พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · จริยาปิฎก
๑๔. เอกราชจริยา
เล่ม ๓๓Text layerBuddha’s wordsItems ๓๔ (Royal Thai)34/36 in จริยาปิฎก4 editions
จุทฺทสมํ เอกราชจริยํ
เอกราชจริยาที่ ๑๔
ว่าด้วยพระจริยาวัตรของพระเจ้าเอกราช
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย จริยาปิฎก เอกราชจริยา (Royal Thai Volume 33 · Mahachula Volume 33 · Mahamakut Volume 74 · Chaloem Phrakiat Volume 33)
ปุนาปรํ ยทา โหมิ เอกราชาติ วิสฺสุโต
ปรมํ สีลํ อธิฏฺฐาย ปสาสามิ มหามหึ ฯ
ทส กุสลกมฺมปเถ วตฺตามิ อนวเสสโต
จตูหิ สงฺคหวตฺถูหิ สงฺคณฺหามิ มหาชนํ ฯ
เอวํ เม อปฺปมตฺตสฺส อิธ โลเก ปรตฺถ จ
ทพฺพเสโน อุปาคนฺตฺวา อจฺฉินฺทนฺโต ปุรํ มม ฯ
ราชูปชีเว นิคเม สพลฏฺเฐ สรฏฺฐเก
สพฺพํ หตฺถคตํ กตฺวา กาสุยา นิกฺขณี มมํ ฯ
อมจฺจมณฺฑลํ รชฺชํ ผีตํ อนฺเตปุรํ มม
อจฺฉินฺทิตฺวาน คหิตํ ปิยปุตฺตํว ปสฺสหํ
เมตฺตาย เม สโม นตฺถิ เอสา เม เมตฺตาปารมีติ ฯ
เอกราชจริยํ จุทฺทสมํ ฯ
อีกเรื่องหนึ่ง ในกาลเมื่อเราเป็นพระราชา ปรากฏพระนามว่าเอกราชในกาลนั้น เราอธิษฐานศีลอันบริสุทธิ์ยิ่งปกครองแผ่นดินใหญ่สมาทานกุศลกรรมบถ ๑๐ ประการประพฤติโดยไม่มีเศษ สงเคราะห์มหาชนด้วยสังคหวัตถุ ๔ ประการ เมื่อเราเป็นผู้ไม่ประมาทในประโยชน์โลกนี้และโลกหน้า ด้วยอาการอย่างนี้ พระเจ้าโกศลพระนามว่าทัพพเสนะ ยกกองทัพมาชิงเอาพระนครเราได้ ทรงทำข้าราชการ ชาวนิคม พร้อมด้วยทหาร ชาวชนบทให้อยู่ในเงื้อมพระหัตถ์ทั้งหมดแล้ว ตรัสสั่งให้ฝังเราเสียในหลุม เราเห็นพระเจ้าทัพพเสนะกับหมู่อำมาตย์ ชิงเอาราชสมบัติอันมั่งคั่งภายในพระนครของเรา เหมือนบุตรสุดที่รัก ฉะนั้น ผู้เสมอด้วยเมตตาของเราไม่มีนี้เป็นเมตตาบารมีของเรา ฉะนี้แล.
จบเอกราชจริยาที่ ๑๕
End of ๑๔. เอกราชจริยา