འཕགས་པ་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་པའི་མདོའི་རྣམ་པར་བཤད་པ
ชื่อสันสกฤต (อักษรทิเบต ตามตัวบท) ཨཱརྱ་སནྡྷི་ནིར་མོ་ཙ་ནཾ་སཱུ་ཏྲ་སྱ་བྱཱ་ཁྱཱ་ན་མ
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 134b
སྤྱོད་པ་བཅུ་པོ་དག་བསྟན་ཏེ། ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་རོ། །བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་ཞིང་། སྟོང་གི་ཆ་དང་། འབུམ་གྱི་ཆ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འཇིག་རྟེན་ན་མང་བར་གྲགས་པའི་སྒོ་ནས་མཚོན་པ་ཡིན་ནོ། །གྲངས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚུངས་པར་རྩི་བ་ཉིད་དེ། དཔེར་ན་རི་བོ་གངས་ཅན་དང་ཅིག་ཤོས་
འབིགས་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མཚུངས་པར་རྩི་བའི་གྲངས་སུ་རིགས་ཀྱི། རི་བོ་གངས་ཅན་དང་ཡུངས་འབྲུ་ནི་མཚུངས་པར་རྩི་བའི་གྲངས་སུ་མི་རིགས་པར་བལྟའོ། །ཆ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡན་ལག་སྟེ། དེ་ཡང་རང་བཞིན་འདྲ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རྩེ་མོ་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རྩེ་མོ་ནི་ཆེ་བ་ཡིན་གྱི། རྩྭའི་རྩེ་མོ་ནི་དེ་དག་
གི་ཆ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །བགྲང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཡང་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་རི་རབ་དང་གངས་རི་ཞེས་བགྲང་གི །རི་རབ་དང་ཡུངས་འབྲུ་ཞེས་ནི་མི་བགྲང་བ་བཞིན་ནོ། །དཔེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདྲ་བ་ཉིད་དེ། དཔེར་ན་བ་ལང་དང་འདྲ་བ་ལ་བ་ལང་ཞེས་བྱའི། སྦྲང་མ་ལ་མ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །རྒྱུར་
ཡང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་རྒྱུའི་དངོས་པོར་ཡང་མི་བཟོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་བསོད་ནམས་སྐྱེ་བའི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་
མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ལེའུ་འདིའི་མིང་དོན་དམ་པ་ངེས་པའི་དོན་བསྟན་པ་ཞེས་ངེས་པའི་ཚིག་ཏུ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིར་བསྟན་པ་འདིའི་མིང་ཅི་ལགས། འདི་ཇི་ལྟར་གཟུང་
བར་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དགོངས་པ་ངེས་པར་འགྲེལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་འདིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ངེས་པའི་དོན་བསྟན་པའི་མདོ་སྡེ་འདིའི་ལུས་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྤྱི་ལ་སྙེགས་སོ། །བསྟན་པ་འདིའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་བསྟན་པའི་ལེའུ་
འདི་ཉི་ཚེ་དང་སྦྱར་རོ། །དོན་དམ་པ་ངེས་པའི་དོན་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། དོན་དམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམ་པའི་དོན་ཅེས་བྱ་བར་སྦྱར་ཏེ། དམ་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའོ། །དོན་ནི་དེའི་ཡུལ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་དང་། རྣམ་པར་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 135a
བྱང་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སོ། །འདི་དོན་དམ་པ་ངེས་པའི་དོན་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བར་ཟུང་ཤིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མིང་དེ་ལྟར་ཟུང་ཤིག་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་ནི་ངེས་པའི་ཚིག་གི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འབྲས་བུ་འཐོབ་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སངས་རྒྱས་
དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ལ་ཆོས་བསྟན་པའི་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་རྒྱ་ཆེ་བ་རྣམ་པ་ལྔ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། ལྔ་གང་ཞེ་ན་དེ་དག་ལས་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་དག་ལས་སེམས་
ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཚེ་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་བསྐྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་དག་ལས་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་པའི་མོད་ལ་ཟག་པ་ཟད་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་དག་ལས་སེམས་ཅན་ཁ་ཅིག་ནི་དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་པ་
དེ་ཉིད་ཀྱི་མོད་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་བཟོད་པའི་མཆོག་ཐོབ་པར་འགྱུར་བ་དང་། སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་དམ་པའི་ཆོས་བསྟན་པས་ལུང་འབོགས་པ་དང་། ཁ་ཐོན་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་སྒྲུབ་པ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་གྱིས་དམ་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚུལ་ཡུན་
རིང་དུ་གནས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། བསྟན་པའི་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་རྒྱ་ཆེ་བ་ལྔ་པོ་དེ་དག་བསྟན་པ་ནི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་ཕན་ཡོན་གྱི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། དོན་དམ་པ་ངེས་པའི་དོན་བསྟན་པ་འདི་བཤད་པ་ན་སྲོག་ཆགས་དྲུག་འབུམ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། བསྟན་པའི་འབྲས་བུའི་ཕན་ཡོན་རྒྱ་ཆེ་བ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ལས་དང་པོ་བཞི་ནི་དཀྱུས་ཀྱི་ཚིག་བཞི་དང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །ལྔ་པ་ནི་མདོ་སྡེ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཇུག་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་སྐད་ཅེས་བཀའ་
སྩལ་ནས། ལྷ་ལ་སོགས་པའི་འཇིག་རྟེན་ཡི་རང་སྟེ། མངོན་པར་དགའོ་ཞེས་འབྱུང་བའི་སྐབས་དང་སྦྱར་ཏེ། སྐབས་འདིར་དམིགས་ཀྱིས་མ་སྨོས་ཀྱང་མཇུག་ནས་འབྱུང་བ་ཉིད་སྐབས་འདིར་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པ་ལྔ་པོ་དེ་དག་གི་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། དེ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། གང་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 135b
ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་པ་དང་། ཆོས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡང་རིགས་དང་། བསམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའི་གང་ཟག་དང་། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པའི་གང་ཟག་གོ། །ཉན་ཐོས་ཀྱི་ཐེག་པ་པའི་གང་ཟག་ཀྱང་རྒྱུད་ཀྱི་དབང་
གིས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མཐོང་བའི་ལམ་སྐྱེ་བ་དང་། བསྒོམ་པའི་ལམ་གྱིས་མི་སློབ་པའི་ས་མན་ཆད་འཐོབ་པ་སྟེ། དཀྱུས་ཀྱི་ཚིག་བར་མ་གཉིས་དང་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་པའི་གང་ཟག་ཀྱང་སེམས་མ་བསྐྱེད་པ་དང་། བསྐྱེད་པའི་དབང་གིས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། སེམས་མ་
བསྐྱེད་པ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སེམས་དང་། དོན་དམ་པའི་སེམས་མ་བསྐྱེད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དེ། སེམས་བསྐྱེད་པ་ནི་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དཀྱུས་ཀྱི་ཚིག་དང་པོ་དང་། ཐ་མ་གཉིས་དང་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་རོ། །ཆོས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པ་ནི་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་བསྟན་པ་
ཡུན་རིང་དུ་གནས་པ་སྟེ། ཚིག་ཐ་མས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་སྐྱེས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སེམས་དང་། དོན་དམ་པའི་སེམས་སྐྱེས་པ་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་རོ། །ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་མིག་རྡུལ་མེད་ཅིང་དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམ་པར་དག་གོ་
ཞེས་བྱ་བ་ལ་ཆོས་རྣམས་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བདེན་པ་བཞིའི་ཆོས་རྣམས་ལའོ། །ཆོས་ཀྱི་མིག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་མཐོང་བའི་ལམ་གྱི་ཤེས་པའོ། །རྡུལ་མེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་གྱི་ཤེས་པའོ། །དྲི་མ་དང་བྲལ་བ་རྣམས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ལམ་གྱི་ཤེས་པའོ། །རྣམ་པར་དག་གོ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལེན་པ་མེད་པར་ཟག་པ་རྣམས་ལས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ལེན་པ་མེད་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པའོ། །ཟག་པ་རྣམས་ལས་སེམས་རྣམ་པར་གྲོལ་ལོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟད་པ་ཤེས་པའོ། །མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་ལ་བཟོད་པ་ཐོབ་པར་འགྱུར་
རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་བརྒྱད་པ་ཐོབ་བོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་ནི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །ལེའུ་བདུན་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།དེ་ལྟར་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 136a
བསྟན་ནས། ད་ནི་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལས་བརྩམས་ནས། རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱ་བ་བསྟན་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེའི་
ཕྱིར་དེ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་བྱམས་པས་ཞུ་བ་ཞུས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་བྱམས་པའི་ལེའུ་བརྒྱད་པ་འདི་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ལེའུ་བརྒྱད་པ་འདིའི་བསྡུས་པའི་དོན་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལས་
བརྩམས་ནས། རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པར་དབྱེ་ན་རྣམ་པ་དྲུག་གིས་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ལམ་བསྟན་ཏེ། ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་དང་། སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་དང་། འཐོབ་པ་
དང་། འཐོབ་པའི་ཐབས་དང་། ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པས་དེ་བསྟན་ཏོ། དེ་ལ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལེའུ་འདི་བསྡུས་པའི་དོན་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལས་བརྩམས་ནས་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་
ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བས་ལམ་གྱི་རྒྱུ་དང་། ངོ་བོ་ཉིད་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་ལུས་ཐམས་ཅད་དང་སྤྱིར་སྦྱར་ཏེ། འདིར་འཕགས་པ་བྱམས་པས་ཞུ་བ་རྣམ་པ་མང་པོ་ཞུས་པ་ནི་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ལན་རྣམ་པ་མང་པོ་བཀའ་སྩལ་
པ་ནི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ནི་གཞུང་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་སྤྱིར་འདྲ་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི་སྐབས་འདིར་ཞུས་པ་དང་ལན་བཏབ་པ་ལྷག་པར་མང་བ་དང་། བཅོམ་ལྡན་འདས་ནི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་མཁྱེན་ནས་ཡོངས་སུ་མི་ཤེས་པ་གཞན་དག་ལ་སྟོན་པར་མཛད་དོ་ཞེས་སྟོན་པའི་ཆེ་བ་ཉིད་
བསྟན་པའི་ཕྱིར་དམིགས་ཀྱིས་སྨོས་ཏེ། ལེའུ་འདི་མགོ་མཇུག་གི་བར་དུ་ཞུས་པ་དང་ལན་བཏབ་པའི་གཞུང་ཐམས་ཅད་དང་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་རོ། །ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 136b
ནི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏེ། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་སོ། །ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གིས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་པའི་སེམས་དང་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་སྟེ། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། ལྷག་པའི་སེམས་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་དེ་ལ་དངོས་དང་། བརྒྱུད་པའི་ཚུལ་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པས་ན་ལྷག་པའི་ཚུལ་
ཁྲིམས་ནི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྦྱོར་བས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ལྷག་པའི་སེམས་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །ཡང་གཅིག་ཏུ་ན་རྣལ་འབྱོར་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་རིགས་པ་ལ་ཡང་བྱ་སྟེ། རིགས་པ་བཞིའོ། །ཞི་གནས་དང་ལྷག་
མཐོང་ནི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་ལ་ལྟོས་པས་རིགས་པས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ཡང་ཡིན་ལ་མི་མཐུན་པའི་ཕྱོགས་སྤོང་བ་དང་། གཉེན་པོ་བསྐྱེད་པ་དང་འབྲས་བུ་འཐོབ་པར་བྱེད་པས་བྱ་བ་བྱེད་པའི་རིགས་པས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ཡང་ཡིན། རྣལ་འབྱོར་པའི་མངོན་སུམ་ལ་སོགས་
པའི་མཚན་མ་དང་མི་འགལ་བས་འཐད་པས་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་པས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པ་ཡང་ཡིན་པས་རིགས་པས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ནི་རྣལ་
འབྱོར་གྱི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ཚིག་གི་དོན་སྤྱིར་བསྡུ་ན། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་རིགས་པ་བཞིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་མ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ནི་
ནང་གི་རྨུགས་པ་དང་། ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པས་ལམ་མ་ཡིན་ལ། རིགས་པས་མ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཡང་ལམ་གོལ་བ་ཡིན་པས་ལམ་མ་ཡིན་གྱི། ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་རིགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་ནི་སྤངས་པ་དང་།
ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་འབྲས་བུ་བླ་ན་མེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་ཡིན་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ། དེ་ཡང་ལེའུ་འདི་ལས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པའི་གཞུང་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 137a
ཐམས་ཅད་དང་སྤྱིར་སྦྱར་རོ། །སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ནི་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལས་བརྩམས་ནས་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏེ། དེ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཅི་ལ་གནས་ཅི་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནས། འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོའི་མཐའ་དང་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ་
ཞེས་གསུངས་པའི་བར་གྱིས་བསྟན་ཏོ། །འཐོབ་པ་དང་འཐོབ་པའི་ཐབས་དང་། ཆུད་མི་ཟ་བའི་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བས་བསྟན་ཏེ། དེ་ལ་འཐོབ་པ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་ལ་
བརྟེན་ཅིང་གནས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནས། དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པའི་བར་གྱིས་བསྟན་ཏོ། །འཐོབ་པའི་ཐབས་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་སེམས་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་ནང་དུ་ཡིད་ལ་བགྱིད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནས།
བྱམས་པ་ལྷག་མཐོང་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་མཐོང་གི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མོས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་གསུངས་པའི་བར་གྱིས་བརྗོད་དོ། །ཆུད་མི་ཟ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ཐ་དད་ཅེས་བགྱི་
བའམ། ཐ་དད་པ་མ་ལགས་ཞེས་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ལེའུ་འདི་ཉིད་ཀྱི་གཞུང་ལྷག་མ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལ་དང་པོར་སྦྱོར་བའི་རྒྱུའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་གནས་སྐབས་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་ལས་དང་པོ་པས་
རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལ་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གནས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་དང་། རྟེན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་དང་། དམིགས་པའི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོར་གནས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་དང་། རྟེན་
གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འདིར་འཕགས་པས་གཞན་དག་འདི་སྙམ་དུ་རབ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 137b
པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཡོད་དེ། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པ་ནི་ས་འོག་མའི་རགས་པ་ཉིད་ལ་གནས་ཤིང་ས་གོང་མའི་ཞི་བ་ཉིད་ལ་གནས་ཤིང་སྦྱོར་བར་བྱེད། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཐེག་པ་གཉིས་ནི་འཁོར་བའི་ཉེས་དམིགས་ལ་གནས་ཤིང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཕན་ཡོན་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྦྱོར་བར་བྱེད་ན།
འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམ་པ་ཅི་ལ་གནས་ཤིང་ཅི་ལ་བརྟེན་ཏེ་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་སྙམ་དུ་སེམས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ལ་བརྟགས་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་ཅི་ལ་གནས་ཅི་ལ་བརྟེན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པར་བགྱིད་ལགས་ཞེས་ཞུས་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་ཅི་ལ་གནས་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གནས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་གང་ལགས་ཞེས་ཞུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ནི་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ། ཅི་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་འཇིག་རྟེན་
གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་གང་ལགས་ཞེས་ཞུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ནི་ཆུད་མི་ཟ་བའི་རྒྱུ་སྟོན་ཏོ། །ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ལམ་འབྲས་བུ་དང་བཅས་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེས་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། ཐེག་པ་གཉིས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ལམ་སྟོན་ཏོ། །ཞི་གནས་
དང་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་། རིགས་པ་བཞིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་སེམས་དང་། ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེས་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་སྟོན་ཏོ། །སྒོམ་པར་བགྱིད་པ་
ལགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་སྦྱོར་བར་བགྱིད་ཅེས་ཞུས་པ་ཡིན་ཏེ། དེས་ནི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་པ་སྟོན་ཏོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་དག་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། བྱམས་པ་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པ་
ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་མི་གཏོང་བ་ལ་གནས་ཤིང་བརྟེན་ནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་ནི་གནས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་མི་གཏོང་བ་ལ་ནི་བརྟེན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 138a
སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དེས་ཅི་བསྟན་ཅེ་ན། ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་བཤད་པའི་ཆོས་ཀྱི་ཚོགས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དེ་ལ་གནས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལས་འདས་པའི་གོ་འཕང་ཐོབ་པའི་
སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པས། དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པའི་གནས་དང་རྟེན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་གནས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ལ། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ནི་རྟོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེར་སྨོན་ལམ་མི་གཏོང་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་ཆེན་པོར་འདྲེན་པར་
བྱེད་པའི་ཆོས་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་པས་དེ་ནི་ཐེག་པ་གཉིས་ཀྱི་གནས་དང་རྟེན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྟེན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །དེ་ལ་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུང་ལས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་
གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། བདེན་པ་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། རིགས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། ཐེག་པ་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའམ། བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཁོ་ན་ཡང་དག་པར་འདོགས་ཤིང་རྣམ་པར་འཇོག་པར་མཛད་ཀྱི། ལྷར་གྱུར་པའམ། མིར་གྱུར་པའམ། དགེ་སྦྱོང་དང་། བྲམ་ཟེར་གྱུར་པ་གཞན་གང་གིས་ཀྱང་མི་ནུས། དེ་དག་ཉིད་ལས་ཐོབ་པ་ནི་མ་གཏོགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་ལས་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་
པ་དང་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྦྱར་ཏེ། མདོའི་སྡེ་ལ་སོགས་པ་གསུང་རབ་ཏུ་གཏོགས་པ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་གོ་རིམས་བཞིན་དུ་སྦྱར་བ་དང་། གོ་རིམས་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་གཞག་ཅིང་བསྡེབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་དག་བྱང་
ཆུབ་སེམས་དཔས་ལེགས་པར་ཐོས། ལེགས་པར་གཟུང་། ཁ་ཐོན་བྱང་བར་བྱས། ཡིད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྟགས། མཐོང་བས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱས་པའོ། །དེ་ལ་གནས་ནས་འཁོར་བར་སྲིད་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ལ་སོགས་པར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་ཞིང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 138b
པའི་ལམ་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པས་ན། དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་གནས་ཀྱི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ལ་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ། །བླ་ན་མེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བླ་ན་མེད་པ་དྲུག་སྟེ། མཐོང་བ་བླ་ན་མེད་པ་དང་། ཐོས་པ་བླ་ན་མེད་པ་དང་། རྙེད་པ་བླ་ན་མེད་པ་དང་།
བསླབ་པ་བླ་ན་མེད་པ་དང་། རིམ་གྲོ་བླ་ན་མེད་པ་དང་། རྗེས་སུ་དྲན་པ་བླ་ན་མེད་པའོ། །ཡང་དག་པར་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ནོར་བ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །བྱང་ཆུབ་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྟོགས་པའི་དོན་ཏོ། དེར་སྨོན་ལམ་མི་གཏོང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དང་པོ་བླ་ན་མེད་པའི་
བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་པའི་མཚན་ཉིད་ལྔ་པོ་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་དང་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། བདག་གི་བྱང་ཆུབ་དང་། སེམས་ཅན་གྱི་དོན་བསྒྲུབས་པའི་རྣམ་པ་དང་། བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་དམིགས་པའི་དམིགས་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་
མཐུན་པའི་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་པའི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་དང་། སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་བརྟེན་པའི་ལུས་དང་ངག་དང་ཡིད་ཀྱི་ཉེས་པར་སྤྱོད་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། དེ་ལས་གཞན་པ་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་དོན་དག་ལ་ཡང་དག་པའི་སྨོན་
པའི་དགེ་བ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ནང་ན་ཡང་དག་པའི་སྨོན་ལམ་གྱི་མཆོག་བླ་ན་མེད་པས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྟག་ཏུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་བསམ་པ་ཐག་པ་ནས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་མི་
བསྐྱེད་པ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གོ་མི་འབྱེད་པའི་ཚུལ་གྱིས་བརྟེན་ནས་སོ། །དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་ཅན་གྱི་དོན་ཡལ་བར་མི་འདོར་ཞིང་། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ལ་སོགས་པར་ཡོངས་སུ་མི་བསྔོ་ཞིང་བླ་ན་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ལམ་ལ་སྦྱོར་
བར་བྱེད་པས་ན། དེ་ནི་ཐེག་པ་གཉིས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་རྟེན་གྱི་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ལ་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ཏེ། དེས་ནི་ཆུད་མི་ཟ་བའི་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ། དེ་ལྟར་ན་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ་ནི་གནས། བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སྨོན་ལམ་མི་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 139a
གཏོང་བ་ནི་རྟེན་ཏེ། ཐེག་པ་ཆེན་པོ་ལ་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྒོམ་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་གནས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་དང་། རྟེན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དམིགས་པས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་
བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་མཚམས་སྦྱོར་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འདིར་འཕགས་པ་བྱམས་པས་གཞན་དག་འདི་སྙམ་དུ། དེ་ལྟར་གནས་དང་རྟེན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པས་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བའི་ཐབས་དང་ཆུད་མི་ཟ་བའི་
རྒྱུ་བསྟན་དུ་ཟིན་ཀྱང་དེ་ནི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྐྱེ་བ་ཡིན་པས་བདེ་བར་གཤེགས་པས་ཀྱང་མདོ་སྡེ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་རྣམ་པ་བཞི་བཀའ་སྩལ་ཏེ། བཞི་གང་ཞེ་ན། ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་དང་། སྤྱད་པའི་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་དང་། མཁས་པའི་དམིགས་
པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལ་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་དང་། དངོས་པོའི་མཐའ་དང་། དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ། །སྤྱད་པ་
རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་ནི་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། མི་སྡུག་པ་དང་། བྱམས་པ་དང་། རྐྱེན་འདི་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་། ཁམས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བ་དྲན་པའོ། །མཁས་པའི་དམིགས་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔ་
སྟེ། ཕུང་པོ་ལ་མཁས་པ་དང་། ཁམས་ལ་མཁས་པ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་ལ་མཁས་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་མཁས་པ་དང་། གནས་དང་གནས་མ་ཡིན་པ་ལ་མཁས་པའོ། །ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་
པའི་ལམ་གྱི་བྱེ་བྲག་གིས་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ས་འོག་མ་རྣམས་ལ་རགས་པར་ལྟ་བ་དང་། ས་གོང་མ་རྣམས་ལ་ཞི་བར་ལྟ་བའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 139b
སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྣམ་པར་བཞག་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། རྣམ་པར་མ་བཞག་པའི་བདེན་པ་ལ་དམིགས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་དམིགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་གང་ལ་དམིགས་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་
གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ལ་སྦྱར་བར་བྱ་ཞིང་དམིགས་པ་གང་ནི་ལམ་གང་གི་དམིགས་པ་ཡིན་སྙམ་དུ་སེམས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ལ་བརྟགས་ནས། མི་ཕམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་ཞིང་། སྤྱད་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་
དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དང་། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བཤད་པ་ཡིན་པ་དང་། དེ་དག་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་དང་། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡང་
དག་པའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པ་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་
པོའི་མཐའ་ནི་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པའི་དམིགས་པ་ཡིན། དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུས་འབྲས་བུ་གནས་ངན་ལེན་སྤངས་པ་དང་། གནས་གྱུར་
པ་དང་། དངོས་གཞི་ཐོབ་པ་དང་། ཤེས་བྱ་ལ་ཤེས་པ་དང་། མཐོང་བ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་པས། དེ་དག་ནི་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཉིད་མངོན་དུ་བྱ་བ་མཁྱེན་ནས། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་
དམིགས་པའི་དངོས་པོ་བཞི་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་དང་། དངོས་པོའི་མཐའ་དང་། དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ་ཞེས་གང་དག་བསྟན་པ་དེ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་དམིགས་པ་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 140a
དང་། དམིགས་པ་གང་ནི་ལམ་གང་གི་དམིགས་པ་ཡིན་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་
རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཞིས་བསྡུས་པ་སྒོ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་བཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་ལ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་
དེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ། ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ། སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱིས་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་རང་
གི་བློ་ལ་སྣང་བར་བྱས་པའི་ཕྱིར། མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པའོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་གང་ཞེ་ན། སྤྱད་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་
དམིགས་པ་དང་། མཁས་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་དག་ལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པའོ། །རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་གང་ཞེ་ན། དམིགས་པ་དེ་དག་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་
པར་བྱེད་པའི་ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པའོ། །ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་གང་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་དེ་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པས་མཚན་མར་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་ན་ནི་ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པ་གང་ཞེ་ན། ཤེས་རབ་དེ་གཉིས་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་
རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཡང་དག་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་ཚེ་ན་ནི་ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པ་ཡིན། དེ་དག་ཀྱང་དང་པོ་ནི་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། ལྷག་མ་གསུམ་གྱིས་ནི་རྟོགས་པ་དེ་ཉིད་བྱེ་བྲག་ཏུ་བསྟན་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་སྒོ་གསུམ་གང་ཞེ་ན། མཚན་མ་ཙམ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 140b
གྱིས་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལས་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའོ། །དེ་ལ་མཚན་མ་ཙམ་གྱིས་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་དམ་ཆོས་ཐོས་པ་དང་གཟུང་བ་འམ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་གདམས་ངག་དང་
རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་སེམས་པར་མི་བྱེད། རྟོག་པར་མི་བྱེད། འཇལ་བར་མི་བྱེད། ཉེ་བར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི་མཚན་མ་ཙམ་གྱིས་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་གི་དམ་པའི་ཆོས་
ཐོས་པ་དང་གཟུང་བའམ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་དེ་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་སེམས་པར་བྱེད་རྟོག་པར་བྱེད་འཇལ་བར་བྱེད་ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི་ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཡོངས་
སུ་བཙལ་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་གང་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་བསམས་ཤིང་བརྟགས་ལ་གཞལ་ཞིང་ཉེ་བར་བརྟགས་ནས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི་ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལས་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལྷག་མཐོང་
གི་གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་ལ་དམིགས་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་དམིགས་པས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་ན་གཞི་རྣམ་པ་དྲུག་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། དོན་དང་། དངོས་པོ་དང་། མཚན་ཉིད་དང་། ཕྱོགས་དང་། དུས་དང་། རིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅིང་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས་ཀྱང་དེ་དག་ལ་
སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་དོན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། སྤྱོད་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་དང་། མཁས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་དེ་དག་ལ་སྨྲས་པ་དེའི་དོན་ནི་འདི་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་དོན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་
བྱེད་ཅེ་ན། དམིགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་རྣམ་པ་གཉིས་པོ་ནང་གི་དངོས་པོ་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། དམིགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ལ་མཚན་ཉིད་རྣམ་པ་གཉིས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 141a
པོ་རང་གི་མཚན་ཉིད་དང་། སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། དམིགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ལ་ཕྱོགས་རྣམ་པ་གཉིས་སོ། །ནག་པོའི་ཕྱོགས་དང་། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་
ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། ནག་པོའི་ཕྱོགས་ནི་སྐྱོན་དང་ཉེས་དམིགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སོ། །དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ནི་ཡོན་ཏན་དང་ཕན་ཡོན་གྱི་སྒོ་ནས་ཏེ་དེ་ལྟར་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་དུས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། དམིགས་པ་དེ་དག་ཉིད་ལ་དུས་གསུམ་པོ་འདས་པའི་དུས་ན་འདི་ལྟ་བུ་
ཞིག་བྱུང་བར་གྱུར་ཏོ། །མ་འོངས་པའི་དུས་ན་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་ན་འདི་ལྟ་བུ་ཞིག་ད་ལྟར་ཡོད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་དུས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་རིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་རིགས་པ་བཞི་པོ་ལྟོས་པའི་རིགས་པ་དང་། བྱ་བ་
བྱེད་པའི་རིགས་པ་དང་། འཐད་པས་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་ལྟོས་པའི་རིགས་པས་ནི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་སྒོ་ནས། དོན་དམ་པ་ཡང་དོན་དམ་པའི་སྒོ་ནས། གཞི་ཡང་གཞིའི་སྒོ་ནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །བྱ་བ་
བྱེད་པའི་རིགས་པས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ་འདི་ནི་ཆོས་སོ། །འདི་ནི་བྱེད་པའོ། །འདི་ནི་འདིའི་བྱེད་པའོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །འཐད་པས་བསྒྲུབས་པའི་རིགས་པས་ནི་ཚད་མ་གསུམ་པོ་ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་དང་། མངོན་སུམ་དང་རྗེས་སུ་དཔག་པས་ཡོངས་
སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དེ། ཅི་འདི་ལ་ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་ཡོད་དམ་མེད། ཅི་མངོན་སུམ་དུ་དམིགས་སམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན། ཅི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་རིགས་སམ། འོན་ཏེ་མ་ཡིན་ཞེས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རིགས་པས་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་ཉིད་དང་། གྲགས་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་།
བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་། གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ་མོས་པར་བྱེད་ཅིང་སེམས་པར་མི་བྱེད། རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་རིགས་པས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་དྲུག་རྣམ་པར་གཞག་ཅེ་ན། རྟོགས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 141b
པའི་ཕྱིར་ཏེ། སྨྲས་པའི་དོན་རྟོགས་པ་དང་། དངོས་པོའི་མཐའ་རྟོགས་པ་དང་། ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པའོ། །དེ་ལ་དོན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་ནི་སྨྲས་པའི་དོན་རྟོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་ནི་དངོས་པོའི་མཐའ་རྟོགས་པ་
ཡིན་ནོ། །སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། དུས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། རིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བས་ནི་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་པས་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི་སྨྲས་པའི་དོན་དང་། ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་
དང་། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་དེ་ཙམ་དུ་ཟད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཞིས་བསྡུས་པ་སྒོ་གསུམ་དང་ལྡན་པ། གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་དྲུག་ལ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་
བཅས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེས་ནི་ལྷག་མཐོང་ཐམས་ཅད་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་དེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ་བའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་བྱའི་དངོས་
པོ་གང་ཞེ་ན། སྤྱད་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་དང་། མཁས་པའི་དམིགས་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་སྔར་བསྟན་པ་དེ་དག་གོ། །དེ་དང་ཆ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་པས་དམིགས་པ་དེ་དག་ལས་གང་ཡང་རུང་བ་མཐོང་བའམ། ཐོས་པའམ། ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་
གཅིག་གཟུང་སྟེ། དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་པ་དང་གཟུང་བའམ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ། དེའི་རྣམ་པ་རང་གི་བློ་ལ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་། དེ་ལྟར་མོས་པ་ཡིད་
ལ་བྱེད་པ་ན། མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་མཐུས་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དེ་དང་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་རང་གི་བློ་ལ་སྣང་བར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དེ་ཉིད་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་མ་ཡིན་གྱི། དེ་ལ་བརྟེན་ནས་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱས་པའི་མཐུས་དེ་དང་ཆ་མཐུན་པའི་རྣམ་པ་བློ་ལ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 142a
སྣང་བ་ཡིན་པས་ན་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱའོ། །སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་གྱི། ནང་གི་ལྷག་མཐོང་གི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་དེ་ལྟ་བུར་སྣང་
བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པའི་སེམས་དེས་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་རང་གི་བློ་ལ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱས་
པས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པའི་སེམས་དེ་ཉིད་གཟུགས་བརྙན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཡང་དཔེར་ན་གཟུགས་ལ་ལྟོས་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་ནི་གཟུགས་ལ་ལྟོས་ཏེ་
བྱུང་བ་ཡིན་ལ། གཟུགས་དང་འདྲ་ཞིང་གཟུགས་ལས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཡང་གཟུགས་ལས་ལོགས་ཤིག་ན་སྣང་བས་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་བཞིན་དུ། འདི་ལྟར་གཟུགས་ལྟ་བུར་ལྟ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པའི་སེམས་ཉིད་ཡིན་ལ། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་བལྟ་བ་ནི་
སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་བློ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། གཟུགས་བརྙན་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པའི་སེམས་ལ་ལྟོས་ཏེ་བྱུང་བ་ཡིན་ལ། སེམས་ཇི་ལྟར་མོས་པ་དེ་དང་འདྲ་བར་སྣང་ཞིང་། སེམས་ཉིད་དེ་ལྟར་སྣང་བར་སེམས་ལས་ཐ་དད་པར་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་
རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་འཐོབ་པ་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་སྐྱེ་བ་ནི་འབྱུང་བའི་དུས་ཀྱང་གཅིག །ངོ་བོ་ཉིད་དང་གཅིག་མོད་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལྟ་བུར་བློ་ལ་སྣང་བས་ན་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱའོ། །གཞུང་གཞན་ལས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་སྐྱེས་པའི་
གཟུགས་བསྟན་དུ་མེད་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡང་འདི་ཉིད་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་སེམས་དེ་ནི་སྦྱོར་བའི་སེམས་ཀྱིས་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཞིས་བསྡུས་པ་སྒོ་གསུམ་དང་ལྡན་པ་གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 142b
རྣམ་པ་དྲུག་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། ད་དུང་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མོས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། དགའ་བ་སྡུད་པ་དང་། དཔྱོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་གྱི། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པ་དང་། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་
ལ་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་མ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དེས་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་དེ་ལ་ཡང་དག་པར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ན་ཡོན་ཏན་དང་སྐྱོན་རྣམ་པར་ངེས་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་ངེས་པར་
རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །ཡང་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་གཟུགས་བརྙན་དེ་ཡུལ་གྱི་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་བྱེ་བྲག་ཏུ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །ཡང་དེ་གཟུགས་བརྙན་དེ་ལ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་སུ་རྟོག་པ་དང་
བཅས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །ཡང་དེ་གཟུགས་བརྙན་དེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གཉིས་མེད་པ་ལ་གཉིས་སུ་འགལ་བར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཕྱིར་འགལ་བར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དེའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་
བརྙན་དེ་ནི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་མ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་ཡུལ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཐབས་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྒོ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྟེན་དང་། ནང་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ལུས་དང་། སྣང་བརྙན་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། དེ་དག་ནི་གཟུགས་བརྙན་དེའི་
མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་
གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་སེམས་གནས་པ་དགུས་བསྡུས་པ། སྟོབས་དྲུག་དང་ལྡན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞིས་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་གང་ཡིན་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 143a
པའོ། །དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གིས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་རང་གི་བློ་ལ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མོས་པས་
ཡིད་ལ་བྱས་སམ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་ན་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་གཟུགས་བརྙན་དེ་ཉིད་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་འཇོག་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སེམས་གནས་པ་དགུ་གང་
ཞེ་ན། སེམས་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། བསྡུས་ཏེ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། དུལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་། རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་འཇོག་པར་
བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་ཏེ། རྣམ་པར་མི་གཡེང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་པོ་ཉིད་དུ་ཉེ་བར་རྟོགས་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དང་པོར་ཉེ་བར་བརྟགས་པའི་སེམས་
གང་ཡིན་པ་དེ་གཡོ་བ་དང་། རགས་པ་དང་། ཡང་དག་པར་མི་གནས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་མི་གནས་པར་གྱུར་ན་དེ་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟོད་པའི་ཚུལ་དང་། དང་བར་བྱ་བའི་ཚུལ་གྱིས་མངོན་པར་ཚར་བཅད་པ་དང་བཅས་པས་ཕྲ་བར་བྱེད་ཅིང་། མངོན་པར་གཡེང་བར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཡང་
དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་བསྡུས་ཏེ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་དེའི་སེམས་གཞག་པ་དང་། ཡང་དག་པར་གཞག་པ་དེ་གལ་ཏེ་བརྗེད་ངས་པས་ཕྱི་རོལ་དུ་རྣམ་པར་གཡེང་བར་གྱུར་ན་དེ་ཡང་ཕྱིས་དེ་ཉིད་ལ་སྡུད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་བསྡུས་ཏེ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་
ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དང་པོ་ཁོ་ནར་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་སྟེ་གནས་ཤིང་སེམས་དེ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ན། ཅི་ནས་ཀྱང་དེའི་སེམས་དེ་ཕྱི་རོལ་དུ་མི་འཕྲོ་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་འདུལ་བར་བྱེད་པ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 143b
ཡིན་ཞེ་ན། གཟུགས་དང་། སྒྲ་དང་། དྲི་དང་། རོ་དང་། རེག་བྱའི་མཚན་མའམ། འདོད་ཆགས་དང་། ཞེ་སྡང་དང་། གཏི་མུག་དང་། སྐྱེས་པ་དང་། བུད་མེད་ཀྱི་མཚན་མ་གང་གིས་དེའི་སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བར་འགྱུར་ན། དེ་ལ་དེས་དང་པོ་ཉིད་ནས་ཉེས་དམིགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སུ་བཟུང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་
བྱས་ནས། མཚན་མ་དེ་དག་ལ་དེའི་སེམས་འཕྲོར་མི་སྟེར་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་དུལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གང་དག་དང་། འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་གང་དག་གིས་དེའི་སེམས་
ཀུན་ཏུ་འཁྲུགས་པར་གྱུར་ན། དེ་ལ་དེས་དང་པོ་ཉིད་ནས་ཉེས་དམིགས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་སུ་བཟུང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དག་ལས་དེའི་སེམས་འཕྲོར་མི་སྟེར་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། དེ་བརྗེད་ངས་
པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་གཉིས་ཀ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་ན། བྱུང་ངོ་ཅོག་དང་དུ་མི་ལེན་ཅིང་སྤོང་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པས་བར་དུ་ཆད་པ་མེད་པ་དང་། རྒྱུན་ཆགས་
པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱུན་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཀུན་དུ་བརྟེན་ཅིང་གོམས་པར་བྱས་ལན་མང་དུ་བྱས་པའི་རྒྱུས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་འཇུག་པ་དང་། རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པའི་ལམ་ཐོབ་ཅིང་མངོན་དུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་།
ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་དེའི་སེམས་དེ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱུད་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྟོབས་དྲུག་གང་ཞེ་ན། ཐོས་པའི་སྟོབས་དང་། བསམ་པའི་སྟོབས་དང་། དྲན་པའི་སྟོབས་དང་། ཤེས་བཞིན་གྱི་སྟོབས་དང་། བརྩོན་
འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། ཡོངས་སུ་འདྲིས་པའི་སྟོབས་སོ། །སྟོབས་དྲུག་པོ་དེ་དག་གིས་སེམས་གནས་པ་དགུ་པོ་དེ་དག་འགྲུབ་སྟེ། དེ་ལ་ཐོས་པའི་སྟོབས་དང་། བསམ་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་རེ་ཞིག་ཐོས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། བསམ་པ་གང་ཡིན་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དང་པོ་ཁོ་ནར་སེམས་དམིགས་པ་ལ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 144a
འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་ཉིད་ལ་བརྟོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །དྲན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་དེ་ལྟར་སེམས་གཏད་པ་ལས་ཡང་དག་པར་བསྡུས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་གཡེང་བར་བྱེད་པས་བསྡུས་ཏེ་འཇོག་པ་དང་ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་
ཀྱིས་ནི་དེ་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པའི་མཚན་མ་དག་ལ་འཕྲོ་བར་མི་བྱེད་པས་དུལ་བར་བྱེད་པ་དང་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་དེ་གཉིས་ཀ་དང་དུ་མི་ལེན་པ་དང་། རྒྱུན་ཆགས་པར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་རྒྱུན་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པས་ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་རྒྱུད་གཅིག་
