྱལ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དེ་མཇུག་ཐོགས་ཉིད་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་ཏེ་མཇུག་ཐོགས་
སུ་འབྲས་བུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་བདག་རྣམ་པར་མ་ངེས་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུག་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་མ་ངེས་ནའོ། །དེའི་བདག་ཉིད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དུག་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་དུའོ། །དེ་ནུས་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་ལྟར་གནས་པའི་ཤེས་བྱའི་དངོས་
པོ་རྟོགས་པ་དང་ཐོབ་པ་ངེས་པའོ། །དམ་བཅའ་བ་རང་གི་ཚིག་དང་ཡང་འགལ་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཇི་ལྟར་གཞན་ལས་གྲུབ་མ་ཡིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ་དོན་གྱིས་གོ་བ་ནི་ཚད་མ་གཞན་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་
ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་འཇིག་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། རང་གི་རྒྱུ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཉིད་གསལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེའི་རང་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 220b
ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཡང་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་ཤེས་པ་དོན་གྱིས་གོ་བས་གྲུབ་པར་འདོད་དེ། ནུས་པ་དེའི་ངོ་བོ་ཚད་མ་ཉིད་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས། དོན་ངེས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་འབྲས་བུ་བྱ་བ་ལ་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་
པས་དེ་རང་ལས་ཞེས་བརྗོད་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མར་ངེས་པ་མེད་པར་རང་གི་དོན་ངེས་པ་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་པ་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ཡང་ཇི་ལྟར་རང་གི་འབྲས་བུ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན། ཚད་མ་གཞན་གྱིས་བཟུང་བ་ལ་ལྟོས་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་
ཡང་ཐུག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་འདི་ནི་གྱི་ནའོ། །གཞན་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དེའི་ངོ་བོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་ངེས་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་བཞིན་མི་སླུའི་ནུས་པ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ལས་ངེས་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །
གཉི་ག་མཚུངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའོ། །བཟློག་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལས་སོ། །གང་ཡང་ནུས་པ་རྣམས་ནི་རྟག་པའི་ཕྱིར་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་ལ། དུས་ཕྱིས་རྒྱུ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་རྒྱུ་དག་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །
འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ཡང་མ་ངེས་པའོ། །དེ་ཡང་ནུས་པ་རྣམས་ནི་རང་ཁོ་ན་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་འདི་དག་ནི་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟར་བདག་ཉིད་ལ་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་ངོ་བོ་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁོ་ན་དེ་དག་གི་འབྲས་བུ་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་འཇི་བའི་
དུམ་བུས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བའི་བུམ་པ་ལ་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་རང་གི་ཡོན་ཏན་གྱི་སྒོ་ཁོ་ན་ནས་རྩོམ་པར་བྱེད་པ་བཞིན་ནོ། །ཆུ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པའི་ནུས་པ་ནི་བདག་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་དག་གིས་བུམ་པ་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་དེའི་དེ་ནི་རང་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་
བཞིན་དུ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དབང་པོ་དང་དོན་ལ་སོགས་པ་དེའི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ལ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ནུས་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི། དེའི་དེ་ནི་རང་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེས་ན་ནུས་པ་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་རློམ་པ་དེའི་དེ་ནི་བབ་ཅོལ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། རིགས་པ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 221a
འདི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱང་རང་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་ལ་མིག་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་
གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོའི་རྒྱུ་དག་གིས་འབྲས་བུ་ལ་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དབང་པོ་ལ་སོགས་པ་བདག་ཉིད་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཤེས་པ་ལ་བྱེད། ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་དེ་དག་གིས་བྱེད་ན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ནུས་པ་ཅིའི་ཕྱིར་བྱེད་
པར་མི་འགྱུར། དེ་དག་དེ་བྱེད་པ་ལ་གེགས་བྱེད་པ་ནི་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་ལས་ནུས་པ་ཐ་མི་དད་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན། དེའི་ཚེ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་དེ་དག་ཀྱང་བདག་ཉིད་གནས་པ་རྒྱུ་ལ་རག་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གང་ལས་
འདི་དག་རང་བཞིན་ཅན་ཡིན། འོན་ཏེ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་དེ་དག་རང་གི་རྟེན་དང་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་ལ་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་འདོགས་པར་མི་བྱེད་པ་ཡང་རྟེན་དུ་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་
ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་རྒྱུ་མཚན་མེད་པར་རང་དབང་ཉིད་ཀྱིས་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ཡང་ཡུལ་དང་དུས་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ཞིག་འགའ་ཞིག་ཏུ་ཅུང་ཟད་རག་ལས་པའམ། རག་མ་ལས་པ་དེ་ནི་དེ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའམ། ཡང་ན་མ་ཡིན་ཏེ། གང་ཡང་རག་མ་
ལས་པ་རང་འགའ་འཇུག་པ་དེ་ཅིའི་ཕྱིར་རེས་འགའ་འགའ་ཞིག་ཏུ་ལྡོག་པར་འགྱུར། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དངོས་པོ་རྣམས་སོ་སོར་ངེས་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པར་མི་འགྱུར་ལ་གཞན་དུ་ན་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ལ་ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་འགྱུར་རོ། །གཞན་དག་ནི་འབྲས་བུ་ཡོད་པར་ལྟ་བ་ལ་བརྟེན་ནས། ཚད་མ་
ཀུན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འདི་བརྗོད་དེ། འདི་ལྟར་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡོད་པ་རྣམས་ཁོ་ན་རྒྱུ་དག་གིས་བྱེད་ཀྱིས། མེད་པ་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའམ། བྱེ་མ་རྣམས་ལ་ཏིལ་མར་ནི་གང་དུ་ཡང་བྱ་བར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མེད་པ་སྐྱེད་ན་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 221b
མེད་པར་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཐམས་ཅད་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ། རྒྱུ་དོན་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །རེ་ཞིག་ཁྱོད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡོད་པ་ཡང་ལྟོས་པ་ཐམས་ཅད་
དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པས་ཅི་ཞིག་བྱེད་པ་ན་དེའི་བྱེད་པ་པོར་འགྱུར། དེ་བས་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡོད་པ་མངོན་པར་གསལ་བར་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ཉིད་བྱེད་པ་འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །
འདི་ལྟར་དེ་ལ་ཡང་ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་བྱེད་དམ། འོན་ཏེ་མེད་པ་བྱེད་ཅེས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་གཉིས་འཇུག་པ་ཡིན་ཏེ་ཅི་སྟེ་ཡོད་པ་བྱེད་དམ། འོན་ཏེ་མེད་པ་བྱེད། དེ་ལ་ཕྱོགས་དང་པོ་ལ་ནི་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་མི་འཐད་དོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལ་ཡང་མངོན་པར་
གསལ་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ་མེད་པ་བྱེད་པར་ཁས་མི་ལེན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁས་ལེན་ན་ཡང་དངོས་པོ་མེད་པ་བྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་ཡང་དངོས་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་མངོན་པར་
གསལ་བར་བྱེད་དམ། དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་བྱེད་གྲང་། གལ་ཏེ་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་དངོས་པོ་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གཞན་བྱེད་པ་ན་གཞན་བྱས་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་དང་འབྲེལ་པའི་མངོན་
པར་གསལ་བ་གཞན་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ཕན་གདགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་དང་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པར་ཁས་ལེན་ན་དེ་ཡང་དོན་གཞན་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་ལ། དོན་གཞན་
མ་ཡིན་ན་ཡང་རྒྱུ་རྣམས་དོན་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་དངོས་པོ་ལས་ཕན་འདོགས་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་གྱི་མངོན་པར་གསལ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་དངོས་པོའི་མངོན་པར་གསལ་བའི་རྒྱུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་མངོན་པར་གསལ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 222a
བར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕན་འདོགས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རྣམ་པ་མང་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཅི་སྟེ་དོན་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པའི་མངོན་པར་གསལ་བ་བྱེད་པའི་ཕྱོགས་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་
པར་དུ་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པ་མ་ཡིན་པ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བས་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་བྱེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་ལྟོས་པ་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །བྱེད་པར་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཉིད་བསམ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ། །གཞན་
ཡང་མངོན་པར་གསལ་བ་བཞིན་དུ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཡང་མེད་པར་བྱེད་པར་འགྱུར་བའམ་དངོས་པོའི་རང་གི་ངོ་བོ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་གསལ་བ་ཡང་ཡོད་པ་ཉིད་བྱེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བོགས་དབྱུང་དུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐུག་པ་མེད་
པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ཡོད་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ལ་ཡང་རྒྱུའི་བྱ་བ་འདོད་པ་ནི་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་འབྲས་བུ་བྱེད་པ་ལྡོག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེར་ཅི་ཞིག་དམིགས་ནས་རྒྱུ་རྣམས་ལྡོག་པར་འགྱུར། འབྲས་བུ་ཡོད་པའོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱེད་ཀྱི་
ལུགས་ཀྱིས་དེ་ནི་སྔར་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་གིས་རྒྱུ་ཡོད་པ་ནི་མེད་པ་ཉིད་སྐྱེའི་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྒྱུའི་ནུས་པས་སོ་སོར་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ངེས་པར་འགྱུར་རོ། །
དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡོད་པར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་ནུས་པ་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་རང་གི་རྒྱུ་བརྒྱུད་པས་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཡང་ཚད་མ་མེད་པ་གཞན་གྱི་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་རང་ལས་ཡིན་པར་བརྗོད་ན། འོ་ན་ཚད་
མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་རིགས་པ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གྱི་ནའོ། །གང་ཡང་ཚད་མ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡིན་ལ། ནུས་པ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་མ་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཡོད་པར་བྱ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 222b
བ་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དུས་གསུམ་དུ་ཡང་དེ་བྱེད་པར་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ལས་སྔར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟེན་པ་རྟེན་པ་མེད་པར་བྱེད་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྩིག་པ་མེད་པར་རི་མོ་བཞིན་ཏེ། མི་བརྟེན་པ་
ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱེད་པར་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟེན་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྟེན་དང་བརྟེན་པ་རྩིག་པ་དང་རི་མོ་དག་ནི་ཅིག་ཅར་རྩོམ་པ་མ་ཡིན་ལ། དུས་དེ་ཙམ་དུ་གནས་པ་མེད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ཉིད་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་པ་
ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཕྱིས་བྱེད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་རང་ལས་ཚད་མར་བརྗོད་པར་བྱའོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་འབྲེལ་པ་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།
དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ནི་ཤེས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། ནུས་པ་ཤེས་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་ན་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་འཐད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། མི་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་དང་། དུས་མཉམ་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་རོ། །
གང་ཡང་བརྟེན་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་དང་སྔར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། ཐ་མི་དད་པས་བརྟེན་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པའི་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཉིད་དེའི་དངོས་པོ་ཙམ་ཤེས་པར་འདོད་པ་ན་ནུས་པ་ཞེས་ཐ་སྙད་དུ་བྱའི།
དོན་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་གཞན་ཡིན་ན་དངོས་པོ་བྱེད་པ་པོ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བ་དང་འབྲེལ་པ་ཡང་མ་གྲུབ་བོ་ཞེས་འདི་ནི་རྣམ་པ་མང་དུ་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ནུས་པ་རང་བཞིན་དུ་གྱུར་པ་ནི་གྲུབ་པ་དང་བདེ་བ་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རང་གི་
ངོ་བོ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་སྔར་མེད་པས་དེ་ཁོ་ན་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བར་འགལ་བ་མེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེའོ་ཞེས་བྱ་བ་ཡོད་པ་རིགས་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དངོས་པོར་གྱུར་པའི་ཆོས་ནི་དངོས་པོ་དང་ལྷན་ཅིག་གྲུབ་པ་དང་། བདེ་བ་གཅིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ནུས་པ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 223a
དངོས་པོ་ལས་ཐ་དད་པ་ཡིན་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་རྟེན་མི་འཐད་པའི་ཕྱིར་བརྟེན་པ་ཉིད་མ་གྲུབ་སྟེ། འདི་ལྟར་རེ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་བདག་ཉིད་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་གྲུབ་པས་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་དེའི་རྟེན་དུ་ཡང་
རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་འབིགས་བྱེད་དང་གངས་ཅན་བཞིན་ནོ། །དེས་གནས་པ་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། མཚན་ཉིད་དེ་གནས་པ་ནི་གནས་པ་པོ་ལས་ཐ་མི་དད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གནས་པའི་རང་བཞིན་ཉིད་དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་གཞན་སྤངས་པའི་སྒོ་ནས་བརྗོད་ཀྱི་རྟེན་ཞེས་
གནས་པ་པོའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གནས་པ་པོ་ལས་གནས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ན་ཡང་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་གནས་པ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གནས་པར་བྱེད་པ་པོ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཁོ་ནའོ། །གཞན་བྱེད་པ་ན་གཞན་ལ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱས་
པ་ཞེས་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཉི་ག་ལྟར་ན་ཡང་གནས་པར་བྱེད་པ་པོ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་དངོས་པོ་བྱེད་དོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ་གནས་པར་བྱ་བ་དང་གནས་པར་བྱེད་པ་གཉིས་གཞན་དུ་གནས་པ་དང་ལྡན་པར་གནས་པ་པོ་དག་ལྷན་ཅིག་
འབྲེལ་པ་མ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཡང་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཕལ་ཆེར་དཔྱད་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དངོས་པོའི་གནས་པར་བྱེད་པ་གནས་པ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་གནས་པར་བྱེད་པའི་གནས་
པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་འཇིག་པར་མི་འགྱུར་ལ། གནས་པ་ཡོད་ན་ཡང་འཇིག་པའི་རྒྱུའི་དབང་གིས་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་མི་རིགས་ཏེ། དེ་ཡང་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་ཉིད་དུ་མི་རིགས་སོ། །འདི་ལྟར་དེ་ལ་
ཡང་ཅི་དངོས་པོ་ལས་དོན་གཞན་དུ་གྱུར་པའི་འཇིག་པ་འཇིག་པའི་རྒྱུས་བྱེད་དམ། འོན་ཏེ་དངོས་པོ་ཉིད་ཡིན་ཞེས་བྱ་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་ཉིད་ཁོ་ན་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །རེ་ཞིག་དངོས་པོ་ཉིད་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གྲུབ་ཟིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་བྱེད་ན་ཡང་དངོས་པོ་ལ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 223b
ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་བྱས་པའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དེའི་གནས་སྐབས་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པ་མེད་པས་འཇིག་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་དོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བརྟན་པའི་དངོས་པོ་བརྟག་པར་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ཏོ། །གཞན་ཡང་དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་བརྟན་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་ནམ། མི་བརྟན་པའི་
རང་བཞིན་ཡིན་གྲང་། དེ་ལ་གལ་ཏེ་དངོས་པོ་མི་བརྟན་པའི་བདག་ཉིད་དུ་རང་གི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེས་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེས་རང་གི་ངོ་བོ་གྲུབ་པ་ལས་ཕྱིས་རང་ཉིད་གནས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ནི་འཇིག་པ་དང་གནས་པའི་རྒྱུ་གཉི་གས་ཅུང་ཟད་ཀྱང་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། ཅི་སྟེ་རང་བཞིན་གྱི་
བརྟན་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེའི་རང་བཞིན་གཞན་ཉིད་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་འཇིག་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། རང་ཉིད་གནས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གནས་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པས་གནས་པ་དང་འཇིག་པའི་རྒྱུ་གཉི་ག་ལྟར་ཡང་ཅུང་ཟད་བྱེད་པ་མ་
ཡིན་ནོ། །མེད་པ་རྟེན་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་བརྟེན་པ་ཉིད་དང་བྱ་བ་དག་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རི་བོང་གི་རྭ་ལ་སོགས་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ནུས་པ་བརྟེན་པ་ཉིད་དུ་མ་གྲུབ་པོ། །གྲུབ་ན་ཡང་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ།
གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ལ་བརྟེན་པ་རྣམས་ཀྱང་བུམ་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་བར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ལ་ཡང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་བཟློག་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་པའི་
ནུས་པ་ཡང་དུས་གསུམ་ཆར་དུ་ཡང་མི་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་གཞན་དུ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནུས་པ་ཡང་གཉིས་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་དུས་གསུམ་ཆར་དུ་ཡང་ཤེས་པའི་ནུས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ནུས་པ་
ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཆོས་འགའ་ཞིག་དུས་གསུམ་དུ་ཡང་མི་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་ཇི་ལྟར་དེའི་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་ནམ་མཁའི་ལུས་ཅན་ཉིད་བཞིན་ནོ། །གང་གིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འདི་དག་དུས་གསུམ་ཆར་དུ་ཡང་མ་བསྒྲུབས་པ་ཡིན་ན་ཡང་དེ་དང་ལྷན་ཅིག་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 224a
འབྲེལ་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནུས་པ་དག་གི་ངོ་མཚར་བའི་མིག་འཕྲུལ་འདིས་སུ་ཞིག་གིས་བསླབས། གལ་ཏེ་འདི་ལ་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་ཅི་ཞིག་ཡོད། རྟག་པའི་ཕྱིར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། མ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་
ཅད་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གིས་འདི་དག་ཤེས་པ་ཁོ་ནའི་ཡིན་པར་འགྱུར་བ་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་རག་མ་ལས་པའི་ཆོས་ནི་སོ་སོར་ངེས་པའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པ་ལ་རྒྱུ་ངེས་པ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟ་
ཡིན་ན་རྒྱུ་མཚན་མེད་པའི་ཕྱིར་འདི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདི་ནི་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་དག་གི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ནི་འགའ་ཞིག་གི་རྟེན་དུ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་འགའ་ཞིག་བྱར་མེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ་སྤྲོས་པས་ཆོག་གོ། །ཡང་རྣམ་
པ་གཞན་གྱི་དམ་བཅའ་བའི་དོན་བརྟག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཚད་མ་ཀུན་གྱིས་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་དོན་འདི་མངོན་པར་འདོད་པ་ཡིན་ཏེ། རང་ཉིད་ཀྱིས་ཏེ་རྒྱུ་གཞན་
ལ་མ་ལྟོས་པའི་དུས་ཕྱིས་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇུག་པ་སྟེ་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེས་ན་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་སྐྱོན་གྱི་གོ་སྐབས་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་གྱི་བསམ་པའོ། །དེ་ལ་ཚད་མ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་འབྲས་བུ་རང་ལ་ཡོད་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ངེས་པ་ཡིན་ནམ།
དོན་ངེས་པ་ཡིན། རང་གི་འབྲས་བུ་བྱ་བ་འདི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་དག་གང་ལ་ལྟོས་ཤེ་ན། བདག་ཉིད་ཐོབ་པར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྤྱིར་དངོས་པོ་རྣམས་ཀྱི་བདག་ཉིད་ཐོབ་པ་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་དུ་བསྟན་ནས། ཤེས་པ་ལ་ཡང་སྦྱར་བར་བྱ་བའི་
ཕྱིར། དེ་ལྟ་བས་ན་སྐྱེ་བ་ཙམ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རང་ཉིད་ཀྱི་ཡོན་ཏན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་སྐྱེད་པ་ལ་ལྟོས་ནས་གནས་གཞིའི་བདུན་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྐད་དུ་ཞེས་བྱ་བ་རྣམས་ཀྱི་རང་ལ་ཡོད་པའི་ཡོན་ཏན་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་རྟོགས་པའི་བདག་ཉིད་དང་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 224b
རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ངེས་པ་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ལ་འདི་དག་རྒྱུ་རྣམས་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་ཇི་ལྟར་དེ་དག་དེ་ལ་རྒྱུའི་དངོས་པོར་འགྱུར་ཞེ་ན། ཚད་མ་ཡིན་དོན་རྣམས་ངེས་
པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་དང་དོན་དེ་གཞལ་བྱ་ཡིན་པས་ཚད་མ་ཉིད་དོན་དག་གོ། །དེ་དག་གི་ངེས་པ་སྟེ་དེ་བསྐྱེད་པ་ལ་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དོན་ངེས་པ་ནི་ལྟ་བའི་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་ནས་བརྗོད་དོ། །གཞན་དག་ནི་རང་ཉིད་ངེས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པའི་
ཕྱིར་རོ། །འཇུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །བུམ་པ་སྐྱེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བུམ་སོགས་བཞིན་ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དམ་བཅའ་བའི་དོན་མི་འགལ་བར་བསྒྲུབས་ནས་དེའི་ངོ་བོ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་གཏན་ཚིགས་འདིའི་
ཁྱབ་པ་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་མཐའ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཕྱི་མ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཁས་བླང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཚད་མ་གཞན་ལ་རག་ལས་
ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་རྩ་བ་ཅན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྩ་བ་ནི་དང་པོའི་ཤེས་པའོ། །དེ་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་རྩ་བ་ཅན་ཏེ་དེ་དང་འདུ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ལྟར་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ནི་རེས་འགའ་དོན་བྱེད་པ་ལ་
མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་ལས་སམ། རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལས་ཡིན་གྲང་། དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཕྱོགས་དང་པོ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཇི་ལྟར་དང་པོའི་ཤེས་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཡང་ཅི་སྟེ་དོན་བྱ་བ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་རང་ལས་ཚད་མར་འདོད་
དེ་དེས་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཕྱོགས་གཉིས་པ་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡོན་ཏན་ལ་རག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 225a
སུ་ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་པ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དོ། །ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོད་པའི་ཐ་སྙད་དུ་རུང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་ཚད་མ་ལའོ། །གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཅད་པ་ཡི། །ཡོན་
ཏན་རག་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་ཡོན་ཏན་གང་ཡིན་པ་དེ་ངེས་པ་ལ་རག་ལས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིར་དཔེ་བཤད་པ་ནི། དང་པོ་བཞིན་དུ་ཞེས་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་དང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་
ཡོན་ཏན་ལ་རག་ལས་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལའང་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །སྔ་མ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སླུ་བ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་དང་དེར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་སྔ་མའི་ཡོན་ཏན་གྱི་ཤེས་པ་ལའོ། །ཅི་སྟེ་ཐུག་པ་མེད་པས་འཇིགས་ནས་ཡོན་ཏན་
གྱི་ཤེས་པ་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་དོན་གྱིས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཅི་ཞིག་སྡང་། གང་གིས་དེ་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་ཀྱི་རང་ལས་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་མཐོང་ངོ་། །དེ་ལྟ་བུ་ནི་མཐའ་མ་མཐོང་བའི་བྱ་བཞིན་
དུ་ཤིན་ཏུ་རིང་བར་སོང་ན་ཡང་དེ་ཉིད་དུ་འོང་དགོས་པའི་མི་གནས་པའི་ཕྱོགས་ལེན་པས་ཆོག་གོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། ཅི་སྟེ་ཡོན་ཏན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡོན་ཏན་ལ་རག་ལས་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ངེས་པ་ལ་རག་ལས་པའི་ཚད་མ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་
བྱའོ། །འདི་སྙམ་དུ་མི་སླུ་བ་དང་ཡོན་ཏན་ཤེས་པ་དག་ནི་རྩ་བའི་ཤེས་པ་ལས་ཁྱད་པར་ཡོད་དེ། དེ་ནས་དེ་དག་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེ་ཕྱིར་གང་གི་མཐུ་ཡིས་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་ཤེས་པ་རང་
ལས་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ན། དེ་ལྟ་ན་ཤེས་པས་ཐམས་ཅད་ཚད་མར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར་ཀུན་ལ་སྤྱིར་བཏང་བས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྤྱིར་བཏང་བ་ནི་སྤྱིར་བརྗོད་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཡོད་པས་སྤྱིར་བཏང་བ་ཅན་ནོ། །གནོད་པ་སྟེ་དོན་རྣམ་པ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 225b
གཞན་དུ་འཛིན་པ་དང་རྒྱུ་སུན་ཕྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཡིན་པས་གནོད་པ་དང་རྒྱུ་སུན་ཕྱུང་བའི་ཤེས་པ་དག་གོ། །འོན་ཏེ་ཚད་མ་ནི་སྤྱིར་བཏང་བ་ཅན་དུ་གནས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཇི་ལྟར་སེལ་བར་བྱེད། གལ་ཏེ་གནོད་པ་དང་རྒྱུ་སུན་ཕྱུང་བའི་ཤེས་པ་དག་གིས་ཚད་མ་ཡིན་པར་རྟོགས་པར་སྟོན་
པར་བྱེད་ན། དེ་ཡང་དེ་དག་གིས་དོན་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་ན་གཞན་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟར་འདོད་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདི་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འདི་ནི་གཞན་ལ་རག་ལས་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།
