arnon.onlineเข้าสู่ระบบถาม AI

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ทุกนิบาต · สิคาลวรรค

๔. วิคติจฉชาดก

เล่ม ๒๗

ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๓๓๘–๓๓๙ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๔/๑๐ ในสิคาลวรรคมี ๔ ฉบับ

พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ทุกนิบาต สิคาลวรรค วิคติจฉชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๗ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)

ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๒๘–๑๒๙

หน้า ๑๒๘

๓. คุตติลชาดก (๒๔๓)

ว่าด้วยศิษย์คิดล้างครู

(นักขับร้องโพธิสัตว์กราบทูลท้าวสักกะว่า)

{๓๓๖} [๓๓๖] ข้าพระองค์ได้สอนให้ศิษย์ชื่อมุสิละเรียนวิชาดีดพิณ ๗ สาย มีเสียงไพเราะจับใจคนฟัง เขากลับมาแข่งขันดีดพิณสู้ข้าพระองค์ ณ ท่ามกลางสนาม ข้าแต่ท้าวโกสีย์ ขอพระองค์จงเป็นที่พึ่ง ของข้าพระองค์ด้วยเถิด(ท้าวสักกะทรงสดับแล้วจึงตรัสว่า)

{๓๓๗} [๓๓๗] ดูก่อนสหายฉันจะเป็นที่พึ่งของท่าน ฉันเป็นผู้บูชาอาจารย์ ศิษย์จักไม่ชนะท่าน ท่านจักชนะศิษย์

๔. วิคติจฉชาดก (๒๔๔)

ว่าด้วยความปรารถนาไม่มีที่สิ้นสุด

(ฤๅษีโพธิสัตว์แสดงธรรมแก่บริษัทที่นั่งประชุมกันอยู่ว่า)

{๓๓๘} [๓๓๘] บุคคลเห็นสิ่งใด ไม่ปรารถนาสิ่งนั้น อนึ่ง บุคคลไม่เห็นสิ่งใด ย่อมปรารถนาสิ่งนั้น เราเข้าใจว่า บุคคลนั้นจักท่องเที่ยวไปอีกนาน อยากได้สิ่งใดก็จักไม่ได้สิ่งนั้นเลย{๓๓๙} [๓๓๙] บุคคลได้สิ่งใด ไม่ยินดีด้วยสิ่งนั้น ปรารถนาสมบัติใด ได้มาแล้วก็ดูหมิ่นเสีย เพราะขึ้นชื่อว่าความอยากมีอารมณ์ไม่สิ้นสุด เราขอทำความนอบน้อมแด่ท่านผู้ปราศจากความอยาก

หน้า ๑๒๙

๕. มูลปริยายชาดก (๒๔๕)

ว่าด้วยกาลเวลากินสัตว์พร้อมทั้งตัวเอง

(อาจารย์ทิศาปาโมกข์โพธิสัตว์ถามปัญหาศิษย์แล้วกล่าวว่า)

{๓๔๐} [๓๔๐] กาลเวลาย่อมกินสัตว์ทั้งปวงพร้อมทั้งตัวเองด้วย ก็ผู้ใดกินกาล เวลาได้ ผู้นั้นชื่อว่าเผาตัณหาที่เผาสัตว์ได้แล้ว(พระโพธิสัตว์ตำหนิมาณพเหล่านั้นว่า)

{๓๔๑} [๓๔๑] ศีรษะของนรชนซึ่งมีผมดำยาวปกคลุมถึงคอมีจำนวนมาก บรรดาคนทั้งหลายนี้ จะหาคนผู้มีปัญญาสักคนก็ไม่ได้

๖. พาโลวาทชาดก (๒๔๖)

ว่าด้วยคนมีปัญญาบริโภค

(กุฎุมพีผู้คิดแกล้งโพธิสัตว์ได้กล่าวกะพระโพธิสัตว์ว่า)

{๓๔๒} [๓๔๒] บุคคลผู้ไม่มีศีล ประหารสัตว์ ทรมานสัตว์ และฆ่าสัตว์แล้วให้ เป็นทานผู้ที่บริโภคอาหารเช่นนี้ (แม้จะเป็นสมณะ) ย่อมเข้าไปแปดเปื้อนบาปด้วย(พระโพธิสัตว์ได้ฟังแล้วก็กล่าวว่า)

{๓๔๓} [๓๔๓] แม้ถ้าบุคคลผู้ไม่มีศีลฆ่าบุตรภรรยาแล้วให้เป็นทาน ผู้มีปัญญา แม้จะบริโภคเข้าไปก็ไม่เข้าไปแปดเปื้อนบาปเลย

เชิงอรรถ (ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙))
  1. ๑ผู้มีปัญญา ในที่นี้หมายถึงผู้สมบูรณ์ด้วยคุณธรรมมีขันติและเมตตาเป็นต้น (ขุ.ชา.อ. ๓/๒๖๓)