ཏུ་བྱེད་དོ། །ཡོངས་སུ་འདྲིས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་དོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་གང་ཞེ་ན། བསྒྲིམས་ཏེ་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྐབས་སུ་འཆད་ཅིང་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྐབས་སུ་འཆད་པ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རྩོལ་བ་མེད་པར་འཇུག་པ་ཡིད་ལ་
བྱེད་པའོ། །སེམས་གནས་པ་དགུ་པོ་དེ་དག་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་བཞིས་འཇུག་སྟེ། དེ་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་ནི་བསྒྲིམས་ཏེ་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་འཇུག་གོ། །བསྡུས་ཏེ་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད་པ་དང་། དུལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཞི་བར་བྱེད་པ་དང་།
ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱེད་པ་ནི་སྐབས་སུ་འཆད་ཅིང་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་འཇུག་གོ། །རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པ་ནི་སྐབས་སུ་འཆད་པ་མེད་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་འཇུག་གོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པ་ནི་རྩོལ་བ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་འཇུག་སྟེ། དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ནི་སེམས་གནས་
པ་དགུ་པོ་དག་ལ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཡིན་ནོ། །ནང་གི་སེམས་ཀྱི་ཞི་གནས་ཐོབ་པ་ལྷག་མཐོང་ལ་རབ་ཏུ་རྩོལ་བར་བྱེད་པ་ལ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་སེམས་གནས་པ་དགུས་བསྡུས་པ་སྟོབས་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་
ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞིས་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 144b
པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ། སྔར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གིས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་རྣམ་པ་རང་གི་བློ་ལ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱས་སམ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་
གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་ན་འདིར་ནི་གཟུགས་བརྙན་དེ་ཉིད་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པས་མོས་པར་མི་བྱེད་པར་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་། རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་
རིག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ། ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་དེ་ཉིད་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་མ་ཡིན་གྱི། ནང་གི་ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཉིད་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་དེ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་རྣམ་
པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པའི་སེམས་དེས། སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་། རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་འཇོག་པ་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་
རྣམ་པའི་སེམས་དེ་ཉིད་གཟུགས་བརྙན་གྱི་རྣམ་པ་དེ་ལྟ་བུར་སྣང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ཉིད་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ཡང་སྔ་མ་བཞིན་ཏེ། འདིར་གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་ལྟ་བ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པའི་སེམས་ཉིད་ཡིན་
ལ། གཟུགས་བརྙན་ལྟ་བུར་ལྟ་བ་ནི་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་བློ་ལ་སྣང་བ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་སྐྱེ་བ་ནི་འབྱུང་བའི་དུས་ཀྱང་གཅིག །ངོ་བོ་ཉིད་དང་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་
ལྟ་བུར་བློ་ལ་སྣང་བས་ན་གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་མཐོང་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་དེ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་སེམས་གནས་པ་དགུས་བསྡུས་པ་སྟོབས་དྲུག་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞིས་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 145a
གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དེས་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་དེ་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་མི་བྱེད། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་མི་བྱེད། ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་མི་བྱེད། ཡོངས་སུ་
དཔྱོད་པར་མི་བྱེད་པར་དམིགས་པའི་མཚན་མ་དེ་ཉིད་མི་གཏོང་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་སེམས་ནང་ཁོ་ནར་འཇོག་པར་བྱེད། ཡང་དག་པར་འཇོག་པར་བྱེད། བསྡུས་ཏེ་འཇོག་པར་བྱེད། ཉེ་བར་འཇོག་པར་བྱེད། དུལ་བར་བྱེད། ཞི་བར་བྱེད། ཉེ་བར་ཞི་བར་བྱེད། རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་བྱེད། ཏིང་ངེ་འཛིན་
དུ་བྱེད་པས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །སྔར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་གྲངས་ཇི་སྐད་བསྟན་པ་དག་པས་བཟློག་པའི་རྣམ་གྲངས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཅི་རིགས་པར་སྦྱར་ཏེ། དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དེའི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་བརྙན་གྱི་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ནི་
སྔ་མ་ཁོ་ན་བཞིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་ན་སྔ་མ་ནི་ལྷག་མཐོང་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ལ་འདི་ནི་ཞི་གནས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀ་ལ་ཡང་ལྷག་མཐོང་དང་ཞི་གནས་གཉིས་ཀའི་ཆ་ཡོད་མོད་ཀྱི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་མ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་ན། སྔ་མ་ནི་དམིགས་པ་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་བྱེད་པ་
ཡིན་པས་རྟོག་པའི་ཤས་ཆེ་བའི་ཕྱིར་ལྷག་མཐོང་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ། འདི་ནི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་གོམས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་པས་རྟོགས་པ་ཤས་ཆུང་བའི་ཕྱིར་ཞི་གནས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དངོས་པོའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་དམིགས་པ་དང་གནས་ཀྱི་དངོས་པོའི་
མཐའ་གནས་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལྷག་མཐོང་དང་ཞི་གནས་ཀྱི་དམིགས་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དངོས་པོ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པའོ། །མཐའ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེའི་ཇི་སྙེད་ཡོད་
པ་ཉིད་དང་། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་མཐར་གྱུར་པ་གནས་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེ་གཉིས་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་དངོས་པོའི་དམིགས་པ་དང་གནས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་དམིགས་པའི་དངོས་པོའི་ཞེས་བྱ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 145b
བ་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ནི་དམིགས་པ་གང་གིས་བསྐྱེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་པས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་མོས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་མཐུས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པར་
གྱུར་པ་དེས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྐྱེད་ལ། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཡང་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེའི་
དམིགས་པའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་གནས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གནས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཡིན་པས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་མོས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་མཐུས་
རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་པ་དེ་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ལ། དམིགས་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྐྱེས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ཏིང་ངེ་
འཛིན་དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ནི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་དེ་ནི་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དེའི་གནས་ཀྱི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་གཟུགས་བརྙན་དེ་ནི་དམིགས་པ་དང་གནས་ཀྱི་
དངོས་པོ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་དེའི་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ལ་མཐའ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ཙམ་གྱིས་ནི་རྣམ་གྲངས་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པ་དང་། མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཐར་ཕྱིན་པར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལ་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་གྲངས་ཏེ། དཔེར་
ན་ཕུང་པོ་ནི་ལྔ་ཁོ་ནར་ཟད་དེ། དེ་དག་གིས་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་སོ། །ཁམས་ནི་བཅོ་བརྒྱད་ཁོ་ནའོ། །སྐྱེ་མཆེད་ནི་བཅུ་གཉིས་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་དག་གིས་ནི་འདུས་བྱས་དང་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་བསྡུས་སོ། །འཕགས་པའི་བདེན་པ་ནི་བཞི་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་དག་གིས་ནི་ཤེས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 146a
བྱའི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་བསྡུས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་མཚན་ཉིད་དེ། དཔེར་ན་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་དག་གིས་ཡང་དག་པ་ཉིད་དང་། དེ་བཞིན་ཉིད་རིགས་པ་བཞི་དང་ལྡན་པ་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །
དེ་དང་འདྲ་བར་འདིར་ཡང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་འཇུག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་རྣམ་གྲངས་ཇི་སྙེད་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཇི་སྙེད་པ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། །ལྡོག་པ་རྣམ་པར་གཞག་པའི་མཚན་ཉིད་ཅི་འདྲ་བ་ནི་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་སྟེ། དེ་ཙམ་གྱིས་ན་དངོས་པོ་དེའི་མཐར་ཕྱིན་པའི་
ཕྱིར་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ནི་དངོས་པོ་དེའི་མཐའ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་གང་གི་དུས་ན་དངོས་པོ་དེའི་མཐར་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེ་ན། གང་གི་ཚེ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གནས་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ན་དངོས་པོ་དེའི་རྣམ་གྲངས་དང་མཚན་ཉིད་ཀྱི་མཐར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དམིགས་
པ་དང་གནས་ཀྱི་དངོས་པོའི་མཐའ་གནས་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དངོས་པོའི་མཐའ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་སྤངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གང་གིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ན་
གནས་གྱུར་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ལ། གནས་གྱུར་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་ཡང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པས་གནས་གྱུར་པའི་དམིགས་པ་འཐོབ་པ་དང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་སྐྱེ་བ་ནི་འབྱུང་བའི་དུས་ཀྱང་གཅིག་ངོ་བོ་ཉིད་དང་གཅིག་པས་ན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་
དངོས་པོའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ལ་དགོས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །ཡོངས་
སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དོ། །དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བའི་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་དགོས་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དགོས་པ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ནི་འབྲས་བུ་དང་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དགོས་པ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུ་ཡང་དངོས་གཞི་ཐོབ་པའི་འབྲས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 146b
བུ་ཡིན་པས་དེ་ཉིད་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་དེའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་བྱ་བ་ཡིན་པས་དེ་ཡང་དགོས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་དེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དངོས་གཞི་ཐོབ་པ་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
གྱིས་གནས་ངན་ལེན་ཕྲ་མོ་སྙིང་པོ་ལ་ཡོད་པ་ལྟ་བུ་མ་ལུས་པར་སྤངས་ཏེ་ཟད་པ་དང་མི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ན་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཉིད་ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་པ་མེད་པ་དང་། ཐོགས་པ་མེད་པའི་ཤེས་པ་དང་། མཐོང་བ་འཇུག་པ་འཇིག་
རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་གང་གིས་རབ་
ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཞེ་ན། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཚེ་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ན་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ལ། ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་ཡིན་པས་ཡང་དག་པའི་ཤེས་
པའི་དམིགས་པ་འཐོབ་པ་དང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་སྐྱེ་བ་འདི་འབྱུང་བའི་དུས་ཀྱང་གཅིག་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་གཅིག་པས་ན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་བཞི་བསྟན་པ་དེ་དག་ནི་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ།
འཇིག་རྟེན་པ་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་ཐམས་ཅད་དུ་འགྲོ་ཞིང་། སྤྱད་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དང་། འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བཤད་པ་ཡིན་
པས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དེ་དག་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པ་དང་། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་ཡང་ཁྱབ་པའི་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 147a
དམིགས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དངོས་པོའི་མཐའ་ནི་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་ཉིད་དང་། ཇི་ལྟ་བ་
བཞིན་དུ་ཡོད་པ་ཉིད་ཀྱི་དངོས་པོ་ཐམས་ཅད་དང་ལྡན་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་རྒྱུས་འབྲས་བུ་གནས་ངན་ལེན་སྤངས་པ་དང་། གནས་གྱུར་པ་དང་། དངོས་གཞི་ཐོབ་པ་དང་། ཤེས་བྱ་ལ་ཤེས་
པ་དང་། མཐོང་བ་འཇུག་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་དང་ལྡན་པའི་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་གཞན་དག་དེ་སྙམ་དུ་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་ནི་དམིགས་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ན། དམིགས་པ་བཞི་པོ་གང་ལ་
བརྟེན་ཏེ་སྐྱེ་སྙམ་པ་ལ། མི་ཕམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་མངོན་དུ་བྱ་བར་མཁྱེན་ནས་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་བཞི་བསྟན་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དམིགས་པ་གང་ནི་ལམ་གང་གི་དམིགས་པ་ཡིན་སྙམ་པ་ལ་དམིགས་པ་དུ་དང་གང་ཞིག་
ལམ་གང་གི་དམིགས་པ་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། བཅོམ་ལྡན་འདས་སུ་ཞིག་ཞི་གནས་ཀྱི་དམིགས་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ཞུས་སོ། །དེ་ལ་འདིར་ཅིའི་ཕྱིར་ཞི་གནས་དང་པོར་བསྟན་ཅེ་ན། མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་ས་པའི་སེམས་ཆུ་བཞིན་དུ་གཡོ་བ་དེ་དང་པོར་མཉམ་པར་གཞག་
པའི་ས་པའི་ཞི་གནས་སྣོད་དང་འདྲ་བས་བཙལ་དགོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་བཞི་ལས་དང་པོར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་བསྟན་ལ། དེའི་འོག་ཏུ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་བསྟན་པ་དང་ཇི་ལྟར་མི་འགལ་ཞེ་ན་འགལ་བ་མེད་
དེ། དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ནི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། དམིགས་པ་གོམས་པར་བྱེད་པའི་དབང་དུ་མཛད་པ་ཡིན་གྱི། རྣལ་འབྱོར་པ་ལས་དང་པོ་པས་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། དམིགས་པ་གོམས་པར་བྱེད་པ་དང་། འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་རིགས་ནི་དང་པོ་ཁོ་ནར་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 147b
རྣལ་འབྱོར་པ་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་ཚེ་ན་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་སེམས་ཀྱི་དམིགས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་མཐོང་བའམ། ཐོས་པའམ། ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་གཅིག་གཟུང་བའི་དུས་ན་ཚོལ་བ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡང་མི་ཐོབ། ལྷག་
མཐོང་གི་ལམ་ཡང་མི་སྐྱེའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་པ་དང་། གཟུང་བའམ། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟེན་པ་ལ་བརྟེན་ནས་དེ་ཉིད་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ། དེའི་རྣམ་པ་རང་གི་བློ་ལ་སྣང་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མོས་པ་ཡིད་
ལ་བྱེད་པའི་དུས་ན་ནི་དང་པོར་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་སེམས་ཀྱིས་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱ་དགོས་པས་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དེའི་ཚེ་ན་ནི་ཞི་གནས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ལྟར་མོས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་མཐུས་ཤེས་བྱའི་
དངོས་པོ་དེ་དང་འདྲ་བའི་རྣམ་པ་རང་གི་བློ་ལ་སྣང་བར་གྱུར་པའི་དུས་ན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་རྩེ་
གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་འཇོག་པའི་དུས་ན་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་གོམས་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ཙམ་དུ་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་
ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ་ཡངས་པ་དང་འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་དེའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་དུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་སྐྱེ་བ་ཡང་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་།
རྒྱས་པར་འགྱུར་ལ། ཇི་ཙམ་དུ་ཆོས་དེ་གཉིས་ཡངས་པ་དང་འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡང་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 148a
དང་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་སེམས་དེ་གཉིས་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པའི་ཚེ་ན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པར་འཇུག་པའི་ལམ་སྐྱེ་ཞིང་དངོས་པོའི་མཐའ་དང་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་དམིགས་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་
ཐོབ་པའི་ཚེ་ན་ཡངས་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་འབྲས་བུ་གནས་གྱུར་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། ཡེ་ཤེས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་འབྲས་བུ་ཡང་དག་པའི་ཤེས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གཅིག་ཏུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུ་དེ་གཉིས་ཐོབ་པ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མངོན་པར་རྫོགས་པར་བྱང་
ཆུབ་པར་སངས་རྒྱས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་གོ་འཕང་བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དུས་ན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་ལས་དང་པོ་པ་ཐོག་མ་ཁོ་ནར་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་དུས་ན་ཞི་གནས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཡིན་ལ། དམིགས་པ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་ནི་
ལྷག་མཐོང་གི་ཤས་ཆེ་བ་ཡིན། དམིགས་པ་གོམས་པར་བྱེད་པའི་དུས་ན་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཤས་ཆེ་བ་ཡིན། འབྲས་བུ་ཐོབ་པའི་དུས་ན་ནི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་གྱི་འཇུག་པ་ཡིན་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་འདིར་དང་པོར་འཕགས་པ་མི་ཕམ་པ་ཉིད་ཀྱིས་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་དུ་དང་གང་ལགས་ཞེས་
ཞུས་པར་སྦྱར་རོ། །གཅིག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དུ་ལགས་ཞེས་ཞུས་པའི་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གང་ལགས་ཞེས་ཞུས་པའི་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དམིགས་པ་ཐོབ་པའི་གོང་དུ་དམིགས་པ་གོམས་པར་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་
དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞི་གནས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་སེམས་གནས་པ་དགུས་བསྡུས་པ། སྟོབས་དྲུག་དང་ལྡན་པ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞིས་འཇུག་པ་ཡིན་ལ། གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་དེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པའི་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་ཞིག་ལྷག་མཐོང་གི་དམིགས་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བས་ཀྱང་དུ་དང་གང་ལགས་ཞེས་པར་སྦྱར་རོ། །གཅིག་ཁོ་ན་སྟེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དུ་ལགས་ཞེས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 148b
ཞུས་པའི་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ནོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གང་ལགས་ཞེས་ཞུས་པའི་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་གོང་དུ་དམིགས་པ་ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ལྷག་མཐོང་གི་དམིགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། རྣམ་པར་
རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཞིས་བསྡུས་པ་སྒོ་གསུམ་དང་ལྡན་པ། གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་དྲུག་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ལ། གཟུགས་བརྙན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་
རྣམ་པ་དེས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དུ་ཞིག་དེ་གཉིས་ཀའི་དམིགས་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བས་ཀྱང་དུ་དང་གང་ལགས་ཞེས་ཞུས་པར་སྦྱར་ཏེ། དེ་གཉིས་ཀའི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པ་འཇུག་པའི་ལམ་གྱི་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་
ཚིག་གོ། །གཉིས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་དུ་ལགས་ཞེས་ཞུས་པའི་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དངོས་པོའི་མཐའ་དང་དགོངས་པ་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའོ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གང་ལགས་ཞེས་ཞུས་པའི་ལན་བཏབ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་དམིགས་པ་གོམས་པར་བྱས་པའི་གོང་དུ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུ་
ཐོབ་པའི་གནས་སྐབས་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་གཉིས་ཅིའི་ཕྱིར་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་གྱི་དམིགས་པ་ཡིན་ཞེ་ན། ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་གྱི་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་ནི་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པའི་སྟོབས་དང་། རྩོལ་བ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པ་
ནི་ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པའི་རྣམ་པས་བསྡུས་པ་ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་སྒོ་དང་ལྡན་པ་རྟོགས་པའི་གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་གཉིས་མཉམ་པར་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པས་འཇུག་པའི་ལམ་དེ་གང་གི་ཚེ་སྐྱེས་པ་དེའི་ཚེ་ན་དངོས་པོའི་མཐའ་དང་དགོས་པ་ཡོངས་
སུ་གྲུབ་པའི་དམིགས་པ་འཐོབ་པ་ཡིན་ལ། ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་དེ་ཡང་དམིགས་པ་དེ་གཉིས་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་པས་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་འཐོབ་པ་དང་། ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་སྐྱེ་བ་ནི་འབྱུང་བའི་དུས་ཀྱང་གཅིག །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་དམིགས་པས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པ་ཡིན་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 149a
ཏེ། སྦྱོར་བའི་རྒྱུའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།དེའི་འོག་ཏུ་འཐོབ་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འཐོབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་
གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ན་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་མཚམས་སྦྱར་བ་ཇི་ལྟ་བུ་
ཞེ་ན། འདིར་འཕགས་པ་བྱམས་པས་གཞན་དག་འདི་སྙམ་དུ་དེ་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པས་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་དེ་ལྟ་བུ་ལ་བརྟེན་ཏེ། རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ནི་
ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་བྱ། ལྷག་མཐོང་ལ་ནི་ཇི་ལྟར་མཁས་པར་བྱ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ལ་བརྟགས་ནས་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་དང་། ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། བཅོམ་
ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་དམིགས་པའི་དངོས་པོ་དེ་དག་བརྟེན་ཅིང་། གནས་ནས་ཇི་ལྟར་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བགྱིད་པ་དང་། ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བར་ཞུས་པར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བགྱིད་
ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་མ་ཡིན་གྱི། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་སྟེ། ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་དེ་ཐོབ་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འདི་ལྟར་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་རབ་
ཏུ་ཕྱེ་བ་ལ་མཁས་པ་མ་ཡིན་གྱི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་སྟེ། ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་དེ་ཐོབ་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །དེ་ནས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་ཞི་གནས་ནི་མཚན་མ་དང་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 149b
སེམས་ཀྱི་གདུང་བ་ཡོངས་སུ་ཞི་བའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བར་བྱ་བ་ཡིན་ལ། ལྷག་མཐོང་ནི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཆོས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་
ལ་མཁས་པར་བྱ་བ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། བྱམས་པ་ངས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། འདིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་རྣམ་པ་གསུམ་ལས་གནས་ཀྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ནི་དང་པོར་སྦྱོར་བའི་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་གཙོ་ཆེར་བསྟན་ཏེ། རྟེན་གྱི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་དང་། དམིགས་པས་སྦྱོར་བའི་
རྒྱུ་ཡང་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་སྦྱར་བར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེན་པ་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། རིགས་པ་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་། ཐེག་པ་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་དང་ཞེས་མདོར་བསྟན་པ་
དང་འདྲའོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་བདེན་པ་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་བདེན་པ་གཅིག་ནས་བཅུའི་བར་རོ། །རིགས་པ་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་རིགས་པ་བཞིའོ། །ཐེག་པ་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ནི་ཐེག་པ་གསུམ་མོ་ཞེས་
རྒྱས་པར་བཤད་པ་དང་འདྲའོ། །དེ་ལ་མདོའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་གདུལ་བ་དེ་དང་དེ་དག་དང་། གདུལ་བའི་སྤྱོད་པ་རྣམས་ལས་བརྩམས་ཏེ་ཕུང་པོ་དང་ལྡན་པའི་གཏམ་དང་། སྐྱེ་མཆེད་དང་ལྡན་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་དང་། ཐོད་དང་ལྡན་
པ་དང་། ཁམས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཉན་ཐོས་དང་། རང་སངས་རྒྱས་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དང་། ཡང་དག་པའི་སྤོང་བ་དང་། རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་རྐང་པ་དང་། དབང་པོ་དང་། སྟོབས་དང་། བྱང་ཆུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་དང་། ལམ་གྱི་ཡན་ལག་དང་ལྡན་པ་
དང་། མི་སྡུག་པ་དང་། དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་དབྱུང་བ་དང་། བསླབ་པ་དང་། ཤེས་ནས་དད་པ་དང་ལྡན་པའི་གཏམ་གསུངས་པ་གང་ཡིན་པ་དག་ཡང་དག་པར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་བཟུང་ནས་བསྟན་པ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བའི་དོན་དུ་འདི་ལྟ་སྟེ། དོན་དགེ་བ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 150a
དང་། དོན་དང་ལྡན་པ་ཚངས་པར་སྤྱོད་པ་དང་ལྡན་པ་དེ་དང་དེ་དག་བསྟན་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་མིང་གི་ཚོགས་དང་། ཚིག་གི་ཚོགས་དང་། ཡི་གེའི་ཚོགས་མཐུན་པ་དག་གིས་ཅི་རིགས་པར་རིམ་གྱིས་བཀོད་ཅིང་རིམ་གྱིས་སྦྱར་བ་གང་ཡིན་པའོ། །དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་
གིས་ཐ་མའི་མཇུག་ཏུ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་མངོན་པར་བརྗོད་པ་དང་། དྲང་བའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་གང་ཡིན་པའོ། །ལུང་དུ་བསྟན་པའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལས་ཉན་ཐོས་ཤི་འཕོས་པ་དང་འདུས་བྱས་པ་དང་། སྐྱེ་བ་ལུང་སྟོན་པ་དང་ངེས་པའི་དོན་གྱི་མདོ་སྡེ་གང་ཡིན་པའོ། །ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྡེ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱས་པར་བཤད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། འདི་ལྟར་རྩ་བ་གཉིས་པའམ། རྩ་བ་གསུམ་པའམ། རྩ་བ་བཞི་པའམ། རྩ་བ་ལྔ་པའམ། རྩ་བ་དྲུག་པར་བསྡེབས་བཤད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་གི་མིང་དང་རིགས་ཡོངས་སུ་མ་བརྗོད་མ་བསྟན་པར་ཕྱིས་
དམ་པའི་ཆོས་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བ་དང་། བསྟན་པ་ཡུན་རིང་དུ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །གླེང་གཞིའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ཟག་གི་མིང་དང་རིགས་བརྗོད་ཅིང་བསྟན་ཏེ་བཤད་པ་དང་། ཅུང་ཟད་འདུལ་བ་དང་ལྡན་པའི་བྱུང་བ་དང་བཅས། གླེང་གཞི་དང་བཅས་སོ་
སོར་ཐར་པའི་མདོ་སྡེ་གང་ཡིན་པའོ། །རྟོགས་པ་བརྗོད་པའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དཔེ་དང་བཅས་པར་བསྟན་པ་སྟེ། དཔེ་དེས་དོན་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་རྣམ་པར་གསལ་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་བའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅུང་ཟད་སྔོན་གྱི་སྦྱོར་བ་དང་ལྡན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སྐྱེས་པ་རབས་ཀྱི་སྡེ་
ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདས་པའི་དུས་ལ་བརྟེན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་འཆི་འཕོ་དང་སྐྱེ་བ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་དང་དཀའ་བ་སྤྱད་པ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལས་བླ་ན་མེད་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་དང་། སྟོབས་བཅུ་
དང་། སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་ཡང་དག་པར་བསྒྲུབས་པའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ལམ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ལས་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་དགེ་སློང་རྣམས་དང་། དགེ་སློང་མ་རྣམས་དང་། དགེ་ཚུལ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 150b
རྣམས་དང་། དགེ་ཚུལ་མ་རྣམས་དང་། དགེ་བསྙེན་རྣམས་དང་། དགེ་བསྙེན་མ་རྣམས་ཀྱི་ཐུན་མོང་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དང་། དེ་ལས་གཞན་པ་ཁྱད་པར་འཕགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཁྱད་པར་ཅན་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བར་གྲགས་པ་དག་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པའོ། །གཏན་ལ་ཕབ་པར་བསྟན་
པའི་སྡེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོ་སྡེ་འདྲེན་མར་བྱེད་ཅིང་། མདོ་སྡེ་རྣམ་པར་འཆད་པར་བྱེད་པ་མ་ལྟ་བུའི་ཆོས་མངོན་པ་ཐམས་ཅད་དོ། །གསུང་རབ་ཏུ་གཏོགས་པ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ལ་མདོ་སྡེ་ཡང་ཡོད། འདུལ་བ་ཡང་ཡོད། ཆོས་མངོན་པ་ཡང་ཡོད། དེ་ལ་རེ་ཞིག་མདོའི་སྡེ་དང་།
དབྱངས་ཀྱིས་བསྙད་པའི་སྡེ་དང་། ལུང་དུ་བསྟན་པའི་སྡེ་དང་། ཚིགས་སུ་བཅད་པའི་སྡེ་དང་། ཆེད་དུ་བརྗོད་པའི་སྡེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉན་ཐོས་ཀྱི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དོ། །ཤིན་ཏུ་རྒྱས་པའི་སྡེ་དང་། རྨད་དུ་བྱུང་བའི་ཆོས་ཀྱི་སྡེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དོ། །གླེང་
གཞིའི་སྡེ་དང་། དེ་ལྟ་བུ་བྱུང་བའི་སྡེ་དང་སྐྱེས་པ་རབས་ཀྱི་སྡེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཉིས་ཀའི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་དོ། །གཏན་ལ་དབབ་པར་བསྟན་པའི་སྡེ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གཉིས་ཀའི་ཆོས་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་དོ། །སྐབས་ཁ་ཅིག་ནས་ནི་གླེང་གཞིའི་སྡེ་དང་། གཏན་ལ་དབབ་པར་བསྟན་པའི་
སྡེ་མ་གཏོགས་པ་གཞན་བཅུ་ནི་གཉི་གའི་མདོ་སྡེའི་སྡེ་སྣོད་དོ། །གླེང་གཞིའི་སྡེ་ནི་གཉི་གའི་འདུལ་བའི་སྡེ་སྣོད་དོ། །གཏན་ལ་དབབ་པར་བསྟན་པའི་སྡེ་ནི་གཉི་གའི་ཆོས་མངོན་པའི་སྡེ་སྣོད་དོ་ཞེས་ཀྱང་བཤད་དོ། །གང་དག་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ལ་བཤད་པ་དེ་དག་ཅེས་བྱ་བས་ནི་ཐེག་པ་
གཉིས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྡེ་སྣོད་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་པར་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་མདོར་བསྟན་པ་དང་། རྒྱས་པར་བཤད་པ་བསྟན་ནས། ད་ནི་དེ་ལ་ཇི་ལྟར་གནས་པས་གནས་པའི་རྒྱུ་
བསྟན་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་གནས་པ་ནི་ཐོས་པ་དང་བསམ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ལུང་གི་ཆོས་དེ་དག་ལ་གནས་པ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ལེགས་པར་ཐོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚིག་དང་དོན་ཕྱིན་ཅི་མ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 151a
ལོག་པར་ཐོས་པའོ། །ལེགས་པར་གཟུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐོས་པ་དེ་ཉིད་མི་བརྗེད་པར་གཟུང་བའོ། །ཁ་ཐོན་བྱང་བར་བྱས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུང་བ་དེ་དག་རྣམ་པར་བཤད་པ་དང་། ཁ་ཐོན་དུ་གོམས་པར་བྱས་པ་སྟེ། དེ་དག་གིས་ཐོས་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ལུང་གི་ཆོས་དེ་དག་ལ་
གནས་པ་བསྟན་ཏོ། །ཡིད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྟགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁ་ཐོན་བྱང་བར་བྱས་པ་དེ་དག་རིགས་པས་ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པའོ། །མཐོང་བས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ཀྱི་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པ་དེ་དག་གི་ངེས་པའི་དོན་དང་། དྲང་བའི་དོན་གང་ཡིན་པར་རིགས་
པས་བསྐྱེད་པའི་བློས་ལེགས་པར་རྟོགས་པར་བྱས་པ་སྟེ། དེ་དག་གིས་ནི་བསམ་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྟོབས་བསྐྱེད་པས་ལུང་གི་ཆོས་དེ་དག་ལ་གནས་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ལྟར་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་བསྟན་པ་དེ་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པའི་ཐབས་ཀྱི་རྒྱུ་ཡིན་པས་འདིར་གཙོ་ཆེར་སྨོས་པར་ཟད་ཀྱི་བྱང་ཆུབ་
སེམས་དཔའ་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པར་འདོད་པས་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚོགས་བསྲུང་ཞིང་བསགས་པ་གཞན་དག་ལ་ཡང་ངེས་པར་སྦྱར་བར་བྱ་དགོས་ཏེ། དེ་ལ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚོགས་བསྲུང་ཞིང་བསགས་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་གསུམ་སྟེ། བདག་གི་འབྱོར་པ་
དང་། གཞན་གྱི་འབྱོར་པ་དང་། དགེ་བའི་ཆོས་ལ་འདུན་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་སྡོམ་པ་དང་། དབང་པོ་སྡོམ་པ་དང་། ཟས་ཀྱི་ཚོད་རིག་པ་ཉིད་དང་། ནམ་གྱི་ཆ་སྟོད་དང་ཆ་སྨད་ལ་མི་ཉལ་བར་སྦྱོར་བའི་རྗེས་སུ་བརྩོན་པ་ཉིད་དང་། ཤེས་བཞིན་དུ་སྤྱོད་པ་ཉིད་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དང་། དམ་
པའི་ཆོས་ཉན་ཅིང་སེམས་པ་དང་། བར་ཆད་མེད་པ་དང་། གཏོང་བ་སྤེལ་བ་དང་། དགེ་སྦྱོང་གི་རྒྱན་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གང་ཡང་རུང་བས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་གྱུར་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚོགས་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གིས་
ཉམས་པར་གྱུར་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཡོངས་སུ་སྤངས་ཤིང་ཁྱད་པར་དུ་གྱུར་པ་ནི་ཆ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སོ་སོར་བརྟེན་པས་དེའི་འོག་ཏུ་རབ་ཏུ་དབེན་པ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བའི་རིམ་གྱིས། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 151b
བསྟན་པར་བྱ་སྟེ། འདིར་དང་པོར་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱིས་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་སྔོན་དུ་འགྲོ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལ་སྦྱོར་བ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་དེ་གཅིག་པུ་དབེན་པར་འདུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །གཅིག་པུ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་ལུས་དབེན་པའོ། །དབེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དབེན་པར་རོ། །འདུག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བའོ། །དེ་ལ་རབ་ཏུ་དབེན་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྤྱོད་ལམ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། དབེན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའོ། །
དེ་ལ་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། གནས་ནི་རྣམ་པ་གསུམ་སྟེ། དགོན་པ་དང་། ཤིང་དྲུང་དང་། ཁྱིམ་གྱིས་སྟོངས་པའོ། །དེ་ལ་དགོན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གནས་མལ་བླ་གབ་མེད་པ་དང་། དུར་ཁྲོད་དང་། བས་མཐའོ། །ཤིང་དྲུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ནགས་འདབ་པོ། །ཁྱིམ་གྱིས་སྟོངས་
པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་ན་ཁྱིམ་གྱི་གནས་བྱ་བ་མེད་པ་སྟེ། རི་ཁྲོད་དང་། རི་ཕུག་དང་། རྩྭ་གསེབ་བོ། །ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། དང་པོ་ཁོ་ནར་གནས་དབྱིབས་སུ་ཤིས་པ་བལྟ་ན་སྡུག་པ། མཛེས་པ། ཀུན་དགའི་ར་བ་དང་ལྡན་པ། ནགས་ཚལ་དང་ལྡན་པ། རྫིང་བུ་དང་ལྡན་པ།
གཙང་བ། ཉམས་དགའ་བ། ཤང་ཤིང་མེད་པ། སྡོང་དུམ་དང་ཚེར་མའི་གཞི་མ་ཡིན་པ། རྡོ་བ་དང་། གསེག་མ་གྱོ་དུམ་མི་མང་བ་གང་དེས་མཐོང་ན་སྤོང་བ་ལ་བརྩོན་པ་ལ་གནས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་མངོན་པར་དང་བར་གྱུར་ཅིང་། སེམས་རངས་པ་དང་། རབ་ཏུ་དགའ་བས་སྤོང་བ་ལ་རབ་ཏུ་
རྟོགས་པར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་པོ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་ཉིན་མོ་མི་སྡུག་པ་ཉུང་ལ། མཚན་མོ་སྒྲ་ཆུང་ཞིང་ཀླག་ཅོར་ཉུང་བ་དང་། ཤ་སྦྲང་དང་། སྦྲང་བུ་མཆུ་རིངས་དང་། རླུང་དང་། ཉི་མ་དང་། སྡིག་སྦྲུལ་གྱི་རེག་པ་ཉུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་
པ་གཉིས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་སེང་གེ་དང་། སྟག་དང་གུང་དང་། ཆོམ་རྐུན་དང་། ཕ་རོལ་གྱི་དམག་ཚོགས་དང་། མི་དང་མི་མ་ཡིན་པའི་འཇིགས་པ་དང་། འཇིགས་སུ་རུང་བ་མེད་པ་ཡིད་བརྟན་ཅིང་བག་ཚ་བ་མེད་པ་བདེ་བ་ལ་རེག་པར་གནས་པར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 152a
གསུམ་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་གོང་དུ་ཆོས་གོས་ལ་སོགས་པ་འཚོ་བའི་ཡོ་བྱད་རྐྱེན་དུ་འབབ་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཚེགས་ཆུང་ངུས་འགྲུབ་ཅིང་། བསོད་སྙོམས་ལ་སོགས་པས་ལུས་ངལ་བ་མེད་པར་འཚོ་བར་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་བཞི་པ་ཡིན་ནོ། །
གཞན་ཡང་གང་དུ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་འགྱུར་ཞིང་། གང་དག་དེ་ལ་མ་ཕྱེ་བའི་གནས་རྣམས་འབྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་། ཕྱེ་བ་རྣམས་ཀྱང་བསལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཤེས་པ་དང་མཐོང་བ་རྣམ་པར་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཟབ་མོའི་དོན་དང་། ཚིག་ཤེས་རབ་ཀྱིས་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་
ལེགས་པར་རབ་ཏུ་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་ལྟ་བུའི་ཚངས་པ་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པ་མཁས་པ་དག་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ལྔ་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་པ་ནི་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སྤྱོད་ལམ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་ཞེ་ན། གནས་ཕུན་
སུམ་ཚོགས་པ་དེ་ཉིད་དུ་ཉིན་མོ་འཆག་པ་དང་། འདུག་པ་དག་གིས་འདའ་བར་བྱེད་ཅིང་། མཚན་མོའི་ཐུན་དང་པོ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་བྱེད་པ་དང་། ཐུན་བར་མ་ལ་གློ་གཡས་པ་ཕབ་སྟེ། རྐང་པ་རྐང་པའི་སྟེང་དུ་བཞག་ནས་སྣང་བའི་འདུ་ཤེས་དང་། དྲན་པ་དང་ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ནའི་འདུ་ཤེས་ཡིད་
ལ་བྱེད་བཞིན་དུ་ཐུམ་ཕྲས་ཀྱིས་ཉལ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཐུན་ཐ་མ་ལ་མྱུར་བ་མྱུར་བ་ཁོ་ནར་ལངས་ཏེ་འཆག་པ་དང་འདུག་པ་དག་གིས་འདའ་བར་བྱེད་པ་དང་། འཆག་པ་ན་ཡང་འཆག་ས་དཀྱུས་རིང་ཞིང་ཧ་ཅང་ཡང་མི་ཆེ་བར་བྱས་པའི་ས་ཕྱོགས་སུ་འཇིག་རྟེན་དང་མི་འགལ་ཞིང་འདུལ་བ་དང་མི་འགལ་བར་འགྲོ་བ་
དང་ལྡོག་པ་དང་ལྡན་པའི་ལུས་ཀྱི་ལས་ཀྱིས་ཅི་རན་པར་འཆག་པ་དང་འདུག་པ་ན་ཡང་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་གནང་བའི་ཁྲི་འམ་ཁྲིའུ་འམ། རྩྭ་བཏིང་བའི་སྟེང་དུ་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ་ལུས་དྲང་པོར་བསྲང་ནས་དྲན་པ་ཕྱོགས་པར་གཞག་སྟེ་འདུག་པའོ། །དེ་ལ་ཅིའི་ཕྱིར་སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅའ་ཞེ་ན། རྒྱུ་རྣམ་པ་
ལྔའི་ཕྱིར་ཏེ། སྤྱོད་ལམ་དེས་ལུས་ལེགས་པར་བསྒྲིམས་ནས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་སྐྱེ་བ་དང་སྤྱོད་ལམ་དེས་འདུག་པས་ཡུན་རིང་དུ་འདའ་བར་བྱེད་ཅིང་ལུས་ངལ་བར་མི་འགྱུར་བ་དང་། སྤྱོད་ལམ་དེ་གཞན་དུ་མུ་སྟེགས་ཅན་ལ་སོགས་པ་དང་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དང་། སྤྱོད་ལམ་དེས་འདུག་པ་གཞན་དག་གིས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 152b
མཐོང་ན་ཤིན་ཏུ་དང་བ་སྐྱེ་བ་དང་། སྤྱོད་ལམ་དེ་སངས་རྒྱས་དང་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་གནང་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལུས་དྲང་པོར་བསྲང་བ་གང་ཞེ་ན། ལུས་ལ་བག་ཡངས་སུ་དྲང་པོར་གཞག་པ་དང་། སེམས་ལ་གཡོ་དང་ཚུལ་འཆོས་པ་མེད་པར་དྲང་པོར་གཞག་པའོ། །དེ་ལ་
ལུས་བག་ཡངས་སུ་དྲང་པོར་གཞག་པས་ནི་ནང་གི་རྨུགས་པ་དང་གཉིད་ཀྱི་སེམས་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་མི་གནས་ལ་སེམས་ལ་གཡོ་དང་ཚུལ་འཆོས་པ་མེད་པར་དྲང་པོར་གཞག་པས་ནི་ཕྱི་རོལ་དུ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་རྒོད་པའི་སེམས་ཡང་དག་པར་བླངས་ཏེ་མི་གནས་སོ། །དྲན་པ་ཕྱོགས་པར་
གཞག་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དྲན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་དང་། མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་གཞག་པ་སྟེ། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་ལྡན་པའི་དྲན་པ་ནི་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལས་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་ཡིན་པ་དང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་མཚན་མ་ལ་དམིགས་པའི་དྲན་པ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་དམིགས་
པ་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཡིན་པས་དེ་ལྟར་དྲན་པའི་ཕྱིར་ཕྱོགས་པ་དང་། མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་གཞག་པ་ནི་དྲན་པ་ཕྱོགས་པར་གཞག་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་སྤྱོད་ལམ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་དབེན་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་གང་ཞེ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ལུས་དབེན་པ་དང་། སེམས་
དབེན་པའོ། །དེ་ལ་ལུས་དབེན་པ་ནི་ཁྱིམ་ན་གནས་པ་དང་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་དང་གཉིས་ལྷན་ཅིག་མི་གནས་པའོ། །སེམས་དབེན་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དང་། ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྤངས་ཏེ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་འམ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚོགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ལ་
བྱེད་པ་དགེ་བ་དོན་དང་ལྡན་པ་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། ནང་དུ་ཡང་དག་བཞག་ནས་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ནང་དུ་ཡང་དག་འཇོག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་
ཞེས་ཀྱང་བྱ། དགེ་བའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། དེ་ཡང་དང་ཡང་དུ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་ཆ་མཐུན་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། རྒྱུན་དང་ལྡན་པ་དང་། ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་ལྡན་པ་དང་། དགའ་བ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་རྗེས་སུ་དྲན་པའི་སེམས་ཀྱི་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 153a
རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མདོའི་སྡེ་ལ་སོགས་པ་ཆོས་གང་དག་ཉན་ཅིང་གཟུང་བ་དང་། བླ་མ་ལ་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་ཐོབ་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་མཚན་མ་མངོན་དུ་བྱས་ཏེ། དམིགས་པ་དེ་ལ་རྒྱུན་དང་ལྡན་པའི་དྲན་པས་རྗེས་སུ་འཇུག་
པར་བྱེད་ཅིང་ཉེ་བར་གཏོད་པར་བྱེད་པའོ། །ཆ་མཐུན་པ་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་དམིགས་པ་རྣམ་པ་དུ་མ་རྣམ་པ་མང་པོ་སྣ་ཚོགས་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་སེམས་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་རང་རིག་པ་ཡིན་པས་ཤེས་བྱའི་
དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆ་མཐུན་པའི་དམིགས་པ་དེ་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་སེམས་ཀྱིས་དམིགས་པར་བྱེད་པའོ། །རྒྱུན་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་དེ་ལ་དྲན་པ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་དང་། རབ་ཏུ་ཆད་པ་མེད་པ་དང་། རྒྱུན་ཆགས་པ་དང་། རྟག་ཏུ་
གུས་པར་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཉོན་མོངས་པ་མེད་ཅིང་བདེ་བ་ལ་རེག་པར་གནས་པའི་དྲན་པས་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དགའ་བ་དང་ལྡན་པའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་མངོན་
པར་དགའ་ཞིང་བདེ་བ་ལ་རེག་པར་གནས་པའི་དྲན་པས་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་གང་ཡིན་པའོ། །སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ་ལ་ཡང་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་ཡོད། ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱང་ཡོད་དེ། དེ་ལ་སེམས་གནས་པ་དགུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་སོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཞི་གང་
ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་ལས་དང་པོ་པས་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཚོགས་ལ་གནས་ནས་རབ་ཏུ་དབེན་པ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་
ངེས་པར་སྦྱར་བའི་རིམ་གྱིས་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཞི་གནས་སྔོན་དུ་བཏང་སྟེ་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས་ད་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་སྐྱེ་བ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། ཇི་ལྟར་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 153b
ལེགས་པར་བསམས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། ཇི་ལྟར་ལེགས་པར་བསམས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་ཆོས་གདགས་པ་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་དག་ལེགས་པར་ཐོས། ལེགས་པར་གཟུང་། ཁ་ཐོན་བྱང་བར་བྱས། ཡིད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྟགས་
མཐོང་བས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་དོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་མཚན་མ་བཟུང་སྟེ། ཇི་ལྟར་ལེགས་པར་བཟུང་བའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱས་པའི་མཐུས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་
བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་པོ་བསྒྲིམས་ཏེ་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྐབས་སུ་འཆད་ཅིང་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྐབས་སུ་འཆད་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རྩོལ་བ་མེད་
པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དག་གིས་ཅི་རིགས་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དང་། སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་དུས་ན་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་
དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དམིགས་པ་འཐོབ་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་འཇོག་པའི་དུས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་འཐོབ་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱི་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མཚན་མའི་
གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་སྐྱེ་བ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། སེམས་གང་གིས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སེམས་དེ་ནང་དུ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། སེམས་གང་གིས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སེམས་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་
ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པའི་སེམས་གང་གིས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞིས་ཅི་རིགས་པར་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སེམས་དེ་ཉིད་དོ། །ནང་དུ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་ནང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 154a
ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་སེམས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་འཇོག་པ་སྟེ། དེ་ཡང་ལྷག་མཐོང་གི་རྣམ་པས་སེམས་དེ་དང་དེས་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱས་པ་ལས་བྱུང་བ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་བློ་ལ་སྣང་བ་དེ་གཉིས། སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་དེས་ན་གཟུང་བ་
དང་འཛིན་པའི་རྣམ་པ་ལྟ་བུར་གཉིས་སུ་སྣང་བ་དེ་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པར་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་མ་བཏང་བའི་སེམས་དེ་ཉིད་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་རང་རིག་པའི་ཚུལ་དུ་མཉམ་པར་འཇོག་གོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །རྒྱུན་ཆགས་
སོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞི་གནས་དེ་ཉིད་ལ་སྐབས་སུ་འཆད་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་དོན་ཏོ། །དེ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པ་དབང་པོ་རྣོན་པོ་སེམས་ལས་སུ་རུང་བའི་ཤས་ཆེ་བ་དག་ནི་དང་པོ་ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ནས་བརྩོན་འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་དང་། སྐབས་
སུ་འཆད་པ་མེད་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རྒྱུད་གཅིག་ཏུ་བྱེད་པའི་དབང་གིས་ཡོངས་སུ་འདྲིས་པའི་སྟོབས་དང་། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འཐོབ་ཅིང་ཐལ་བྱུང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་པས་རྒྱུན་ཆགས་སུ་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ། །རྣལ་འབྱོར་པ་དབང་པོ་རྟུལ་པོ་སེམས་ལས་སུ་རུང་བའི་
ཤས་མི་ཆེ་བ་དག་ནི་དང་པོ་ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་སེམས་གནས་པ་དགུ་དང་། སྟོབས་དྲུག་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་སྔར་བསྟན་པའི་རིམ་པ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་ཐ་མར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་དེ། དེ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མཚན་མའི་
གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཙམ་གྱིས་ན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་འཐོབ་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་སྐྱེས་པ་ཡིན་ཏེ། དེའི་
དུས་ན་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་དམིགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 154b
སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས་དེ་ལྟར་ཞུགས་ཤིང་དེ་ལ་ལན་མང་དུ་གནས་པ་དེ་ལ་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་ཤིན་ཏུ་
སྦྱངས་པ་འབྱུང་བ་གང་ཡིན་ལ་དེ་ནི་ཞི་གནས་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ལྟར་ཞུགས་ཤིང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དུ་ཞུགས་པའོ། །དེ་ལ་ལན་མང་དུ་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་
མའི་གཡེང་བ་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ་ཡངས་པ་དང་འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་སྟེ། དེ་ཡང་སེམས་གནས་པ་དགུ་དང་། སྟོབས་དྲུག་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་པོ་དག་ཀུན་ཏུ་བསྟེན་ཅིང་གོམས་པར་བྱས་ལན་མང་དུ་བྱས་པའི་རྒྱུས་ཐ་མར་ཡོངས་སུ་
འདྲིས་པའི་སྟོབས་དང་། ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པའི་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་ཅིང་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་བྱེད་ནུས་པའི་དུས་དང་སྦྱར་རོ། །དེ་ལ་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་འབྱུང་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་
བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ལུས་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཉེན་པོ་ལུས་ཟོ་མདོག་བདེ་བའོ། །སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པ། སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཉེན་པོ་སེམས་ལས་སུ་རུང་
བའོ། །ཡང་གཉེན་པོ་ཆོས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་ཐོས་པས་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བསྲབས་པའི་ཕྱིར་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡིན་ལ་མཐོང་བས་སྤང་བར་བྱ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་བསྲབས་པའི་ཕྱིར་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡིན་ཏེ། ལུས་ངལ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་དང་། སེམས་ཡོངས་
སུ་གདུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། །དེ་ནི་ཞི་གནས་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་ལ་དམིགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 155a
ཇི་ཙམ་དུ་གོམས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྟོབས་ཀྱི་དབང་བྱས་ཏེ། ཡངས་པ་དང་འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཀྱང་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་།
རྒྱས་པར་གྱུར་ལ། ཇི་ཙམ་དུ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་དེའི་མཇུག་ཐོགས་སུ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་སྐྱེ་བ་
ཡང་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །ཇི་ཙམ་དུ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་དེ་སྐབས་འདིར་ཡང་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཆོས་གཉིས་པོ་
ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་གཉིས་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་རག་ལས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཚིག་ཡིན་ཏེ།
དེ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཁོ་ནས་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་གྱིས་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་འབྱེད་དོ། །ཞི་གནས་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་མཚན་མའི་གཡེང་བ་དང་། གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་གནས་ཏེ། སེམས་
རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་རྒྱུ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་མ་ཡིན་གྱི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་སྟེ། དེ་ཙམ་གྱིས་ན་ཞི་གནས་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་
བ་བསྟན་ནས། ད་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་ལྟར་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། དེ་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་ཐོབ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པ་གསུངས་ཏེ། དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའོ། །ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 155b
ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་ཐོབ་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ཐོབ་ནས་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དེ་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་དེ་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་
པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ལ་མཁས་པར་བྱའོ་ཞེས་བསྟན་ཏོ། །དེ་ཡང་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་སེམས་ལ་གནས་པའི་དུས་ན་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གནས་སྐབས་ཐ་དད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྟག་ཏུ་འབྲེལ་མར་བྱུང་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པའི་ལམ་མ་
ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་ཤས་ཆེ་ཆུང་གི་དབང་དུ་མཛད་པ་དང་། མཉམ་པར་གཞག་པ་ལས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་ཤེས་པ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་མཐོང་བར་གྱུར་པའི་རིམ་པ་བསྟན་པར་བྱ་བ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་དེ་ཉིད་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་བྱ་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཡིན་པ་བསྟན་པའི་ཕྱིར།
འདིར་ཞི་གནས་དེ་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་སོ། །སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྤངས་ནས་ཞེས་བྱ་བ་ལ། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་དེའི་དམིགས་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་བློ་ལ་དམིགས་པའི་
རྣམ་པར་སྣང་བའོ། །དེ་སྤངས་པ་ནི་རྣམ་པ་དེ་ལ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གིས་བརྟགས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་མེད་པར་གཞན་གྱི་དབང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་པར་སེམས་ཙམ་དུ་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་
ཏུ་ཤེས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་མཐོང་བའི་དུས་ན་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྤངས་པ་ཞེས་བྱའོ། །འོ་ན་རྟོགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་མེད་པ་ཡིན་ལ། དེ་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པའི་ལྷག་མཐོང་གི་སེམས་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཞི་དང་སྒོ་
གསུམ་དང་གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་དྲུག་ལ་དམིགས་པའི་རྣམ་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་རྣམ་པ་མེད་པའི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པ་དང་བཅས་པའི་སེམས་དང་གཅིག་ཏུ་བྱས་ཏེ། སོ་སོར་བརྟགས་པ་དང་། མོས་པར་བྱར་རུང་ཞེ་ན། དམིགས་པར་བྱ་བའི་སེམས་དང་། དམིགས་པར་བྱེད་པའི་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 156a
སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་གཉིས་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་རང་རིག་པའི་ཚུལ་དུ་དམིགས་པ་ཡིན་པས་ཡུལ་དང་ཡུལ་ཅན་ལྟ་བུར་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་འཕགས་པ་སོ་སོ་རང་རིག་པའི་ཤེས་པ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་
ཡིན་པར་བཞེད་དོ་ཞེས་སྟོན་ཏོ། །ཇི་ལྟར་བསམས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་སྔར་ཆོས་གདགས་པར་རྣམ་པར་གཞག་པ་གང་དག་ལེགས་པར་ཐོས། ལེགས་པར་གཟུང་། ཁ་ཐོན་བྱང་བར་བྱས། ཡིད་ཀྱིས་ལེགས་པར་བརྟགས། མཐོང་བས་ཤིན་ཏུ་རྟོགས་པར་བྱས་པའི་ཆོས་དེ་དག་
ཉིད་དེ། དེ་ཡང་དང་པོ་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་དུས་ན་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་མཚན་མ་བཟུང་སྟེ། ཆོས་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱས་པའི་མཐུས་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་རྩེ་གཅིག་ཏུ་མཉམ་པར་གཞག་
པའི་དུས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཐོབ་པ་དེ་ཉིད་ལ་ཇི་ལྟར་བསམས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ཅེས་བྱའི། དང་པོ་དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་དུས་ན་ཇི་ལྟར་བསམས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ནང་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་
དམིགས་པ་དེ་ཉིད་སེམས་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་མ་གྱུར་པར་ནང་དུ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད། མོས་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས་བརྙན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཉམ་པར་བཞག་པའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་
དོ། །སྤྱོད་ཡུལ་དུ་གཟུགས་བརྙན་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་དེའི་རང་རིག་པའི་སྤྱོད་ཡུལ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་གཟུགས་བརྙན་དུ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པའོ། །མོས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མ་ཡིན་གྱི་ངེས་པར་འབྱེད་དོ་ཞེས་
བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འོ་ན་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཤེས་རབ་ནི་ས་མང་པོ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་སེམས་དང་འཇུག་པ་ཡིན་ན། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་མེད་ན་དེ་གཉིས་ཀྱང་མེད་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་གཉིས་མེད་ན་ཞི་གནས་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལ་ལྷག་མཐོང་ནི་ཤེས་རབ་ཡིན་པས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཡང་མེད་པར་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 156b
འགྱུར་རོ། །དེ་གཉིས་མེད་ན་ཇི་ལྟར་ཆོས་དེ་དག་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས་བརྙན་དུ་སོ་སོར་བརྟག་ཅིང་མོས་པར་བྱར་རུང་ཞེ་ན། སེམས་གང་ཡིན་པ་དང་ཏིང་ངེ་འཛིན་གང་ཡིན་པ་དང་། ཤེས་རབ་གང་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་དེ་དག་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་རྟོགས་པའི་
གནས་སྐབས་ན་སེམས་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་སྦྱོར་བ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སེམས་བཞིན་དུ་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་དག་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་མེད་པ་ཉིད་ནི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་སེམས་མེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་སྐད་དུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པ་ལས་ཀྱང་སེམས་ནི་སེམས་མེད་པ་ཡིན་ཏེ།
སེམས་ཀྱི་རང་བཞིན་ནི་འོད་གསལ་བ་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་སྤངས་ནས་ཇི་ལྟར་བསམས་པའི་ཆོས་དེ་དག་ཉིད་ནང་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས་བརྙན་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་མོས་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་
ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ལྷག་མཐོང་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཤེས་རབ་ཀྱི་སྤྱོད་པ་བཞི་དང་སྒོ་གསུམ་དང་། གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་དྲུག་ལ་དམིགས་པས་དེ་ཉིད་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པའི་དབང་དུ་མཛད་ནས། དེ་ལྟར་ཞེས་བྱ་བ་ལ་
སོགས་པ་གསུངས་སོ། །ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས་བརྙན་དེ་དག་ལ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སེམས་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་མ་གྱུར་པའི་ཆོས་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་དེ་དག་ལའོ། །ཤེས་བྱའི་དོན་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་མེད་པའི་དོན་དེའོ། །རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་རྟོག་པ་
དང་། ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཞི་ཞེས་ཀྱང་བྱ། ལྷག་མཐོང་རྣམ་པ་བཞི་ཞེས་ཀྱང་བྱ་སྟེ། སྐབས་འདིར་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་རང་རིག་པའི་རྣམ་པ་ཡིན་པར་སྦྱར་རོ། །འདི་
བཞིའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་སྔར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་བསྟན་པའི་སྐབས་སུ་བཤད་པ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །བཟོད་པ་དང་། འདོད་པ་དང་། བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་གསུམ་གྱིས་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་སྒོ་གསུམ་བསྟན་ཏེ། སྒོ་གསུམ་གང་ཞེ་ན། མཚན་མ་ཙམ་གྱིས་རྗེས་སུ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 157a
ཞུགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའོ། །དེ་ལ་མཚན་མ་ཙམ་གྱིས་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་དམ་པའི་ཆོས་ཐོས་པ་དང་། བཟུང་བ་དང་། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་
བསྟན་པ་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་སེམས་པར་མི་བྱེད། རྟོག་པར་མི་བྱེད། འཇལ་བར་མི་བྱེད། ཉེ་བར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་དེ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་བཟོད་པ་ཡིན་
པས་ན། བཟོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ནི་མཚན་མ་ཙམ་གྱིས་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་སྒོ་བསྟན་ཏེ། སྐབས་འདིར་ནི་ཐམས་ཅད་ཀྱང་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་སྒོ་ཡིན་པར་སྦྱར་རོ། །ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་དམ་པའི་
ཆོས་ཐོས་པ་དང་། གཟུང་བའམ་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་གྱི་གདམས་ངག་དང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་དེ་ལ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་སེམས་པར་བྱེད། རྟོག་པར་བྱེད། འཇལ་བར་བྱེད། ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་
མེད་པའི་དོན་ཏེ། མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་སེམས་པར་བྱེད། རྟོག་པར་བྱེད། འཇལ་བར་བྱེད། ཉེ་བར་རྟོག་པར་བྱེད་འདོད་པ་ཡིན་པས་ན་འདོད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ནི་ཡོངས་སུ་བཙལ་བའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་སྒོ་སྟོན་ཏོ། ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་
རྗེས་སུ་ཞུགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གང་གི་ཚེ་བསམས་ཤིང་བརྟགས་ལ་གཞལ་ཞིང་ཉེ་བར་བརྟགས་ནས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་དེ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་བསམས་ཤིང་
བརྟགས་ལ་གཞལ་ཞིང་ཉེ་བར་བརྟགས་ནས་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་གཞག་པ་དེ་བཞིན་དུ་སོ་སོར་རྟོག་ཅིང་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་ཡིན་པས་ན་བྱེ་བྲག་འབྱེད་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གིས་ནི་ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་སྒོ་བསྟན་ཏོ། །ལྟ་བ་དང་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བས་ནི་གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་ལ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 157b
དམིགས་པ་བསྟན་ཏེ། གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་གང་ཞེ་ན། དོན་དང་། དངོས་པོ་དང་། མཚན་ཉིད་དང་། ཕྱོགས་དང་། དུས་དང་། རིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅིང་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས་ཀྱང་དེ་དག་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་དག་གི་ཚིག་གི་དོན་ཡང་སྔར་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །ལྟ་བ་ཞེས་བྱ་བ་
ནི་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས་དེ་དག་ལ་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཡིན་པས་ན་ལྟ་བ་དང་རྟོག་པ་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གཉིས་ཀྱིས་ནི་གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་པོ་རེ་རེ་ལ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅིང་། ཡོངས་སུ་བཙལ་ནས་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་པའི་རིམ་གྱིས་གཞི་
རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་ལ་དམིགས་པ་བསྟན་ཏོ། །དེ་ནི་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་སྟེ་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱིས་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་དོན་རང་རིག་པའི་རྣམ་པས་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་མོས་པར་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་
དང་། ཤེས་རབ་ཀྱི་དཔྱོད་པ་བཞི་དང་། སྒོ་གསུམ་དང་། གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་ལ་དམིགས་པས་དེ་ཉིད་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་བསྟན་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཡང་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ་དེའི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་
རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་ལ་དམིགས་པའི་གནས་སྐབས་ན་ཇི་ཙམ་དུ་གོམས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྟོབས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ཡངས་པ་དང་འཕེལ་བ་དང་རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་
དབྱེ་བ་འདི་ཡང་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་འགྱུར་ལ། ཇི་ཙམ་དུ་ལྷག་མཐོང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་འདི་སྤངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་ཙམ་དུ་མཚན་མའི་དབྱེ་བ་དང་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱང་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་
དང་རྒྱས་པར་གྱུར་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཆོས་གཉིས་པོ་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་དེ་གཉིས་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་རག་ལས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཡན་ཆད་ནི་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པར་འཇུག་པའི་ལམ་དང་དངོས་པོའི་མཐའ་དང་དགོས་པ་ཡོངས་སུ་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 158a
གྲུབ་པའི་དམིགས་པ་འཐོབ་ཅིང་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཉིད་ལ་སྦྱོར་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མཇུག་བསྡུ་བའི་ཚིག་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཞེས་བྱ་བའི་སྒྲས་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་
དཔའ་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་རང་རིག་པའི་རྣམ་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ངེས་པར་ཤེས་པར་བྱེད་དོ། །ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱ་བའི་ཚིག་གི་དོན་ནི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་ཕྱིར་
ལྟ་བ་ནི་ལྷག་མཐོང་ཞེས་བྱའོ། །མཁས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་མ་ཡིན་གྱི། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་སྟེ། དེ་ཙམ་གྱིས་ན་ལྷག་མཐོང་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་
དོན་ཏོ། །ཐོབ་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།དེའི་འོག་ཏུ་འཐོབ་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། འཐོབ་པའི་ཐབས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་དེ་ལྟར་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་བཙལ་བ་དང་། ལྷག་མཐོང་ལ་མཁས་པ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་
པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཐོབ་པ་ཡིན་ཏེ། ཇི་སྲིད་དུ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་སྦྱོར་བའི་ལམ་གང་གིས་དེ་ཐོས་པར་འགྱུར་བའི་སྒོ་ནི་ཐོབ་པའི་ཐབས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་མཚམས་སྦྱར་བ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། འདིར་འཕགས་པ་བྱམས་པས་གཞན་དག་འདི་སྙམ་དུ་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་
པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ལུས་དང་སེམས་སྦྱངས་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ལ། སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་རང་
རིག་པའི་རྣམ་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་འབྱེད་པ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དེ་ཙམ་གྱིས་ན་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ཞེས་བྱ་ན། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་ཡིད་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 158b
ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚེ། མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་གྱི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན། ཇི་སྲིད་དུ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་
གནས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཉིད་མ་ཐོབ་པ་དེའི་བར་དུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚེ། མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་
པ་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཅི་ཞེས་བྱ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན། ཇི་སྲིད་དུ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་གནས་ངན་ལེན་
གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཉིད་མ་ཐོབ་པ་དེའི་བར་དུ་སྦྱོར་བའི་ལམ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ན། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཅི་ཞེས་བྱ་སྙམ་དུ་སེམས་པ་རྣམས་ཀྱི་བསམ་པ་ལ་བརྟགས་ནས་བཅོམ་ལྡན་
འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཞུ་བ་རྣམ་པ་གཉིས་ཞུས་པར་སྦྱར་ཏེ་གོ་རིམས་བཞིན་ནོ། །སེམས་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་ནང་དུ་ཡིད་ལ་བགྱིས་པ་ན་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་
ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚེ་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནའོ། །དེ་སྲིད་དུ་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་མ་ཐོབ་པ་དེའི་བར་དུ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་
གནས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཉིད་མ་ཐོབ་པ་དེའི་བར་དུའོ། །ཡིད་ལ་བགྱིད་པ་དེ་ལ་ཅི་ཞེས་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ཚེ་མཚན་མའི་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 159a
གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཅི་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ཞི་གནས་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་
བ་ཞི་བ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཉིད་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི། འདི་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་ལམ་གྱིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་མཚན་མའི་གཡེང་བ་ཞི་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ནང་གི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ཙམ་དུ་ཟད་པས་ད་རུང་ཞི་
གནས་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འོ་ན་དེ་ལ་ཅི་ཞེས་བྱ་སྙམ་པ་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མོས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་
གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེའི་འཐོབ་པའི་ཐབས་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྦྱར་
རོ། །ཇི་སྲིད་དུ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་མ་ཐོབ་པ་དེའི་བར་དུ་ཞེས་བྱ་ནི་ཇི་སྲིད་དུ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཉིད་མ་ཐོབ་པ་དེའི་བར་དུའོ། །ཇི་ལྟར་ལེགས་པར་བསམས་པའི་ཆོས་དེ་དག་
ནང་དུ་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས་བརྙན་དུ་ཡིད་ལ་བགྱིད་པ་དེ་ལ་ཅི་ཞེས་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་གནས་སྐབས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ལ་ཅི་ཞེས་བྱ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །ལྷག་མཐོང་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་ཞེས་
བྱ་བ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཞི་གནས་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཡེང་བ་ཞི་བ་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་ཐོབ་ནས་དེ་ཉིད་ལ་གནས་ཏེ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་སེམས་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 159b
ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་དང་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི། འདི་ནི་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་སྐབས་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པ་དང་། ད་དུང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་མ་ཡིན་
ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ། །འོ་ན་དེ་ལ་ཅི་ཞེས་བྱ་སྙམ་པ་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མོས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་པར་བརྗོད་པར་བྱའོ་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་ཏེ། དེ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ལྷག་མཐོང་སེམས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་གཉིས་མེད་པའི་དོན་རང་རིག་པའི་ངོ་བོ་
ཉིད་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་མོས་པ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ལམ་གྱི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེའི་འཐོབ་པའི་ཐབས་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བར་སྦྱར་རོ། །འཐོབ་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཚིག་གི་དོན་ལ་
སོགས་པ་བཤད་ཟིན་ཏོ།། །།ད་ནི་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པའི་ཚིག་གི་དོན་ལ་སོགས་པ་བཤད་པར་བྱ་སྟེ། ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྣལ་འབྱོར་གྱིས་ཡོངས་སུ་བསྡུས་པའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཉིད་
བསྟན་པ་འདི་ལས་རབ་ཏུ་ཉམས་ཤིང་ཆུད་ཟ་བར་མི་འགྱུར་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་བསྟན་པ་དང་བཤད་པ་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པའོ། །དེ་ནི་རྣམ་པ་བཅུ་བཞི་སྟེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། རྣམ་པར་མི་རྟོག་
པའི་ཤེས་པའི་རྟོག་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། རྒྱུ་མཚན་གསུམ་སྒོམ་པའི་དུས་མི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་བཤིག་ཅིང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་རྣམ་པར་གཞིག་ཅིང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་
གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། དབང་པོ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་རྣམ་པར་གཞིག་ཅིང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། དགེ་བའི་འཕེལ་བ་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། རྟོག་པ་དང་གཡོ་བ་གཉེན་པོ་དང་བཅས་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་
เล่ม ๒๐๕ · หน้า 160a
ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། སྒོམ་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་རྣམ་པར་གཞིག་ཅིང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། ཞི་གནས་ཙམ་གྱིས་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་
ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། ཕྲ་བ་ཀུན་ཏུ་འབྱུང་བས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། སྟོང་པ་ཉིད་ལ་སྐྲག་པ་རྣམ་པར་གཞིག་ཅིང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་།
རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་དང་། ལས་དང་། སྦྱོར་བ་དང་། འཇུག་པའི་དོན་ལས་བརྩམས་ཏེ། གདམས་ངག་གི་སྦྱིན་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་དང་། བསྒོམ་པ་ལ་འདུན་པ་དྲག་པོ་མེད་པ་རྣམ་པར་གཞིག་ཅིང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པའོ། །དེ་ལ་
རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཤེས་པ་ལ་གནས་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ཐ་དད་ཅེས་བགྱི་འམ། ཐ་དད་པ་མ་ལགས་ཞེས་བགྱི་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་
ཤེས་པ་རྟོགས་པ་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་རྣམ་པར་ལྟ་བར་བགྱིད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གཟུགས་བརྙན་གང་ལགས་པ་དེ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །རྒྱུ་མཚན་གསུམ་བསྒོམ་པའི་དུས་མི་ཤེས་པ་རྣམ་པར་གཞིག་ཅིང་ཆུད་
མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཇི་ཙམ་གྱིས་ནི་གཅིག་ཏུ་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ལགས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །ཅུང་ཟད་ཙམ་གྱིས་ཆོག་པར་འཛིན་པ་རྣམ་པར་གཞིག་ཅིང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་
དབབ་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ལྷག་མཐོང་ལ་རྣམ་པ་དུ་མཆིས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པའོ། །དབང་པོ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་རྣམ་པར་གཞིག་ཅིང་ཆུད་མི་ཟ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གདགས་པ་གཏན་ལ་དབབ་པ་ནི། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ནི་ཆོས་ལ་གནས་པ་ཞེས་ཀྱང་བགྱི་ཞེས་
ที่มาและสัญญาอนุญาต
ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ
สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน
README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md
ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)
- หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
- ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด