๑๐. พุทธุปัฏฐากเถราปทาน
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ
ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๕๖–๖๐ลำดับ 102 จาก 412 ในอปทานพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ 5 ข้อ3 ฉบับเทียบฉบับได้ข้อต่อข้อพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาฯ · อ้างว่าได้รับอนุญาต แต่ยังไม่มีเอกสาร
ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๑๐. สุธาวรรค] ๑๐. พุทธุปัฏฐากเถราปทาน ๑๐. พุทธุปัฏฐากเถราปทาน ประวัติในอดีตชาติของพระพุทธุปัฏฐากเถระ (พระพุทธุปัฏฐากเถระ เมื่อจะประกาศประวัติในอดีตชาติของตน จึงกล่าวว่า)
ข้าพเจ้าได้เป่าสังข์บูชาพระผู้มีพระภาคพระนามว่าวิปัสสี เป็นผู้ขวนขวายบำรุงพระสุคต ผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่ เป็นนิตย์
ท่านจงดูผลการบำรุงพระผู้มีพระภาค ผู้ทรงเป็นที่พึ่งของสัตว์โลก ผู้คงที่ เครื่องดนตรี ๖๐,๐๐๐ ชิ้นแวดล้อมข้าพเจ้าทุกเมื่อ
ในกัปที่ ๙๑ นับจากกัปนี้ไป ข้าพเจ้าได้บำรุงพระผู้มีพระภาค ผู้แสวงหาคุณอันยิ่งใหญ่ไว้ จึงไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการบำรุง
ในกัปที่ ๙๔ นับจากกัปนี้ไป ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๑๖ ชาติ มีพระนามว่ามหานิโฆษ มีพลานุภาพมาก
คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ ข้าพเจ้าได้ทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้า ข้าพเจ้าก็ได้ทำสำเร็จแล้ว ดังนี้แล ได้ทราบว่า ท่านพระพุทธุปัฏฐากเถระได้ภาษิตคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้ พุทธุปัฏฐากเถราปทานที่ ๑๐ จบ สุธาวรรคที่ ๑๐ จบบริบูรณ์
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๒๔๗}
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน [๑๐. สุธาวรรค] รวมอปทานที่มีในวรรค รวมวรรคได้ ๑๐ วรรค รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ ๑. สุธาปิณฑิยเถราปทาน ๒. สุปีฐิยเถราปทาน ๓. อัฑฒเจลกเถราปทาน ๔. สูจิทายกเถราปทาน ๕. คันธมาลิยเถราปทาน ๖. ติปุปผิยเถราปทาน ๗. มธุปิณฑิกเถราปทาน ๘. เสนาสนทายกเถราปทาน ๙. เวยยาวัจจกเถราปทาน ๑๐. พุทธุปัฏฐากเถราปทาน ในวรรคนี้ท่านประกาศคาถาไว้ ๖๐ คาถาบริบูรณ์ อนึ่ง รวมวรรคได้ ๑๐ วรรค คือ ๑. พุทธวรรค ๒. สีหาสนิยวรรค ๓. สุภูติวรรค ๔. กุณฑธานวรรค ๕. อุปาลิวรรค ๖. วีชนีวรรค ๗. สกจิตตนิยวรรค ๘. นาคสมาลวรรค ๙. ติมิรปุปผิยวรรค ๑๐. สุธาวรรค รวมคาถาได้ ๑,๔๕๕ คาถา หมวด ๑๐ แห่งวรรคมีพุทธวรรคเป็นต้น จบ ๑๐๐ เรื่อง หมวดที่ ๑ จบบริบูรณ์
{ที่มา : โปรแกรมพระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย เล่ม : ๓๒ หน้า : ๒๔๘}
ฉบับหลวง
ชั้นตัวบทพุทธพจน์หน่วยที่ตำแหน่งเดียวกันของเล่มนี้ · เลขข้อเป็นของฉบับนี้เอง · ชื่อเรื่องตรงกันทั้งสองฉบับ
เปิดหน้าของฉบับนี้ข้อความหน้าปกของฉบับพิมพ์
ทสมํ พุทฺธุปฏฺฐากตฺเถราปทานํ (๑๐๐)
พระไตรปิฎก เล่มที่ ๓๒ พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๒๔ ขุททกนิกาย อปทาน ภาค ๑ พุทธุปัฏฐากเถราปทานที่ ๑๐ (๑๐๐) ว่าด้วยผลแห่งการเป่าสังข์บูชาพระผู้มีพระภาค
|๑๐๒.๕๖| วิปสฺสิโน ภควโต อโหสึ สงฺขธมฺมโก นิจฺจุปฏฺฐานยุตฺโตมฺหิ สุคตสฺส มเหสิโน ฯ |๑๐๒.๕๗| อุปฏฺฐานผลมฺปสฺสํ โลกนาถสฺส ตาทิโน สฏฺฐิตุริยสหสฺสานิ ปริวาเรนฺติ มํ สทา |๑๐๒.๕๘| เอกนวุเต อิโต กปฺเป อุปฏฺฐหึ มหาอิสึ ทุคฺคตึ นาภิชานามิ อุปฏฺฐานสฺสิทํ ผลํ ฯ |๑๐๒.๕๙| จตุนวุเต อิโต กปฺเป มหานิคฺโฆสนามกา โสฬสาสึสุ ราชาโน จกฺกวตฺตี มหพฺพลา ฯ |๑๐๒.๖๐| ปฏิสมฺภิทา จตสฺโส วิโมกฺขาปิจ อฏฺฐิเม ฉฬภิญฺญา สจฺฉิกตา กตํ พุทฺธสฺส สาสนนฺติ ฯ อิตฺถํ สุทํ อายสฺมา พุทฺธุปฏฺฐาโก เถโร อิมา คาถาโย อภาสิตฺถาติ ฯ พุทฺธุปฏฺฐากตฺเถรสฺส อปทานํ สมตฺตํ ฯ อุทฺทานํ สุธา ปีฐญฺจ เจลญฺจ กมฺมาโร คนฺธมาลิโย ติปุปฺผิโย มธุ เสนา เวยฺยาวจฺโจ ว ธมฺมโก สมสฏฺฐิญฺจ คาถาโย อสฺมึ วคฺเค ปกิตฺติตา ฯ สุธาวคฺโค ทสโม ฯ อถ วคฺคุทฺทานํ พุทฺธวคฺโค หิ ปฐโม สีหาสนิ สุภูติ จ กุณฺฑธาโน อุปาลิ จ วีชนี สกจิตฺตนี นาคสมาโล ติมิริ สุธาวคฺเคน เต ทส จตุทฺทสสตา คาถา ปญฺจปญฺญาสเมว จ ฯ พุทฺธวคฺคทสกํ ฯ ปฐมสตกํ สมตฺตํ ฯ ---------
เราเป็นผู้เป่าสังข์บูชาแด่พระผู้มีพระภาค พระนามว่าวิปัสสี เป็นผู้ประ- กอบการบำรุงพระสุคตเจ้า ผู้แสวงหาคุณใหญ่เป็นนิตย์ เราเห็นผลการ บำรุงพระโลกนาถผู้คงที่ ดนตรี ๖ หมื่นห้อมล้อมเราทุกเมื่อ ในกัลปที่ ๙๑ แต่กัลปนี้ เราบำรุงพระผู้มีพระภาคผู้แสวงหาคุณใหญ่ ด้วยกรรมนั้น เรา ไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการบำรุง ในกัลปที่ ๙๔ แต่กัลปนี้ ได้มี พระเจ้าจักรพรรดิ ๑๖ พระองค์ ทรงพระนามว่ามหานิโฆษ มีพลมาก คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เรา ทำให้แจ้งชัดแล้ว พระพุทธศาสนาเราได้ทำเสร็จแล้ว ดังนี้. ทราบว่า ท่านพระพุทธุปัฏฐากเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ ด้วยประการฉะนี้แล. จบ พุทธุปัฏฐากเถราปทาน. ----------------------------------------------------- รวมอปทานที่มีในวรรคนี้ คือ ๑. สุธาปิณฑิยเถราปทาน ๒. สุปีฐิยเถราปทาน ๓. อัฑฒเจลกเถราปทาน ๔. สูจิทายกเถราปทาน ๕. คันธมาลิยเถราปทาน ๖. ติปุปผิยเถราปทาน ๗. มธุปิณฑิกเถราปทาน ๘. เสนาสนทายกเถราปทาน ๙. ไวยาวัจจกเถราปทาน ๑๐. พุทธุปัฏฐากเถราปทานท่านประกาศคาถาไว้ ๖๐ คาถากึ่ง. จบ สุธาวรรคที่ ๑๐. ----------------------------------------------------- อนึ่ง รวมวรรคมี ๑๐ วรรค คือ พุทธวรรคที่ ๑ สีหาสนิยวรรคที่ ๒ สุภูติวรรคที่ ๓ กุณฑธานวรรคที่ ๔ อุปาลิวรรคที่ ๕ วีชนีวรรคที่ ๖ สกจิตตนิยวรรคที่ ๗ นาคสมาลวรรคที่ ๘ติมีรปุปผิยวรรคที่ ๙ เป็น ๑๐ ทั้งสุธาวรรค รวมคาถาได้ ๑,๔๕๕ คาถา. จบ หมวด ๑๐ แห่งพุทธวรรค. จบ หมวด ๑๐๐ ที่ ๑. -----------------------------------------------------