གལ་ཏེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཚད་མ་ཡིན་པ་ལས་འགྱུར་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། གང་གི་ཕྱིར་རིགས་མི་འདྲ་བ་ལས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་འདོད་ལ། དེ་ཡང་རང་ཉིད་ལས་གནས་པའི་ཕྱིར་ཐུག་པ་མེད་པ་གང་ལས་ཡིན། འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་ཚད་མ་གཞན་དག་
གིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རིགས་མི་མཐུན་པ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཡང་། རྩ་བ་བརྟན་པར་གནས་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་འདི་དང་སྦྱར་རོ། །གཞན་གྱི་རྒྱུ་ཅན་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་པ་སྟེ། ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞན་གྱི་རྒྱུ་གང་ལ་
ཡོད་པ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །རྩ་བ་བརྟན་པར་གནས་པ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ནི་བརྟན་པ་སྟེ། ཐུག་པ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱོན་གྱིས་མ་གཡོས་པའི་རྩ་བ་གནས་པ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ནི་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ལ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་གལ་ཏེ་ཡང་གནོད་
པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་མ་ལྟོས་པའི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་གནོད་པ་མེད་པ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་ཁོ་ནས་གཞན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་ནུས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དུ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར་རེ་ཞིག་དོན་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སེལ་
བར་བྱེད་ཅེས་པ་ནི་སྤོང་བ་སྟེ། ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པ་འགེགས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་སྙམ་དུ་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་དང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་གནོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་སྲིད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་གིས་འདིའི་གནོད་བྱེད་མེད་པ་ཉིད་ངེས་པར་འགྱུར་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 226a
བ་ནི་ཇི་ལྟར་དེ་ལ་གནོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ལྡོག་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ལ་ཡང་ལ་ལར་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་གཞན་དུ་ངེས་པར་འཛིན་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གནོད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་དོགས་པ་
སྐྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱེས་བུའོ། །སྔ་མ་དང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོའི་ཤེས་པ་དང་ངོ་། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནོད་པ་ལ་ལྟོས་པའོ། །ཉུང་ངུས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །ཇི་ལྟར་ལྡོག་ཅེ་ན། གལ་ཏེ་འདི་ཡིས་གཞན་ཚོལ་བའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།
གལ་ཏེ་ངེས་པར་དཔྱད་པས་གནོད་པར་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཡང་གནོད་པར་བྱེད་པ་གཞན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་བར་མ་གསུམ་པས་གནོད་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཁོ་ན་ཚད་མར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་མི་སྐྱེ་ན་རྩ་བའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་དེའི་ཚེ་སྟོབས་དང་ལྡན་པ་འདི་གཉིས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དང་པོ་ལ་
གནོད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེས་དེའི་ཚད་མ་ཉིད་སེལ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །སྤོང་མི་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདའ་བར་མི་བྱེད་པའོ། །འདི་སུ་ཞིག་ཅེ་ན། སྐྱེས་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །ཅི་སྟེ་གང་གི་ཡོངས་སུ་རྟོགས་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་གསུམ་དུ་ངེས་པར་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་གསུམ་
པ་ལ་ཡང་ཤེས་པ་གཉིས་པ་བཞིན་དུ་གནོད་པར་བྱེད་པ་ལ་ལྟོས་པར་ཅིའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་གནོད་པ་མ་སྐྱེས་པས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གནོད་པར་བྱེད་པ་མ་སྐྱེས་པ་མ་བྱུང་བ་གང་ལ་ཡོད་པ་ནི་རྟོགས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དོགས་
པར་མི་བྱ་ཞེ་ན། གནོད་པར་བྱེད་པ་ལས་སྐྱེས་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉམས་པ་ནི་འཇིག་པ་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ལས་ཉམས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་སྐད་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འདི་ཉིད་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ནོར་
ལྷའི་བུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་འཇུག་གིས་སོ། །ཀུན་ཏི་ལས་སྐྱེས་པ་ནི་ཀུན་ཏིའི་བུ་སྟེ་སྲིད་སྒྲུབ་པོ། །དེ་ལྟ་ན་གལ་ཏེ་དང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་གནོད་པའི་དོགས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཚད་མར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། དེས་ན་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 226b
གང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་ཇི་སྲིད་དུ་གནོད་པ་དེ་སྲིད་དུ་གནོད་པ་དཔྱོད་པ་མ་སྐྱེས་པ་ན་ཡང་དེའི་བདག་ཉིད་ལ་སྟེ། བློ་དེ་ལ་དེ་མེད་དོ་ཞེས་རྟོགས་སོ་ཞེས་ཁོང་ནས་དབྱུང་ངོ་། །གང་དུ་གནོད་པ་ཇི་ཙམ་ཞིག་སྲིད་ཅེས་བྱ་བ་འདི་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་དུས་ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཡུལ་དང་དུས་དང་སྐྱེས་བུ་དང་གནས་སྐབས་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་སྟེ་དེ་དག་གི་ཐ་དད་པ་ཞེས་བསྡུའོ། །ཡུལ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་དད་པ་འདི་ཡང་འགའ་ཞིག་ལ་འགའ་ཞིག་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །
ཐམས་ཅད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་དོགས་པ་མེད་དོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་ཐག་རིང་པོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ལ་ལར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའོ། །གཞན་དུ་དོགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་དུ་ཆུ་ལ་སོགས་པ་དོགས་པའོ། །དྲུང་དུ་ཕྱིན་པ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
གནོད་པའི་མཚམས་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་ཡུལ་ཐག་རིང་བ་ཉིད་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡིན་པ་དེར་ནི་གནོད་པར་བྱེད་པ་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་ངེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲུང་དུ་འགྲོ་བ་ཙམ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་དུས་ལ་སོགས་
པ་ལ་ལྟོས་པར་མི་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་དེ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་དཔེར་བརྗོད་པ་འཆད་པ་ནི། སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་བློ་བཞིན་ནོ། །ཞེས་བྱ་བ་སྟེ། སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་བློ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་ལ་ཆུ་ལ་སོགས་པར་འཁྲུལ་པའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ཆུང་ངུ་ལ་ཆེན་པོ་
ཉིད་ཀྱི་བློ་དང་། དཔེར་ན་ཐག་རིང་པོའི་མྱ་ངམ་ཆེན་པོ་ལ་ཆུང་ངུའི་བློ་སྟེ། དེ་ལྟ་བུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་བྱའོ། །དེ་ཡང་དྲུང་དུ་ཕྱིན་པ་རྣམས་ལ་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་གང་ལ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་སྲིད་པ་གང་
ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་དཔེའི་སྒོ་ནས་སྟོན་ཏེ། དེ་ལ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དེ་ལྟར་དམག་གི་དུས་དག་ཏུ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དུས་གང་ལ་དམག་དང་འབྲེལ་པ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 227a
སྐྱེས་བུའི་ཁྱད་པར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དེ་བཞིན་ཟླ་བ་གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རབ་རིབ་ཅན་ལ་སོགས་པ་ཟླ་བ་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ལ་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལ་དྲིས་པ་ཉིད་ལས་རྣམ་པ་གཞན་ཁོ་ནར་ངེས་ཀྱི་དེ་ལ་དུས་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་
ནི་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གནས་སྐབས་ཐ་དད་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། ཆགས་སྡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་མེད་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བུ་ལོན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཐ་སྙད་ཀྱིས་ཀྱང་
རྟག་པ་བྱེད་པ་ཤེས་པ་གསུམ་ཁོ་ན་ལ་ལྟོས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ལས་ཚད་མར་གྲུབ་ཀྱི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གི་ཕྱོགས་གྲུབ་པ་ཁོ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་རྩོམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་འབྲས་བུ་
ནི་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཚད་མ་ཡང་རང་ལས་ཚད་མར་གྲུབ་པ་ན་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གཞན་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གི་འབད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། སྒྲ་ལས་
བྱུང་བའི་ཚད་མ་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཉན་པ་བརྗོད་པ་པོ་དག་གིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པའི་ཚད་མ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྟག་པའི་ངག་གིས་བསྐྱེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་གནས་པའི་ངག་གི་རྒྱུ་ལ་ཡོད་པའོ། །དེ་ལ་
རྣམ་པ་གཉིས་པོ་འདི་ལ་རྒྱུ་སུན་མ་ཕྱུང་བ་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། རེ་ཞིག་རྟག་པའི་ངག་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ཉན་པ་པོ་དང་སྨྲ་བ་པོས་བྱས་པའི་ཉེས་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་ཏུ་རིག་པའི་བླ་མ་དག་གིས་དེ་འདོན་དུ་བཅུག་པ་པོ་རྣམས་དང་འདོན་པ་པོ་རྣམས་ཀྱིས་བསྐྱངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་
ཡིད་ཆེས་པས་སྨྲས་པ་དེ་ལ་ཡང་བརྩེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཡོན་ཏན་དག་གི་ཉེས་པ་རྣམས་བཀག་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ངག་རྟག་པ་ཉིད་སུན་མ་ཕྱུང་བ་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཡང་ན་བྱེད་པ་མེད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཉེས་པ་ནི་འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 227b
པ་སྟེ། སྐྱེས་བུའི་ཆོས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱེད་པ་པོ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ཏེ། དེ་དག་ཇི་ལྟར་བརྟེན་པ་པོ་ལོག་པ་ན་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པའི་ངག་དག་ལས་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་མི་རྟག་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །བརྟེན་པའི་ཆོས་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། རྟེན་གྱི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་གང་
ཡིན་པའོ། །འོན་ཏེ་ཡོན་ཏན་དག་གི་ཉེས་པ་རྣམས་བསལ་བའི་ཕྱིར་ཡིད་ཆེས་པའི་ཚིག་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་ན་ཡོན་ཏན་དག་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འདི་ལ་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། དེ་ལ་སྐྱོན་མེད་
ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྐྱོན་མེད་པ་དང་ཡོན་ཏན་གྱི་བདག་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་བསྟན་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་མངོན་སུམ་སོགས། །ཚད་མ་ཡོན་ཏན་ལ་རག་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སོ། །དེ་
བསལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་བསལ་བའོ། །ཉེས་པ་མེད་པ་མཚོན་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ཉེས་པ་དང་བྲལ་བའོ། །ཡོན་ཏན་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ་ནི་ཉེས་པ་དགག་པ་ཙམ་ཡིན་གྱི་ཚད་མ་བྱེད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་ཉེས་པ་མེད་པར་ངེས་པ་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་
ལེན་ན་ཡང་ཐུག་པ་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་གཞན་གྱི་དོགས་པ་བསུ་བའི་ཕྱིར། ཡོན་ཏན་དག་ལས་ཉེས་མེད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ལྟར་ཉེས་པ་མེད་པ་ནི་ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པས་ངེས་པ་ཡིན་ལ། ཡོན་ཏན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཡང་སླར་
ཡང་ཉེས་པ་མེད་པས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ལ། དེ་ལ་ཡང་ཉེས་པ་མེད་པ་ནི་ཡོན་ཏན་དག་ལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་ལ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཐམས་ཅད་ཉམས་པ་ཐུག་པ་མེད་པའི་གནས་སྐབས་དེ་ཉིད་སོ་ན་འདུག་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱོན་
འདི་མེད་དེ་ཞེས་བྱ་བས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་ཡོད་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡོད་ནའོ། །གལ་ཏེ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་མོད། །དེ་ལས་ཅིར་འགྱུར་ཞེ་ན། དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་ནི་བསལ་བ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 228a
ཞེ་ན། མི་ཤེས་ཉིད་ཕྱིར་རོ། །ཡོན་ཏན་གྱིས་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་རྣམས་མེད་པ་ཁོ་ན་ལས་མ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །མ་བསལ་བ་ཡི་དབང་པོ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་མ་བསལ་བའི་ཕྱིར་གྲུབ་པ་ཡིན་ཏེ། སྤྱིར་བཏང་བ་དམིགས་ཀྱིས་བསལ་བ་དང་བྲལ་བ་ནི་རང་
བཞིན་དུ་གྲུབ་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ཆེས་པ་དག་ལ་སྟེ། ཡང་གི་སྒྲ་ནི་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་མ་ཟད་ཅེས་བྱ་བའོ། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ངག་ལ་ཉེས་པ་མི་འབྱུང་བ་དེ་ལྟར་ཡང་སྲིད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་དེ་ལ་
བརྟེན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་ཡིན་དང་ཇི་ལྟར་ཡོན་ཏན་རྣམས་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་ཉེས་པ་བཟློག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར། མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་དེ་རྣམས་ཀྱིས། །ཚད་མ་ཉིད་ནི་བསལ་བ་མིན། །ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཇི་ལྟར་བརྗོད་ཅེས་དོགས་ནས། ཉེས་པ་ཡོད་དམ་ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་སྙམ་དུ་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་གདོན་མི་ཟ་བར་སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཚིག་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་འདིར་རྩོམ་པ་འདི་ཐམས་ཅད་རིག་བྱེད་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ལ། དེ་ལ་གལ་ཏེ་སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཚིག་
ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་རིག་བྱེད་ལ་ཚད་མ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དེ། ཉེས་པའི་དོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་སོ། །དེས་ན་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ལས་དེ་ལྟ་བས་ན་རིག་བྱེད་ནི་ཚད་
མ་མ་ཡིན་ཏེ། ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་རྐྱེན་གཞན་རྣམས་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་དག་ནི་རང་ཉིད་ཀྱིས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཅི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཅད་པའི་དོན་ལ་འཇུག་པར་འདོད་དམ། འོན་
ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ཕྱོགས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་མི་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་གཉིས་པ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་རིག་བྱེད་རང་ལས་ཚད་མ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི། རིག་བྱེད་དོན་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རིག་བྱེད་དོན་ནི་མེ་ལ་སྦྱིན་སྲེག་བྱས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 228b
པས་མཐོ་རིས་སུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཚད་མ་གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་བྱེད་ལས་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་སོ། །འབྲེལ་པ་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འབྲེལ་པ་སྟེ། དེ་བཀག་པ་ནི་མ་འབྲེལ་པའོ། །དེ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འབྲེལ་པས་སོ། །འདི་ཞེས་བྱ་
བ་ནི་རིག་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་འཇུག་པར་འདོད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་བཟུང་ཟིན་པ་འཛིན་པའི་ཕྱིར་དུས་ཕྱིས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་དོན་དུ། གཞན་དུ་ཟློས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། གཞན་དུ་སྟེ་གལ་ཏེ་ཚད་མ་གཞན་
གྱི་རྟོགས་པའི་དོན་ལ་ཡང་ཚད་མ་འཇུག་པར་འདོད་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ནི་གཞན་གྱིས་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཟློས་པ་ཉིད་ཡིན་པས་དྲན་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་དང་མ་འབྲེལ་པ་ལ་
ལྟོས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ནི་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ལ་ཡང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རིག་བྱེད་ལས་གཞན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཡང་ངོ་། །དོན་མཚུངས་ཅན་
རྣམས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་རྣམས་སོ། །གཅིག་ཉིད་ཁོ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་སྟེ་གཞན་དག་ནི་ཟློས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུས་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་དེ་དག་ལས་དང་པོ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་བཟུང་ཟིན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་
ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོན་ཏེ་མུན་པ་ལ་སོགས་པའི་ཕྱོགས་སུ་དང་དང་པོའི་ཤེས་པས་བཟུང་ཟིན་པའི་དོན་ཡང་སྣང་བ་གསལ་བའི་གནས་སྐབས་ན་ཚད་མ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པར་མཐོང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ་ཞེས་དོགས་པ་ལ་གང་ལ་ཡང་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་
ཏེ། དོན་ངེས་པར་མ་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་སྔ་མ་ཚད་མ་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་དེ་ལྟ་ན་ལན་ཅིག་སྐྱེས་ནས་ཞིག་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དང་ཉེ་ན་རྣ་བའི་བློ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་མི་འགྱུར་ཏེ།
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 229a
དེའི་ཡུལ་ལ་ཚད་མ་གཞན་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་སྟོན་པ་ནི་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། མིག་ལ་སོགས་པ་འབྲེལ་མེད་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡུལ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཡང་འབྲེལ་པའི་སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་པ་
མེད་པ་དེ་ནི་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྣ་བའི་ཤེས་པ་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་ནས་ཞིག་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །རིག་བྱེད་ཀྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ཡང་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཉིད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་
ཚིགས་སོ། །འདི་ནི་རྣ་བའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དཔེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཚང་བ་མེད་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་སྒྲ་གཅིག་ལ་མང་པོ་ཉན་པའི་བློ་ཉིད་ནི་ཉན་པའི་ཤེས་པ་གཞན་འཇུག་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་ནས་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་
ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རིག་བྱེད་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། དེས་བསྐྱེད་པའི་རྣམ་ཤེས་གཞན་དང་འབྲེལ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རིག་བྱེད་ཀྱིས་སྐྱེད་པའི་ཤེས་པ་གཞན་དང་འབྲེལ་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉི་ག་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣ་བའི་བློ་དང་རིག་བྱེད་ཀྱི་
དོན་གྱི་བློ་དག་ལའོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ་ཚད་མ་གཞན་དང་འབྲེལ་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མ་བསྒྲུབས་པར་བྱེད་པ་གཞན་གྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་གཞན་རྗོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི། སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཅིག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ནི་མ་ཡིན་
ཏེ། དེས་ན་ཁྱད་པར་དང་བཅས་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དཔེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཚང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་གཞན་གྱིས་བྱས་ཤེས་པ་ཡི། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་རྒྱུ་གཞན་ཡང་ཡིན་ལ་ཤེས་པ་ཡིན་པས་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེའི་མི་སླུ་བ་ཞེས་
ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་རོ། །ཅི་སྟེ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཅིག་གིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཚད་མ་གཞན་འཇུག་པ་ཙམ་གྱིས་ཀྱང་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་དེའི་གྲུབ་པ་ལ་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་བསམས་ནས། ཇི་ལྟར་དབང་པོ་གཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རྒྱུ་རྟག་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 229b
པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ནི་རྣ་བའི་ཤེས་པ་བཞིན་དང་། འབྲེལ་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་ཅེ་ན། །ཞེས་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་རིག་བྱེད་ལ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། དེའི་ཕྱིར། འདི་ལྟར་ཚིག་ནི་གཅིག་པུ་ཡིས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བརྟན་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་ཤེས་ཡུལ་གཞན་སོགས་ཤེས་ཀྱིས། །ཞེས་བྱ་བའི་སོགས་པའི་སྒྲས་སྐྱེས་བུ་གཞན་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་གཟུང་ངོ་། །གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། རེ་ཞིག་མངོན་སུམ་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རིག་བྱེད་ཀྱི་དོན་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ཧ་ཅང་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །སྒྲ་རྣམས་ཀྱི་ཞེས་བྱ་
བ་ནི་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མའོ། །ཡང་ན་སྐབས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་མངོན་སུམ་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཁོ་ནའོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན་ཚད་མ་རྣམས་ཀྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མངོན་སུམ་བཞིན་དུ་རྗེས་
སུ་དཔག་པ་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཅི་སྟེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཉིད་གཞན་གྱིས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དེའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་དེ་ཡང་
བསྒྲུབ་བྱར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་ལ་སོགས་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སངས་རྒྱས་པའི་གཏན་ཚིགས་མ་གྲུབ་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཚད་མ་རྣམས་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པར་མ་གྱུར་ན་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་ཚད་
མའོ་སྙམ་པའི་ངེས་པ་འདིར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །ཚད་མ་འཛིན་པ་ལས་སྔ་རོལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་ཚད་མ་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པ་ལ་ཚད་མ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 230a
གཞན་ལ་ལྟོས་པ་དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཐ་སྙད་རྒྱུན་ཆད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཡིན་ན་དེའི་ཚེ་དེ་ཙམ་ཁོ་ནས་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ངོ་བོ་ལ་
ངེས་པ་དང་མ་ངེས་པ་དཔྱད་པས་ཅི་ཞིག་བྱ། འདི་ནི་དོན་ངེས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཡན་ལག་གི་དོན་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ་འཛིན་པ་ལས་སྔ་རོལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ཚད་མའོ་སྙམ་པའི་ངེས་པ་དེ་ལས་སྔ་རོལ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རང་གི་
ངོ་བོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སོ། །ལྟོས་མེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རང་གི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ལ་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ནི་རང་གི་དོན་རྟོགས་པ་ལ་སྟེ། ངེས་པ་ལས་དུས་ཕྱིས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པའི་
ཚད་མ་རྣམས་ཀྱིས་འཇལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་དོན་མ་ཤེས་པར་འགའ་ཞིག་གིས་ཀྱང་བློ་དམིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཤེས་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་བ་བཞིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་བློ་མ་རྟོགས་པར་རང་གི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཉིད་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ།
ཇི་སྐད་དུ། དམིགས་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་ན། །དོན་མཐོང་རབ་ཏུ་འགྲུབ་མི་འགྱུར། །ཞེས་བཤད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དོགས་པ་ལ། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ་གོ་བར་ཟད་དོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཚུལ་འདིས་རང་ཉིད་
ལས་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་རང་དོན་ལ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཚད་མ་ལྟར་སྣང་བའི་ཕྱིར་དེ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་རང་གི་དོན་ལོག་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་བས་ན་ལོག་པ་ཉིད་དེ། ལོག་
པའི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ཉིད་དང་འདིའི་ཚད་མ་གཞན་མེད་པར་འཛིན་པར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་དེ་གཞན་ལས་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །འོན་ཏེ་ཚད་མ་ལ་ཡང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནམ། འདི་ལྟར་དེ་ཡང་རང་གི་དོན་ལ་ལར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ལྟར་སྣང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན།
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 230b
དེའི་ཕྱིར་དོན་གྱི་དེ་བཞིན་མིན། །དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། སྔ་མ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་སོ། །འཛིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཟུང་བའོ། །དེ་ཉིད་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེའོ། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་ཚད་མས་དེ་བཞིན་ཉིད་
འཛིན་པ་དེ་ལྟར་ལོག་པ་ཉིད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པས་མི་མཚུངས་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐྱེས་པའི་གནས་སྐབས་ཁོ་ན་ཚད་མའོ་སྙམ་དུ་ངེས་ཀྱི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའོ་སྙམ་དུ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རྟག་ཏུ་ཚད་མ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པས་གཞན་ལས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ན་རྒྱུ་ནི་སྐྱོན་ཅན་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བློ་ཞེས་བྱ་བ་དང་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་ངོ་བོའི་ཡུལ་དང་རྒྱུ་སྐྱོན་ཅན་གྱི་ཡུལ་ལོ། །གལ་ཏེ་འདི་སྙམ་དུ་བློ་འདི་དག་གི་ཡང་
དག་པ་ཉིད་གཟུང་བར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་འདི་དག་གིས་ལོག་པ་ཉིད་འཛིན་པར་འགྱུར་ལ། དེ་དག་ཀྱང་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་གཟུང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་སྐྱེ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འདི་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་ཉིད་ཀྱི་ཤེས་པ་དང་རྒྱུ་སྐྱོན་དང་བཅས་པའི་ཤེས་པ་སྟེ་དེས་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སངས་རྒྱས་པ་ལ་སོགས་པས་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ནི་ལོག་པའི་དོན་ཅན་ཡིན་ཏེ། ཚིག་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མེ་ནི་གྲང་ངོ་ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པའི་སྐྱེས་བུའི་ཚིག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གང་བརྗོད་པ་དེ་ནི་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་གང་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་དུ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལ་སོགས་པའོ། །འདི་
གཉིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཞན་གྱི་ཤེས་པ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་གཞན་གྱི་ཤེས་པའོ། །ཆོས་མཐུན་པ་ཙམ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་བདེན་པའི་དོན་དང་སྐྱེས་བུའི་ཚིག་གི་ཚིག་ཉིད་ལ་སོགས་པས་མཚུངས་པ་ཉིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་བརྗོད་པར་མི་བྱ་ཞེ་ན། འདི་ལ་འཐད་པ་བཤད་པ་ནི། དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 231a
ལ་སོགས་པ་སྟེ། གལ་ཏེ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དང་ཆོས་མཚུངས་པ་ཙམ་གྱིས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་གྱུར་ན་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་ཐམས་ཅད་ལ་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་སོགས་པས་ཆོས་མཚུངས་པ་ཉིད་བརྗོད་པར་
ནུས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བསྡུས་པའི་དོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་བདག་ཉིད་ལ་གནོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གཞན་ལ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱོད་པ་པ་ལའོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེར་ན་གཟུགས་ཀྱིས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་གཟུགས་བརྙན་
འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ་སངས་རྒྱས་པས་བཀོད་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་དེ་མ་ཐག་ཏུ་དཔྱོད་པ་པའི་མི་མཐུན་པའི་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་འབྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདི་ལྟར་རིག་བྱེད་ཀྱི་ཚིག་ནི་བརྫུན་མ་ཡིན་ཏེ་ཚིག་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་སོགས་པའི་ཕྱིར་མེ་དྲོ་བ་དང་འོད་གསལ་བ་ཡིན་ནོ་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐྱེས་བུའི་ཚིག་བཞིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་བརྗོད་པར་ནུས་པ་ཡིན་ནོ། །དེས་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་མི་མཐུན་པའི་ཚད་མས་བཀག་པའི་ཕྱིར་ནི་གནོད་པའི་ཕྱིར། སངས་རྒྱས་ལ་སོགས་པས་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
སྐུལ་བར་བྱེད་པ་བཀོད་པ་གང་ཡིན་པ་འདིས་ནི་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལ་གནོད་པར་མི་ནུས་སོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། སྤྱིར་བཏང་བ་ཅན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱིར་བཏང་བའི་ཚད་མ་ཉིད་ཚད་མ་གང་ལ་ཡོད་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱ་ལ་དེའི་དངོས་པོ་ནི་དེ་ཉིད་དོ། །འདི་ལ་བརྗོད་
པར་བྱ་བ་སྟེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས། བདག་ཉིད་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ནས་བརྩམས་ནས་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སུན་འབྱིན་པ་བརྗོད་པ་བརྩམ་མོ། །རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་པ་སྟེ་མེད་པ་ལ་བྱ་བ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་
ནོ། །རྣམ་པར་གཞག་པ་འདི་ཡང་གང་ཞེ་ན། བདག་ཉིད་ཐོབ་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་སོ། །ཅི་སྟེ་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་མི་རིགས་ཤེ་ན། སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། མེད་པའི་བྱ་བ་ཅི་འདྲ་ཞིག །ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མ་ཡིན་ནོ། །
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 231b
མེད་པ་ནི་ནུས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོད་ན་ཡང་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་ནི་བྱ་བ་མེད་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་བྱ་བ་གྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་དུ་བྱ་བ་བྱེད་པར་འགྱུར་ན་ཤེས་པ་ལ་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཡོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རང་གི་དོན་ཡོངས་སུ་གཅོད་
པའི་བདག་ཉིད་ཁོ་ན་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་འདི་ནི་ཤེས་པའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །བདག་ཉིད་ལས་བདག་ཉིད་ཁོ་ནས་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ལེགས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་ངེས་པ་སྐྱེད་པ་ནི་རང་གི་འབྲས་བུ་
ཡིན་ནོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། ལ་ལར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདིས་ནི་འདི་ལ་ཡང་དམ་བཅའ་བའི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པ་དང་འགལ་བར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་གྱུར་པ་ལས་དམིགས་པ་གཞན་
དམིགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་དང་ཉེ་བར་བརྗོད་པར་བྱ་བ་མེད་པའི་ངེས་པའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཀྱང་གྲུབ་སྟེ་ནམ་མཁའི་པདྨ་བཞིན་ནོ། །ཁྱོད་ཀྱང་འདོད་ཅེས་བྱ་བ་འདིས་ནི་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བར་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ནི། གང་ཕྱིར་རྒྱུ་རྣམས་ཀྱི་བྱ་བ། །ཞེས་བྱ་
བ་ལ་སོགས་པའི་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྟོན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཡོད་པ་དང་འབྲེལ་པ་ན་སྐྱེས་བུའི་དབང་པོའི་བློ། སྐྱེས་པ་དེ་ནི་མངོན་སུམ་མོ། །ཞེས་བྱ་བའི་མདོ་འདི་ལ་སྐྱེ་བ་སྨོས་པ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པའི་དོན་དུ། ཀུ་མཱ་ར་རི་ལས་བྱས་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་
སྨོས་ཏེ། སྐྱེ་བཞིན་པའི་བློ་ཅི་ནས་ཀྱང་། ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྐྱེ་བ་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་གང་གི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་པའོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལན་འདོགས་
པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་ཡང་གཞན་དུ་ཀུ་མཱ་ར་རི་ལས་བློ་རྣམས་རྟག་པ་ཉིད་དུ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། ངེད་ཀྱིས་རྟག་པ་ཉིད་དང་ནི། །གཅིག་པ་ཉིད་དུ་འདོད་པ་ཡིན། །བློ་ཡང་སེམས་ཅན་རང་བཞིན་ཕྱིར། །ཐ་དད་ཡུལ་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན། །ཞེས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 232a
སྨྲས་པ་བཞིན་ནོ། །ཕྱོགས་འདི་ལ་ཡང་དམ་བཅའ་བ་ཁས་བླངས་པ་དང་འགལ་ཞིང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བློ་རྣམས་སྐད་ཅིག་མ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པ་ལས་དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་གཞན་
གྱི་དུས་སུ་གནས་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བཤད་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འདི་ནི་སྐད་ཅིག་ཀྱང་གནས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྨྲས་པའི་ཕྱིར་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡང་ཡིན་ནོ། །རིགས་པས་གནོད་པ་བསྟན་པ་ནི། །གང་ཕྱིར་དངོས་ཀུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྟག་པ་ཉིད་
དུ་ཁས་བླངས་པ་ནི་རྒྱུ་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་མི་རིགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་པ་ནི་རྟག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། དེ་ལ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཐོབ་པར་འདོད་པས་བསྐྱེད་པར་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་གཞན་ལ་ལྟོས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྟག་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་མ་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གང་ཞིག་ལ་ལྟོས་པ་
ཡིན། དེས་ན་བརྗོད་པར་ནུས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་སྦྱོར་བ་དགོད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཉིད་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་སྐད་ཅིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྐད་ཅིག་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་ཁས་བླངས་ནས་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་པས་གནོད་པ་
སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཚད་མ་རང་ཉིད་ལས་ངེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དེ་མངོན་སུམ་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་གྱི་འགལ་བ་དང་། ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་འཇུག་པ་དང་། ཕན་ཚུན་འགལ་བའི་
མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་དང་། སླུ་བ་བཟུང་ངོ་། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཐེ་ཚོམ་ལ་སོགས་པ་ཚད་མའི་མཇུག་ཐོགས་ཀྱི་ངེས་པ་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པར་རིག་པའི་ཕྱིར་དེས་དབེན་པའི་ས་ཕྱོགས་དམིགས་པ་བུམ་པ་མེད་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ཡོད་པའི་
དམ་བཅའ་བ་ནི་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །གང་ཕྱིར་དེ་ལ་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མངོན་སུམ་དང་འགལ་བ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གཞི་མེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ངེས་པ་དང་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 232b
སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདི་ཉིད་གང་ལས་ཤེ་ན་འདི་ལྟར་སྒྲོ་འདོགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངེས་པ་ནི་སྒྲོ་འདོགས་པ་ལས་བཟློག་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཡུལ་མ་བསལ་བར་བདག་ཉིད་གནས་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དྲོ་བའི་རེག་པ་གྲང་བ་
བཞིན་ནོ། །དེས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་ཡུལ་ལ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་འཇུག་པ་ཡིན། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྐུལ་བྱེད་བློ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཡང་སྟོན་ཏེ། རྒྱུ་བྱུང་ངོ་བོ་ནི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དེ། སོགས་པའི་སྒྲས་ཡིད་ཆེས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཚིག་གིས་བསྐྱེད་
པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གནོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །འདི་ལྟར། བསྐུལ་བས་བསྐྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི། །ཚད་མ་ཡིན་ཏེ་སྐྱོན་བྲལ་བའི། །རྒྱུ་ཡིས་བསྐྱེད་ཕྱིར་རྟགས་དང་ནི། །ཡིད་ཆེས་ཚིག་དང་དབང་བློ་བཞིན། །དེ་བཞིན་ཡིད་མི་ཆེས་མ་བྱས། །ཚིག་
གིས་བསྐྱེད་ཕྱིར་ཡུལ་དུས་སོགས། །ཐ་དད་སོགས་པ་དོན་མེད་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བས་སྐུལ་བར་བྱེད་པའི་བློ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་སྨྲ་བ་ན་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་གཞན་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ཚད་མ་ཀུན་གྱི་ཚད་མ་ཉིད། །རང་ལས་
ཡིད་ཆེས་གཟུང་བར་གྱིས། །ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པས་བཀག་པའི་ཕྱིར་ཚིག་ཕན་ཚུན་འགལ་བ་ཡིན་ནོ། །རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་གྲུབ་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱི་ལན་འདོགས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་སྐུལ་བར་བྱེད་པས་བསྐྱེད་པའི་བློ་
རྣམས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པར་བརྗོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེ་ལ་གཞན་གྱི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་སྒྲོ་འདོགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དགག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། དོགས་པ་མི་སྲིད་པའི་
ཕྱིར་ཏེ། ངེས་པ་དང་ནི་སྒྲོ་འདོགས་ཡིད། །གནོད་བྱ་གནོད་བྱེད་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །ཞེས་ཀྱང་བཤད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་གང་གི་དེ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་ཁྱེད་ཅག་གིས་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བའི་ངལ་བ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པར་འགྱུར་བ་ངེས་པ་སྐྱེས་པ་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་དོགས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 233a
པ་འདི་གང་ལས་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་དཔེ་འཆད་པ་ནི་མཐོ་ཡོར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། རྟོགས་པ་པོ་གང་གིས་དེའི་བདག་ཉིད་དེ་མཐོ་ཡོར་ཉིད་དུ་ངེས་པ་དེ་ལ་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །རྣམ་པ་གཞན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྗོན་ཤིང་དང་སྐྱེས་བུ་ཉིད་ལ་སོགས་པའོ། །གལ་
ཏེ་དེ་ལྟ་ན་དོགས་པ་མེད་པ་ཚད་མ་ལ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་ཇི་ལྟར་བཟློག་པར་བྱ་བར་ནུས་ཤེ་ན། གང་ཕྱིར་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ངོ་བོ་གང་ལས་ངེས་པ་ནི་གང་གི་ངོ་བོར་ངེས་པའོ། །བཟློག་པའི་དོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ལས་བཟློག་པའི་རང་བཞིན་
གྱི་དོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། རང་ཉིད་ཀྱི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ངོ་བོ་ངེས་པ་ལས་སོ། །འདི་ཉིད་ལ་དཔེ་བསྟན་པ་ནི། ཇི་ལྟར་དུ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དེ་མེད་ཉིད་རྣམ་གཅོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མེ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ཉིད་རྣམ་པར་གཅོད་པའོ། །ཚད་མ་མ་
ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །འདི་ཉིད་བླ་ལྷག་གི་རྒྱུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་ཚད་མ་ཡིན་པ་གཉིས། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་གཉིས་ནི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་བདག་ཉིད་དོ། །གང་ཞིག་ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་འགལ་
བས་ཁྱབ་པ་དམིགས་པའི་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་སྟོན་པ་ན་རང་གི་ཚིག་དང་འགལ་བ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ངེས་པ་དང་འགལ་བའི་ཐེ་ཙོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དག་གིས་དེས་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་དངོས་པོ་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་ངེས་པའི་གོ་སྐབས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །
ཇི་ལྟར་གཏོར་ཟན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་དང་རང་གི་ཕྱོགས་གྲུབ་པ་ཡང་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དག་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་བདག་ཉིད་དེ་དག་ནི་གཞན་ལས་ངེས་པར་བྱ་བའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། མཐོ་ཡོར་
ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཁ་ཅིག་གི་ལྟར་ན་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱང་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་དུ་བྱས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །གཏོར་ཟན་དང་དུ་བ་དང་རྒྱུས་བསྐྱེད་པའི་སྐྱོན་ལ་སོགས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་སྐད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་དག་གི་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 233b
ཤེས་པས་ཞེས་བསྡུའོ། །འདི་དག་དང་ཡང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་མཐོ་ཡོར་བ་སྦྲེལ་ཏེ་འདིས་ནི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་མ་གྲུབ་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་གང་གི་ཕྱིར་རོ། །གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པ་སྟེ། ཚད་མ་དེ་ཡིས་ཞེས་བྱ་བ་ལྷག་མའོ། །འདི་ལྟར་སྐུལ་བར་བྱེད་པས་བསྐྱེད་པའི་བློ་ནི་ཐེ་ཚོམ་དང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །དེ་བཞིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཐོ་ཡོར་ལ་སོགས་པ་བཞིན་ནོ། །ཚད་མ་ཉིད་དེ་གཞན་ལས་
ནི་ངེས་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མའི་འབྲས་བུ་ཉེ་བར་སྟོན་པའོ། །རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་གྲུབ་ན། །དེ་ནི་གནོད་པ་སེལ་བྱེད་པར། །ཞེས་སྨྲས་པ་དེ་ནི་མི་རིགས་ཏེ་དོགས་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །ད་ནི་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་དོགས་པ་བཟློག་པའི་དོན་དུ་སྒྲུབ་
པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བ་བྱེད་དུ་ཆུག་མོད། དེ་ལྟ་ན་ཡང་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་དེ་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདི་ནི་ཁྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་ཡིན་ཏེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཁྱེད་ཅག་སྒྲུབ་པ་སྒྲའི་དོན་ཡིན་པར་སྨྲ་བ་རྣམས་ཀྱི་ལྟར་ན་ངག་གང་ཁོ་ན་ལ་
དགག་པའི་སྦྱོར་བ་དེ་ཁོ་ན་ལ་གཞན་རྣམ་པར་གཅོད་པ་རྟོགས་ཀྱིས་གཞན་དུ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཁོ་ནའོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཕྱོགས་འདི་ཡིན་ནོ། །འདིར་སྐུལ་བར་བྱེད་པས་སྐྱེད་པ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲུབ་པའི་ངག་ལ་དགག་པའི་སྦྱོར་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་དེ་ཇི་ལྟར་འདིས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་
ཉིད་འགེགས་པར་འགྱུར། དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མའི་ཡུལ་ལ་རྒོལ་བ་རྣམས་ཀྱི་བློ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་གྲུབ་ཅེ་ན། གང་གི་ལ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། ལ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔྱོད་པ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སོ། །གཞན་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་པ་རྣམས་
ཀྱིས་ཏེ། དེ་དག་གི་ཅུང་ཟད་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་དེ། དཔེར་ན་རང་རིག་པས་མངོན་སུམ་དང་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཤེས་པ་དང་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་གོམས་པ་དང་ལྡན་པའི་མངོན་སུམ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེས་ན་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་གོམས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 234a
པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རང་ཉིད་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཅུང་ཟད་ཅིག་ནི་གཞན་ལ་སྟེ་དཔེར་ན་རྩོད་པའི་གཞིར་གྱུར་པའི་སྐུལ་བར་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་དང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་མ་སྤངས་པའི་མངོན་སུམ་ལྟ་བུ་སྟེ། གོམས་པ་དང་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དག་
མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ཁྱེད་ཀྱི་ལུགས་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་རང་ཁོ་ན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་ཁ་ཅིག་ནི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚུལ་གསུམ་པའི་རྟགས་ཀྱི་རྒྱུ་ཅན་དུ་འདོད་ལ། ལ་
ལ་ནི་ཚུལ་གཉིས་ལས་བྱུང་བའོ། །ཁ་ཅིག་ནི་ཚུལ་གཅིག་གི་རྟགས་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། དེའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་དོན་མེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ལ་དེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་བྱ་སྟེ་རང་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བར་མཚུངས་སོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་
འདི་མེད་དོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དེའི་བདག་ཉིད་དང་དེ་ལས་བྱུང་བའི་འབྲེལ་པའི་རྟགས་ངེས་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བ་བྱེད་པ་ན་ཡང་བརྒྱུད་ནས་དེ་ལྟ་བུའི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པས་སྐྱེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་དོན་དེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རང་ལས་
ཚད་མ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུའི་རྟགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པའི་ཕྱིར་རྒོལ་བ་རྣམས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་མ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཕན་ཚུན་རྩོད་པར་བྱེད་ཀྱི་སྐྱེས་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་རང་གི་ངོ་བོ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སློབ་དཔོན་དག་གིས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་
རྟགས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་ངེས་པར་བཟུང་བའི་ཕྱིར་ཅི་ནས་ཀྱང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བའོ་སྙམ་ན་བསྐྱེད་པའི་རྒྱུའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་རང་གི་ངོ་བོ་སྟོན་པའི་མཚན་ཉིད་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་
བརྩད་པ་དེ་ཡང་མི་རིགས་ཏེ། ཁོ་བོ་ཅག་གིས་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བསྒྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ཐ་སྙད་དེ་འདི་ལྟར་ལོག་པའི་དོན་ཅན་གྱི་བསྟན་བཅོས་ཐོས་པ་ལས་རྨོངས་པའི་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་གྲུབ་པ་ན་ཡང་གྲངས་ཅན་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 234b
བཞིན་དུ་དེའི་ཐ་སྙད་འཇུག་པར་མི་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཡུལ་ཉེ་བར་བསྟན་པས་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཐ་སྙད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གང་ཞིག་གང་ལས་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་དེ་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ནུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། རང་གི་དོན་ལ་མངོན་སུམ་བཞིན་ནོ། །དེ་དང་འབྲེལ་པའི་རྟགས་མཐོང་བའི་སྒོ་ནས་
བྱུང་བའི་རྟགས་ལས་བྱུང་བའི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པར་བྱ་བ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བརྡའི་ཡུལ་བསྟན་པས་བརྡ་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ལྟར་མངོན་སུམ་ལ་དོན་མ་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་འདིས་ཚད་མ་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་ལ། དེ་ལས་བྱུང་
བ་ལས་གཞན་མ་འཁྲུལ་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད་དེ། ཇི་སྐད་དུ། མངོན་སུམ་ཡང་ནི་དོན་མེད་ན། །མི་འབྱུང་བ་ལས་ཚད་མ་ཉིད། །འབྲེལ་པ་ཡི་ནི་རང་བཞིན་དེའི། །རྒྱུ་ཡིན་པས་ན་གཉིས་ཀ་མཚུངས། །ཞེས་བཤད་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་ཇི་ལྟར་གྲངས་ཅན་པ་རྩྭ་མཆོག་རྩེ་
ལ་གླང་པོ་མེད་པར་ངེས་ཀྱང་བསྟན་བཅོས་ཐོས་པའི་རྨོངས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་བློ་ཐ་དད་པ་ཡིན་མོད། རང་ལས་ཚད་མ་ཡིན་པ་སྟེ། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན། གང་ཕྱིར་རྩོད་པ་འཁྲུལ་པ་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་ངེས་པ་
དང་འགལ་བའི་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་རྩོད་པ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་ངེས་པ་མེད་པར་སྒྲུབ་པར་སྟོན་པ་ནི་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དང་འགལ་བ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ངེས་པ་དང་འགལ་བའི་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་དམིགས་པ་སྟོན་པ་ནི།
ཚད་མ་ཀུན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། སླུ་བ་ངེས་པ་དང་འགལ་བའི་འཁྲུལ་པ་གཞན་ཡང་ངེས་པ་དང་འགལ་བའི་འཁྲུལ་པའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་རྟོགས་པ་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པ་ན་མི་འགྱུར་ཏེ། ངེས་པར་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་བསལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཕྱིན་ཅི་ལོག་པ་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་སླུ་བ་ལ་བརྟེན་པའོ། །འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་ཕ་རོལ་པོ་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་སླུ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཡང་གཞན་ལས་ངེས་པར་ཁས་བླངས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་དེ་ལ་འཇུག་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 235a
པ་ནི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཡིན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་ཇི་ལྟར་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་དམ་བཅའ་བ་ལ་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གནོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། བསམ་པ་མ་ཤེས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདིར་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ནི་
འདི་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་ཚད་མ་ཐམས་ཅད་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པར་ཁས་ལེན་པ་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པས་བསྐྱེད་པས་ཚད་མ་ལ་ཁྱབ་བོ་ཞེས་ཁས་བླངས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཡང་གང་ཁོ་ན་ཚད་མའི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པའི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པས་མ་བསྐྱེད་པ་
དེ་ལས་ཤུགས་ཀྱིས་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་དང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཕན་ཚུན་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡང་ཤུགས་ཀྱིས་དེ་ཁོ་ན་ལས་ཡིན་པར་འགྱུར་ཏེ། སླུ་བ་དང་རྒྱུའི་སྐྱོན་ཤེས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་དང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མ་སྐྱེས་པ་ཁོ་ན་ཚད་མ་མ་ཡིན་པར་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། འདི་ཡི་ངེས་པ་གནོད་བྱེད་ཀྱི། །ཤེས་པ་གཞན་ལས་འདོད་པ་ཡིན། །ཞེས་གང་སྨྲས་པ་དེ་ནི་མི་འཐད་དོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་སྐྱེས་པའི་དེ་མ་ཐག་ཉིད་དུ་ཚད་མའི་
ངེས་པ་སྐྱེད་པ་དང་མི་སྐྱེད་པ་དག་གིས་ཚད་མ་དང་ཅིག་ཤོས་གཉིས་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཡོངས་སུ་ངེས་པ་ལས་རྟོགས་པ་དང་ལྡན་པ་སུ་ཡང་འཇུག་པར་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་སླུ་བ་སྲིད་པར་ག་ལ་འགྱུར། དེ་རྟོགས་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སླུ་བ་རྟོགས་པའི་ཕྱིར་དེ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་
ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །འདིས་ཀྱང་དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་བསྟན་པའི་སྒོ་ནས་གཏན་ཚིགས་ཁྱབ་པ་མེད་པ་གསལ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྐྱོན་ཉིད་དུ་བལྟ་བར་བྱའོ། །དམ་བཅའ་བའི་སྐྱོན་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དམ་བཅའ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཡན་ལག་མ་ཡིན་
པའི་ཕྱིར་དེའི་སྐྱོན་བརྗོད་པ་ནི་སྐྱོན་མིན་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ་ཕྱིར་རྒོལ་བ་ཚར་བཅད་པའི་གནས་སུ་འགྱུར་རོ། །བུམ་པ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ནི། །ཞེས་བྱ་བའི་དཔེ་མ་གྲུབ་པར་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སྐྱེ་བ་ལས་ནི་མ་གཏོགས་པའི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོན་ཏེ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 235b
སྐྱེ་བའི་དུས་ཕྱིས་རྫ་མཁན་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པའི་སྦྲང་རྩི་དང་ཆུ་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པའི་དོན་བྱ་བ་བྱེད་པ་བུམ་པ་ཉིད་མཐོང་བ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེ་ཇི་ལྟར་དེ་དག་སྐྱེ་བ་ལས་མ་གཏོགས་པའི་དུས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་དག་དུས་ཕྱིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ།
རང་གི་ཉེར་ལེན་པ་ནི་རིགས་མཐུན་པའི་སྐད་ཅིག་སྔ་མ་སྔ་མའོ། །སོགས་པའི་སྒྲས་དེ་འཛིན་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དུས་ཕྱིས་རང་ཉིད་ཉེ་བར་ལེན་པ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་ན་འཇུག་པ་བུམ་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་གཞན་མཐོང་གི །
སྐྱེ་བའི་དུས་ཕྱིས་གནས་པ་ནི་འགའ་ཡང་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་སྐད་ཅིག་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་དང་པོའི་ཤེས་པ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། གཞན་ལས་ཚད་མར་གནས་པ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་
པས་ཕ་རོལ་པོ་རྩོད་པར་བྱེད་པ་ལ་སྨྲས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འདིར་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ་མི་སླུ་བར་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དེ། ཚད་མ་སླུ་བ་མེད་ཅན་གྱི། ཤེས་པ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་སླུ་བ་དེ་ཡང་དོན་བྱེད་
པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ། ཚད་མ་བསམ་པ་ནི་དེའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་རྣམས་ཚད་མའམ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཞེན་པས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དོན་བྱེད་པ་དེ་ཡང་བཙོ་བ་དང་སྲེག་པ་ལ་སོགས་པར་
སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཏེ། དེ་སྐྱེས་པ་ཉིད་ན་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་འཇུག་པའི་རེ་བ་ལྡོག་པའི་ཕྱིར། དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་རང་རིག་པའི་མངོན་སུམ་གྱི་རང་ཉིད་ཀྱིས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ། གསལ་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཕྱིར་དེ་མ་ཐག་ཏུ་ཉམས་སུ་མྱོང་
བ་ཇི་ལྟ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བས་ངེས་པའི་ཕྱིར་རང་ཉིད་ལས་ཡིན་པར་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི། གང་གི་དོན་བྱེད་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གཞན་སྐྱེད་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་སྐྱེས་བུས་དེའི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་འབྲས་བུ་གཞན་འདོད་པ་ཡང་མ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 236a
ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་འཇིག་རྟེན་ན་ངོམས་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མངོན་པར་འདོད་དེ། དེ་ཡང་ཚིམ་པ་དང་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འབྱུང་བ་ཉིད་ལས་མངོན་པར་གྲུབ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ཙམ་གྱིས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ཡོངས་སུ་མགུ་ན་
ལྡོག་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དེ་རང་ལས་འདོད་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བརྗོད་དོ། །དེ་ཡང་དེའི་རྒྱུར་གྱུར་པའི་ཤེས་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་དེའི་དེ་ཐོབ་པའི་ནུས་པ་ཚད་མ་ཞེས་བྱ་ལ། ནུས་པ་དེ་ཡང་མ་གོམས་པའི་ཕྱིར་འབྲས་བུ་མི་ཤེས་པས་ངེས་པར་གཟུང་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཕྱིས་
ཀྱི་འབྲས་བུས་ཤེས་པ་འཇུག་པར་ངེས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་པོ་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དོ། །གཞན་ཡང་རྣམ་པ་གཞན་གྱིས་ཀྱང་ཐུག་པ་མེད་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར། དང་པོ་དངོས་མེད་ཡུལ་ཅན་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གལ་ཏེ་དང་པོ་ཐོག་མའི་ཤེས་པ་དངོས་
པོ་མེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཕྱིས་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལ་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ནི་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མེ་མ་ཡིན་པ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལས་མྱ་ངན་འཚོང་གི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པ་
ལས་མེར་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་ལས་བཙོ་བ་དང་སྲེག་པ་ལ་སོགས་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ལ་སྐྱེ་ན་ཡང་འདི་མེ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །གང་ལས་ཤེ་ན་མེའི་མཚན་ཉིད་ནི་བཙོ་བ་དང་། སྲེག་པ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཇི་
སྲིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལ་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་དང་པོའི་ཤེས་པ་ཡང་མེའི་དངོས་པོས་སྐྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་ནམ། དེས་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལ་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་དོགས་ཀྱི་ཕྱི་མ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཞེས་དོགས་པ་ལ། རྗེས་ཐོགས་འབྲས་བུ་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། དང་པོའི་ཤེས་པ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཡོད་པ་དེ་འདི་ལྟར་མཇུག་ཐོགས་སུ་བཙོ་བ་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་མ་བྱུང་བ་དང་། འཁྲུལ་པའི་ཤེས་པ་དང་ཆོས་མཐུན་པ་དང་བློ་མི་གསལ་བ་དང་། སོགས་པའི་སྒྲས་མ་གུས་པ་དང་། །མ་གོམས་པ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 236b
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་ངོ་། །འབྲས་བུའི་ཤེས་པ་ལ་ནི་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རང་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་དང་པོ་ལ་ཡང་གང་གོམས་པ་ལ་སོགས་པས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་བསལ་བ་དེ་ནི་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་པའི་
ཕྱིར། གོམས་པས་འཇུག་ན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་དཔེར་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམས་སམ། ནོར་བུ་དང་། དེ་དང་འདྲ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ་དེ་རིག་པ་རྣམས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཐག་རིང་དུ་སྤངས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བར་སྣང་བ་སྐྱེ་བ་ཡིན་
ལ། དེ་བཞིན་དུ་གཞན་ལ་ཡང་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་གསལ་བ་རབ་ཏུ་སྣང་བ་ཉིད་ཀྱིས་འཁྲུལ་པར་དོགས་པ་གསལ་བ་ཅན་སྐྱེ་བ་ན་བར་མ་ཆོད་པར་རིགས་མཐུན་པ་ཐུན་མོང་བའི་རྣམ་པར་ངེས་པ་ཅན་གྱིས་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན་དེའི་ཡུལ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ལས་
ལྡོག་པར་ངེས་པའི་ཕྱིར་དེ་རང་ཉིད་ལས་ཚད་མ་ཡིན་པར་བརྗོད་དོ། །གང་ཡང་གོམས་པ་དང་ལྡན་པས་འཇུག་པ་ན་དེ་འདྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ན་ལས་དོན་ཐོབ་པའི་ནུས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཚད་མ་ཉིད་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་དུ་
གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པར་བྱའི། ལ་ལར་རང་ལས་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་མ་གོ་སྟེ། འདི་ལྟར་མ་འདྲེས་པའི་དེ་དང་འདྲ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་རྟོག་པ་ངེས་པ་ཉིད་གང་ལས་བྱུང་ཞེས་བྱ་བ་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །གལ་ཏེ་གོམས་པ་
ལས་སོ་ཞེ་ན། འོན་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མེད་པའི་ཕྱིར་གལ་ཏེ་གོམས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རིགས་མི་མཐུན་པའི་རྣམ་པ་རྣམ་པར་གཅོད་པས་རིགས་མཐུན་པ་ཐུན་མོང་མ་འདྲེས་པའི་འདྲ་བ་ཉིད་ངེས་པར་བྱེད་ཀྱི། གང་གི་དེ་ཉམས་སུ་མྱོང་ཞིང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་དང་བྲལ་བ་ན་ཡང་མ་ངེས་
པ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་བ་ཚད་མ་ཉིད་ལ་ཅི་ཞིག་སྣང་གཞན་ཡང་འདྲ་བ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཅི་ཞིག །གལ་ཏེ་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ན་དེ་ལོག་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་གཏན་ཚིགས་མ་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་དམར་པོའི་རྣམ་པར་སྣང་བ་ཡིན་ན། དེ་ནི་ཨ་ཤོ་ཀའི་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 237a
པར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་མེ་ཏོག་ལ་སོགས་པའི་དངོས་པོའི་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཇི་ལྟར་ངེས་པ་བརྗོད་པར་བྱ་དགོས་སོ། །དེ་གྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་རྟགས་གཞན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་
བྱེད་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ཅི་སྟེ་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་མེད་པར་ཡང་གོམས་པའི་སྟོབས་ཁོ་ན་ལས་དེ་མངོན་སུམ་གྱི་རང་ཉིད་ལས་གྲུབ་པོ་སྙམ་ན་ནི་དེ་ལྟ་ན་འོ་ན་གལ་ཏེ་གོམས་པའི་ནུས་པ་འདི་འདྲ་བར་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་པ་དེའི་རྟགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་མེད་པར་ནུས་
པ་ངེས་པ་ཡང་གོམས་པ་ཉིད་ལས་འབྱུང་ངོ་ཞེས་ཅིའི་ཕྱིར་ཁས་ལེན་པར་མི་བྱེད། གཞན་ཡང་གལ་ཏེ་ཤེས་པ་དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་གྲུབ་ན་དེའི་ཚེ་ཁྱབ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བ་དོན་མེད་དེ། དེའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་དོན་དེ་ཐོབ་པར་
ནུས་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཤེས་པ་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པའི་རྟགས་ལས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རྒྱུད་ནས་དངོས་པོའི་འབྲས་བུ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཉིད་ལས་རང་ལས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་གྱི། འདྲ་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐུག་པ་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་བཞིན་
དུ་འདིར་ཡང་རང་ཁོ་ན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར་གང་ལས་ཕྱོགས་ངེས་ན་ཡང་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་རྟོགས་པ་མི་སྐྱེ་བ་དེར་ནི་རྟོགས་པ་པོ་དཔེའི་ཆོས་ཅན་ལ་ཁྱབ་པའི་རྗེས་སུ་འབྲང་བར་བྱེད་དེ་དཔེར་ན་བྱས་པ་དང་མི་རྟག་པ་བཞིན་ནོ། །འདིར་ཤེས་པ་ཡོད་པའི་འབྲས་
བུ་ངེས་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་དེ་ལ་མི་འཁྲུལ་པ་ཉིད་ཀྱིས་དེ་ཐོབ་པའི་ནུས་པ་གྲུབ་པ་ཡིན་གྱི་དེ་དང་འདྲ་བའི་རྟགས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་འཇིག་རྟེན་རྒྱང་པན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་དེ་ཤེས་པའི་གསལ་བ་འགའ་ཞིག་གི་འཇུག་པ་ལ་སླུ་བ་དང་མི་སླུ་བ་
དག་དམིགས་ནས་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་བསྟན་པ་ལ་འཇུག་པ་མི་འཁྲུལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མངོན་སུམ་ཁོ་ན་ཚད་མ་ཡིན་གྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེའི་མཚན་ཉིད་ལ་ཁྱབ་པར་སྨྲ་བར་བྱེད་པ་ན། ཇི་ལྟར་ཆོས་མཐུན་པ་མཐོང་བ་ལས་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་བསྒྲུབ་པ་དེ་ནི་རྗེས་སུ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 237b
དཔག་པར་བྱ་བ་ལས་མ་འདས་སོ་ཞེས་ཇི་ལྟར་གསུངས་ཤེ་ན། སྐྱོན་འདི་ནི་མེད་དེ་རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་པའི་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདི་གསུངས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་
གལ་ཏེ་འདྲ་བ་ལས་ཐམས་ཅད་དུ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་ན་དེའི་ཚེ་ཡུལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ལས་མ་གཏོགས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དགག་པ་དོན་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟ་བས་ན་གོམས་པའི་སྟོབས་ལས་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཉིད་སྤངས་པར་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེར་རང་ཉིད་ལས་ཚད་
མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་གནས་སོ། །ཇི་ལྟར་དངོས་པོའི་ཤེས་པ་དེ་ནི་མི་སླུ་བ་ལ་ལྟོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གང་སྨྲས་པ་དེ་ལ། རིགས་མི་མཐུན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ལ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ངེས་པར་མི་ནུས་པ་
དེར་ནི་དོན་བྱེད་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གཞན་ལས་ངེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་སྐྱེས་བུའི་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་གྲུབ་པས་རེ་བ་ཆད་པའི་ཕྱིར་མི་སླུ་བས་ཀྱང་མི་སླུ་བ་གཞན་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་སྟེ་དང་པོའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ། ལྟོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་འགའ་ཞིག་
རང་ཉིད་ལས། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལ། འཁྲུལ་པའི་རྒྱུ་ནི་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། འོན་ཏེ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པའི་དོན་ཚད་མའི་ནུས་པ་ཅན་གྱིས་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུ་ཚད་མར་མི་
འགྱུར་ཏེ། ཇི་ལྟར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བར་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ན་ཚད་མར་མི་འདོད་པ་དེ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་ཡང་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། སྐྱོན་འདི་མེད་དེ། གང་གི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་པ་བཞིན་དུ་མངོན་སུམ་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་བདག་ཉིད་སྟོན་པ་ན་ཚད་མ་ཉིད་དུ་
འདོད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། སྣང་བཞིན་པའི་དོན་ངེས་པར་བྱེད་པ་ན་སྟེ། འདི་ལྟར་དོན་བྱེད་པ་དོན་དུ་གཉེར་བ་མངོན་པར་འདོད་པའི་དོན་ཐོབ་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཚད་མར་བརྗོད་ཀྱི་དོན་གྱི་ཡུལ་དུ་སྐྱེས་བུ་གཏོང་བར་བྱེད་པའམ། སྐྱེས་བུའི་ཡུལ་དུ་དོན་འགུགས་པར་བྱེད་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 238a
པ་ནི་དེ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འོན་ཀྱང་སྐྱེས་བུ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་དེ་ཡང་ལག་པ་ནས་བཟུང་ནས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། འཇུག་པའི་ཡུལ་ཉེ་བར་སྟོན་པ་ལས་ཡིན་ལ། ཉེ་བར་སྟོན་པ་དེ་ཡང་སྣང་བཞིན་
པའི་དོན་ངེས་པར་བྱེད་པ་ལས་ཡིན་གྱི། གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ཡང་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་དེར་གདོན་མི་ཟ་བར་སྣང་བཞིན་པའི་རྣམ་པ་ངེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་མ་ངེས་ན་དེ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་དེ་ཙམ་གྱིས་མངོན་སུམ་གྱི་བྱ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་
ཡིན་ལ། ཕྱིས་འབྱུང་བའི་དོན་མེད་ན་མི་འབྱུང་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་ནི་མངོན་སུམ་གྱི་བྱ་བ་ལ་མི་གནོད་པའི་ཕྱིར་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་ན་ཡང་མངོན་སུམ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་ཁོ་ནའོ། །གང་ཡང་སྣང་བའི་དངོས་པོ་དང་འགལ་བའི་རྣམ་པར་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་སྐྱེ་བ་དེར་ནི་ཚད་མ་མ་
ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ནི་སྨིག་རྒྱུ་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་རྒྱུ་ངེས་པ་དང་ལྡན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ཇི་སྐད་དུ་བཤད་པའི་ཚད་མའི་བྱ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཡང་། དུང་ལ་སེར་པོར་ཤེས་པ་དང་། ནོར་བུའི་འོད་ལ་ནོར་བུར་ཤེས་པ་དེ་ཡང་ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་དོན་ལ་ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་སྣང་བ་དང་ངེས་པ་དག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་གྱིས་འཛིན་པ་དང་མི་འཛིན་པ་ནི་སྣང་བའི་དབང་གིས་ཡིན་གྱི། དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཙམ་ལས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལ་ཡུལ་དང་དུས་དང་རང་བཞིན་དང་གནས་སྐབས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ལ། ཡུལ་
དང་དུས་དག་ཀྱང་དངོས་པོའི་རང་བཞིན་ཐ་དད་དུ་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཡུལ་དང་དུས་དེ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་ཐ་དད་པའི་ཐ་སྙད་རྒྱུན་ཆད་པར་འགྱུར་རོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་སྤྱིའི་ཡུལ་ཅན་ཡིན་པས་
དངོས་པོ་མི་སྣང་བའི་དབང་གིས་དངོས་པོའི་ཡུལ་ཅན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། ངེས་པའི་དབང་གིས་ཏེ། ཇི་སྐད་དུ། ངེས་པ་རྣམས་ཀྱི་མ་ངེས་གང་། །དེ་ནི་དེ་དག་ཇི་ལྟར་ཡུལ། །ཞེས་བཤད་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ནི་དེར་སྣང་བས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 238b
སྟོང་ཡང་མེད་ན་མི་འབྱུང་བའི་དོན་མཐོང་བའི་སྟོབས་ཀྱིས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་བརྒྱུད་ནས་དངོས་པོ་དང་འབྲེལ་པས་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གདོན་མི་ཟ་བར་དེ་ལ་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་ངེས་པ་ལ་ལྟོས་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྗེས་སུ་དཔག་པ་སྐྱེ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་རྗེས་སུ་དཔག་
པ་མངོན་སུམ་དང་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འོན་ཏེ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་གྱིས་གཞན་ལ་ཚད་མ་ཉིད་ཡིན་ན་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པ་ཉིད་དུ་སྟོན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་རྟོག་པ་སྔོན་དུ་གཏང་བ་རྣམས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་འཇུག་ལ། འཇུག་པ་ན་
ཡང་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་ཕན་ཚུན་བསྟེན་པས་ཇི་ལྟར་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་འདོད་པའི་དོན་མ་ངེས་པ་ན་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། བརྗོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། འཇུག་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དོན་བྱེད་པའི་དོན་ཅན་དང་། ཚད་མར་ངེས་པའི་
དོན་ཅན་ནོ། །དེ་འཇུག་པ་དང་པོའི་ཐེ་ཚོམ་ཡོད་ན་ཡང་ཇི་ལྟར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་བསྟན་ཟིན་ཏེ། མངོན་སུམ་མི་སྣང་བར་ངེས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་དེ་ལྟ་ན་རྟོག་པ་དང་ལྡན་པ་ཉམས་པར་ཐལ་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། དོན་དེ་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བས་
ཀྱང་ཞིང་པ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་འཇུག་པ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །རྟོག་པ་སྔོན་དུ་བཏང་བས་ཞིང་པ་ལ་སོགས་པ་ཐབས་ངེས་པས་འཇུག་གོ་ཞེས་ཀྱང་བརྗོད་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཐབས་ནི་ཐབས་ལས་བྱུང་བ་ལ་ལྟོས་པའི་ཕྱིར་ཐབས་བྱུང་བ་མ་ངེས་པར་
དེ་ངེས་པ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འཇུག་པ་གཉིས་པ་ལ་ཡང་དེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་ཡོད་ན་ཡང་ཆེས་རིགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། གང་ལ་དེ་ཡི་ཚད་མ་ཉིད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གང་ལས་གང་གི་ཕྱིར་དེ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་འཇུག་
པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུ་དེས་ཐབས་ངེས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ན་ཐབས་ཀྱི་ཡུལ་ལ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་རིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་དེར་ཐབས་དེ་ངེས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་འཇུག་ཀྱང་། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། ཚད་མ་ཉིད་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 239a
ཡང་ཐེ་ཚོམ་གྱིས་འཇུག་ན་ཡང་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །ལྷག་མ་ནི་གོ་བར་སླ་བའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མ་ཕྱེའོ། །དོན་བྱེད་སྣང་བའི་ཤེས་པ་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་གཞན་དག་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་མ་ངེས་ཉིད་དུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་
ཐུག་པ་མེད་པ་ཉིད་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཡི་རྒྱུ་ནི་དངོས་པོ་ཡང་། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་དོན་བྱེད་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུ་སྟེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་མ་ཡིན་ཞེས་འབྲེལ་ཏོ། །དེ་མིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་དེ། རེ་ཞིག་གལ་ཏེ་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བའི་སངས་རྒྱས་
པ་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་ན་དེ་མ་གྲུབ་པོ་ཞེས་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་དང་པོས་བསྟན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་གྱི་དོན་དུ་སྨྲ་བ་དེས་དོན་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ཚད་མ་ཉིད་དུ་འདོད་ཀྱི། དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྨི་ལམ་ལ་དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ།
རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཐམས་ཅད་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དུ་ཐམས་ཅད་ལ་རྩོད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནར་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཡུལ་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་འབྱུང་བའི་ཤེས་པ་ལ་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་འཇུག་པའི་ཕྱིར།
གཞན་གྱིས་འཁྲུལ་པ་མི་རིགས་སོ་སྙམ་དུ་བསམས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་འཇུག་པ་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཅན་མ་ཡིན་པ་དང་། མི་བརྟན་པ་དང་། འཁྲུལ་པའི་རྨི་ལམ་དུ་དོན་བྱེད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ལས་ཟློག་པ་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུའི་ཚད་མ་ཉིད་རྨི་ལམ་གྱི་མ་
ངེས་པ་གང་ལས་ཡིན། ཅི་སྟེ་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་ལ་རྩོད་པ་བྱེད་ན། དེ་ལ་ཡང་འདི་ནི་མངོན་སུམ་ལ་ཉེ་བར་མི་མཁོ་སྟེ། འདི་ལྟར། ཚད་མ་སླུ་བ་མེད་ཅན་གྱི། །ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ནི་ཐ་སྙད་པའི་ཚད་མའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པས་དེ་ལས་དོན་བྱེད་པར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་རིགས་པ་ཉིད་
མི་སླུ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྐྱེ་བ་ན་འཇིག་རྟེན་དེ་ཐ་སྙད་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དོན་དུ་གཉེར་བ་འཇུག་པ་ནི་དེའི་དོན་དུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཉིད་ལ་འཇིག་རྟེན་ན་ཐ་སྙད་ཐམས་ཅད་དོན་དམ་པ་པ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཕྱིར། ཐ་སྙད་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་སད་པའི་གནས་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 239b
སྐབས་ན་ཡོད་པ་ཉིད་ཡིན་གྱི་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ཀྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་། སད་པ་དེ་ཤེས་པ་ཡིན་པ་ན་ཞེས་བྱ་བའི་ཁྱད་པར་ལ་བརྟེན་པའི་ཕྱིར་ཅིག་ཤོས་ཀྱིས་འཁྲུལ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །འདི་སྙམ་དུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་སྣང་བ་མཚུངས་ན་ཡང་འདི་ནི་སད་པའི་
གནས་སྐབས་སོ། །འདི་ནི་རྨི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་སོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་དད་པའི་ངེས་པ་འདི་ཇི་ལྟར་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་ན། དེའི་ཕྱིར། རང་རིག་པའི་ངོ་བོའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། གོ་བར་ཟད་དོ། །བརྒྱ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་གྱི་ཀླན་ཀ་དོགས་པར་
བྱེད་དེ། གལ་ཏེ་གཞན་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ན་དེའི་ཚེ་ཚད་མ་གཞན་གྱི་གཞལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་གཞལ་བྱ་ཉིད་དུ་འགྱུར་ན། ཚད་མ་ཉིད་གཞལ་བྱར་རིགས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། འགལ་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་རྒོལ་ན་དེ་ནི་འགལ་བ་མེད་པ་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བས་ལན་
འདེབས་ཏེ། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ནའོ། །ལྟོས་པ་ཐ་དད་པའི་ཕྱིར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་མ་དང་བུ་མོའི་ཐ་སྙད་བཞིན་དུ་མི་འགལ་ལོ། །འདི་ཉིད་སྟོན་པ་ནི་དེའི་གཟུང་བྱའི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཤེས་པ་དེས་གཟུང་བར་བྱའི་དངོས་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་ཚད་མ་
ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་གཞལ་བྱ་ནི་མ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་འཇོག་པའི་ཚད་མ་གཞན་ལ་ལྟོས་ནས་ནི་གཞལ་བྱ་ཁོ་ན་ཡིན་གྱི་ཚད་མ་ནི་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་འཆོལ་བའི་ཉེས་པ་མེད་དེ། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་སོགས་བཞིན། །ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྟོས་པ་ཐ་དད་པས་མ་འཆོལ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་བུ་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་མཇུག་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །གཞན་ལ་ནི་འདོད་པ་ལྡོག་ཕྱིར། ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཞན་ཡང་ཡིན་ལ་འདོད་པ་ཡང་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཚིག་རྣམ་པར་སྦྱར་བའམ། གཞན་ཡང་དེ་མི་སླུ་བ་གཞན་ལ་འདོད་པ་ནི་གཞན་ལ་འདོད་པ་སྟེ། དེ་ཟློག་པ་ཞེས་བསྡུའོ། །གཞན་
ཡང་། ཚད་མ་སླུ་བ་མེད་ཅན་གྱི། །ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་འདིས་དོན་བྱེད་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུའི་རྒྱུའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་འདི་བརྗོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟ་ཡིན་དང་འབྲས་བུའི་ཤེས་པའི་མཚན་ཉིད་མི་འཇུག་པའི་ཕྱིར་དེ་ཇི་ལྟར་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ཞེས་བྱ་བའི་རྩོད་པ་འདི་གོ་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 240a
སྐབས་ཇི་ལྟར་ཡོད། འདི་ལྟར་མྱུ་གུའི་རྒྱུ་ས་བོན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་དེའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་པ་ན། ཇི་ལྟར་མྱུ་གུའི་ས་བོན་ཉིད་ཡིན་ཞེས་ཇི་ལྟར་མཁས་པ་རྣམས་ལ་འཐད་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར། ཇི་ལྟར་ས་བོན་དེ་ཡོད་པ་ན་མྱུ་གུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རྟོགས་པར་འགྱུར་
བ་དེ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་ཡང་དེ་ཡོད་ན་དོན་བྱ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་མཐོང་བའི་ཕྱིར། ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་རང་ཉིད་ལས་རིག་པས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་གང་ལ་ཐུག་པ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་འབྲས་བུ་དེ་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་རྟོགས་པ་མ་ཡིན་ལ། ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ལས་
འཁྲུལ་པ་སྲིད་པ་ཡང་མ་ཡིན་པས་དེ་མ་ངེས་ན་རང་རིག་པ་ཉིད་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་འདི་ནི་གྱི་ནའོ། །ད་ནི་རྒྱུ་རྣམ་པར་དག་པའི་སྒོ་ནས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་ན་ཐུག་པ་མེད་པའི་སྐྱོན། རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེས་པ་ན། །ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་
གཅིག་གིས་ཕྱོགས་སྔ་མ་ཉེ་བར་བཀོད་ནས། འདིར་བློ་བཟངས་ཞེས་བྱ་བས་ལན་འདེབས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་དང་བསྐལ་པའི་ཡུལ་ཅན་ནོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྒྱུའི་ཡུལ་ཅན་ངེས་པར་བཟུང་
བ་ལས་ཚད་མ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ཤེས་པ་ལས་ཏེ། འདི་ལྟར་དེ་ལ་ཇི་སྲིད་དུ་དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བའི་ལས་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་མ་ངེས་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་འཛིན་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ཡིན་དང་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་དུས་
ཕྱིས་འབྱུང་བའི་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་འཛིན་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་བྱེད་པ་ཉིད་དོ། །གང་ཡང་བསྐལ་པའི་དོན་གྱི་ཤེས་པ་ནི་དེའི་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པ་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཡོན་ཏན་ནོ་ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བསྐལ་པའི་ནི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་སྨོས་ཏེ། བསྐལ་པའི་
ཡུལ་ཅན་གསེར་གྱི་དུང་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཡིས་སྐྱེད་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཏེ། རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དུང་དཀར་པོར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་དུ་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་
เล่ม ๑๙๒ · หน้า 240b
ཞིག་རྒྱུ་རྣམ་པར་དག་པས་བསྐྱེད་པ་དེ་ནི་ཚད་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཉེ་བའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་དུང་དཀར་པོར་འཛིན་པའི་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་གྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་སེར་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་དུང་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་འདི་ཡང་རྣམ་པར་དག་པའི་རྒྱུས་བསྐྱེད་པ་ཡིན་ནོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །འོན་ཏེ་གཏན་ཚིགས་འདི་མ་གྲུབ་པ་མ་ཡིན་ནམ། དོན་ལ་མི་སླུ་བ་མེད་པར་རྒྱུ་དག་པར་ངེས་པར་གཟུང་བར་མི་ནུས་ཏེ། དབང་པོ་རྣམས་ནི་དབང་པོ་ལས་འདས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དོན་ལ་མི་སླུ་བ་ལ་ལྟོས་ན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས་
ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རྒྱུའི་ཡོན་ཏན་ངེས་པར་བཟུང་བ་དོན་མེད་པ་ཁོ་ནར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ལ་དུས་ཕྱིས་ངེས་པར་འབྱུང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་གཅིག་གི་ཚེ་ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དོན་བྱེད་པ་ལ་མི་སླུ་བས་ཡོན་ཏན་དང་
ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་ནས་རྣམ་པ་གཞན་དུ་བསྐལ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་ལ་ཡང་མི་སླུ་བ་མེད་པར་དུས་གཞན་དུ་ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ་ཉིད་དུ་ངེས་པའི་ཕྱིར་རོ་སྙམ་ན། དེ་ནི་ཡང་དག་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སྐད་ཅིག་གིས་འཇིག་པའི་དངོས་པོ་རྣམས་ནི་ངོ་བོ་གཅིག་
ཉིད་ཀྱིས་འཇུག་པ་སྲིད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྐྱེན་གཞན་དང་གཞན་ཉེ་བར་སྦྱར་བས་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་ཐམས་ཅད་དོགས་པར་བྱས་ནས། ཇི་ལྟར་མདུན་ན་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། འདིས་ནི་འདི་སྐད་དུ་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། གང་གིས་གཏན་
ཚིགས་མ་གྲུབ་པར་འགྱུར་བ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་རྐྱེན་གཞན་དང་གཞན་ཉེ་བར་སྦྱོར་བས་ནུས་པ་ཐ་དད་པ་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཁོ་བོ་ཅག་གིས་དུས་གཞན་དུ་འབྱུང་བའི་བསྐལ་པའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་དག་པས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། གང་ཁོ་
ནའི་ཚེ་ཉེ་བའི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཤེས་པ་དུང་དཀོར་པོར་འཛིན་པ་དཀར་པོས་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བའི་དོན་ཐོབ་པས་རྒྱུ་དག་ངེས་པ་དེ་ཁོ་ནའི་ཚེ་བསྐལ་པའི་ཡུལ་ན་གནས་པའི་གསེར་གྱི་རང་བཞིན་གྱི་དུང་ལ་སེར་པོའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་བློ་གང་ཡིན་པ་སྐྱེ་བ་དེ་ནི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལས་ཚད་མ་ཉིད་དུ་ངེས་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด