พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย · โสภิตวรรค
๘. เอกรังสนิยเถราปทาน (๑๓๘)
เล่ม ๓๒ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๑๔๐ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๑๐ ในโสภิตวรรคมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย อปทาน โสภิตวรรค เอกรังสนิยเถราปทาน (๑๓๘) (ฉบับหลวง เล่ม ๓๒ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๓๒ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๗๑ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๓๒)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๓๒ หน้า ๒๙๔–๒๙๕
๘. เอกรังสนิยเถราปทาน
บุพประวัติของพระเอกรังสนิยเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการเลื่อมใสในการฟังธรรม
(ท่านพระเอกรังสนิยเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๑๔๐} [๕๕] ชนทั้งหลายรู้จักเราว่าเกสวะโดยชื่อว่านารทะ เราแสวงหา กุศลและอกุศลอยู่ ได้ไปสู่สำนักพระพุทธเจ้า[๕๖] พระมหามุนีพระนามว่าอัตถทัสสีผู้ทรงมีพระเมตตา ทรงมีพระกรุณา ทรงมีจักษุพระองค์นั้น เมื่อจะทรงปลอบโยนสัตว์ทั้งหลายให้เบาใจ จึงทรงแสดงธรรมอยู่[๕๗] เราทำจิตของตนให้เลื่อมใสแล้วประคองอัญชลีไว้เหนือเศียรเกล้า ถวายบังคมพระศาสดาแล้ว บ่ายหน้ากลับไปทางทิศตะวันตก[๕๘] ในกัปที่ ๑,๗๐๐ แต่ภัทรกัปนี้ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิผู้เป็นใหญ่ในแผ่นดิน มีพระนามว่าอมิตตปนะ มีกำลังมาก[๕๙] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระเอกรังสนิยเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ เอกรังสนิยเถราปทานที่ ๘
๙. สาลทายกเถราปทาน
บุพประวัติของพระโสภิตเถระ
ว่าด้วยผลแห่งการถวายดอกสาละ
(ท่านพระสาลทายกเถระได้กล่าวบุพประวัติของตนไว้ว่า)
{๑๔๑} [๖๐] ในกาลนั้น เราเป็นราชสีห์พญาเนื้อมีสกุล เราแสวงหาบ่อนํ้า บนภูเขา ได้พบพระผู้มีพระภาคเจ้าผู้นายกของโลก[๖๑] เราจึงดำริว่า “พระมหาวีรเจ้าพระองค์นี้ย่อมยังมหาชนให้เย็นลงได้ ถ้ากระไร เราพึงเข้าไปเฝ้าพระองค์ผู้ประเสริฐกว่าเทวดา ผู้องอาจในหมู่นรชน”[๖๒] เราจึงหักกิ่งสาละแล้วนำเอาดอกมาพร้อมทั้งยอดเข้าไปเฝ้า พระสัมพุทธเจ้า ได้ถวายดอกไม้อันงาม[๖๓] ในกัปที่ ๙๑ แต่ภัทรกัปนี้ เราบูชาพระพุทธเจ้าด้วยดอกไม้ใด ด้วยการบูชานั้น เราไม่รู้จักทุคติเลย นี้เป็นผลแห่งการถวายดอกไม้[๖๔] และในกัปที่ ๙ แต่ภัทรกัปนี้ ได้เป็นพระเจ้าจักรพรรดิ ๓ พระองค์ มีพระนามว่าวิโรจนะ มีกำลังมาก[๖๔] คุณวิเศษเหล่านี้ คือ ปฏิสัมภิทา ๔ วิโมกข์ ๘ และอภิญญา ๖ เราทำให้แจ้งแล้ว คำสั่งสอนของพระพุทธเจ้าเราทำเสร็จแล้ว ดังนี้แลนัยว่า ท่านพระสาลทายกเถระได้กล่าวคาถาเหล่านี้ไว้แล้ว ด้วยประการฉะนี้แล
จบ สาลทายกเถราปทานที่ ๙
จบ ๘. เอกรังสนิยเถราปทาน (๑๓๘)