ตัวบทไม่มีชื่อ — ประโยคแรก: རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 142b

བའི་དམིགས་པ་དག་ལ་ལྷག་མཐོང་གིས་དངོས་པོ་དྲུག་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་ཕྱིས་རང་གི་གནས་སྐབས་སུ་བརྗོད་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་པས་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་དགུ་དང་། དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་

བསྡུས་པ་རྣམ་པ་དགུ་ཡོད་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ་མཐུན་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། གོམས་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། མི་ལྷོད་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། དུས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དང་། ཉེ་བར་རྟོག་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། ཆོག་མི་ཤེས་པའི་སྦྱོར་བ་དང་། མི་འགལ་བའི་སྦྱོར་བ་

དང་། ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བའོ། །དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱིས་བསྡུས་པ་རྣམ་པ་དགུ་པོ་འདི་དག་གིས་ནི་མྱུར་བ་མྱུར་བར་སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འཇོག་པར་བྱེད་ཅིང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་ཡང་འགྲོ་བར་འགྱུར་ལ། དེས་བགྲོད་པར་བྱ་ཞིང་། ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ས་ཇི་སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་

ཏུ་ཡང་ཐགས་ཐོགས་མེད་པར་མྱུར་བ་མྱུར་བ་ཁོ་ནར་ཕྱིན་ཅིང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཀྱིས་ནི། མྱུར་བ་མྱུར་བར་སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འཇོག་པར་བྱེད་ཅིང་། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་དུ་ཡང་འགྲོ་བར་མི་འགྱུར་ལ། དེས་བགྲོད་པར་བྱ་ཞིང་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ས་ཇི་

སྙེད་ཡོད་པ་དེ་དག་ཏུ་ཡང་ཐགས་ཐོགས་མེད་པར་མྱུར་བ་མྱུར་བ་ཁོ་ནར་ཕྱིན་ཅིང་ཐོབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་མཐུན་པའི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་འདོད་ཆགས་སྤྱད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་མི་སྡུག་པ་ལ་སེམས་ཉེ་བར་གཏོད་པར་བྱེད་དོ། །ཞེ་སྡང་སྤྱད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི་བྱམས་པ་ལའོ། །རྣམ་

པར་རྟོག་པའི་བར་དུ་སྤྱད་པ་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བ་དྲན་པའི་བར་ལའོ། །ཆ་མཉམ་པར་སྤྱད་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་ཆུང་བའི་རང་བཞིན་ཅན་ཞིག་ཡིན་ན་ནི། དམིགས་པ་གང་ལ་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེས་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་

མཐུན་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གོམས་པའི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། དེས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ལ་ཐ་ན་ཅུང་ཟད་ཙམ་ཡང་གོམས་པར་བྱས་ཤིང་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་ལས་དང་པོ་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་སྟེ། །འདི་ལྟར་ལས་དང་པོ་པ་ནི་མཐུན་པའི་དམིགས་པས་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 143a

བྱེད་ཀྱང་། སྒྲིབ་པ་རྣམས་དང་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དག་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཀུན་དུ་འབྱུང་ཞིང་དེས་དེའི་སེམས་མྱུར་བར་ཏིང་ངེ་འཛིན་དུ་འཇོག་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ནི་གོམས་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མི་ལྷོད་པའི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན།

རྟག་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དང་། གུས་པར་བྱས་ཤིང་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་རམ། བླ་མ་ལ་རྗེ་ས་དང་བསྙེན་བཀུར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རམ། ནད་པའི་ནད་གཡོག་བྱ་བའི་ཕྱིར་རམ། ཕྱག་བྱ་བའི་ལས་ཀྱི་ཕྱིར་རམ། དེ་ལྟ་བུ་དང་མཐུན་པའི་འཕྲལ་གྱི་བྱ་བ་གང་ཡང་རུང་

བའི་ཕྱིར་རམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལངས་ན་ཡང་། རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་ཅིང་། དེ་ལ་གཞོལ་བ་དང་། དེ་ལ་འབབ་པ་དང་། དེ་ལ་བབ་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཐམས་ཅད་བྱེད་ཅིང་། མྱུར་བ་མྱུར་བ་ཁོ་ནར་བྱས་ཤིང་མཇུག་བརྟུལ་ནས་ཀྱང་ཡང་ཕྱིར་འདུག་སྟེ་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་འཇོག་པ་ལ་

རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་དང་། གལ་ཏེ་དགེ་སློང་དང་། དགེ་སློང་མ་དང་། དགེ་བསྙེན་དང་། དགེ་བསྙེན་མ་དང་། རྒྱལ་རིགས་དང་། བྲམ་ཟེའི་འཁོར་དག་ལྷན་ཅིག་ལྷགས་ན་ཡང་། འདུ་འཛིས་དུས་ཡུན་རིང་དུ་འདའ་བར་མི་བྱེད་པར་དྲོད་རན་པར་སྨྲ་བར་བྱེད་ཅིང་། གཏམ་མང་པོའི་

གླེང་སློང་བར་མི་བྱེད་པར་དབེན་པ་འབའ་ཞིག་ཏུ་བྱེད་པ་དང་། འདི་ལྟར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། བདག་གིས་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ནི་དེང་ཁོ་ནས་ཐོབ་པར་བྱའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། བདག་ལ་འཆི་བར་འགྱུར་བའི་རྐྱེན་མང་སྟེ། བདག་ལ་རླུང་ངམ། མཁྲིས་པའམ། བད་ཀན་འཁྲུག་པར་འགྱུར་

བའམ། ཟས་ཟོས་པ་མི་འཕྲོད་ཅིང་། དེས་བདག་གི་ལུས་གསུད་པར་འགྱུར་བའམ། བདག་སྦྲུལ་ལམ། སྡིག་པའམ། སྲིན་གྱི་མེད་ཀྱིས་ཟིན་པར་འགྱུར་བའམ། བདག་ལ་མི་དང་མི་མ་ཡིན་པའི་འཇིགས་པ་དག་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་གནས་དེ་དག་རྟག་ཏུ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་། བག་

ཡོད་པར་གནས་པ་དང་། ཡང་འདི་ལྟར་བག་ཡོད་པར་ཡང་གནས་པར་བྱེད་དེ། ཨེ་མ་ཀྱེ་མའོ། བདག་ཞག་བདུན་ནམ། དྲུག་གམ། ལྔའམ། བཞིའམ། གསུམ་མམ། གཉིས་སམ། གཅིག་གམ། མེལ་ཚེ་ཐུན་གཅིག་གམ། ཐུན་ཕྱེད་དམ། ཡུད་ཙམ་གཅིག་གམ། ཡུད་ཙམ་ཕྱེད་ཙམ་ཞིག་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 143b

གསོན་ན་ཡང་ཅི་མ་རུང་། ཨེ་མ་ཀྱེ་མའོ། །བདག་ཟན་གཅིག་བཟའ་བའི་བར་ཙམ་མམ། དབུགས་རྔུབས་ནས་དབུགས་འབྱུང་བའི་བར་ཙམ་མམ། དབུགས་ཕྱུང་ནས་དབུགས་རྔུབ་པའི་བར་ཙམ་ཞིག་གསོན་ན་ཡང་ཅི་མ་རུང་སྟེ། ཇི་སྲིད་གསོན་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྣལ་འབྱོར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྟོན་

པའི་བསྟན་པ་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་པར་འགྱུར་བས། དེ་ཙམ་གྱིས་ན་བདག་གིས་འདི་ལྟ་སྟེ། སྟོན་པའི་བསྟན་པ་ལ་བྱ་བ་མང་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བག་ཡོད་པར་གནས་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་མི་ལྷོད་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། རྣལ་

འབྱོར་པ་རྣལ་འབྱོར་ཤེས་པས་ཇི་སྐད་གཏམས་ཤིང་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་ཅིང་། དོན་དང་ཚིག་འབྲུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དང་། བདག་ཉིད་ང་རྒྱལ་མེད་ཅིང་། རང་གི་ལྟ་བ་མཆོག་ཏུ་འཛིན་པ་ལ་གནས་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། བབ་ཅོལ་དུ་འཛིན་

པ་མ་ཡིན་པ་དང་། བླ་མའི་ལུང་ལ་ཁྱད་དུ་གསོད་པ་མེད་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དུས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། དུས་དུས་སུ་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་དང་། རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་མཚན་མ་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་

སྒོམ་པར་བྱེད་ཅིང་། ཞི་གནས་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་དུས་དང་། ལྷག་མཐོང་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་དུས་དང་། རབ་ཏུ་འཛིན་པ་དང་། རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་མཚན་མ་དང་། རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་དུས་དང་། བཏང་སྙོམས་དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་

དང་། བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དུས་ཀྱང་ཤེས་པའོ། །དེ་ལ་ཞི་གནས་གང་ཞེ་ན། སེམས་གནས་པ་རྣམ་པ་དགུ་སྟེ། དེ་ལ་སེམས་དེ་མཚན་མ་མེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་། ཞི་བ་ལ་གནས་ཤིང་ངེས་པར་མ་འདྲེས་པར་གྱུར་པ་ཡིན་པས་ན། དེའི་ཕྱིར་ཞི་

གནས་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་མ་དང་། གཞིའི་མཚན་མའོ། །དེ་ལ་དམིགས་པའི་མཚན་མ་ནི། ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལ་དམིགས་པའི་མཚན་མ་སྟེ། དམིགས་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 144a

པ་དེས་སེམས་དེ་ཞི་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་གཞིའི་མཚན་མ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་ནས་དེའི་འོག་ཏུ་ཞི་གནས་ཡོངས་སུ་དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་ལྷག་མཐོང་ལ་སྦྱོར་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ནི་གཞིའི་མཚན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་དུས་གང་

ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སེམས་རྒོད་པར་གྱུར་པའམ། རྒོད་པར་དོགས་པའི་ཚེ་སྟེ། བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་ཞི་གནས་ཀྱི་དུས་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་ལྷག་མཐོང་གི་སེམས་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པས་ཉམས་པའམ། འཕྲལ་གྱི་བྱ་བའི་རྣམ་པར་གཡེང་བས་ཉམས་པའི་ཚེ་ཡང་ཡིན་ཏེ། བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་

ཞི་གནས་ཀྱི་དུས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལྷག་མཐོང་གང་ཞེ་ན། ལྷག་མཐོང་ནི་རྣམ་པ་བཞི་དང་། སྒོ་གསུམ་དང་། གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་རྣམ་པ་དྲུག་ལ་དམིགས་ཤིང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་གང་ཞེ་ན། རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། དམིགས་པའི་མཚན་མ་དང་། གཞིའི་མཚན་མའོ། །དེ་ལ་

དམིགས་པའི་མཚན་མ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་དང་ཆ་མཐུན་པ་དང་། གཟུགས་བརྙན་ལ་དམིགས་པའི་མཚན་མ་སྟེ། དམིགས་པ་དེས་ཤེས་རབ་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་གཞིའི་མཚན་མ་ནི་ལྷག་མཐོང་གི་སེམས་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་ནས། དེའི་འོག་ཏུ་ལྷག་མཐོང་ཡོངས་སུ་

དག་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། སེམས་ཀྱི་ཞི་གནས་ལ་སྦྱོར་བ་གང་ཡིན་པ་སྟེ། དེ་ནི་གཞིའི་མཚན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་དུས་གང་ཞེ་ན། ཞི་གནས་ཀྱི་སེམས་ཡོངས་སུ་བསྒོམ་པའི་ཚེའམ། དང་པོ་ཁོ་ནའི་ཚེ་སྟེ། ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ལྷག་མཐོང་

བསྒོམ་པའི་དུས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་གང་ཞེ་ན། དང་བར་འགྱུར་བའི་དམིགས་པ་གང་ཡང་རུང་བ་བཟུང་བས། སེམས་ཡང་དག་པར་གཟེངས་སྟོད་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་དགའ་བར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་སྟོན་པར་བྱེད་པ་དང་། ཡང་དག་པར་འཛིན་དུ་འཇུག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །

དེ་ལ་རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་མཚན་མ་གང་ཞེ་ན། དང་བར་འགྱུར་བའི་དམིགས་པ་གང་གིས་སེམས་རབ་ཏུ་འཛིན་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པར་བརྩོན་འགྲུས་རྩོམ་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་དུས་གང་ཞེ་ན། སེམས་བྱིང་བར་འགྱུར་བའི་ཚེའམ། བྱིང་དུ་དོགས་པའི་ཚེ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 144b

སྟེ། བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་དུས་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་བཏང་སྙོམས་གང་ཞེ་ན། ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་ལ་སེམས་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་མེད་པའི་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། རྣལ་དུ་བབ་པ་དང་། རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་དང་། སེམས་ཉམས་

བདེ་བ་དང་། སེམས་ལས་སུ་རུང་བའི་རྗེས་སུ་རྩོལ་བ་མེད་པའི་བྱ་བས་གཏོད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་མཚན་མ་གང་ཞེ་ན། དམིགས་པ་གང་གིས་སེམས་བཏང་སྙོམས་སུ་བྱེད་པ་དང་། དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྩོན་འགྲུས་ཧ་ཅང་ལྷག་པར་བརྩོན་པར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་

པའོ། །དེ་ལ་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དུས་གང་ཞེ་ན། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ལ་སེམས་བྱིང་བ་དང་། རྒོད་བ་མེད་པའི་ཚེ་སྟེ། བསྒོམ་པའི་ཕྱིར་བཏང་སྙོམས་ཀྱི་དུས་ཡིན་ཏེ་དེ་ནི་དུས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཉེ་བར་བརྟག་པའི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། མཚན་མ་དེ་དག་ཉིད་ལེགས་པར་བཟུང་

ཞིང་ལེགས་པར་བརྟགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་ལེགས་པར་བཟུང་ཞིང་ལེགས་པར་བརྟག་པའི་ཕྱིར་གང་གི་ཚེ་འདོད་པ་དེའི་ཚེ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ཇི་སྙེད་འདོད་པ་དེ་སྙེད་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་ཤིང་གནས་པ་དང་། གང་གི་ཚེ་ལྡང་བར་འདོད་པ་དེའི་ཚེ། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱི་སྤྱོད་ཡུལ་གྱི་གཟུགས་

བརྙན་སྤངས་ཏེ། མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་ས་པའི་རང་བཞིན་གྱི་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ལྡང་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཉེ་བར་བརྟག་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱིས་ཆོག་མི་ཤེས་ཤིང་སྤོང་བ་ལས་ཀྱང་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ལ། གོང་

ནས་གོང་དུ་གྱ་ནོམ་པ་ལས་ཀྱང་ཆེས་གྱ་ནོམ་པའི་གནས་དག་མངོན་པར་འདོད་པའི་ཚུལ་གྱིས་ལན་མང་དུ་གནས་པ་དང་། གོང་དུ་བྱ་བ་ཡོད་ན་ཅུང་ཟད་ཙམ་དང་། ངན་ངོན་ཙམ་དང་། ཞི་གནས་ཙམ་གྱིས་བར་མ་དོར་སྒྱིད་ལུག་པར་མི་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཆོག་མི་ཤེས་པའི་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་མི་

འགལ་བའི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། བསླབ་པའི་གཞི་ཡང་དག་པར་བླངས་པ་ཉམས་པར་མི་བྱེད་ཅིང་འདྲལ་བར་མི་བྱེད་པ་དང་། བུད་མེད་གཞོན་ནུ་མ་ཁ་དོག་བཟང་བ་ཆགས་པར་འགྱུར་བར་མཐོང་ན་ཡང་མཚན་མར་མི་འཛིན་ཅིང་མངོན་རྟགས་སུ་མི་འཛིན་པ་དང་། ཟས་ལ་རན་པར་བྱེད་པ་དང་། མི་ཉལ་བའི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 145a

རྗེས་སུ་བརྩོན་པ་དང་། དོན་ཉུང་བ་དང་། བྱ་བ་ཉུང་བ་དང་། གཡེང་བ་ཉུང་བ་དང་། ཡུན་རིང་པོ་ནས་བྱས་པ་དང་། ཡུན་རིང་པོ་ནས་སྨྲས་པ་རྗེས་སུ་དྲན་ཞིང་དྲན་པར་བྱེད་པ་དང་། དེ་ལྟ་བུ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ནི་མི་འགལ་བའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཆོས་

དེ་དག་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་ཞིང་མི་འགལ་ལ། སེམས་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་ཕྱིར་འཇུག་པར་ཡང་མི་འགྱུར། ཕྱི་རོལ་དུ་རྣམ་པར་གཡེང་བའི་ཕྱིར་ཡང་མ་ཡིན། ནང་གི་སེམས་ལས་སུ་མི་རུང་ཞིང་དྲན་པའི་ཕྱིར་ཡང་འཇུག་པར་མི་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་མི་

འགལ་བའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བ་གང་ཞེ་ན། མོས་པར་བྱས་ཤིང་མོས་པར་བྱས་ནས། དམིགས་པ་རྣམ་པར་བསྒོམ་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ། གལ་ཏེ་མི་སྡུག་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་ན། ཡང་མཚན་མ་ཙམ་དུ་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ལྷག་

མཐོང་གིས་མི་སྡུག་པའི་རྣམ་པ་དག་གིས། མི་སྡུག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་དེ་དེས་དམིགས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་མྱུར་བ་མྱུར་བར་རྣམ་པར་བསྒོམ་པར་བྱ་ཞིང་། མྱུར་བ་མྱུར་བར་མངོན་སུམ་དུ་བྱའོ། །རྣམ་པར་བསྒོམ་པ་ཡང་རྣམ་པ་ལྔ་སྟེ། སེམས་ནང་དུ་མངོན་པར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་དང་།

དྲན་པ་མེད་ཅིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་དང་། དེ་ལས་གཞན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་ལྷག་མཐོང་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་སེམས་གནས་པ་རྣམ་པ་དགུས་ནི། སེམས་ནང་དུ་མངོན་པར་སྡུད་པར་བྱེད་དོ། །

མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ཕྱོགས་ཤིང་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དང་པོ་ནས་ཉེ་བར་གཏོད་པས་ནི། དྲན་པ་མེད་ཅིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པར་རིག་པར་བྱེད་དོ། །མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་དམིགས་པ་ལས་མཉམ་པར་གཞག་པའི་སའི་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་དམིགས་པ་གཞན་

དག་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། དེ་ལས་གཞན་པས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་པའི་གཉེན་པོ་མི་སྡུག་པ་ནས་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་གཉེན་པོ་དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བ་དྲན་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་གཉེན་པོ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་བར་དག་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 145b

བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །མཚན་མ་ཐམས་ཅད་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པ་དང་། མཚན་མ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ནི། མཚན་མ་མེད་པའི་དབྱིངས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དམིགས་པ་རྣམ་པར་བསྒོམ་པ་དེ་དག་ནི་ཁྱབ་པའི་དམིགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་རྣམ་པར་གཞག་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དོན་གྱི་

སྐབས་འདིར་ནི་སེམས་ནང་དུ་མངོན་པར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་དང་། དྲན་པ་མེད་ཅིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པ་ཡིན་པར་དགོངས་སོ། །དེ་ལ་ལས་དང་པོ་པ་ལས་ཐོག་མ་པས་ནི་དང་པོ་ཁོ་ནར་མི་སྡུག་པའམ། དེ་ལས་གཞན་པའི་དམིགས་པ་གང་ལ་ཡང་སེམས་ཉེ་བར་གཏད་པར་མི་བྱ་བར་

རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། ཇི་བདག་གི་སེམས་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཞི་བ་དང་། རབ་ཏུ་ཞི་བ་དང་། འགུལ་བ་མེད་པ་དང་། གཡོ་བ་མེད་པ་དང་། འབད་པ་མེད་པ་དང་། རྩོལ་བ་མེད་པར་ནང་དུ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཡིན་ནམ་ཞེས་རབ་ཏུ་བརྩོན་

པར་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་ན། ཕྱི་རོལ་གྱི་མཚན་མ་བྱུང་ངོ་ཅོག་ཐམས་ཅད་ལ་དྲན་པ་མེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་དེའི་དྲན་པ་མེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པས་དམིགས་པ་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལ་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་པ་ན།

དགའ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་། མི་སྡུག་པ་ལ་སོགས་པའི་དམིགས་པ་མཚན་མ་དང་བཅས་ཤིང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དག་ལ་སྤྱོད་པར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་སྤྱོད་པར་བྱེད་ཅེ་ན། མཚན་མའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་། ཡོངས་སུ་ཚོལ་བའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པ་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པའི་རྗེས་སུ་འཇུག་པའི་ལྷག་མཐོང་གིས་

སྤྱོད་པར་བྱེད་དེ། ལྷག་མཐོང་ལ་གཅིག་ཏུ་བརྩོན་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཡང་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་ལས་ཕྱིར་བཟློག་ནས། ཞི་གནས་ཀྱི་རྣམ་པས་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་དོ། །དེས་དེའི་ཚེ་ན་དམིགས་པ་དེ་མ་བཏང་མ་བཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དམིགས་པ་དེ་ལ་ཞི་གནས་སུ་འཇུག་

པར་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ནི་མ་བཏང་བ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཕྱིར་མཚན་མར་མི་བྱེད་ཅིང་། རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་པ་དེའི་ཕྱིར་ནི་མ་བཟུང་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་སེམས་ནང་དུ་མངོན་པར་སྡུད་པའི་སྒོ་ནས་དམིགས་པ་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་མ་བཟུང་བ་དང་ལྡན་པའི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 146a

དམིགས་པ་ནི་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་མ་བཟུང་བ་དང་ལྡན་པའི་དམིགས་པ་ནི་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོའི་མཚན་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་གཅིག་ཏུ་དམིགས་པ་ལ་མོས་པར་བྱེད་ལ། ཡང་དང་ཡང་དུ་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་མི་བྱེད་ན། དེའི་མོས་པ་

ནི་འདི་ལྟ་སྟེ་ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་མངོན་སུམ་དུ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ཡོངས་སུ་བྱང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་མོས་པར་ཡང་བྱེད་ལ། ཡང་དང་ཡང་དུ་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་ན་ནི། དེའི་ཕྱིར་དེའི་མོས་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཤེས་བྱའི་དངོས་པོ་མངོན་སུམ་དུ་

རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་གོང་ནས་གོང་དུ་ཆེས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཆེས་ཡོངས་སུ་བྱང་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་རི་མོ་མཁན་གྱི་སློབ་མ་ཞིག་དང་པོ་ཁོ་ནར་རི་མོའི་ལས་ལ་བརྩོན་པར་གྱུར་ན། དེ་སློབ་དཔོན་ལས་བསླབ་པ་སྔར་བྱས་ཤིང་དཔེ་བླངས་པ་ལས་བལྟས་ཤིང་བལྟས་ཤིང་རི་མོ་

འདྲི་བར་བྱེད་དོ། །བྲིས་ཤིང་བྲིས་ཤིང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པར་བྱེད། ཕྱིར་འབྱེད་པར་བྱེད་ཅིང་ཡང་འདྲི་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཕྱིས་ཤིང་ཕྱིས་ཤིང་འདྲི་བར་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་གོང་ནས་གོང་དུ་རི་མོ་ཆེས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཆེས་ཡོངས་སུ་བྱང་བར་སྣང་སྟེ། དེ་ལྟར་ལེགས་པར་བརྩོན་

པར་བྱེད་པ་ནི་དུས་གཞན་ན་ནི། སློབ་དཔོན་དང་འདྲ་བའམ། དེ་བས་ཀྱང་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རི་མོ་དེ་མ་ཕྱིས་པར་དེ་ཉིད་ཀྱི་སྟེང་དུ་ཡང་དང་ཡང་དུ་འདྲི་བར་བྱེད་ན་ནི་དེའི་རི་མོ་དེ་ནམ་དུ་ཡང་ཡོངས་སུ་བྱང་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་བཞིན་དུ། འདི་ལ་ཡང་ཚུལ་བཞིན་དེ་དང་

འདྲ་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་དམིགས་པ་ཇི་ཙམ་ལ་མོས་པར་བྱེད་པ་དེ་ཙམ་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་ཀྱི་ཇི་ཙམ་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་པ་དེ་ཙམ་ལ་མོས་པར་བྱེད་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཆུང་ངུ་ལ་མོས་པར་བྱེད་པ་ན་ཡང་ཆུང་ངུ་ཉིད་རྣམ་པར་སྒོམ་པར་བྱེད་ལ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་དེ་

བཞིན་ནོ། །རྣམ་པར་བསྒོམས་ནས་ཀྱང་ལན་འགའ་ནི་ཆུང་ངུ་ཉིད་ལ་མོས་པར་བྱེད་དོ། །ལན་འགའ་ནི་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པ་ལ་མོས་པར་བྱེད་དེ། ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་ཚད་མེད་པ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་གཟུགས་ཅན་གྱི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་།

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 146b

གཟུགས་བརྙན་དང་། སྣང་བརྙན་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རགས་པ་སྟེ། སྤྲུལ་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་ནོ། །གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནི་ཇི་ལྟར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་དང་། སྣང་བའི་དབང་དུ་བྱས་པའི་མིང་དང་བརྡ་སྔོན་དུ་བཏང་བ་ཙམ་དུ་ཟད་དེ་དེ་ནི་ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བ་ཞེས་བྱའོ། །དཀར་པོའི་ཕྱོགས་

ཀྱི་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་དགུ་པོ་དེ་དག་ནི་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་དང་། རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་རྣམ་པ་དགུ་པོ་ནི་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་དག་ནི་ནག་པོ་དང་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་རྣམ་པར་གཞག་པའི་སྦྱོར་བ་རྣམ་པ་བཅོ་བརྒྱད་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་སེམས་རྩེ་

གཅིག་པ་ཉིད་ཅེས་བྱའོ། །དེ་ལ་སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ནི། རྒྱུ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། གཞི་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། ཉེས་དམིགས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་དང་། གཉེན་

པོ་བསྒོམ་པ་དག་གིས་སྒྲིབ་པ་དག་ལས་སེམས་རྣམ་པར་སྦྱོང་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་སྒྲིབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སྒྲིབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ནི་རྣམ་པ་བཞི་སྟེ། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་དང་། སྒྲིབ་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་འཛིན་པའོ། །དེ་ལ་ཡོངས་སུ་

གདུང་བ་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་དང་། རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལ་བརྩོན་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་འདོད་པ་དང་། མི་དགའ་བ་དང་། སྤྲོ་བ་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་ལ་སྒྲིབ་པ་ནི་འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲིབ་པ་ལྔ་པོ་དག་གོ། །དེ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་

འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རྣམས་སོ། །དེ་ལ་བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་ནི། ཡེ་ཤེས་དང་། མཐོང་བ་དང་། རེག་པར་གནས་པ་ཅུང་ཟད་ཙམ་དང་། ངན་ངོན་ཙམ་གྱིས་བདག་ནི་ཐོབ་པ་ཡིན་གྱི་གཞན་དག་ནི་དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་

རྒྱས་པར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ང་རྒྱལ་བྱེད་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ནི་སྒྲིབ་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། དེ་ལ་ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་གཞི་ནི་རྣམ་པ་དྲུག་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྔོན་གྱི་ལས་ཀྱི་དབང་དང་། ནད་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཉོན་མོངས་པས་ལུས་ཉམ་ཆུང་བ་དང་། ཧ་ཅང་བརྩོན་པ་དང་།

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 147a

ངན་པས་བརྩོན་པ་དང་། དང་པོ་བརྩོན་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་མང་བ་དང་། དབེན་པ་ལ་མ་གོམས་པའོ། །སྒྲིབ་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་གཞི་ནི་སྒྲིབ་པ་དང་མཐུན་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་མཐུན་པ་དང་།

བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་འཛིན་པ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་ཅིང་ལན་མང་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་སྒྲིབ་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། བདག་ཉིད་རབ་ཏུ་འཛིན་པའི་གཞི་ཡིན་ནོ། །འདིར་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་མི་སྡུག་པ་ཡིད་ལ་མ་བྱས་པས་སྡུག་པ་ཡིད་ལ་

བྱེད་པ་གང་ཡིན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ་བྱམས་པ་ཡིད་ལ་མ་བྱས་པས་ཁོང་ཁྲོ་བའི་མཚན་མ་དང་། སྣང་བའི་འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་མ་བྱས་པས་མུན་མའི་མཚན་མ་དང་། ཞི་གནས་ཡིད་ལ་མ་བྱས་པས་ཉེ་དུའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ལྗོངས་ཀྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྔོན་རྩེས་པ་དང་བགད་

པ་དང་། དགའ་བར་བྱས་པ་དང་། དགའ་མགུར་སྤྱད་པ་དག་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། རྐྱེན་འདི་པ་ཉིད་ཀྱིས་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དུས་གསུམ་གྱི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ལ་ངའོ་ཞེའམ་བདག་གོ་ཞེས་རིགས་པ་མ་ཡིན་པས་བསྐྱེད་པའི་འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ནི་

འདིར་ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཉེས་དམིགས་གང་ཞེ་ན། སྒྲིབ་པ་རྣམ་པ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཉིད་ཡོད་ཅིང་མེད་པ་མ་ཡིན་ན། མ་རྟོགས་པ་མི་རྟོགས་པ་དང་། རྟོགས་པ་ལས་ཉམས་པ་དང་། རྣལ་འབྱོར་གྱི་སྦྱོར་བ་ཉམས་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ཅན་དུ་

གནས་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་པ་དང་། དེ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་སྨད་པ་དང་། གཞན་གྱིས་སྨད་པ་དང་། ལུས་ཞིག་སྟེ་ཤི་བའི་འོག་ཏུ་ངན་སོང་རྣམས་སུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ནི་ཉེས་དམིགས་ཡིན་ནོ།། །།ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་བམ་པོ་བཅོ་ལྔ་པ། དེ་ལ་གཉེན་པོ་

བསྒོམ་པ་གང་ཞེ་ན། དེ་ལ་ཡོངས་སུ་གདུང་བའི་གཉེན་པོ་ནི་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དག་སྟེ། རྗེས་སུ་དྲན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་དེའི་སེམས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་དགའ་བར་བྱས་ནས། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་སྐྱེས་པ་ནི་སེལ་བར་བྱེད་ལ། མ་སྐྱེས་པ་ནི་མི་སྐྱེ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ལུས་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 147b

ཉམ་ཆུང་བ་གང་ཡིན་པ་དང་། ཧ་ཅང་བརྩོན་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། དང་པོ་བརྩོན་པ་གང་ཡིན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་དེ་ལ་བརྩོན་འགྲུས་རན་པར་བརྩོན་པ་ཡིན་ནོ། །ངན་པས་བརྩོན་པ་གང་ཡིན་པའི་གཉེན་པོ་ནི་དེ་ལ་གུས་པར་ཡོངས་སུ་འདྲི་བ་ཡིན་ནོ། །ཉོན་མོངས་པ་མང་བ་གང་ཡིན་པ་དེའི་

གཉེན་པོ་ནི་མི་སྡུག་པ་ལ་སོགས་པའི་དམིགས་པ་དག་ལ་ཇི་རིགས་པར་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བ་ཡིན་ནོ། །དབེན་པ་ལ་མ་གོམས་པ་གང་ཡིན་པ་དེའི་གཉེན་པོ་ནི་འདི་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་གིས་སྔོན་ཡང་གོམས་པར་མ་བྱས་པས་དེས་ན། ད་ལྟར་བདག་དབེན་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ་ན།

ཡོངས་སུ་གདུང་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་ད་ལྟར་དབེན་པ་ལ་གོམས་པར་མ་བྱས་ན་དེ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་ཡང་སྲིད་པ་འདི་ལྟ་བུ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས། བདག་གིས་སོ་སོར་བརྟགས་ནས་མི་དགའ་བ་སྤང་བར་བྱ་ཞིང་དགའ་བར་བྱའོ་ཞེས་རྣམ་པ་དེ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོག་པ་ཡིན་ནོ། །སྒྲིབ་པ་ལྷག་མ་རྣམས་

ཀྱི་གཉེན་པོ་ནི། ཚུལ་བཞིན་མ་ཡིན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་བཟློག་པ། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྒོམ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ངོ་བོ་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཤེས་ནས་སྒྲིབ་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང་། ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྒོ་ནས། འདི་ནི་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་བ་ཡིན་ནོ་

ཞེས་གཞི་ཡོངས་སུ་སྤངས་ནས། དེ་ཡང་ཡོངས་སུ་སྤོང་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་གཞི་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཡོངས་སུ་མ་སྤངས་ན། ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱ་བ་དེ་ལ་ཉེས་པ་ཅི་ཡོད་ཅེས་དེའི་ཕྱིར་ཉེས་དམིགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཡོངས་སུ་སྤངས་པ་དེ་ལ་ཕྱིས་ཇི་ལྟར་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞེས་དེའི་ཕྱིར་

གཉེན་པོ་སྒོམ་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་དེས་སྒྲིབ་པ་དག་ལས་སེམས་རྣམ་པར་སྦྱང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དེ་ཇི་ཙམ་དུ་ལྷག་མཐོང་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་བཤད་པ་མང་པོ་དེ་ཙམ་དུ་ནི་ལྷག་མཐོང་མང་བ་ཡིན་ནོ། དེ་ཇི་ཙམ་དུ་ལྷག་མཐོང་མང་བ་དེ་ཙམ་དུ་ནི་ཞི་གནས་ཀྱང་མང་བ་ཡིན་ནོ། །ལྷག་མཐོང་དེ་ཡང་ཤེས་

བྱ་མཐའ་ཡས་པའི་ཕྱིར་མཐའ་ཡས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། སྒོ་གསུམ་དང་། གཞི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དྲུག་པོ་དེ་དག་རེ་རེའི་རྣམ་པ་དང་། རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དག་ལ་འཇུག་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་ལྷག་མཐོང་གོམས་པ་དང་། ཡོངས་སུ་དག་པའི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 148a

སྟོབས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱང་ཡངས་པ་དང་། འཕེལ་བ་དང་། རྒྱས་པར་འབྱུང་བར་རིག་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་དེའི་ལུས་

དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་དམིགས་པ་ལ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་ལ། ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་རྣམ་པར་འཕེལ་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་རྣམ་པར་འཕེལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཆོས་གཉིས་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། སེམས་རྩེ་གཅིག་

པ་ཉིད་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་དག་ནི་གཅིག་ལ་གཅིག་བརྟེན་པ་དང་། གཅིག་ལ་གཅིག་རག་ལས་པ་ཡིན་ནོ། །འདི་ལྟ་སྟེ་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་ཆོས་དེ་གཉིས་ཀྱི་མཐའ་ནི་འདི་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟ་སྟེ་གནས་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ན་ཤེས་བྱའི་

དངོས་པོ་ལ་མངོན་སུམ་གྱི་ཤེས་པ་སྐྱེའོ། །དེ་ལ་ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་མི་སྡུག་པ་ཐོབ་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་སྦྱར་ཏེ། ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་། དབུགས་རྔུབ་པ་དྲན་པའི་བར་དག་ཐོབ་པ་ཡིན་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་རྣལ་འབྱོར་པ་དེས་མི་སྡུག་པའི་སྦྱོར་བ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་གོམས་པར་བྱས། ལན་

མང་དུ་བྱས་པའི་རྒྱུས་ན། རྒྱུ་ཡང་རུང་། གནས་ཀྱང་རུང་སྟེ། ཡུལ་མངོན་དུ་གྱུར་ཅིང་མཚན་མར་སོ་སོར་བརྟགས་སུ་ཟིན་ཀྱང་། མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པར་རང་བཞིན་གྱིས་མི་སྡུག་པ་ཉིད་དུ་ཆེས་མང་དུ་སྣང་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། མི་སྡུག་པ་ཤིན་ཏུ་གོམས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར། འདོད་པའི་

འདོད་ཆགས་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་འཇུག་པར་མི་འགྱུར། དགའ་བར་མི་འགྱུར། མོས་པར་མི་འགྱུར་ཞིང་བཏང་སྙོམས་དང་། ཡིད་འབྱུང་བ་དང་མི་མཐུན་པར་ཀུན་དུ་གནས་ན། རྣལ་འབྱོར་པས་བདག་ནི་མི་སྡུག་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །བདག་ནི་བསྒོམས་པའི་

འབྲས་བུ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་རིག་པར་བྱ་སྟེ། དེ་ཙམ་གྱིས་ན་མི་སྡུག་པ་ཐོབ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་མ་ཐོབ་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །མི་སྡུག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ། བྱམས་པ་དང་རྐྱེན་འདི་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དང་། ཁམས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་། དབུགས་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 148b

འབྱུང་བ་དང་། དབུགས་རྔུབ་པ་དྲན་པ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་བྱེ་བྲག་ནི་འདི་ཡོད་དེ། བྱམས་པའི་སེམས་ཆེས་མང་དུ་སྣང་ལ། ཁོང་ཁྲོ་བའི་སེམས་མེད་པ་དང་། གནོད་སེམས་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བྱ་བ་དང་། མི་རྟག་པ་དང་།

སྡུག་བསྔལ་བ་དང་། བདག་མེད་པར་ཆོས་མང་དུ་སྣང་ལ། རྟག་པ་དང་། བདེ་བ་དང་། འཇིག་ཚོགས་ལ་ལྟ་བ་དང་ལྡན་པ་མེད་པ་དང་། ཀུན་དུ་རྨོངས་པར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་དང་། ཀུན་དུ་རྨོངས་པར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བྱ་

བ་དང་། ཁམས་སྣ་ཚོགས་པ་དང་། ཁམས་དུ་མ་པའི་ལུས་ལ་རིལ་པོར་རབ་ཏུ་འབྱེད་པའི་འདུ་ཤེས་ཆེས་མང་དུ་སྣང་ལ། རིལ་པོའི་འདུ་ཤེས་ཉིད་མེད་པ་དང་། ང་རྒྱལ་གྱི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བྱ་བ་དང་། ནང་ཉེ་བར་ཞི་

བའི་འདུ་ཤེས་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་འདུ་ཤེས་ཆེས་མང་དུ་སྣང་ལ། སྤྲོས་པའི་འདུ་ཤེས་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མི་འཇུག་གོ་ཞེས་རྒྱས་པར་བྱ་བའོ། །དེ་ལ་ཇི་ཙམ་གྱིས་ན་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གཉིས་འདྲེས་པར་གྱུར་ཅིང་། མཉམ་

པར་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་དང་། གང་གིས་ན་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པར་འཇུག་པའི་ལམ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། སེམས་གནས་པ་རྣམ་པ་དགུ་པོ་དག་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། མཉམ་པར་གཞག་པའི་རྣམ་པ་དགུ་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཅིང་དེ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་དེ་ལ་བརྟེན་ནས་ལྷག་པའི་

ཤེས་རབ་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་ཚེ་ནི་ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད་པ་དེའི་ལམ་རང་གི་ངང་གིས་འཇུག་པ་དང་རྩོལ་བ་མེད་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་ཞིང་། ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པ་མེད་པས། ལྷག་མཐོང་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་།

ཡོངས་སུ་བྱང་བ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སོང་བ་དང་། ཉམས་བདེ་བས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་འགྱུར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་དེའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་གཉིས་འདྲེས་པར་གྱུར་ཅིང་མཉམ་པར་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་དང་། ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཟུང་དུ་འབྲེལ་པར་འཇུག་པའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །བར་གྱི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 149a

སྡོམ་ནི། མཚན་མ་ཙམ་དང་ཡོངས་བཙལ་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པའི་སྒོ་དང་ལྡན། །དོན་དང་དངོས་པོ་མཚན་ཉིད་དང་། །ཕྱོགས་དང་དུས་དང་རིགས་པ་དང་། །མཐུན་དང་གོམས་དང་མ་ནོར་དང་། །མི་ལྷོད་དུས་དང་ཉེར་བརྟགས་དང་། །ཆོག་མི་ཤེས་དང་མི་འགལ་དང་། །

ཡང་དག་སྦྱོར་བ་ཉིད་རྣམས་ནི། །རྣམ་པ་དགུ་པོ་གཉིས་སུ་འདོད། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་གཞི་དང་ནི། །ཉེས་དམིགས་གཉེན་པོ་བསྒོམ་པ་ནི། །སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བ་ཡིན། །དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དེ་ལྟར་ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་རྣམ་པར་གཞག་པ་ལ། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་

ཉིད་དང་། སྒྲིབ་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ལོག་པར་སྦྱོར་བ་སྤོང་བར་བྱེད་ཅིང་། ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་སློབ་པར་བྱེད་པའི་ལས་དང་པོ་ལས་ཐོག་མ་པ་སྟེ། དང་པོར་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། སྤོང་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ཐོབ་པར་བྱའོ་ཞེས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་བཞིས་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །བཞི་

གང་ཞེ་ན། སེམས་ཀུན་དུ་གདུང་བར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སེམས་མངོན་པར་བརླན་པར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་སྐྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཡེ་ཤེས་དང་མཐོང་བ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་སོ། །དེ་ལ་སེམས་ཀུན་དུ་གདུང་བར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་

ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་གིས་དེ་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་སེམས་ཀུན་དུ་གདུང་བར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སེམས་མངོན་པར་བརླན་པར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཡིད་ལ་

བྱེད་པ་གང་གིས་དེ་མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་སེམས་མངོན་པར་བརླན་པར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་སྐྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་གིས་དེ་

དུས་དུས་སུ་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་བྱས་ཤིང་། དུས་དུས་སུ་མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱས་ནས། སེམས་ནང་དུ་ཞི་བར་བྱེད་ཅིང་། མཚན་མ་མེད་པ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 149b

ལ་ཉེ་བར་འཇོག་པར་ཡང་བྱེད་ལ། དྲན་པ་རྩེ་གཅིག་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། རྒྱུ་དེ་དང་རྐྱེན་དེས་དེའི་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་གྱི་གཉེན་པོ་ལུས་དང་སེམས་རབ་ཏུ་ཚིམ་པར་བྱེད་པ། ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་

པ་སྐྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་དང་མཐོང་བ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། འདི་ལྟ་སྟེ། ནང་གི་སེམས་ཀྱི་ཞི་གནས་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ན། དེ་ལྟར་སེམས་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེས། དུས་དུས་སུ་ལྷག་པའི་ཤེས་རབ་

ཆོས་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཕྱིར་ཞིང་ཕྱིར་ཞིང་རྣལ་འབྱོར་དུ་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་ཡེ་ཤེས་དང་། མཐོང་བ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དེ་ལྟར་དུས་དུས་སུ་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་དང་། མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་བྱེད་པས་ན། དེའི་སེམས་

དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཟག་པ་རྣམས་ཟག་པ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་གདུང་བ་དང་། ཀུན་དུ་གདུང་བ་དང་། སྐྱོ་བ་དང་། ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ་བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་གི་རྒུད་པ་སྟེ། གཞན་གྱི་རྒུད་པ་ཉེ་བར་གྱུར་ཅིང་

མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ན། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྒྱུས་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་དང་། མཐུན་པའི་གནས་ཡིན་པ་དང་། བདག་གི་འབྱོར་པ་དང་གཞན་གྱི་འབྱོར་པ་མངོན་པར་འདས་པ་དང་། ཟག་པ་དང་འགགས་པ་དང་བྲལ་བ་དང་རྣམ་པར་གྱུར་པ་ན། ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྒྱུས་ཀུན་

དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་དང་། མཐུན་པའི་གནས་ཡིན་པའོ། །དེ་དེ་ལྟར་དུས་དུས་སུ་མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་པ་ན། མངོན་པར་དགའ་བར་གྱུར་པ་དེའི་སེམས་དེ་འདི་ལྟ་སྟེ། མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་

རྣམས་ལ། འཇམ་པ་དང་། སྣུམ་པ་དང་། གཤེར་བ་དང་། རླན་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་དང་བ་དང་། རབ་ཏུ་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་གནས་ནི་རྣམ་པ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 150a

གསུམ་སྟེ། དཀོན་མཆོག་རྣམས་དང་། བསླབ་པའི་གཞི་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། བདག་ཉིད་ལ་ཁྱད་པར་རྟོག་པ་འབྱུང་ཞིང་སྐྱེ་བ་ཡོད་པས་སེམས་ཀུན་དུ་འཁྲུག་པ་མེད་པའོ། །དེ་དཀོན་མཆོག་དག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་དང་། འདི་ལྟར་སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་

བྱེད་དོ། །བདག་གི་སྟོན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་ཡིན་པ་ནི་བདག་གིས་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །བདག་ལེགས་པར་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་ལ་རབ་ཏུ་བྱུང་བ་ཡང་བདག་གིས་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ། །བདག་གིས་ཚངས་པ་མཚུངས་

པར་སྤྱོད་པ་དག་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་ལྡན་པ། ཡོན་ཏན་དང་ལྡན་པ། དེས་པ། དགེ་བའི་ཆོས་ཅན་ཤ་སྟག་ཡིན་པ་ཡང་བདག་གིས་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་པ་ཡིན་ཏེ། བདག་གི་འཆི་བ་ནི་བཟང་པོ་ཡིན་ནོ། །འཆི་བའི་དུས་བྱེད་པ་ཡང་བཟང་བ་ཡིན་ནོ། །ཚེ་ཕྱི་མ་ཡང་བཟང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་དཀོན་མཆོག་

དག་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ན། སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་དོ། །བསླབ་པའི་གཞི་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ན། ཇི་ལྟར་སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། བདག་སྟོན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་དགྲ་བཅོམ་པ་ཡང་དག་པར་རྫོགས་པའི་སངས་རྒྱས་དང་། དེའི་

ལེགས་པར་གསུངས་པའི་ཆོས་འདུལ་བ་དང་། དེ་ལ་ལེགས་པར་ཞུགས་པ་ཉན་ཐོས་ཀྱི་དགེ་འདུན་ཚངས་པ་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པ་དེ་དག་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་མཚུངས་པར་གྱུར་ཅིང་བསླབ་པའི་གཞི་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་དང་། ལྟ་བ་མཚུངས་པར་འགྱུར་བ་དང་། རྙེད་པ་མཚུངས་ཤིང་རྙེད་པ་ཐུན་མོང་དུ་ལོངས་

སྤྱོད་པ་དང་། བྱམས་པའི་ལུས་ཀྱི་ལས་དང་། ངག་གི་ལས་དང་། ཡིད་ཀྱི་ལས་དང་ལྡན་པ་ནི་བདག་གིས་རྙེད་པ་ལེགས་པར་རྙེད་དོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསླབ་པའི་གཞི་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། འགྱོད་པ་མེད་པ་དང་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་

རིམ་གྱིས་སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་བདག་ཉིད་ལ་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་འབྱུང་ཞིང་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ་སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་ཅེ་ན་བདག་དེ་ལྟར་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་དང་། མཐུ་ཡོད་ཅིང་སྣོད་དུ་གྱུར་པ་དང་། ཚངས་པ་མཚུངས་པར་སྤྱོད་པ་དམ་པ་ཡང་དག་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 150b

པར་སོང་བ་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་དེ་དག་དང་ཚུལ་ཁྲིམས་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་དང་། ལྟ་བ་མཚུངས་པར་གྱུར་པ་དང་། རྙེད་པ་ཐུན་མོང་དུ་ལོངས་སྤྱོད་པར་གྱུར་པའི་སྐལ་བ་ཡོད་པ་དང་། བདག་དེ་ལྟར་གྱུར་ཅིང་དེ་ལྟར་ཞུགས་པས་ན། ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་།

མངོན་སུམ་དུ་མ་བྱས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བའི་སྐལ་བ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་བདག་ཉིད་ལ་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་འབྱུང་ཞིང་སྐྱེ་བ་ཡོད་པ་ལ་བརྟེན་ཏེ། སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་དེས་སྔ་ཕྱིར་བརྩོན་འགྲུས་བརྩམས་ཏེ་གནས་པ་ན་ཁྱད་

པར་ཐོབ་པར་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་རྗེས་སུ་དྲན་པ་ན། དེའི་གང་དུ་ཡང་ཁྱད་པར་ཐོབ་པར་བྱ་བ་ལ་མངོན་པར་དད་ཅིང་། སེམས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། དེ་ནི་རྣམ་གྲངས་གཞན་ཡིན་ནོ། །དེ་དེ་ལྟར་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མངོན་པར་གདུང་བར་བྱེད་

པ་ན། ཟག་པ་རྣམས་དང་ཟག་པ་དང་མཐུན་པར་འགྱུར་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་མི་ཕྱོགས་པར་བྱེད་ཅིང་། མི་མཐུན་པར་བྱེད། ཕྱིར་ཕྱོགས་པར་འཇོག་པར་བྱེད། རྣམ་པར་འབྲལ་བར་བྱེད་དོ། །མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱེད་པ་དང་།

མངོན་པར་རླན་པར་བྱེད་ན་ནི་ངེས་པར་འབྱུང་བ་དང་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་ཆོས་རྣམས་ལ་སེམས་སྣུམ་པ་དང་བཅས་པས་མངོན་སུམ་དུ་བྱེད་ཅིང་། ཉེ་བར་སྦྱོར་བར་བྱེད་དགའ་བར་བྱེད། ཀུན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་དེའི་སེམས་དེ་ཆོས་གཉིས་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་དུ་སྦྱོར་བར་འགྱུར་བ་དང་།

མངོན་པར་དགའ་བར་འགྱུར་བ་དེ་གཉིས་ཀྱིས་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་ཕྱོགས་པ་དང་། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེས་དེ་ལྟར་སེམས་དེ་སེམས་ཀུན་དུ་གདུང་བར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ན་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མི་

ཕྱོགས་པར་བྱས་ཤིང་། སེམས་མངོན་པར་བརླན་པར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ཐམས་ཅད་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱས་ནས། དུས་དུས་སུ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པས་སྐྱེད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནང་གི་སེམས་ཀྱི་ཞི་གནས་ལ་རབ་ཏུ་འཇོག་པར་བྱེད་ཅིང་དུས་དུས་སུ་འདི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 151a

ལྟ་སྟེ། ཡེ་ཤེས་དང་མཐོང་བ་རྣམ་པར་སྦྱོར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས། ཆོས་རྣམས་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད། རབ་ཏུ་རྣམ་པར་འབྱེད་པར་བྱེད། ཡོངས་སུ་རྟོག་པར་བྱེད། ཡོངས་སུ་དཔྱོད་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་དེའི་སེམས་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་

ཅིང་། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་ཡོན་ཏན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྒྱུར་ཉེ་བར་སོང་བ་ཡིན་པས། དུས་དུས་སུ་ཉིན་མོ་དང་། མཚན་མོ་དང་། སྐད་ཅིག་དང་། ཐང་ཅིག་དང་། ཡུད་ཙམ་དེ་དང་། དེ་དག་འདས་ནས་ཁྱད་པར་དུ་འགྲོ་བར་འགྱུར་རོ། །འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན་མགར་བའམ། མགར་བའི་སློབ་མ་

མཁས་པ་ཞིག་གིས། གང་གི་ཚེ་གསེར་རམ། དངུལ་ཞིག་དྲི་མ་དང་སྙིགས་མ་ཐམས་ཅད་སྦྱངས་པའི་ཕྱིར། དུས་དུས་སུ་མེར་བསྲེགས་ཤིང་ཆུས་བཀྲུས་ན། རྒྱན་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་བྱ་བ་ལ་མཉེན་ཞིང་ལས་སུ་རུང་བའི་ཚུལ་གྱིས་མངོན་སུམ་དུ་བྱས་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་མགར་བའམ་མགར་བའི་སློབ་མ་

མཁས་པ་དེ་དང་མཐུན་པའི་བཟོ་ཤེས་པ་དེས་མགར་སྤྱད་ཀྱིས་རྒྱན་གྱི་རྣམ་པ་ཅི་འདོད་པ་དེར་སྒྱུར་བར་བྱེད་པ་དེ་བཞིན་དུ། རྣལ་འབྱོར་པས་ཀྱང་གང་གི་ཚེ་སེམས་དེ་བརྣབ་སེམས་ལ་སོགས་པའི་དྲི་མ་དང་སྙིགས་མ་ལ་མི་ཕྱོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་སྦྱོར་བར་བྱས་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་མི་བདེ་བ་ལ་མི་ཕྱོགས་

པ་ཉིད་དང་། དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་དགའ་བར་བྱས་ན། རྣལ་འབྱོར་པ་དེས་སེམས་དེ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་སམ། ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་གང་དང་གང་དག་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་དང་དེ་དག་ལ་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་འབྱོར་པ་དང་། ཤིན་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་

དུ་འབབ་པ་དང་། མི་གཡོ་བ་དང་། མི་འགུལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། ཇི་ལྟར་བསམས་པའི་དོན་ཡང་དག་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་འགྲོ་བར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་ལས་དང་པོ་པ་ལས་ཐོག་མ་པ་དེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་ལ་ངེས་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཅེ་ན། དེ་དེ་ལྟར་ངེས་པར་སྦྱོར་བར་བྱེད་ཅིང་

སྒྲུབ་པར་བྱེད་པའི་ཚེ། དང་པོར་སྤོང་བ་ལ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་རེག་པར་བྱེད་པ་ན། རྣལ་འབྱོར་པ་རྣལ་འབྱོར་ཤེས་པ་དེས། ལས་དང་པོ་པ་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྩོན་པ་དེ་ལ་དང་པོར་འདི་སྐད་གདམས་པར་བྱ་སྟེ། བཞིན་བཟངས་ཚུར་ཤོག །ཁྱོད་ཀྱི་མཚན་མར་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 151b

འཛིན་པའི་རྒྱུ་གསུམ་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། མཐོང་བའམ། ཐོས་པ་འམ། སེམས་ཀྱི་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་དབང་གིས་ཡོངས་སུ་བརྟགས་པ་ལ་བརྟེན་ལ། མཚན་མ་ལྔ་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་ཏུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དང་། དང་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཉེས་དམིགས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། སྣང་བའི་མཚན་མ་དང་།

དངོས་པོ་ལ་བརྟག་པའི་མཚན་མ་དག་ཟུང་ཤིག་ཅེས་གདམས་པར་བྱའོ། དེ་ལ་གལ་ཏེ་ལས་དང་པོ་པ་རྣལ་འབྱོར་ལ་བརྩོན་པ་དེ་འདོད་ཆགས་སྤྱད་པ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། མི་སྡུག་པས་འདུལ་བ་ཞིག་ཡིན་ན། དེས་མཚན་མ་ལྔ་པོ་དག་གཟུང་བའི་ཕྱིར། ཇི་སྐད་གདམས་པར་བྱ་ཞེ་ན། དེ་ལ་འདི་སྐད་

གདམས་པར་བྱ་སྟེ། བཞིན་བཟངས་ཚུར་ཤོག། ཁྱོད་གྲོང་ངམ། གྲོང་རྡལ་གང་དང་གང་དག་ལ་བརྟེན་ཅིང་། གནས་པའི་གྲོང་དང་། གྲོང་རྡལ་གང་ཡང་རུང་བ་གཞན་ཞིག་ཏུ་སྐྱེས་པའམ། བུད་མེད་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་ནད་ཀྱིས་བཏབ་སྟེ། སྡུག་བསྔལ་ཞིང་ནད་ཚབས་ཆེ་བའམ། ཤི་ཞིང་འཆི་བའི་དུས་ལས་

འདས་པར་ཐོས་ཀྱང་རུང་སྐྱེས་པའམ། བུད་མེད་དེ་དེ་ལྟར་མ་གྱུར་ན་ཡང་། སྐྱེས་པའམ་བུད་མེད་དེའི་མཛའ་བཤེས་སམ། བློན་པོའམ། ཉེ་དུའམ། སྣག་གི་གཉེན་མཚམས་གང་ཡང་རུང་བ་ཞིག་དེ་ལྟར་ཐོས་པར་གྱུར་ཀྱང་རུང་། གྲོང་ངམ། གྲོང་རྡལ་དེར་གཏོགས་པའི་སྐྱེ་བོའི་ཚོགས་ཀྱི་ལོངས་

སྤྱོད་ཕ་རོལ་གྱི་དམག་ཚོགས་ཀྱིས་ཕུང་བར་བྱས་སམ། མེས་ཚིག་གམ། ཆུས་ཁྱེར་རམ། གཏེར་ངན་པར་སྦས་པས་ཆུད་ཟོས་སམ། ལས་ཀྱི་མཐའ་ལེགས་པར་མ་བྱས་པས་ཉམས་སམ། རིགས་རྒྱུད་སྡང་བ་དག་གི་དབང་དུ་བྱས་སམ། རིགས་ཀྱི་ནང་ན་ཕ་ཚན་གྱི་དཀྲུགས་མ་བྱེད་པས་ཆུད་

གསན་ཏེ། ཕུང་བར་བྱས་པ་ཐོས་ཀྱང་རུང་། གལ་ཏེ་མ་ཐོས་ན་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་ཡང་རུང་། གལ་ཏེ་གྲོང་ངམ། གྲོང་རྡལ་གཞན་དུ་མ་ཡིན་གྱི། གྲོང་ངམ། (གོང་‚གྲོང་)རྡལ་དེ་ཉིད་དུ་དེ་ལྟར་གྱུར་ཀྱང་རུང་། གལ་ཏེ་གྲོང་ངམ། གྲོང་རྡལ་དེ་ཉིད་དུ་ཡང་མ་བྱུང་། གཞན་དག་ཏུ་ཡང་མ་བྱུང་མོད་

ཀྱི། འོན་ཀྱང་བདག་ཉིད་ལ་རྒྱས་པར་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ལུས་ཀྱི་ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་བ་མི་བཟད་པ་རྩུབ་པ། ཚ་བ་དྲག་པོ་དག་གིས་རེག་པར་གྱུར་ཀྱང་རུང་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་དག་མཐོང་ངམ་ཐོས་ན་འདི་ལྟར་སེམས་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་གྱིས་ཤིག །ཀྱེ་མ་འཁོར་བ་འདི་ནི་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ནོ། །ལུས་འཐོབ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 152a

པ་ཡང་དཀའ་བ་ཡིན་ཏེ། གང་ལ་བདག་དང་གཞན་གྱི་རྒུད་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། ནད་མེད་པས་རྒུད་པ་དང་། ཉེ་དུས་རྒུད་པ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཀྱིས་རྒུད་པ་དང་། ནད་དང་ན་བའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དང་། འཆི་བ་དང་། འཆི་བའི་ཆོས་ཅན་ཉིད་དེ། དེ་ལྟ་བུ་དག་ཡོད་པ་དང་། གཞན་ཡང་

ཁ་ཅིག་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱིས་རྒུད་པ་དང་། ལྟ་བས་རྒུད་པ་དག་ཀྱང་ཡོད་དེ། གཞི་དེ་དག་གིས་སེམས་ཅན་རྣམས་ཚེ་འདི་ལ་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་པར་འགྱུར་ལ། ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་ངན་འགྲོར་འགྲོ་བར་འགྱུར་བ་དང་། ཚེ་འདི་ལ་བདེ་བར་གནས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ཡང་བདེ་འགྲོར་འགྲོ་བར་

འགྱུར་བའི་འབྱོར་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ཀྱང་མི་རྟག་པ་ཡིན་པས། མི་རྟག་པ་དེ་དག་ཡོད་པ་དང་། གལ་ཏེ་རྒུད་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་ཏམ། བྲལ་བར་གྱུར་ཀྱང་། དེའི་ཚེ་འབྱོར་བ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་བ་མ་ཡིན་པས། འབྱོར་པ་དཀོན་པ་དེ་ནི་ཆུད་ཟ་བའི་ཆོས་ཅན་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཀུན་དུ་

སྐྱོ་བར་གྱིས་ཤིག །དེ་ལྟར་སེམས་སྐྱོ་བར་བྱས་ནས་ཡང་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་འདི་ལྟར་སེམས་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་གཏད་པར་གྱིས་ཤིག བདག་འཁོར་བ་ན་འཁོར་ཞིང་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་མ་འདས་ལ། སེམས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་གྱི་བར་དུ་བདག་རྒུད་པ་དང་། འབྱོར་པ་དེ་དག་དང་བྲལ་

བ་དང་། མངོན་སུམ་དུ་མི་འགྱུར་བ་དང་། གཞི་དེས་བདག་ལ་སྡུག་བསྔལ་མི་བཟད་པ་རྩུབ་པ་ཚ་བ་དྲག་པོ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་བ་མི་ཐོབ་པའི་གནས་གང་ཡིན་པའི་གནས་དེ་ནི་ཡིད་བརྟན་ཏུ་མི་རུང་ཞིང་ཡིད་བརྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བདག་གིས་དོན་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། བག་ཡོད་པས་

སྤོང་བའི་དགའ་བ་ལ་དགའ་བར་བྱ་སྟེ། བདག་དེ་ལྟར་ལན་མང་དུ་གནས་ན་གནོད་པ་དེ་ཉིད་མཐར་བྱེད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཚུལ་བཞིན་ལ་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་གཏད་པར་གྱིས་ཤིག། དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་བཟུང་ནས་ཡང་དང་པོར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་གཟུང་བར་བྱ་སྟེ།

ཅི་བདག་གི་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡིན་ནམ། འོན་ཏེ་ཡོངས་སུ་མ་དག་པ་ཡིན་ནམ། བདག་བརྗེད་ངས་པའམ། མ་གུས་པའམ། ཉོན་མོངས་པ་མང་བའམ། མ་བྱང་བའམ། གཅིག་གིས་བསླབ་པ་ལས་འགལ་བར་གྱུར་པ་ལྟ་མེད་གྲང་། བསླབ་པ་ལས་འགལ་ན་ཡང་བདག་གིས་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 152b

ཆོས་བཞིན་དུ་ཕྱིར་བྱས་ཤིང་། ལྷག་པའི་བསམ་པས་ཡང་མི་བྱ་བར་སེམས་བསྐྱེད་དམ་མ་བསྐྱེད། ཅི་བདག་གིས་བྱ་བ་དག་བྱས་ཤིང་མི་བྱ་བ་དག་མ་བྱས་པ་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན། མདོར་ན་བདག་འདི་ལྟ་སྟེ། བསླབ་པའི་གཞི་རྣམས་ལ་ལྷག་པའི་བསམ་པ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་དང་། སྦྱོར་བ་ཕུན་

སུམ་ཚོགས་པ་ཡིན་ནམ་མ་ཡིན་ཞེས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ཚུལ་ཁྲིམས་ལ་སོ་སོར་རྟོགས་ཤིང་། ཁྱོད་དེ་ལྟར་སོ་སོར་རྟོགས་པ་ན་གལ་ཏེ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ཡིན་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་བདག་ལ་འགྱོད་པ་མེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རམ་ཞེས་ཡང་བསམ་པར་མི་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་གང་དེ་ལྟར་ཚུལ་

ཁྲིམས་རྣམ་པར་དག་པ་ལ་འགྱོད་པ་མེད་པ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་དེ་ནི། ཆོས་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལྟར་འགྱོད་པ་མེད་པར་གྱུར་ན་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ལ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རམ་ཞེས་ཡང་བསམ་པར་མི་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་གང་དེ་ལྟར་འགྱོད་པ་མེད་ལ་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་

དེ་ནི་ཆོས་ཉིད་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཁྱོད་ཀྱིས་རེ་ཞིག་མཆོག་ཏུ་དགའ་བའི་གནས་དེ་གཅིག་པུས་འགྱོད་པ་མེད་པ་སྔོན་དུ་བཏང་བའི་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །བསྐྱེད་ནས་ཀྱང་ཕྱིས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་དགའ་བའི་གནས་ཀྱིས་དགའ་བ་བསྐྱེད་པར་བྱ་སྟེ། བདག་དེ་ལྟར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱི་

བསླབ་པ་དག་ལ་ཚུལ་ཁྲིམས་ཡོངས་སུ་དག་པར་གནས་པས་ནི་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་མ་ཐོབ་པ་ཐོབ་པར་བྱ་བ་དང་། མ་རྟོགས་པ་རྟོགས་པར་བྱ་བ་དང་། མངོན་སུམ་དུ་མ་བྱས་པ་མངོན་སུམ་དུ་བྱ་བའི་སྐལ་བ་ཡོད་ཅིང་མཐུ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གནས་དེས་ཀྱང་ཡིད་རབ་ཏུ་དགའ་བར་གྱིས་ཤིག །

གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་རིམ་གྱིས་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཆུང་ངུ་ཞིག་ཐོབ་ན་ཡང་དེའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་འདི་ལྟ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་འམ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་ཉན་ཐོས་གཞན་དག་གི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པ་དེ་ལ་བདག་གིས་ཀྱང་ཕྱིས་དེ་ལྟ་བུའི་ཁྱད་པར་རྟོགས་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་ཡིད་

ཆེས་པ་བསྐྱེད་ཅིང་ཡིད་རབ་ཏུ་དགའ་བར་གྱིས་ཤིག །དེ་ལྟར་རྣམ་པ་དེ་དག་གིས་ཁྱོད་ཀྱི་ཡིད་རབ་ཏུ་དགའ་བ་སྔ་མ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་དགའ་བ་ཡིན་ནོ། །ད་ལྟར་གྱིས་ནི་ཡིད་དགའ་བ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་དང་བར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་འཛིན་དུ་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །འཛིན་དུ་བཅུག་ནས་ཡང་འདི་ལྟར་རྗེས་སུ་སྟོན་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 153a

པར་བྱེད་དེ། བཞིན་བཟངས་ཚུར་ཤོག། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བའི་མཚན་མས་སེམས་གདུང་བར་བྱས་ཤིང་དང་བར་འགྱུར་བའི་མཚན་མས་སེམས་མངོན་པར་བརླན་པར་བྱས་ཟིན་པས། འཇིག་རྟེན་པ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་ལ་མི་བདེ་བ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་ལན་མང་དུ་

གནས་པར་གྱིས་ཤིག་དང་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་སམ། ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་དམིགས་པ་གང་དང་གང་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པའི་དམིགས་པ་དེ་དང་དེ་ལ། ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་གནས་པ་དང་། ནང་དུ་ཡང་དག་པར་གནས་པར་འགྱུར་ཞིང་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་

པ་ཉིད་ཀྱང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་འདི་ལྟ་སྟེ། ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་དང་། མངོན་པར་བརླན་པས་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ལ་མི་ཕྱོགས་པར་བྱས་ཤིང་། དཀར་པོའི་ཕྱོགས་ལ་མངོན་དུ་ཕྱོགས་པར་བྱས་ནས་ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་མ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དག་ལ་

ཉེས་དམིགས་ཀྱི་མཚན་མ་ཉེ་བར་ཟུང་ཤིག །དེ་ལ་མཚན་མ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་སོགས་པ་བཅུའོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ནི་འདོད་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་སོགས་པ་བརྒྱད་དོ། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ནི་འདོད་པ་ལ་རབ་ཏུ་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་ལྔ་སྟེ། དེ་དག་ལ་འདི་ལྟར་མཚན་མ་འདི་དག་ནི་སེམས་གཡེང་བར་

བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་དག་ནི་སེམས་སྤྲོ་བ་དང་། ཀུན་དུ་འཁྲུག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་འདི་དག་ནི་སེམས་ཉེ་བར་མ་ཞི་བར་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། མཚན་མས་སེམས་གཡེང་བར་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྤྲོ་བ་དང་། ཀུན་དུ་འཁྲུག་པར་བྱས་པ་

གང་ཡིན་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཉེ་བར་མ་ཞི་བར་བྱས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། སེམས་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་པ་ཡིན་པས། དེའི་ཕྱིར་མཚན་མ་དང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་འདི་དག་ནི། སྡུག་བསྔལ་བ་འཕགས་པ་མ་ཡིན་པ་གནོད་པ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། སེམས་རྣམ་

པར་གཡེང་བ་དང་། ཀུན་དུ་འཁྲུག་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཉེས་དམིགས་སུ་ཉེ་བར་ཟུང་ཤིག །དེ་ལྟར་ཉེས་དམིགས་ཀྱི་མཚན་མ་བཟུང་ནས། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། སེམས་གནས་པ་དང་། སེམས་རྣམ་པར་མི་གཡེང་བ་ལ་འདུ་ཤེས་རྣམ་པ་དྲུག་པོ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 153b

འདི་ལྟ་སྟེ། མཚན་མ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། མཚན་མ་མེད་པ་ལ་གཡེང་བ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་ལ་སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང་། ཀུན་དུ་འཁྲུག་པ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བའི་འདུ་ཤེས་

དང་། ཉེ་བར་ཞི་བ་ལ་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པ་དང་། ཡིད་བརྟན་དུ་རུང་བ་དང་། སྡུག་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་མཚན་མར་ཟུང་ཤིག །དེ་ལྟར་མཚན་མར་བཟུང་ནས། གཞན་ཡང་འདི་ལྟ་སྟེ། མར་མེའི་འོད་ལས་སམ། མེའི་ཕུང་པོའི་འོད་ལས་སམ། ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལས་སྣང་བའི་

མཚན་མ་ཟུང་ཤིག །དེ་ལྟར་སྣང་བའི་མཚན་མ་བཟུང་ནས། དུར་ཁྲོད་དུ་སོང་ལ་ཕྱིན་པ་དང་། འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་བསྔོས་པ་ལས་སམ། རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་དག་ལས་མི་སྡུག་པའི་མཚན་མ་ཟུང་ཤིག །གལ་ཏེ་དུར་ཁྲོད་ལས་མ་ཡིན་ན་ཡང་རི་མོར་བྲིས་པ་ལས་སམ། ཤིང་ངམ། འཇིམ་པ་

ལས་བྱས་པ་ལས་མི་སྡུག་པའི་མཚན་མ་ཟུང་ཤིག །དེ་ལྟར་མི་སྡུག་པའི་མཚན་མ་བཟུང་ནས་གནས་མལ་དུ་སོང་ལ་ཕྱིན་པ་དང་། དགོན་པ་ན་འདུག་ཀྱང་རུང་། ཤིང་དྲུང་ན་འདུག་ཀྱང་རུང་། ཁྱིམ་གྱིས་སྟོང་པ་ན་འདུག་ཀྱང་རུང་སྟེ། རྐང་པ་བཀྲུས་ལ་ཁྲིའམ། ཁྲིའུའམ། རྩྭ་བཏིང་བའི་སྟེང་དུ་

སྐྱིལ་མོ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ། ལུས་དྲང་པོར་བསྲངས་ནས་དྲན་པ་ཕྱོགས་པར་གཞག་སྟེ་འདུག་ཤིག །དེ་ལྟར་འདུག་ནས་ཀྱང་དང་པོ་ཁོ་ནར་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། སེམས་རྣམ་པར་མི་གཡེང་བ་ཉིད་ལ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཏད་པར་གྱིས་ཤིག །དེར་ཡང་འདུ་ཤེས་རྣམ་པ་དྲུག་པོ་མཚན་མ་མེད་པའི་

འདུ་ཤེས་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བའི་འདུ་ཤེས་དང་། གཡེང་བ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། སྤྲོས་པ་མེད་པ་དང་། ཀུན་དུ་འཁྲུག་པ་མེད་པའི་འདུ་ཤེས་དང་། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པ་དང་། ཡིད་བརྟན་དུ་རུང་བ་དང་། སྡུག་པའི་འདུ་ཤེས་ཡིད་

ལ་གྱིས་ཤིག །དེར་ཁྱོད་ཀྱིས་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་སེམས་གཏོད་ཅིང་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱིས་ཤིག །རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་སེམས་གཏོད་པ་དེས་མཚན་མ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 154a

དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དེ་དང་དེ་དག་ལ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། འདུ་ཤེས་དྲུག་པོ་བསྒོམ་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་ཡང་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་གྱིས་ཤིག །རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་

ལ་ཁྱོད་ཀྱིས་ཅི་ནས་ཀྱང་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་ལ་ཉེ་བར་གཏོད་པ་དང་ནང་གི་སེམས་ཀྱི་ཞི་གནས་ལ་ཉེ་བར་གཏོད་པའི་རིམ་གྱིས་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། སེམས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་སེམས་གཏད་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ལྟར་ཞི་

གནས་ཀྱི་སེམས་ཐོབ་པ་ན། གལ་ཏེ་བརྗེད་ངས་པ་དང་། མ་གོམས་པའི་ཉེས་པས། མཚན་མ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དག་གིས་སྣང་བར་འགྱུར། སྒོ་སྟོན་པར་འགྱུར། དམིགས་པར་བྱེད་པར་གྱུར་ན་དེ་དག་བྱུང་ངོ་ཅོག་ལ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉེས་དམིགས་སྔར་

མཐོང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ཏེ། དྲན་པ་མེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་དྲན་པ་མེད་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མེད་པས་དམིགས་པ་དེ་རྣམ་པར་བཤིག་ཅིང་རྣམ་པར་བཙལ་ན། སྣང་བ་མེད་པ་ཉིད་ལ་ཉེ་བར་གཞག་པར་འགྱུར་རོ། །བཞིན་བཟངས་དམིགས་པ་དེ་ནི་ཕྲ་བ་

དང་རྟོགས་པར་དཀའ་བ་ཡིན་པས། ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་རྟོགས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་འདུན་པ་དང་། འབད་པ་དྲག་ཏུ་བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དམིགས་པ་དེ་ལ་དགོངས་ནས། དགེ་སློང་དག་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་འདུ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་དེ་

ཡང་གར་དང་། གླུ་དང་། རོལ་མོ་མཆོག་ཏུ་མཁས་པར་གྱུར་ན། སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དག་རྒྱ་ཆེར་འདུ་བར་འགྱུར་རོ། །དེར་སྐྱེས་བུ་བྱིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞིག་འོངས་པར་གྱུར་པ་དེ་ལ་ལ་ལ་ཞིག་གིས། འདི་སྐད་དུ་ཀྱེ་སྐྱེས་བུ་ཁྱོད་སྣོད་འབྲུ་མར་གྱིས་ཁ་ད་ཅད་དུ་གང་བ་འདི་མ་བོར་བར་ཡུལ་གྱི་བཟང་

མོའི་བར་དང་། སྐྱེ་བོ་མང་པོའི་བར་དུ་ཁྱེར་ཅིག །ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱི་བཞིན་དུ་གཤེད་མའི་མི་རལ་གྱི་གཟས་པ་ཐོགས་པ་འདི་ཡང་འབྲང་བར་འགྱུར་ཏེ། གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱིས་སྣོད་འབྲུ་མར་གྱིས་གང་བ་འདི་ལས་ཐིགས་པ་གཅིག་ཙམ་ཞིག་ས་ལ་བོ་བར་གྱུར་ན། དེའི་ཕྱིར་གཤེད་མའི་མི་རལ་གྲི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 154b

གཟས་པ་ཐོགས་པ་འདིས་ཁྱོད་ཀྱི་མགོ་མགྲིན་པ་ནས་གཅོད་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བསྒོ་ན། དགེ་སློང་དག་འདི་ཇི་སྙམ་དུ་སེམས། སྐྱེས་བུ་དེ་སྣོད་འབྲུ་མར་གྱིས་གང་བ་དེ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་ཅིང་། གཤེད་མའི་མི་རལ་གྱི་གཟས་པ་ཐོགས་པ་དེ་ཡང་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པར་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོའམ། སྐྱེ་

བོ་མང་པོ་དེ་དག་ཡིད་ལ་བྱེད་པར་འགྱུར་སྙམ་མམ། གསོལ་པ་བཙུན་པ་མ་ལགས་སོ། །དེ་ཅིའི་སླད་དུ་ཞེ་ན། འདི་ལྟར་དེས་གཤེད་མའི་མི་སུག་པ་ན་རལ་གྲི་གཟས་པ་ཐོགས་པ་འདིས། སླད་བཞིན་དུ་འབྲང་བ་མཐོང་ལགས་པས། དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། གལ་ཏེ་བདག་གིས་

སྣོད་འབྲུ་མར་གྱིས་གང་བ་འདི་ལས་ཐིགས་པ་གཅིག་ཙམ་ཞིག་ས་ལ་བོ་བར་གྱུར་ན། དེའི་ཕྱིར་གཤེད་མའི་མི་རལ་གྲི་གཟས་པ་ཐོགས་པ་འདིས་བདག་གི་མགོ་བོ་མགྲིན་པ་ནས་གཅོད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་དུ་སེམས་པའི་སླད་དུ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་དེ་ནི་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོའམ་སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དག་ཡིད་ལ་བྱེད་

ལ་མི་བགྱིད་ཅིང་སྣོད་འབྲུ་མར་གྱིས་བལྟམས་པ་དེ་ཉི་ཚེ་ལ་སེམས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་བསམས་ཏེ། ལེགས་པ་ཁོ་ནར་འཚལ་ཏེ། འཆི་བ་འབའ་ཞིག་ཏུ་བགྱིད་ལགས་སོ། །བཀའ་སྩལ་པ། དགེ་སློང་དག་དེ་བཞིན་དུ་གང་ལ་ལ་དག་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་པོ་དག་ལ་སེམས་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་

བསམས་ཏེ། བསྟི་སྟང་དུ་བྱས། བླ་མར་བྱས་ནས། སྒོམ་པར་བྱེད་ན། དེ་དག་ནི་ངའི་ཉན་ཐོས་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལ་ཡུལ་གྱི་བཟང་མོ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ལ་སོགས་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པས་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ནོ། །

གར་དང་གླུ་དང་། རོལ་མོ་མཆོག་ཏུ་མཁས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། སྤྲོས་པ་དང་། ཀུན་དུ་འཁྲུག་པ་དང་མཐུན་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ནོ། །སྐྱེ་བོ་མང་པོ་དག་ཅེས་བྱ་བ་དེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་ལ་སོགས་པ་མཚན་མ་བཅུ་པོ་དག་གི་ཚིག་བླ་དགས་

ཡིན་ནོ། །སྐྱེས་བུ་བྱིས་པའི་རང་བཞིན་ཅན་མ་ཡིན་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་རྣལ་འབྱོར་པའི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ནོ། །སྣོད་འབྲུ་མར་གྱིས་ཁ་ད་ཅད་དུ་གང་བ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི། ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་སྣུམ་པའི་དོན་གྱིས་ཞི་གནས་ལ་ཉེ་བར་གཏད་པའི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 155a

སེམས་ཀྱི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ནོ། །གཤེད་མའི་མི་རལ་གྲི་གཟས་པ་ཐོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི་མཚན་མ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་དག་ལ་སྔོན་ཉེས་དམིགས་ཀྱི་མཚན་མར་བཟུང་བའི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ནོ། །ཐིགས་པ་གཅིག་

ཙམ་ཡང་ས་ལ་མི་བོ་བར་ལེགས་པ་ཁོ་ནར་ཁྱེར་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་དེ་ནི། རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་སེམས་གཏད་པས། ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་གྱི་ཚིག་བླ་དགས་ཡིན་ཏེ། དེས་ན་དེའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་དང་། སེམས་ཀྱི་རྒྱུན་ཐམས་ཅད་བརྩོན་

འགྲུས་ཀྱི་སྟོབས་ཀྱིས་རིམ་གྱིས་མཐར་ཆགས་སུ་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བར་འགྱུར་ཞིང་། མཚན་མ་ལ་དམིགས་པའམ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལ་དམིགས་པའམ། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་དམིགས་པའི་སེམས་འགའ་ཙམ་ཡང་བསྐྱེད་པར་མི་བྱའོ། །རྣལ་

འབྱོར་པ་དེས་ཞི་གནས་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་ལས་དང་པོ་པ་དེ་ལ་འདི་སྐད་རྗེས་སུ་འདོམས་པར་ཡང་བྱེད་དེ། བཞིན་བཟངས་ཁྱོད་ནི་ཅི་ཙམ་དུ་དེ་ལྟར་ཐབས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་ཅིང་དྲན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་ལྡན་པའི་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་ཅིང་། སེམས་མངོན་པར་དགའ་བ་

དང་བཅས་པར་འགྱུར་བ་དེ་ཙམ་དུ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཞི་གནས་ཀྱི་ལམ་ཉིད་བསྒོམ་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་མ་གོམས་པའི་ཉེས་པས་མངོན་པར་མི་དགའ་ཞིང་འཁྲུག་པ་དང་བཅས་པ་ལ་བསྒྲིམས་ཏེ། བྱ་དགོས་པར་སྣང་ན། དེའི་ཚེ་མྱུར་བ་མྱུར་བ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་དམིགས་པ་དེ་

ལས་ལངས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་དམིགས་པ་ལ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཏད་པར་བྱ་སྟེ། ཁྱོད་ཀྱིས་སྔར་མི་སྡུག་པའི་མཚན་མ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྣམ་པར་བསྔོས་པའམ། རྣམ་པར་རྣགས་པ་ནས་རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་དག་བཟུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ལ་དང་པོ་ཁོ་ནར་མཚན་མ་ཙམ་

གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ལྷག་མཐོང་གིས་ཡིད་ལ་གྱིས་ཤིག །དེ་ལྟར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་ན། དང་པོ་ཁོ་ནར་རྣམ་པར་བསྔོས་པ་གཅིག་ནས་རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་གཅིག་ལ་མོས་པར་གྱིས་ཤིག་དང་། དེས་ན་དེ་ལ་ཁྱོད་ཀྱི་སེམས་ཡོངས་སུ་སྦྱང་བ་བྱས་པ་དང་། འོད་གསལ་བར་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 155b

འགྱུར་ཞིང་དམིགས་པ་དེ་ལ་མོས་པར་ཡང་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་རྣམ་པར་བསྔོས་པ་གཉིས་དང་། གསུམ་དང་། བཞི་དང་། ལྔ་དང་། བཅུ་དང་། ཉི་ཤུ་དང་། སུམ་ཅུ་དང་། བཞི་བཅུ་དང་། ལྔ་བཅུ་དང་། བརྒྱ་དང་། སྟོང་ནས་རྣམ་པར་བསྔོས་པའི་རྣམ་པ་ཚད་མེད་པས་ཕྱོགས་དང་། ཕྱོགས་

མཚམས་ཐམས་ཅད་འདབ་ཆགས་སུ་ཡོངས་སུ་གང་སྟེ། དེ་དག་གི་བར་སྐབས་ཐ་ན་ཁར་བའི་རྩེ་མོ་གཟུགས་པའི་གཏོས་ཙམ་ཡང་མེད་པར་མོས་པར་གྱིས་ཤིག །རྣམ་པར་བསྔོས་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་དག་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་མོས་པར་གྱིས་ཤིག། །།

ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་བམ་པོ་བཅུ་དྲུག་པ། ཁྱོད་ཀྱིས་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་བརྟེན་ལ་ཡང་དག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཞུགས་ཤིག །བདག་གིས་རྣམ་པར་བསྔོས་པ་དང་རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་དག་ཇི་སྙེད་ཅིག་ལ་མོས་པར་བྱེད་པ་དེ་བས་ནི། བདག་

གི་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལས་བརྩམས་ཏེ། སྲིད་པ་དང་། འགྲོ་བ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་བདག་འཆི་འཕོ་ཞིང་སྐྱེ་བ་དག་ན། ཤི་ཞིང་དུས་ལ་འདས་པར་གྱུར་པའི་རྣམ་པར་བསྔོས་པར་གྱུར་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་དུ་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཆེས་ཚད་མེད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་

གི་སྔོན་གྱི་མཐའ་ནི་མི་མངོན་ནོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་དག་ལ་ལ་ཞིག་གིས་བསྡུས་ཤིང་བསྡུས་ནས་ཀྱང་ཞིག་པར་མ་གྱུར། རུལ་བར་མ་གྱུར་དུ་ཟིན་ན། གང་དུ་དེ་དག་ཤོང་བར་འགྱུར་བའི་ས་ཕྱོགས་ཀྱང་མེད་དོ། །བསྐལ་པ་གཅིག་གིས་རྣམ་པར་བསྔོས་པ་ནས་རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་

དེ་དག་ཀྱང་སྡུད་པར་བྱེད་པ་འགའ་ཞིག་ཡོད་པར་གྱུར་ན། དེ་དག་བསྡུས་པའི་ཕུང་པོ་ཡང་རི་ངོས་ཙམ་མོ། །སྔོན་གྱི་མཐའ་ལས་བརྩམས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཇི་སྲིད་སྡུག་བསྔལ་མཐར་ཕྱིན་པར་མ་གྱུར་གྱི་བར་དུ་ཕྱི་མའི་མཐའི་ཡང་དེ་དང་འདྲ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཀྱིས་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་

ནས་ཡང་དག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །ལྷག་མཐོང་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པས་རྣམ་པར་བསྔོས་པ་དང་། རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་དེ་དག་ལ་ལན་ཅིག་རྣམ་པར་བལྟ་བར་བྱ་བ་མ་ཡིན་གྱི། རྣམ་པར་བསྔོས་པ་གཅིག་ཁོ་ན་ལ་མོས་པར་བྱས་ནས། ཡང་སེམས་ཞི་བར་བྱས་ཏེ།

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 156a

ཇི་སྲིད་དུ་དམིགས་པ་དེ་ཉིད་དུ་མངོན་པར་དགའ་བ་དང་། འོད་གསལ་བ་དང་། འཁྲུག་པ་མེད་པ་དང་། ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་མེད་པ་དང་། བསྒྲིམས་ཏེ་བྱ་མི་དགོས་པ་དེ་སྲིད་དུ་རྣམ་པར་བསྔོས་པ་དེ་ལ་མོས་པར་བྱའོ། །དེ་ནས་ཇི་སྲིད་དུ་དམིགས་པ་དེ་ལ་བསྒྲིམས་

ཏེ། བྱ་དགོས་པའི་བར་དུ་སེམས་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་ཞི་བར་བྱས་ཏེ། རྣམ་པར་བསྔོས་པ་ལ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་བར་ཅིག་དང་། ཚད་མེད་པའི་བར་དག་ལ་ཡང་ཚུལ་འདི་ཉིད་ཀྱིས་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །སེམས་ནང་དུ་ཞི་བར་བྱས་ཤིང་ཡང་དག་པར་ཞི་བར་བྱས་

ནས་ཡང་མོས་པར་བྱ་སྟེ། དེས་ན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐ་མར་སེམས་ནང་དུ་མངོན་པར་བསྡུས་པས་རྣམ་པར་བསྔོས་པ་ཚད་མེད་པ་དང་། རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཚད་མེད་པའི་བར་དག་རྣམ་པར་འཇོག་པར་བྱེད་ཅིང་། སྣང་བ་མེད་པ་ཉིད་ལ་འཇོག་པར་བྱེད་ལ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་

མཚན་མ་དེ་དག་ཀྱང་སྤོང་བར་མི་བྱེད་ཅིང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་ཡང་མི་བྱེད་ལ། དམིགས་པ་དེ་ཉིད་ལ་སེམས་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བར་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཡང་ལུང་འབོགས་པར་བྱེད་དོ། །བཞིན་བཟངས་ཁྱོད་ཀྱིས་དང་པོ་ཁོ་ནར་སྣང་

བའི་མཚན་མ་གཟུང་བ་གང་ཡིན་པ་ལ། ཁྱོད་ཀྱིས་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་སྦྱོར་བ་ཡིད་ལ་གྱིས་ཤིག །སྣང་བ་དང་ལྡན་པ་དང་། འོད་དང་ལྡན་པ་དང་། འོད་གསལ་བ་དང་། མུན་པ་མེད་པའི་སེམས་ཀྱིས་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ཡང་སྒོམས་

ཤིག། ཁྱོད་དེ་ལྟར་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ལམ་ལ་སྣང་བའི་འདུ་ཤེས་སྒོམ་པ་ན། གལ་ཏེ་དང་པོ་ཉིད་ནས་དམིགས་པ་ལ་མོས་པ་རྣམ་པར་མི་གསལ་ཞིང་སྣང་བ་མཚུངས་པར་གྱུར་ན་ཡང་། བསྒོམ་པ་གོམས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དེ་དང་། རྐྱེན་དེས་དམིགས་པ་ལ་མོས་པ་རྣམ་པར་

གསལ་བ་དང་། སྣང་བ་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་དང་པོ་ཉིད་ནས་རྣམ་པར་གསལ་བ་དང་། སྣང་བ་ཆེན་པོར་གྱུར་པ་ཡིན་ན་ནི། དེའི་ཕྱིར་ཞིང་རྒྱ་ཆེར་ཤིན་ཏུ་རྣམ་པར་གསལ་བ་དང་། ཤིན་ཏུ་སྣང་བ་ཆེན་པོ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་དེ་ལྟར་ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 156b

བའི་མཚན་མ་ལེགས་པར་བཟུང་བ་དང་། རབ་ཏུ་དང་བར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་མཚན་མ་དང་། སྣང་བའི་མཚན་མ་ལེགས་པར་བཟུང་བས་དུས་དུས་སུ་སེམས་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་ཞི་བར་གྱིས་ཤིག །མཚན་མ་ཙམ་

གྱིས་རྗེས་སུ་འབྲང་བའི་ལྷག་མཐོང་གི་ཆོས་རྣམས་རབ་ཏུ་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་ཡང་གྱིས་ཤིག །འདི་ལྟ་སྟེ། མི་སྡུག་པའི་སྦྱོར་བ་ཉིད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས། དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དག་ལ་ཡང་འཇུག་པར་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་འཇུག་པར་གྱིས་ཤིག །ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་སྐྲ་

ལ་སོགས་པ་ནས་བཤད་བའི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་དུ་མི་སྡུག་པའི་རྫས་སུམ་ཅུ་རྩ་དྲུག་གི་མཚན་མ་བཟུང་ནས་རང་གི་ལུས་ལ་ཡང་མི་སྡུག་པའི་རྫས་ཀྱི་མཚན་མ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་མོས་པར་གྱིས་ཤིག །མོས་པར་བྱས་ཤིང་མོས་པར་བྱས་ནས་ཀྱང་སེམས་ནང་དུ་ཡང་དག་

པར་ཞི་བར་གྱིས་ཤིག་དང་། དེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་ལུས་ལས་བརྩམས་ནས། ཁྱོད་ཀྱི་ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ཀྱི་མི་སྡུག་པའི་མཚན་མ་བཟུང་བས། རྣམ་

པར་བསྔོས་པ་དང་། རུས་གོང་དང་། རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཆུང་ངུ་དང་། ཆེན་པོར་གྱུར་པ་དང་། ཚད་མེད་པའི་བར་དག་ལ་མོས་པར་གྱིས་ཤིག །མོས་པར་བྱས་ཤིང་མོས་པར་བྱས་ནས་ཀྱང་སེམས་ནང་དུ་ཡང་དག་པར་ཞི་བར་བྱོས་ཤིག་དང་། དེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། གཞན་གྱི་རྒྱུད་དུ་

གཏོགས་པའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལས་བརྩམས་ནས། ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་ལུས་ལ་མི་སྡུག་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་པའི་སེམས་དང་། གཞན་གྱི་ནང་དང་

ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་མི་སྡུག་པ་ཉིད་དུ་ཡོངས་སུ་བསྒོམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་བདག་ཉིད་འཆི་བར་མོས་པར་གྱིས་ཤིག །ཤི་ནས་ཀྱང་དུར་ཁྲོད་དུ་ཁྱེར་བ་དང་། ཁྱེར་ནས་ཀྱང་དུར་ཁྲོད་དུ་བོར་བ་དང་། བོར་ནས་ཀྱང་རྣམ་པར་བསྔོས་པའི་གནས་སྐབས་དང་། རྣམ་པར་རྣགས་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 157a

པའི་གནས་སྐབས་དང་། རུས་པའི་ཀེང་རུས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་བར་དུ་གྱུར་པར་མོས་པར་གྱིས་ཤིག་དང་། དེ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་དང་གཞན་གྱི་ལུས་ལས་བརྩམས་ནས། ཁྱོད་ཀྱི་ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་

བར་གཞག་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞི་པོ་དག་ལ་ཐོས་པ་དང་། བསམས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ཡོངས་སུ་རྟོག་པའི་མཚན་མར་འཛིན་པས། ཆ་གསུམ་པོ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བའི་ཕྱོགས་དང་། ལྷག་

མཐོང་གི་ཕྱོགས་རྣམས་སུ་མོས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ལ་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ལ་ནི་གང་གི་ཚེ་སེམས་ནང་དུ་མངོན་པར་སྡུད་པར་བྱེད་པ་ན་དེ་ལ་མཚན་མ་མེད་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། ཉེ་བར་ཞི་བའི་རྣམ་པ་དང་། གཡེང་བ་མེད་པ་དང་། སྤྲོ་བ་མེད་པ་དང་། ཀུན་དུ་འཁྲུག་པ་

མེད་པ་དང་། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་མེད་པ་དང་། ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་བ་དང་། སྡུག་པའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་ལ་དམིགས་པའི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞི་ནི། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་དང་། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་གཞན་དང་། གཞན་དུ་

སར་པ་སར་པ་དང་། རྙིང་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྙིང་པ་མ་ཡིན་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མོས་པར་གྱིས་ཤིག་དང་། དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ནང་གི་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། སེམས་དང་ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །

ཁྱོད་ཀྱིས་སྔོན་ཡུལ་ཉེ་བར་ལེན་པར་བྱེད་པ། ཡུལ་ལ་དམིགས་པར་བྱེད་པ་མཉམ་པར་མ་བཞག་པའི་ས་པར་རྟོགས་པའི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་མིང་གི་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞི་པོ་མངོན་པར་འདུས་ཤིང་ཟད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་རྣམས་དང་། ད་ལྟར་བརྗེད་ངས་པས་སེམས་རྣམ་

པར་གཡེང་བ་ན་མཚན་མ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་དམིགས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་བཞི་པོ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་བྱུང་ནས། འཇིག་པ་ཉིད་དང་། དུས་ཡུན་མི་རིང་བ་ཉིད་དང་། ངན་པར་གནས་པ་ཉིད་དང་།

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 157b

ཉེས་དམིགས་དང་བཅས་པ་ཉིད་དང་མི་བརྟན་པ་ཉིད་དང་། ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་བ་ཉིད་ཡིན་པར་མོས་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། སེམས་དང་། ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ཡང་ཁྱོད་ཀྱིས་ལྷག་

མཐོང་གི་མཚན་མ་བཟུང་ནས། མཚན་མ་དང་བཅས་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་གནས་ཏེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། མཚན་མ་དང་བཅས་པའི་དམིགས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བ་ནང་གི་ཚོར་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུང་པོ་གཟུགས་ཅན་མ་ཡིན་པ་

བཞི་པོ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ལ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་དང་། སྐད་ཅིག་རེ་རེ་ལ་གཞན་དང་གཞན་དུ་སར་པ་སར་པ་དང་། རྙིང་པ་མ་ཡིན་པ་དང་། རྙིང་པ་མ་ཡིན་པར་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་མོས་པར་གྱིས་ཤིག་དང་དེ་ནི་ཁྱོད་ཀྱི་ནང་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། སེམས་

དང་། ཆོས་རྣམས་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་ཁྱོད་མི་སྡུག་པའི་སྦྱོར་བའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་པོ་དག་ལ་ཞུགས་པར་འགྱུར་རོ། །ཁྱོད་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ལ་རབ་ཏུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་ན། དུས་

དུས་སུ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ལ་ཡང་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱའོ། །ཁྱོད་དེ་ལྟར་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་པོ་དག་ལ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པས་གྲོང་ངམ། གྲོང་རྡལ་གང་ཡང་རུང་བ་དག་ལ་བརྟེན་ཅིང་གནས་པ་ན་ཁྱོད་གྲོང་ངམ། གྲོང་རྡལ་དེ་ཉིད་ན་དེ་ལ་གཞོལ་བ་དང་། དེ་ལ་འབབ་པ་དང་།

དེ་ལ་བབས་པའི་སེམས་ཀྱིས་དམིགས་པ་དང་། དམིགས་པའི་མཚན་མ་མ་སྤངས་པར་བསོད་སྙོམས་ཀྱི་ཕྱིར་ཞུགས་པའི་ཚེ་ན། གླང་པོ་ཆེ་དམུ་རྒོད་དང་། རྟ་དམུ་རྒོད་དང་། བ་ལང་རྡུང་རྒུས་དང་། ཁྱི་ཟ་བ་དང་། སྦྲུལ་དང་། ངམ་གྲོག་དང་། སྡོང་དུམ་དང་། ཚེར་མ་དང་། འདམ་

རྫབ་དང་། གཡང་ས་དང་། ལྗན་ལྗིན་དང་། མི་གཙང་བའི་ཁུང་བུ་དང་། སྤྱོད་ལམ་དང་། སྤྱོད་པ་དང་། གནས་མལ་སྡིག་པ་ཅན་དག་ཡོངས་སུ་སྤང་ཞིང་ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ལེགས་པར་བསྲུང་བར་གྱིས་ཤིག །ཁྱོད་ཀྱིས་ཡུལ་གྱི་མཚན་མ་གང་དག་ལ་དབང་པོ་རྣམས་གཏད་པར་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 158a

མི་བྱ་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་བརྩལ་བ་མེད་པས། དབང་པོ་རྣམས་ལེགས་པར་བསྡམ་པར་གྱིས་ཤིག །ཁྱོད་ཀྱི་མཚན་མ་གང་དག་ལ་དབང་པོ་རྣམས་གཏད་པར་བྱ་བ་དེ་དག་ལ་ཡང་འདི་ལྟ་སྟེ། ཉོན་མོངས་པ་ཀུན་དུ་མི་རྒྱུ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དྲན་པ་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་གཞག་པར་གྱིས་ཤིག། ཁྱོད་ཀྱིས་

དེ་ལྟར་ལུས་ལེགས་པར་བསྲུངས་པ་དང་། དབང་པོ་རྣམས་ལེགས་པར་བསྡམས་པ་དང་། དྲན་པ་ཤིན་ཏུ་ཉེ་བར་གཞག་པས་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་ཡིད་ཀྱིས་ཟས་ཀྱི་ཚོད་རིག་པར་ཟོ་ཤིག །ཁྱིམ་ན་གནས་པ་དང་། རབ་ཏུ་བྱུང་བ་རྣམས་དང་། ལྷན་ཅིག་རན་པར་སྨྲ་བ་དང་། རིགས་པར་སྨྲ་

བ་དང་། དུས་སུ་སྨྲ་བ་དང་། གནམ་པོར་སྨྲ་བ་དང་། རབ་ཏུ་ཞི་བར་སྨྲ་བར་གྱིས་ཤིག །ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་མ་ཡིན་པའི་གཏམ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་ཡོངས་སུ་སྤང་བར་བྱའོ། །ཁྱོད་ཀྱིས་ཆོས་ཀྱི་གཏམ་ཟེར་བ་ན་ཡང་རྩོད་པའི་གཏམ་མི་བྱ་བའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། སྐྱེས་བུ་གང་ཟག་

རྩོད་པའི་གཏམ་གྱི་ཚོགས་ཀྱི་རྗེས་སུ་སྦྱོར་བ་ལ་བརྩོན་པར་གནས་པ་ནི་སྨྲ་བ་མང་པོ་ལ་སེམས་ཀུན་དུ་གནས་པར་འགྱུར་བ་དང་། སྨྲ་བ་མང་ན་རྒོད་པར་འགྱུར་བ་དང་། རྒོད་ན་ཉེ་བར་མི་ཞི་བར་འགྱུར་བ་དང་ཉེ་བར་མ་ཞི་ན་སེམས་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ཐག་རིང་དུ་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱོད་དེ་ལྟར་རྒྱུ་བ་ན་

དམིགས་པ་མ་བཏང་བས་མྱུར་བ་མྱུར་བར་འདུག་ལ་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་ལ་མཚན་མ་ཇི་ལྟ་བཟུང་བ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་རྒྱུན་དུ་བྱེད་པ་དང་། ལེགས་པར་བྱེད་པས་རྣལ་འབྱོར་དུ་གྱིས་ཤིག །གཙུབ་གཏན་ལས་མེ་འབྱུང་བའི་སྦྱོར་བའི་ཚུལ་གྱིས་རྟག་ཏུ་བྱེད་པ་དང་། གུས་པར་བྱེད་པའི་སྦྱོར་བས་རྒྱུན་

དུ་གྱིས་ཤིག །འདི་ལྟར་སེམས་རབ་ཏུ་གཏད་པར་ཡང་གྱིས་ཤིག །གལ་ཏེ་འཛམ་བུའི་གླིང་ན་འཛམ་བུའི་གླིང་པའི་མི་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཚེ་ཇི་སྲིད་དུ་ཐུབ་པར་གྱུར་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་གཅིག་ཏུ་བསྡུས་ཏེ་ང་བདག་གཅིག་པུའི་ཚེ་ཚད་དུ་གྱུར་ཀྱང་། བདག་གིས་འདི་ལྟ་སྟེ། རྣལ་འབྱོར་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ་

འདི་ཉིད་ཀྱི་འབྲས་བུ་ཆེ་བ་ཉིད་དང་། ཕན་ཡོན་ཆེ་བ་ཉིད་རིག་པས་ན་ཚེ་དཔག་ཏུ་མེད་པས་སྤོང་བ་དང་། རྣལ་འབྱོར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་ལ་རྣལ་འབྱོར་མི་གཏང་བར་བྱ་བ་ན་ཚེ་ཐུང་ཞིང་སྲོག་མྱུར་ན་ཤིན་ཏུ་ཡུན་རིང་དུ་ཟིན་ཀྱང་ལོ་བརྒྱ་ལས་མི་ཐུབ་ཅིང་ཡོངས་སུ་བརྩིས་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 158b

ན་ཡུད་ཙམ་ཅིག་ལས་མེད་པ་འདིས་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཞེས་དེ་ལྟར་སེམས་རབ་ཏུ་གཏད་པར་གྱིས་ཤིག །དེ་ལྟར་ཁྱོད་ཇི་སྐད་རྗེས་སུ་བསྟན་པ་བཞིན་དུ་རྒྱུན་དུ་བྱེད་ཅིང་ལེགས་པར་བྱེད་ན་གང་གི་དོན་དུ་སྤོང་བར་ཁས་བླངས་པའི་དོན་ནི་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ཏེ། དང་པོ་ཁོ་ནར་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་།

སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཆུང་ངུ་ལ་རེག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་འོག་ཏུ་འཇིག་རྟེན་དང་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་རྒྱ་ཆེན་པོ་དག་ཀྱང་ཐོབ་པར་འགྱུར་རོ་ཞེས་འདོམས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་སློབ་དཔོན་རྣལ་འབྱོར་པ་རྣལ་འབྱོར་ཤེས་པ་དེས་སློབ་མ་ལས་

དང་པོ་པ་ལས་ཐོག་མ་པ་མི་སྡུག་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ་དེ་ལས་འདོམས་པ་ན་ཡང་དག་པ་ཁོ་ནར་གཏམས་པ་ཡིན་ལ། དེ་ལྟར་སྒྲུབ་པ་ན་ཡང་ཡང་དག་པར་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །མི་སྡུག་པས་འདུལ་བ་ལ་མི་སྡུག་པས་གདམས་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་བྱམས་པས་འདུལ་བ་ལས་དབུགས་རྔུབ་པ་དང་།

དབུགས་འབྱུང་བ་དྲན་པ་ལ་སོགས་པའི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་གྱིས་འདུལ་བ་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་ཅི་རིགས་སུ་སྦྱར་བར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལས་གཞན་པ་དག་གི་སྒོར་འཇུག་པ་དག་གི་ཁྱད་པར་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྣམ་པར་དབྱེ་བར་བྱ་སྟེ། དེ་ལ་ལས་དང་པོ་པ་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་ལ་བརྩོན་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་

མཛའ་བཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་། ཐ་མལ་པའི་ཕྱོགས་ལ་མཚན་མ་བཟུང་སྟེ། གནས་མལ་ཚུལ་དང་མཐུན་པར་སོང་སྟེ། མཉམ་པར་གཞག་པའི་སའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པས། དང་པོ་ཁོ་ནར་མཛའ་བཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་། དགྲ་

བོའི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་། ཐ་མལ་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་ལ་མོས་པར་བྱས་ཏེ། ཕྱོགས་གསུམ་པོ་དེ་དག་ལ་ཕན་པ་དང་། བདེ་བའི་ལྷག་པའི་བསམ་པ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས། ཀྱེ་མ་སེམས་ཅན་བདེ་བ་འདོད་པ་འདི་དག་འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པའི་བདེ་བ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། དགའ་བ་དང་

བཅས་པའི་བདེ་བ་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པ་དང་། དགའ་བ་མེད་པའི་ཁ་ན་མ་ཐོ་བ་མེད་པས་བདེ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་མཚུངས་པར་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ། །དེའི་འོག་ཏུ་མཛའ་བཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་གཅིག་དང་གཉིས་དང་། གསུམ་དང་། བཞི་དང་། ལྔ་དང་། བཅུ་དང་། ཉི་ཤུ་དང་། སུམ་ཅུ་དང་། བཞི་བཅུ་དང་།

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 159a

ལྔ་བཅུ་ནས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཕྱོགས་དང་། ཕྱོགས་མཚམས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དག་མཛའ་བཤེས་ཀྱིས་འདབ་ཆགས་སུ་གང་སྟེ། གང་དུ་འདབ་ཆགས་སུ་མ་གྱུར་པའི་གོ་སྐབས་སུ་ནི་ཐ་ན་འཁར་བའི་རྩེ་མོ་གཟུགས་པའི་གཏོས་ཙམ་ཡང་མེད་པར་མོས་པར་བྱའོ། །མཛའ་བཤེས་ཀྱི་ཕྱོགས་

ལ་ཇི་ལྟ་བཞིན་དུ་དགྲ་བོའི་ཕྱོགས་དང་། ཐ་མལ་པའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །བྱམས་པའི་སྦྱོར་བ་དེ་ཡང་མི་སྤོང་བར་བྱམས་པ་བསྒོམ་བཞིན་དུ་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་དག་ལ་འཇུག་པ་ཁོ་ནར་ཡང་བྱེད་དེ། ཇི་ལྟར་འཇུག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། འདི་ལྟར་མོས་པར་བྱེད་པ་ན་འཇུག་པར་བྱེད་

དེ། འདི་ལྟ་སྟེ། བདག་ཀྱང་གཞན་དག་གི་མཛའ་བཤེས་སུ་གྲགས་པ་ཡང་ཡིན། དགྲ་བོར་གྲགས་པ་ཡང་ཡིན། ཐ་མལ་པར་གྲགས་པ་ཡིན་ལ། བདག་ཀྱང་བདེ་བར་འདོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་། མི་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མོས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེའི་ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་

བའི་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདི་དག་ཀྱང་བདག་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གཞན་དག་གི་མཛའ་བཤེས་སུ་གྱུར་བ་ཡང་ཡིན། དགྲ་བོར་གྱུར་པ་ཡང་ཡིན། ཐ་མལ་པར་གྱུར་པ་ཡང་ཡིན་ལ། སེམས་ཅན་འདི་དག་ཀྱང་བདེ་བར་འདོད་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་དང་མི་མཐུན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་

མོས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེའི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །སེམས་ཅན་འདི་དག་ཀྱང་བདག་ཇི་ལྟ་བ་དེ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། ཇི་ལྟར་ཁོ་བོ་བདག་ལ་བདེ་བ་ཚོལ་བ་དེ་བཞིན་དུ་སེམས་ཅན་འདི་དག་ཀྱང་བདག་དང་མཉམ་ཞིང་བདག་དང་མཚུངས་པས་ན། བདག་གིས་

སེམས་ཅན་འདི་དག་ལ་ཡང་བདེ་བ་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པར་བྱའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་མོས་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དེའི་ནང་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་བའི་བྱམས་པ་བསྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་བཞི་པོ་དག་ལས་ཆོས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ནི་ཕུང་པོ་འདྲེན་མ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་

འདྲེན་མ་ལ་དམིགས་པའི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་ཡིན་ནོ། །རྣལ་འབྱོར་པས་གཟུགས་ཀྱི་མཚན་མ་ཁ་དོག་དང་དབྱིབས་ཀྱི་མཚན་མ་དང་། རྣམ་པར་རིག་བྱེད་ཀྱི་མཚན་མ་བཟུང་ནས་མཛའ་བཤེས་དང་། དགྲ་བོ་དང་། ཐ་མལ་པའི་ཕྱོགས་ལ་མོས་པར་བྱེད་པས་ན་དེའི་ཕྱིར་དེ་ནི་ལུས་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 159b

པ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་རྣམ་པར་གཞག་གོ། །དེ་ལ་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཡང་དག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་ཡང་འཇུག་སྟེ། ཇི་ལྟར་འཇུག་ཅེ་ན། འདི་ལྟར་མོས་པར་བྱེད་པ་ན་འཇུག་པར་བྱེད་དེ། བདག་གིས་ཕན་པ་དང་བདེ་བ་དང་ལྡན་པའི་ལྷག་པའི་བསམ་པས་སེམས་ཅན་ཚད་

མེད་པའི་བར་དེ་དག་ལ་མོས་པར་བྱས་པ་དེ་བས་ནི། བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལས་བརྩམས་ཏེ་སེམས་ཅན་གང་དག་བདག་གི་མཛའ་བཤེས་སུ་གྱུར་པ་ལས་དགྲ་བོ་དང་། ཐ་མལ་པར་སོང་བ་དང་། དགྲ་བོར་གྱུར་པ་ལས་མཛའ་བཤེས་དང་། ཐ་མལ་པར་སོང་བ་དང་། ཐ་མལ་པར་གྱུར་པ་ལས་མཛའ་

བཤེས་དང་། དགྲ་བོར་སོང་བའི་མཛའ་བཤེས་དང་། དགྲ་བོ་དང་ཐ་མལ་པའི་ཕྱོགས་མངོན་པར་འདས་པའི་སེམས་ཅན་དེ་དག་ཆེས་ཚད་མེད་པ་ཡིན་པས་དེའི་ཕྱིར་ན་རྣམ་གྲངས་དེས་ན། སེམས་ཅན་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་མཉམ་ཞིང་མཚུངས་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་མཛའ་བཤེས་དང་། དགྲ་བོ་དང་།

ཐ་མལ་པ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བར་ཡོངས་སུ་གྲུབ་པ་ནི་འགའ་ཡང་མེད་པས་ན། རྣམ་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཀྱང་ཕྱོགས་གསུམ་པོ་ཐམས་ཅད་ལ་སེམས་མཉམ་པ་ཉིད་དང་། ཕན་པ་དང་། བདེ་བ་ཉེ་བར་བསྒྲུབ་པ་ལ་ཡང་མཉམ་པ་ཉིད་དུ་བྱའོ། །སྔོན་གྱི་མཐའ་ལས་བརྩམས་ནས་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཕྱི་མའི་མཐའ་ལས་

བརྩམས་ནས་ཀྱང་འཁོར་བ་ན་འཁོར་བ་ཡོད་ཀྱི་བར་དུ་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །བདག་གིས་སྔོན་གྱི་མཐའ་ལས་བརྩམས་ཏེ། སེམས་ཅན་གང་དག་ལ་བྱམས་པའི་སེམས་ཀྱིས་རྗེས་སུ་སྙིང་བརྩེ་བར་མ་བྱས་པར་དེ་དག་མངོན་པར་འདས་སུ་ཟིན་གྱིས་ཀྱང་། འོན་ཀྱང་དེ་དག་ལ་བདག་གིས་འདི་ལྟ་

སྟེ། རང་གི་སེམས་ལ་རྟོག་པ་མེད་པ་དང་། གནོད་སེམས་སུ་གྱུར་པ་མེད་པ་ཉེ་བར་བཟུང་སྟེ། ཀྱེ་མ་འདས་པའི་སེམས་ཅན་འདི་དག་ཀྱང་བདེ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་རྗེས་སུ་སྙིང་བརྩེ་བར་བྱའོ། །གང་དག་མ་འོངས་པའི་དུས་ཀྱི་སེམས་ཅན་མ་འདས་པ་དེ་དག་ཀྱང་། བདེ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་དེ་

ལྟར་མོས་པར་བྱེད་པ་ན་འཇུག་པར་བྱེད་དོ། །ད་ལྟར་ཡང་དག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྗེས་སུ་ཞུགས་པའི་བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་དེའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་རྒྱུན་དང་། དགེ་བའི་རྒྱུན་གང་ཡིན་པ་དེའི་གན་ན་མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་བྱམས་པ་ལ་གནས་པ་དེའི་བསོད་ནམས་ཀྱི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བརྒྱའི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 160a

ཆར་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ། །སྟོང་གི་ཆ་དང་གྲངས་དང་ཆ་དང་བགྲང་བ་དང་། དཔེ་དང་། རྒྱུར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོ་སྟེ། ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་རྐྱེན་འདི་པ་ཉིད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་ལས་དང་པོ་པ་ནི་ཐོས་པ་དང་བསམས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་

ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་མཚན་མ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །སེམས་ཅན་འདི་དག་ལ་ནི་མི་ཤེས་པས་ཀུན་དུ་རྨོངས་པ་ཡོད་དེ། དེས་ནི་འདི་དག་མངོན་སུམ་དུ་མི་རྟག་པ་ལ་ནི་རྟག་པར་རྟོག་པར་བྱེད། མངོན་སུམ་དུ་མི་སྡུག་པ་ལ་ནི་སྡུག་པར། སྡུག་བསྔལ་བ་ནི་བདེ་བར། བདག་མེད་པ་ལ་ནི་བདག་དུ་རྟོག་པར་བྱེད་

པས་ན། སེམས་ཅན་འདི་དག་ནི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གིས་བསླད་པ་ཡིན་ཏེ། བསླད་པའི་རྒྱུས་ཚེ་འདི་ལ་ཚོར་བ་རྣམས་དང་། ཚེ་ཕྱི་མ་ལ་ལུས་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་ལ་སྲིད་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་དོ། །སྲེད་པར་གྱུར་པས་སྐྱེ་བའི་རྩ་བའི་ལས་རྣམས་བྱས་པས་ན། དེས་ན་ཕྱི་མ་ལ་ལས་དང་། ཉོན་མོངས་པའི་རྒྱུ་ལས་

བྱུང་བ་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་འབའ་ཞིག་པོ་འདི་མངོན་པར་འགྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་མཚན་མར་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་མཚན་མ་བཟུང་ནས་ཀྱང་། བདག་གི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་འབའ་ཞིག་པོ་འདི་ཡང་དེ་ཁོ་ན་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་ནང་ལ་མོས་པར་བྱེད་དོ། །ལུས་གང་དག་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་

པའི་སྔོན་གྱི་མཐའ་ནས་བརྩམས་པ་དེ་དག་ནི་སྔོན་གྱི་མཐའ་མི་མངོན་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུར་གྱུར་པ་ཡིན་ལ། སེམས་ཅན་འདི་དག་གི་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་ལུས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོས་ཀུན་དུ་ཟིན་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱང་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ནར་མངོན་པར་གྲུབ་པ་དང་།

ཕྱིས་ཀྱང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མོས་པར་བྱེད་དོ། །རྐྱེན་འདི་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་ཡང་དག་པ་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་བྱུང་བ་ཡིན་གྱི་མོས་པ་ལས་བྱུང་བ་ནི་མེད་དོ། །དེ་ལ་ཡང་གང་གི་ཚེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ད་ལྟར་གྱི་ཕུང་པོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་

འབྱུང་བ་དག་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི། ནང་གི་ལུས་དང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་གཞན་དག་གི་ད་ལྟར་གྱི་ཕུང་པོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་དག་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་དང་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 160b

ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་དང་གཞན་དག་གིས་འདས་པ་དང་མ་འོངས་པའི་ཕུང་པོ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པ་འབྱུང་བ་དག་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་དང་། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་བར་དག་ལ་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། ལྷག་མ་ནི་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལ་

ཁམས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་ལས་དང་པོ་པ་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་སའི་ཁམས་འདི་ལྟ་སྟེ། ས་དང་། རི་དང་། རྩྭ་དང་། ནགས་ཚལ་དང་། གསེག་མ་དང་། གྱོ་མོ་དང་། ནོར་བུ་དང་། མུ་ཏིག་དང་། བཻཌཱུ་རྱ་དང་། རིན་པོ་ཆེ་ཤང་ཀ་ཤི་ལ་དང་། བྱི་རུ་ལ་སོགས་པ་ཐམས་ཅད་ལ་སྲ་བའི་མཚན་

མ་བཟུང་ནས། ནང་གི་སྲ་བ་ཉིད་ལ་མོས་པར་བྱེད་དོ། །ཕྱི་རོལ་གྱི་ཆུའི་ཕུང་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཆུ་ཀླུང་དང་། འབབ་ཆུ་དང་། མཚོ་དང་། ལྟེང་ཀ་དང་། ཁྲོན་པ་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་གཤེར་བའི་མཚན་མ་བཟུང་ཞིང་དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་མེ་འདི་ལྟ་སྟེ། མེའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་དང་། དཔྱིད་ཀའི་ཉི་

མའི་འོད་ཟེར་གྱིས་གདུངས་པ་དང་། སེམས་ཅན་རིམས་ཀྱིས་བཏབ་པ་དང་། ཁྱིམ་མེ་ཆེན་པོས་ཚིག་པ་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གི་ཕུང་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། ཤར་དང་ལྷོ་དང་ནུབ་དང་། བྱང་གི་རླུང་ལ་སོགས་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་བར་དག་དང་། དེ་

བཞིན་དུ་གང་དག་ཡུལ་གྱིས་མ་ཁྱབ་པ་དང་། གཟུགས་ཀྱི་རྣམ་པས་ཁྱབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང་། བུ་གུ་དང་བཅས་པ་དང་། སྦུབས་ཡོད་པ་དང་། གོ་སྐབས་ཡོད་པའི་ནམ་མཁའི་ཁམས་དེ་དག་ལས་མཚན་མ་བཟུང་ནས། ནང་གི་ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། རླུང་གི་ཁམས་དང་།

ནམ་མཁའི་ཁམས་ལ་མོས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཐོས་པ་དང་བསམས་པའི་དབང་གིས་བྱུང་བའི་ཡོངས་སུ་རྟོག་པས་འདི་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་མ་འཛིན་པར་ཡང་བྱེད་དོ། །གལ་ཏེ་ནང་གི་སྐྱེ་མཆེད་མིག་ཡོངས་སུ་མ་ཉམས་ཤིང་གཟུགས་སྣང་བར་གྱུར་དུ་ཟིན་ཀྱང་། དེ་དང་

འབྱུང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཉེ་བར་གནས་པར་མ་གྱུར་ན། དེ་དང་འབྱུང་བའི་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་གྱི། དེ་ལས་བཟློག་ན་འབྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །ཡིད་དང་ཆོས་རྣམས་དང་། ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བར་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་མཚན་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 161a

མ་འཛིན་པར་བྱེད་དོ། །དེས་དེ་ལྟར་མཚན་མ་བཟུང་ནས་ཀྱང་འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་ལས་གྱུར་པའི་ལུས་འདི་ལ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་དག་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ས་བོན་དང་། ཁམས་དང་། རིགས་དང་། རང་བཞིན་ཡོད་དོ་ཞེས་མོས་པར་བྱེད་དོ། །འབྱུང་བ་ཆེན་པོ་བཞི་པོ་དེ་དག་ཀྱང་དང་པོ་ཁོ་ནར་

ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་དག་ལ་རགས་པར་ཡོད་དོ་ཞེས་མོས་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཆ་ཤས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་མོས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་བཞིན་དུ་ཉི་ཟེར་གྱི་ནང་ན་ཡོད་པའི་རྡུལ་དང་མཉམ་པའི་བར་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཁད་ཀྱིས་ཁད་ཀྱིས་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་བར་དུ་མོས་པར་བྱེད་

དོ། །དེ་ཡན་ལག་དང་། ཆ་ཤས་རེ་རེ་ལ་ཡང་རྡུལ་ཕྲ་རབ་ཀྱི་ཚོགས་ཚད་མེད་པ་དག་ཡོད་པར་མོས་པར་བྱེད་ན། ལུས་ཐམས་ཅད་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་ཏེ། དེ་ནི་རེ་ཞིག་ཁམས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་ཁམས་གཟུགས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་མཐའ་ཡིན་ནོ། །ནམ་མཁའི་

ཁམས་ལ་ནི་དང་པོ་ཁོ་ནར་མིག་སྦུབས་ཡོད་པ་དང་། རྣ་བ་དང་། སྣ་དང་། མིད་པ་སྦུབས་ཡོད་པ་དང་། གང་གིས་མིད་པར་བྱེད་པ་དང་། གང་དུ་མིད་པར་བྱེད་པ་དང་། གང་གིས་དེའི་མིད་པ་སྨད་ཀྱི་ཆར་འཛག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི། ནམ་མཁའི་ཁམས་རགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མོས་པར་བྱེད་དོ། །དེའི་འོག་

ཏུ་ཁད་ཀྱིས་ཁད་ཀྱིས་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ་སྦུབས་དང་ལྡན་པར་མོས་པར་བྱེད་དོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ལ་ནི་ཁད་ཀྱིས་ཁད་ཀྱིས་གནས་པ་དང་། དམིགས་པ་དང་། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དུས་དང་། རྣམ་པའི་བར་དུ་དབྱེ་བ་ཚད་མེད་པ་ཡོད་པར་མོས་པར་བྱེད་དོ། །རྣམ་

པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཁོ་ན་ལ་མོས་པར་བྱེད་པ་ན། གནས་དང་དམིགས་པ་ལ་མོས་པས་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་དེ་ཉིད་ཀྱི་རྒྱུར་བྱས་པའི་གཟུགས་རྣམ་པ་བཅུ་པོ་དག་ལ་ཡང་མོས་པར་བྱེད་དེ། དེ་དག་ཀྱང་ཇི་ལྟར་གྱུར་པ་དེ་ལྟ་བུ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །དེ་གལ་ཏེ་བདག་ཉིད་ཀྱི་ནང་གི་ཁམས་

ལ་མོས་པར་བྱེད་པས་ན། དེ་ནང་གི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་མ་ཡིན་པ་གཞན་དག་གི་ཁམས་ལ་མོས་པར་བྱེད་ན་ནི་ཕྱི་རོལ་གྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་སེམས་ཅན་དུ་བགྲང་བ་གཞན་དག་གི་ཁམས་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 161b

ལ་མོས་པར་བྱེད་ན་ནི། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་དྲན་པ་ཉེ་བར་གཞག་པ་རྣམས་ལ་སྤྱོད་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་འདི་འཆི་བ་དང་། སྔ་མ་བཞིན་དུ་རྣམ་པར་རྣགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་གྱུར་པའི་བར་དུ་མོས་པར་བྱེད་དེ། རྣམ་པར་རྣགས་པ་ཡང་རྣག་རབ་ཏུ་འཛག་པར་

མོས་པར་བྱེད་ཅིང་། དེ་ཁད་ཀྱིས་ཁད་ཀྱིས་རྣག་གི་རྒྱུན་དེས་རྒྱ་མཚོའི་མཐར་ཐུག་པའི་བར་གྱི་ས་གཞི་ཆེན་པོ་རྣག་གིས་ཡོངས་སུ་གང་བར་མངོན་པར་སྤེལ་ཞིང་མོས་པར་ཡང་བྱེད་དོ། །ལུས་དེ་རྣམ་པ་མཐའ་ཡས་པར་མོས་པར་བྱས་ནས་མེའི་ཕུང་པོ་ཆེན་པོ་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པའི་མེས་ཚིག་པར་ཡང་མོས་

པར་བྱེད་ཅིང་། མེ་ཞི་ནས་ཀྱང་རུས་པའི་ལྷག་རོལ་དང་། ཐལ་བའི་ལྷག་རོལ་ཙམ་ཞིག་ལུས་ལ་མོས་པ་མཐའ་ཡས་མུ་མེད་པས་མོས་པར་བྱེད་དོ། །རུས་པ་དེ་དག་ཀྱང་རླུང་གི་ཕུང་པོ་ཚད་མེད་པས་ཕྱེ་མར་ལྷགས་ཏེ། ཕྱོགས་ཕྱོགས་སུ་གཏོར་ཞིང་ཁྱེར་བར་ཡང་མོས་པར་བྱེད་དོ། །ཁྱེར་

ནས་ཀྱང་རུས་པ་དེ་དག་དང་། ཐལ་བ་དེ་དག་དང་། རླུང་དེ་དག་མི་སྣང་བར་ལྷག་མ་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཙམ་ཞིག་ལུས་པར་སྣང་བར་མོས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་ན་རེ་ཞིག་ནང་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་མི་སྡུག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་པའི་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཁམས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་ལ་འཇུག་པའི་ཕྱིར་

ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་མོས་པར་བྱེད་པ་ན་ཡང་དག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཀྱང་འདི་ལྟར་ནང་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པར་བྱེད་དེ། བདག་གི་ཆུའི་ཁམས་དང་། མེའི་ཁམས་དང་། སའི་ཁམས་དང་། རླུང་གི་ཁམས་

དང་། ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱི་བར་ཚད་མེད་པ་དེ་དག་ལ་མོས་པར་བྱས་པ་དེ་བས་ནི། བདག་འཁོར་བ་ན་འཁོར་བའི་ཚེ། མ་ཤི་བ་དང་། ཕ་ཤི་བ་དག་དང་། ཕུ་ནུ་དང་། བུ་སྲིང་དང་། ཉེ་དུ་ཤི་བ་དག་དང་། ལོངས་སྤྱོད་ཟད་པ་དང་། ནོར་ཟད་པ་དག་ན་མཆི་མ་རབ་ཏུ་ཟགས་ཤིང་མཆི་མ་རྒྱུད་བླགས་

པ་དང་། མའི་ནུ་ཞོ་འཐུངས་པ་དང་། རྐུན་པོ་དང་། ལམ་འགོག་པ་དང་། ཁྱིམ་འབུགས་པ་དང་། མདུད་པ་འགྲོལ་བ་དག་འབྱུང་བས་དེ་ལག་པ་བཅད་པ་དང་། རྐང་པ་བཅད་པ་དང་། མགོ་བཅད་པ་དང་། སྣ་བཅད་པ་དང་། ཡན་ལག་དང་། ཉིང་ལག་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དཔག་ཏུ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 162a

མེད་པ་དག་བཅད་པ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་གྱུར་པ་དེས་ན། ཁྲག་དཔག་ཏུ་མེད་པ་དག་བྱུང་ཞིང་རབ་ཏུ་ཟགས་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ཆེས་དཔག་ཏུ་མེད་དེ། མཆི་མ་དང་། འོ་མ་དང་། ཁྲག་གིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པའི་ཆུའི་ཁམས་ཀྱི་ཆུའི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེའི་གན་ན།

རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་བཞི་ཆུས་ཡོངས་སུ་གང་བས་ནི་བརྒྱའི་ཆར་ཡང་ཉེ་བར་མི་འགྲོའོ་ཞེས་བྱ་བ་ནས་རྒྱས་པར་སྔ་མ་བཞིན་ནོ། །སྲིད་པ་དང་འགྲོ་བ་དེ་དང་དེ་དག་ཏུ་འཆི་འཕོ་བ་དང་། སྐྱེ་བ་དག་ན་ལུས་རྣམས་མེས་བསྲེགས་པར་གྱུར་པའི་མེའི་ཕུང་པོ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་ཆེས་ཚད་མེད་དེ། དེ་ལ་ནི་དཔེ་ཡང་ཚད་མེད་དོ། །

སའི་ཁམས་ཀྱི་རུས་པ་ཞིགས་པར་གྱུར་པ་དག་ཀྱང་ཆེས་ཚད་མེད་དོ། །གང་གི་ལུས་དེ་དག་རབ་ཏུ་གཡོ་བར་བྱེད་པའི་རླུང་གི་ཁམས་དེ་ཡང་ཆེས་ཚད་མེད་དོ། །ལུས་དེ་དག་གི་མིག་ལ་སོགས་པ་སྦུབས་ཡོད་པའི་ནམ་མཁའི་ཁམས་ཀྱང་ཆེས་ཚད་མེད་དོ། །ད་ལྟར་གྱི་ཐ་མའི་ལུས་འདི་ལ་ཐུག་

པའི་བར་གྱི་ལུས་སར་པ་སར་པ་དག་ཡང་དང་ཡང་དུ་ལེན་པར་བྱེད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་དེ་ཡང་ཆེས་ཚད་མེད་དེ། དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་ལ་གནས་པའི་འགྲོ་བ་དེ་ཡང་ཕྱི་མའི་མཐར་ནི་མ་ངེས་ཏེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཁམས་ཀྱི་བར་འདི་ནི་ཚད་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་

མོས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བ་དྲན་པའི་རྣལ་འབྱོར་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་ལས་དང་པོ་པ་ནི། གནས་ཁང་གཡས་གཡོན་གྱི་སྒོའི་རྣམ་པ་ལས་སམ། ལྕགས་མགར་གྱི་སྦུད་པ་དག་ལས་སམ། གསེར་མགར་གྱི་ཤིང་སྦུད་ལས་སམ།

ཕྱི་རོལ་གྱི་རླུང་གི་ཕུང་པོ་དག་ལས་རླུང་ཕྱིར་འབྱུང་བ་དང་། ནང་དུ་འཇུག་པ་དང་། འོང་བ་དང་། འགྲོ་བའི་མཚན་མ་བཟུང་ནས་ནང་གི་དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བའི་དམིགས་པ་དྲན་པས། དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བ་ལ་མོས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་དང་

པོ་ཁོ་ནར་ཁ་དང་སྣའི་ཕྱོགས་སུ་སྦུབས་རགས་པ་ནས། འགྲོ་བ་དང་ལྡོག་པའི་རླུང་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་ཞིང་ཆུང་བ་ལ་མོས་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ནས་ཁད་ཀྱིས་ཁད་ཀྱིས་རླུང་དེ་ཆེས་ཆེ་བ་དང་། ཆེས་མང་བར་མོས་པར་བྱེད་ཅིང་སྤུའི་ཁུང་བུ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བར་དུ་ཞུགས་པར་མོས་པར་བྱེད་དེ། འདི་ལྟར་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 162b

ལུས་ཐམས་ཅད་རླུང་གི་ཕུང་པོ་དང་འབྲེལ་པ་དང་། རླུང་གི་ཕུང་པོས་ཡོངས་སུ་བསྐོར་བ་དང་། རླུང་གི་ཕུང་པོས་ཉེ་བར་དཀྲིས་པ་དང་། རླུང་གི་ཕུང་པོ་ཚད་མེད་པའི་ནང་ན་འདུག་ཅིང་འདི་ལྟ་སྟེ། དཔེར་ན། ཤིང་བལ་གྱི་འདའ་བ་དང་། རས་བལ་གྱི་འདའ་བ་ལྟར་ཡང་བ་ཉིད་དུ་མོས་

པར་ཡང་བྱེད་དོ། །དེ་གང་གི་ཚེ་དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བའི་རྒྱུན་འཇུག་པ་མ་ཉམས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི། ནང་གི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་གཞན་དག་གི་ཤི་བའི་ལུས་རྣམ་པར་བསྔོས་པ་ལ་སོགས་པའི་གནས་སྐབས་སུ་གྱུར་

ཅིང་དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བའི་རྒྱུན་འཇུག་པ་མ་ཉམས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི། ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གང་གི་ཚེ་བདག་ཉིད་འཆི་བའམ། ཤི་བར་མོས་པར་བྱེད་ཅིང་དབུགས་རྔུབ་པ་དང་། དབུགས་འབྱུང་བའི་རྒྱུན་འཇུག་པ་དང་

བྲལ་བར་མོས་པར་བྱེད་པ་དེའི་ཚེ་ན་ནི། ནང་དང་ཕྱི་རོལ་གྱི་ལུས་ལ་ལུས་ཀྱི་རྗེས་སུ་ལྟ་ཞིང་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་ལྡན་པ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཀྱིས་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་མོས་པར་བྱེད་དེ། ལྷག་མ་གཞན་ཐམས་ཅད་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་

བྱའོ། །དེ་ལྟར་ལས་དང་པོ་པ་ཡང་དག་པར་གཏམས་པ་དེ་ཡང་དག་པ་ཉིད་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་ན། བརྟུན་པ་དང་། ཤེས་བཞིན་དང་། དྲན་པ་དང་ལྡན་ཞིང་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ཏེ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་རེ་ཞིག་སྦྱོར་བ་དེ་ལ་རྒྱུན་དུ་བྱེད་པ་དང་།

ལེགས་པར་བྱེད་ཅིང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པ་བྲེ་མོ་གཏམ་ལ་སོགས་པས་སྤོང་བར་མི་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་བརྟུན་པ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པའི་སྦྱོར་བ་དེ་ལ་རྣམ་པར་གཡེང་བ་དང་། རྣམ་པར་གཡེང་བ་མེད་པ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ལ་སེམས་གཏོད་པ་གང་

ཡིན་པ་དེ་ནི། དེའི་ཤེས་བཞིན་དང་དྲན་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ། །ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་དང་། དང་བར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་ལེགས་པར་རབ་ཏུ་གཟུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དེའི་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་། ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་བརྟུན་པ་དང་འཇིག་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 163a

རྟེན་ལ་བརྣབ་སེམས་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་རྣམ་པར་བསལ་བའི་བར་ལ་གནས་པ་དེའི་དང་པོ་ཁོ་ནར་ཡང་དག་པའི་སྦྱོར་བ་ལ་བརྩོན་པའི་(ཆེ་‚ཚེ་)སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་དང་ལུས་ལས་སུ་རུང་བ་འབྱུང་བ་ནི་ཕྲ་བ་སྟེ། བརྟག་པར་དཀའ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་

ཞི་གནས་དང་ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ན་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་དང་ལུས་ལས་སུ་རུང་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ལུས་དང་སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། སེམས་དང་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དེ་ཉིད་མངོན་པར་འཕེལ་བ་ན།

འདི་ལྟ་སྟེ། རྒྱུ་གཅིག་ནས་གཅིག་ཏུ་བརྒྱུད་དེ་ལེན་པའི་ཚུལ་གྱིས་རགས་ཤིང་བརྟག་པར་སླ་བའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། སེམས་དང་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་འདྲེན་པར་བྱེད་དེ། ཇི་ཙམ་ན་དེའི་རགས་ཤིང་བརྟག་པར་སླ་བའི་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དང་། སེམས་དང་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་

པ་ཡང་རིང་པོར་མི་ཐོགས་པར་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་སྔ་ལྟས་སུ་དེའི་སྲ་བ་ལྕི་བར་སྣང་བ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ཡང་གནོད་པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་སྤོང་བ་ལ་དགའ་བའི་བར་ཆད་བྱེད་པ་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པ་སེམས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་གང་ཡིན་པ་དེ་སྤོང་

བར་འགྱུར་ཞིང་དེའི་གཉེན་པོ་སེམས་ལས་སུ་རུང་བ་དང་། སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཡང་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེ་སྐྱེས་པས་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་སྐྱེ་བ་དང་མཐུན་པ། འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རླུང་དག་ལུས་ལ་རྒྱུ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཀྱང་རྒྱུ་བའི་རྒྱུས་ན་སྤོང་བ་ལ་དགའ་བའི་བར་ཆད་བྱེད་པའི་

ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་སུ་གྱུར་པ་ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་འབྲལ་བར་འགྱུར་ཞིང་། དེའི་གཉེན་པོ་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པས་ལུས་ཐམས་ཅད་རྒྱས་ཏེ་གང་བ་བཞིན་དུ་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དང་པོར་དེ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ན་སེམས་དགའ་བ་དང་། སེམས་ཤིན་ཏུ་ཉམས་བདེ་བ་

དང་། སེམས་མཆོག་ཏུ་དགའ་བ་དང་ལྡན་པ་ལ་དམིགས་པ་དང་། མངོན་པར་དགའ་བ་དང་བཅས་པ་ཡང་སྣང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་འོག་ཏུ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པའི་ཤུགས་དང་པོ་སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཁད་ཀྱིས་ཁད་ཀྱིས་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བར་འགྱུར་ཞིང་། ལུས་ལ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་གྲིབ་མ་ལྟ་བུ་དང་ལྡན་པར་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 163b

འགྱུར་རོ། །སེམས་དགའ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་སྤོང་བར་འགྱུར་ཞིང་། སེམས་ཞི་གནས་ཀྱིས་ཉེ་བར་བརྟན་ཞིང་རབ་ཏུ་ཞི་བའི་རྣམ་པས་དམིགས་པ་ལ་འཇུག་པར་འགྱུར་རོ། །དེའི་འོག་ཏུ་རྣལ་འབྱོར་པ་ལས་དང་པོ་པ་དེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ཏེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་

བྱ་བའི་གྲངས་སུ་འགྲོའོ། །དེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེས་དང་པོར་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པ་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཆུང་ངུ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེས་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལས་དང་པོ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་དེའི་རྟགས་ནི་འདི་དག་ཡིན་ཏེ། དེས་གཟུགས་ན་སྤྱོད་པའི་སེམས་

ཆུང་ངུ་ཐོབ་པ་དང་། ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་། སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཆུང་ངུ་ཐོབ་པ་དང་། ཉོན་མོངས་པ་རྣམ་པར་སྦྱོང་བའི་དམིགས་པ་ལ་སྦྱོར་བའི་སྐལ་པ་ཡོད་ཅིང་ནུས་པ་དང་། དེའི་སེམས་ཀྱི་རྒྱུད་འཇམ་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཞི་གནས་ཀྱིས་ཉེ་བར་དཀྲིས་པ་དང་། དེས་སྤྱད་པ་རྣམ་

པར་སྦྱོང་བ་ཡང་སྤྱད་ཟིན་པ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཆགས་པར་འགྱུར་བའི་ཡུལ་ལ་སྤྱོད་པར་གྱུར་ཀྱང་། འདོད་ཆགས་ཀྱི་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་དྲག་པོ་སྐྱེ་བར་མི་འགྱུར་ཞིང་། གཉེན་པོ་ཅུང་ཟད་ཙམ་དང་ངན་ངོན་ཙམ་ལ་བརྟེན་ཅིང་ཅུང་ཟད་བརྩལ་བ་ཙམ་གྱིས་སེལ་ནུས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཞེ་སྡང་

བར་འགྱུར་བ་དང་། གཏི་མུག་པར་འགྱུར་བ་དང་། ཁེངས་པར་འགྱུར་བ་དང་། མཐུན་པ་དང་། རྣམ་པར་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་དང་། མཐུན་པའི་ཡུལ་རྣམས་ལ་ཡང་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ནང་དུ་ཡང་དག་འཇོག་ལ་འདུག་སྟེ། སེམས་གཏོད་པར་བྱེད་པ་ན། མྱུར་བ་མྱུར་བར་

སེམས་དང་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པར་འགྱུར་བ་དང་། ལུས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དག་གིས་ཤིན་ཏུ་གནོད་པར་མི་འགྱུར་བ་དང་། སྒྲིབ་པ་རྣམས་ཤས་ཆེར་ཀུན་དུ་མི་རྒྱུ་བ་དང་། འདོད་པ་དང་དགའ་བ་དང་། ཡོངས་སུ་གདུང་བ་དང་ལྡན་པའི་འདུ་ཤེས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཤས་ཆེར་ཀུན་དུ་མི་འབྱུང་

བ་དང་། ལངས་ཏེ་རྒྱུ་བ་ན་ཡང་ལུས་དང་སེམས་ལ་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་ཁ་ཅིག་དང་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེ་ལྟ་བུ་དང་མཐུན་པ་དག་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་རྟགས་དང་། མཚན་མ་ཡོངས་སུ་བྱང་བ་དག་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །བསྡུས་པའི་སྡོམ་ནི། འགྲོ་བ་དང་ནི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 164a

གསོལ་བ་དང་། །གཟེངས་བསྟོད་དྲི་དང་བརྟག་པ་དང་། །བསྲུང་ཞིང་བསགས་དང་རབ་དབེན་དང་། །རྩེ་གཅིག་སྒྲིབ་པ་རྣམ་སྦྱོང་དང་། །ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བསྒོམ་པ་ལ། །ངེས་པར་སྦྱར་བར་བྱ་བ་ཡིན། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ཉན་ཐོས་ཀྱི་སར་གཏོགས་པ་ལས།

རྣལ་འབྱོར་གྱི་གནས་གསུམ་པ་རྫོགས་སོ།། །།ཉན་ཐོས་ཀྱི་ས་བམ་པོ་བཅུ་བདུན་པ། དེ་ལྟར་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཐོབ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་སྤོང་བའི་དགེ་བ་ཆུང་ངུ་ལ་ཞུགས་པ་དེའི་གྲོང་དུ་བགྲོད་པར་བྱ་བ་ནི་གཞན་མེད་དེ་གཉིས་པོ་ཁོ་ནར་ཟད་དོ། །གཉིས་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ།

འཇིག་རྟེན་པའི་དང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་འོ། །དེ་ལ་ལས་དང་པོ་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པ་དེ་ནི། བདག་འཇིག་རྟེན་པའམ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་བགྲོད་པས་འགྲོ་བར་བྱའོ་སྙམ་ནས། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ཉིད་ལ་ལན་མང་དུ་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་

ལན་མང་དུ་བྱེད་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་ཉིན་མཚན་དེ་དང་དེ་དག་འདས་པས་དེའི་ལུས་ཤིན་ཏུ་སྦྱངས་པ་དང་སེམས་རྩེ་གཅིག་པ་ཉིད་དེ་འཕེལ་ཞིང་རྒྱས་པ་དང་། ཡངས་པར་འགྱུར་རོ། གང་གི་ཚེ་དེའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དམ་ཞིང་བརྟན་ལ་སྲ་བ་དང་། དམིགས་པ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ་མོས་པ་འཇུག་པར་འགྱུར་

བ་དང་། ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་གི་ཕྱོགས་ཀྱི་མཚན་མ་རྣམས་ཀྱང་ཡོངས་སུ་ཟིན་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ན་དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་མམ། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གང་གིས་འགྲོ་བར་འདོད་པ་དེ་ལ་སྦྱོར་བ་བརྩོན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་གང་དག་ཚེ་འདི་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ཁོ་ནས་འགྲོ་བར་འགྱུར་

ཞིང་། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ལམ་གྱིས་མ་ཡིན་པའི་གང་ཟག་དུ་ཡོད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། བཞི་སྟེ། འདི་ལྟ་སྟེ། འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་པ་ཐམས་ཅད་དང་། ཆོས་འདི་པ་ཡིན་ཡང་སྔོན་ཞི་གནས་སྤྱོད་སྤྱོད་པ་དབང་པོ་རྟུལ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་རྣོ་ཡང་དགེ་བའི་རྩ་བ་ཡོངས་སུ་མ་སྨིན་པ་དང་། བྱང་ཆུབ་སེམས་

དཔའ་ཕྱི་མ་ལ་བྱང་ཆུབ་ཐོབ་པར་འདོད་ཅིང་ཚེ་འདི་ལ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། གང་ཟག་དེ་བཞི་ནི་ཚེ་འདི་ཉིད་ལ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་འགྲོ་བར་འགྱུར་བ་ཡིན་ནོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་འགྲོ་བ་དེ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། འཆིང་བ་མཐའ་དག་ཡོད་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་དང་། འཆིང་བ་མ་ཚང་བའི་སློབ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 164b

མ་རྣམས་སོ། །དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། འདོད་པ་རྣམས་ལ་རགས་པར་ལྟ་ཞིང་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། སྐྱེ་བ་དང་བཅས་པའི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ཞི་བར་ལྟ་བར་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འགྲོ་བ་གང་ཡིན་པ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་གྱི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་

བར་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ་འདུ་ཤེས་མེད་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་མངོན་པར་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་རྣམས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་པ་

བདུན་གྱིས་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་རྗེས་སུ་འཐོབ་པོ། །བདུན་པོ་དེ་དག་ཀྱང་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པ་དང་། མོས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། རབ་ཏུ་དབེན་པ་དང་། དགའ་བ་སྡུད་པ་དང་། སྤྱོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། སྦྱོར་བའི་མཐར་ཐུག་པ་དང་། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་

པའི་འབྲས་བུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རིག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་གིས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རིག་པར་བྱེད་ཅིང་། བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རིག་པར་བྱེད་པའོ། །ཇི་ལྟར་ན་འདོད་

པ་རྣམས་ལ་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རིག་པར་བྱེད་ཅེ་ན། སྨྲས་པ། འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་གཞི་དྲུག་པོ་དོན་དང་། དངོས་པོ་དང་། མཚན་ཉིད་དང་། ཕྱོགས་དང་། དུས་དང་། རིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ན་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རིག་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལ་རེ་ཞིག་རགས་པའི་

དོན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ནི། འདི་ལྟར་འདོད་པ་འདི་དག་ནི་ཉེས་དམིགས་དང་བཅས་པའོ། །གནོད་པ་མང་བའོ། །ཡམས་ཀྱི་ནད་ལྟ་བུ་མང་བའོ། །འགོ་བའི་ནད་ལྟ་བུ་མང་བའོ་ཞེས། རགས་པའི་དོན་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་སྟེ། འདོད་པ་དེ་དག་ལ་ཉེས་དམིགས་མང་པོ་དང་། འགོ་བའི་

ནད་ལྟ་བུ་མང་པོའི་བར་དག་ཡོད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་རགས་པའི་དོན་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ནི་ནང་གི་འདོད་པ་དག་ལ་འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ཡོད་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་འདོད་པ་དག་ལ་ཡང་འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ཡོད་དོ་ཞེས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པའོ། །དེ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 165a

བ་ནི་འདི་དག་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་འདོད་པའོ། །འདི་དག་ནི་དངོས་པོའི་འདོད་པའོ། །དེ་དག་ཀྱང་བདེ་བའི་གནས་དང་མཐུན་པ་དག་དང་། སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་དང་མཐུན་པ་དག་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་གནས་དང་མཐུན་པ་དག་

སྟེ། དེ་ལ་བདེ་བའི་གནས་དང་མཐུན་པ་དག་ནི་འདོད་པའི་འདོད་ཆགས་ཀྱི་གནས་དང་། འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་དང་། སེམས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་གནས་དག་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་གྱི་གནས་དང་མཐུན་པ་དག་ནི། ཞེ་སྡང་གི་གནས་དང་། ཁྲོ་བ་དང་ཁོན་དུ་འཛིན་པའི་གནས་དག་ཡིན་ནོ། །སྡུག་

བསྔལ་ཡང་མ་ཡིན། བདེ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་གནས་དང་མཐུན་པ་དག་ནི། འཆབ་པ་དང་། འཚིག་པ་དང་། སྒྱུ་དང་། གཡོ་དང་། ངོ་ཚ་མེད་པ་དང་། ཁྲེལ་མེད་པའི་གནས་དང་། ལྟ་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་གི་གནས་དག་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་ན་འདོད་པ་འདི་དག་ནི་རབ་ཏུ་གནོད་པའི་ཚོར་བ་དང་ལྡན་

པ་དང་། རབ་ཏུ་གནོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །དེ་ལ་ཇི་ལྟར་ན་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། འདོད་པ་འདི་དག་ཐམས་ཅད་ནི་སྐྱེ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་། རྒ་བའི་སྡུག་བསྔལ་དང་།

འདོད་པས་ཕོངས་བའི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བར་དང་། མཉམ་ཞིང་མཚུངས་པར་རྗེས་སུ་འབྲེལ་ཞིང་གནས་པ་ཡིན་ཏེ། གང་དག་འདོད་པ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པའི། འདོད་པའི་འབྱོར་པ་ཆེན་པོ་དང་ལྡན་པ་དེ་དག་ཀྱང་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཉིད་ལས་རྣམ་པར་མ་གྲོལ་བས་དེ་དག་གི་འབྱོར་བ་དེ་ཡང་

བརྙན་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་འདོད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་ཕྱོགས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། འདོད་པ་འདི་དག་ནི་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཁོ་ནར་གཏོགས་པ་ཏེ། རུས་པའི་ཀེང་རུས་ལྟ་བུ་དང་། ཤའི་ཁམ་ཚད་ལྟ་བུ་དང་། རྩྭའི་སྒྲོན་མ་ལྟ་བུ་དང་། མེ་མདག་གི་

དོང་ལྟ་བུ་དང་། སྦྲུལ་གདུག་པ་ལྟ་བུ་དང་། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་དང་། བརྙན་པོའི་རྒྱན་ལྟ་བུ་དང་། ཤིང་ཀིམ་པ་ཀའི་འབྲས་བུ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཅན་རྣམས་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་པ་ན་ཡང་འདོད་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་ལས་བྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་དུ་མ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་བ་དང་།

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 165b

ཀུན་དུ་བསྲུང་བ་ལས་བྱུང་བ་དང་། མཛའ་བ་ཡོངས་སུ་ཉམས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། ངོམས་ནི་ཤེས་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། རང་དབང་མེད་པ་ལས་བྱུང་བ་དང་། ཉེས་པར་སྤྱད་པ་ལས་བྱུང་བའི་སྡུག་བསྔལ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་

བྱའོ། །བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང་དེ་ལྟར་འདོད་པ་ལ་བརྟེན་པའི་ཉེས་དམིགས་ལྔ་གསུངས་ཏེ། འདོད་པ་རྣམས་ནི་མནོག་ཆུང་ལ་སྡུག་བསྔལ་མང་ཞིང་ཉེས་དམིགས་མང་བ་དང་། འདོད་པ་རྣམས་ལ་བརྟེན་པ་ན་ངོམས་མི་མྱོང་། ཆོག་མི་ཤེས་ཤིང་སྙིང་ཚིམ་པའི་མཐའ་མེད་པ་དང་། དམ་

པ་རྣམས་དང་། ཡང་དག་པར་སོང་བ་རྣམས་དང་། སྐྱེས་བུ་དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་འདོད་པ་རྣམས་རྣམ་གྲངས་དུ་མས་སྨད་པ་དང་། འདོད་པ་རྣམས་ལ་བརྟེན་པ་ན་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བ་རྣམས་ཉེ་བར་སྩོགས་པར་འགྱུར་བ་དང་། དེས་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་མི་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་ལྟ་

བས་ན་འདོད་པ་དེ་དག་ནི་མི་ངོམས་པར་བྱེད་པ་དང་། མང་པོ་དང་ཐུན་མོང་ཡིན་པ་དང་། ཆོས་མ་ཡིན་པ་དང་། སྤྱོད་པ་ངན་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་བ་དང་། འདོད་པ་དང་། སྲེད་པ་འཕེལ་བར་བྱེད་པ་དང་། དམ་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྤང་བའི་འོས་སུ་གྱུར་པ་དང་། མྱུར་དུ་འཇིག་པར་གྱུར་པ་དང་།

རྐྱེན་ལ་བརྟེན་པ་དང་། བག་མེད་པའི་ས་ཡིན་ཏེ། མི་རྟག་པ་དང་། གསོག་དང་། གསོབ་དང་། བརྫུན་པ་དང་། སླུ་བའི་ཆོས་ཅན་དང་། སྒྱུ་མ་ལྟ་བུ་དང་། བྱིས་པ་འདྲིད་པ་ཡིན་པས་ཚེ་འདིའི་འདོད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། ཚེ་ཕྱི་མའི་འདོད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དང་། ལྷའི་འདོད་པ་

གང་དག་ཡིན་པ་དང་། མིའི་འདོད་པ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་ནི་བདུད་ཀྱི་སྤྱོད་ཡུལ་ལོ། །དེ་དག་ནི་བདུད་ཀྱི་གཟན་མ་སྟེ། དེ་དག་ལ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། བརྣབ་སེམས་དང་། གནོད་སེམས་དང་། ཉེས་རྩོམ་དང་། སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ལས་རྣམས་རྣམ་པ་དུ་མ་དག་འབྱུང་ཞིང་འཕགས་པ་ཉན་ཐོས་

གང་དག་འདི་ལ་སློབ་པ་དེ་དག་གི་བར་ཆད་བྱེད་པ་ཡིན་ཏེ། འདོད་པ་འདི་དག་ནི་ཤས་ཆེར་དེ་ལྟར་རྣམ་གྲངས་དུ་མར་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཁོ་ནར་གཏོགས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་ཕྱོགས་སུ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་དུས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། འདོད་པ་དེ་དག་ནི་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 166a

འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་རྣམས་སུ་ཡང་རྟག་པ་རྟག་པའི་དུས་དང་ཐེར་ཟུག་ཐེར་ཟུག་གི་དུས་སུ་དེ་ལྟར་གནོད་པ་མང་བ་དང་། འགོ་བའི་ནད་ལྟ་བུའི་བར་མང་བ་དང་། ཉེས་དམིགས་མང་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་དུས་ཡོངས་སུ་ཚོལ་

བར་བྱེད་དོ། །ཇི་ལྟར་ན་རིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་ཅེ་ན། འདོད་པ་རྣམས་ནི་བརྩལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ཡོངས་སུ་བརྩལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ངལ་བ་ཆེན་པོ་དང་། ལས་དང་བཟོའི་གནས་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་དག་གིས་སྡུད་པར་བྱེད། སྒྲུབ་པར་བྱེད་ཅིང་། ཉེ་བར་སྩོགས་པར་བྱེད་པ་དེ་དག་

ལེགས་པར་བསྡུས། ལེགས་པར་བསྒྲུབས། ཉེ་བར་བསགས་ནས་ཀྱང་འདི་ལྟ་སྟེ། ཕ་མ་དང་། བུ་དང་། ཆུང་མ་དང་། བྲན་ཕོ་དང་། བྲན་མོ་དང་། ལས་མི་དང་། ཞོ་ཤས་འཚོ་བ་དང་། མཛའ་བཤེས་དང་། བློན་པོ་དང་། ཉེ་དུ་དང་། སྣག་གི་གཉེན་མཚམས་རྣམས་ཀྱི་ཕྱི་རོལ་གྱི་ཡོངས་

སུ་བཟུང་བའི་དངོས་པོ་རྣམས་དང་། ནང་གི་ལུས་གཟུགས་ཅན་རགས་པ་འབྱུང་བ་ཆེན་པོའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་འབྲས་ཆན་དང་། ཟན་དྲོན་གྱིས་ཉེ་བར་གསོས་པ་རྟག་ཏུ་བསྐུ་བ་དང་། བཀྲུ་བ་དང་། མཉེ་བས་ཉེ་བར་བརྟེན་པ་དང་། འབྲལ་བ་དང་། འཐོར་བ་དང་། འཇིག་པའི་ཆོས་ཅན་འདི་བྱུང་

ངོ་ཅོག་ནི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་ཙམ་དུ་འགྱུར་བར་ཟད་དེ། བཀྲེས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་ནི་ཁ་ཟས་ཡིན་ནོ། །གྲང་བའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་དང་། ངོ་ཚ་བའི་གནས་པ་ཅར་གྱིས་གཡོགས་པ་ནི་གོས་ཡིན་ནོ། །གཉིད་ཀྱི་སྙོམས་པའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་དང་། ཆགས་པ་དང་།

སྡོད་པའི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་ནི་མལ་ཆ་དང་སྟན་ཡིན་ནོ། །ནད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བ་ནི་ན་བའི་གསོས་སྨན་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་འདོད་པ་འདི་དག་ནི་སྡུག་བསྔལ་སེལ་བར་བྱེད་པ་ཙམ་དུ་ཟད་པས། འདི་དག་ལ་ཆགས་པས་ཡོངས་སུ་ལོངས་སྤྱད་པར་མི་བྱ་ཞིང་ཞེན་པས་ཀྱང་མ་ཡིན་ཏེ། ནད་ཀྱིས་

བཏབ་པའི་ནད་པས་ནད་ཞི་བར་བྱ་བ་ཙམ་གྱི་ཕྱིར་སྨན་པ་བསྟེན་པ་ལྟ་བུ་ཡིན་པས། ཡིད་ཆེས་པའི་ལུང་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་ལ། འདོད་པ་དེ་དག་ཇི་ལྟ་ཇི་ལྟར་རགས་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་དེ་ལྟར་བདག་ཉིད་ལ་ཡེ་ཤེས་དང་། མཐོང་བ་འཇུག་པ་ཡང་ཡོད། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་བྱ་བ་ཡང་དེ་ཉིད་ཡིན་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 166b

ཏེ། འདོད་པ་འདི་དག་གི་རང་བཞིན་ནི་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ནས་གྲགས་པའི་ཆོས་ཉིད་དང་། བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པའི་ཆོས་ཉིད་ཡིན་པས། དེ་དག་ནི་བསམ་པར་མི་བྱ་ཞིང་། རྣམ་པར་བརྟག་པར་མི་བྱའོ་ཞེས་དེ་ལྟར་རིགས་པ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །དེས་འདི་ལྟ་སྟེ། གཞི་དྲུག་པོ་དག་གིས་དེ་

ལྟར་འདོད་པ་རྣམས་ལ་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོགས་པ་ནས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དེ། བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ནི་འདོད་པའི་ཁམས་ཀྱི་རགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལྟ་བུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྒོ་ནས་མེད་དོ་ཞེས། དེས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ནི་

རིགས་པ་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཞི་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་དེ་ལྟར་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་གིས་འདོད་པ་རྣམས་ལ་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་དང་། བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ནི་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་

རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི། མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ཡང་ཐོས་པ་དང་། བསམ་པ་དང་། འདྲེས་པ་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེས་དེ་ལྟར་འདོད་པ་རྣམས་ཡོངས་སུ་ཤེས་ནས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། རགས་པའི་ཞི་བའི་

མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་གྱིས་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་ནས། གཅིག་ཏུ་བསྒོམ་པའི་རྣམ་པས་མོས་པར་བྱེད་ཅིང་། མཚན་མ་དེ་ཉིད་ལ་དམིགས་པའི་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་སྒོམ་པར་བྱེད་དོ། །སྒོམ་པར་བྱེད་པ་ལ་ཇི་ལྟར་ཡོངས་སུ་ཚོལ་བ་དང་། རགས་པ་

ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དེ་དག་ལ་ཡང་དང་ཡང་དུ་ཞི་བར་བྱེད་དེ། དེ་ནི་མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ཀུན་དུ་བསྟེན་ཅིང་གོམས་པར་བྱས། ལན་མང་དུ་བྱས་པའི་རྒྱུས་དང་པོ་ཁོ་ནར་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་ལམ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་། ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བའི་ལམ་ཡང་དག་པར་

སྐྱེས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེ་ནི་རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེས་དང་པོ་འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་སྤངས་པ་དང་། དེའི་ཕྱོགས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དེའི་འོག་ཏུ་སྤོང་བ་ལ་དགའ་བ་དང་། རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལ་དགའ་བར་འགྱུར་ཞིང་།

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 167a

སྤོང་བ་དེ་ལ་ཕན་ཡོན་དུ་མཐོང་བ་དང་། རབ་ཏུ་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་། བདེ་བ་ཆུང་ངུ་ལ་རེག་ནས་འདི་ལྟ་སྟེ། རྨུགས་པ་དང་། གཉིད་དང་། རྒོད་པ་སྤང་བའི་ཕྱིར་དང་། དུས་དུས་སུ་རབ་ཏུ་དང་བར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་

དགའ་བར་བྱེད་ཅིང་། ཀུན་དུ་སྐྱོ་བར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཀུན་དུ་སྦྱོར་བར་བྱེད་པ་དེ་ནི་དགའ་བ་སྡུད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལྟར་སྤོང་བའི་དགའ་བ་དང་། སྒོམ་པའི་དགའ་བ་ལ་ཡང་དག་པར་རབ་ཏུ་བརྩོན་པ་ན་རྒྱུའམ་གནས་ཀྱང་རུང་སྟེ། དེ་ལ་དགེ་བའི་ཕྱོགས་ལ་སྦྱོར་བ་ལ།

བགེགས་བྱེད་པར་འདོད་པ་དང་ལྡན་པའི་ཉོན་མོངས་པས་ཀུན་ནས་དཀྲིས་པ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བར་མི་འགྱུར་བ་ན། དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། ཅི་བདག་ལ་འདོད་པ་རྣམས་ལ་འདོད་པ་ལ་འདུན་པ་ཡོད་བཞིན་དུ་མི་མྱོང་ངམ། འོན་ཏེ་མེད་པས་སོ་སོར་མི་མྱོང་སྙམ་དུ་སེམས་ཤིང་དེ་ཡོངས་སུ་

དཔྱོད་པར་འདོད་པས་རབ་ཏུ་དང་བར་འགྱུར་བའི་མཚན་མ་སྡུ་གུ་གང་ཡང་རུང་བ་ཡིད་ལ་བྱེད་དེ། དེའི་བག་ལ་ཉལ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་ཐམས་ཅད་དུ་མ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་མཚན་མ་དེ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ན། བསྟེན་པ་ལ་གཞོལ་བ་དང་། བསྟེན་པ་ལ་འབབ་པ་དང་། བསྟེན་པ་ལ་བབ་པའི་སེམས་འབྱུང་བར་འགྱུར་

ཞིང་། བཏང་སྙོམས་སུ་མི་གནས་ལ་ཡིད་འབྱུང་བ་དང་། སྨོན་པ་དང་། ཕྱིར་ལྡོག་པ་དང་། མི་མཐུན་པ་གནས་ན། དེ་འདི་སྙམ་དུ་སེམས་ཏེ། བདག་གི་སེམས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། འདོད་པ་རྣམས་ལས་ཡང་དག་པར་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་ཞིང་རྣམ་པར་གྲོལ་བ་མ་ཡིན་

ནོ་སྙམ་ནས། དེས་བག་ལ་ཉལ་དེའི་ལྷག་མ་མ་ལུས་པར་རྒྱ་ཆེར་སྤངས་པའི་ཕྱིར། བདག་གི་སེམས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པས། མངོན་པར་ཟིན་པ་དང་། ཆུ་བཞིན་དུ་བཅུས་པ་དང་། ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་མངོན་པར་ཟིན་པ་དེས་སྤོང་བ་ལ་དགའ་བ་དང་། བསྒོམ་པ་ལ་དགའ་བ་རྒྱ་ཆེར་གནས་

པར་བྱའོ་སྙམ་པ་དེ་ནི་དཔྱོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་དེ་ལྟར་སྤང་བ་ལ་དགའ་བ་དང་། སྒོམ་པ་ལ་དགའ་བར་རྒྱ་ཆེར་གནས་ཤིང་ཞི་གནས་དང་། ལྷག་མཐོང་བསྒོམ་པ་ལ་རབ་ཏུ་བརྩོན་པར་བྱེད་པ་ན། ཡང་དང་ཡང་དུ་དཔྱོད་པར་བྱེད་ཅིང་དེའི་གཉེན་པོ་སྒོམ་པར་བྱེད་དེ། དུས་དུས་སུ་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 167b

སྤངས་པ་དང་། མ་སྤངས་པ་ཉིད་ལ་དཔྱོད་པར་བྱེད་པ་ན། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་རེ་ཞིག་ཙམ་གྱི་ཚུལ་གྱིས་སེམས་འབྲལ་བར་བྱེད་ཅིང་། ས་བོན་གཏན་བཅོམ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེའི་ཚེ་ན་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སྦྱོར་བའི་ལམ་གྱི་མཐར་ཐུག་པ་ཉོན་མོངས་པ་ཐམས་ཅད་

ཀྱི་གཉེན་པོར་གྱུར་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་དག་པར་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེའི་མཇུག་ཐོགས་ཁོ་ནར་རྒྱུ་དེ་དང་རྐྱེན་དེས་བསམ་གཏན་དང་པོའི་དངོས་གཞི་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་ཅིང་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞི་དང་ལྡན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི། སྦྱོར་བ་

མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་རབ་ཏུ་དབེན་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དགའ་བ་སྡུད་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྐྱེས་པར་གྱུར་པ་དེའི་ཚེ་ནི་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་། བདེ་བས་ལུས་ཡོངས་སུ་ཚིམ་པར་བྱེད་དོ། །སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དེའི་

ཚེ་ན་ནི། ལན་འགའ་ལན་འགའ་ནི་བདེ་བའི་དངོས་པོ་ཆུང་ངུའི་ཚུལ་གྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་དོ། །ལན་འགའ་ལན་འགའ་ནི་བདེ་བའི་དངོས་པོ་ཤིན་ཏུ་མང་པོ་དང་། ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་གྱིས་ཁྱབ་པར་བྱེད་དོ། །སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་སྐྱེས་པའི་ཚེ་ན་ནི།

འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་ཐམས་ཅད་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་། བདེ་བས་མ་ཁྱབ་པ་དང་། ཁྱབ་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་དོ། །དེ་དེའི་ཚེ་ན་འདོད་པ་དག་ལས་དབེན་པའི་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལ་དབེན་པ། རྟོག་པ་དང་བཅས་པ། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ། དབེན་

པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཅན། བསམ་གཏན་དང་པོའི་ཡན་ལག་ལྔ་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་པ་དང་། འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པའི་གཉེན་པོའི་ལམ་བསྒོམས་པའི་འབྲས་བུ་ལ་གནས་པ་དང་། འདོད་པ་རྣམས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བ་ཐོབ་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་

པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡང་། ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱེད། ཐོབ་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཡོངས་སུ་ཤེས་པར་བྱེད་ཅིང་། སྤང་བར་བྱ་བ་སྤང་བ་དང་། ཐོབ་པར་བྱ་བ་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་སེམས་གཏོད་པར་ཡང་བྱེད་དོ། །མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 168a

པས་ནི་སྤང་བར་བྱ་བ་དང་། ཐོབ་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡང་དག་པར་སྦྱོར་བ་རྩོམ་པར་བྱེད་དོ། །རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་ཆེན་པོ་སྤོང་བར་བྱེད་དོ། །དགའ་བ་སྡུད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནི་ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་འབྲིང་པོ་སྤོང་བར་བྱེད་དོ། །དཔྱོད་པའི་

ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནི། ཐོབ་པ་ལ་མངོན་པའི་ང་རྒྱལ་མེད་པ་ལ་སེམས་འཇོག་པར་བྱེད་དོ། །སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་རྣམ་པ་ཆུང་ངུ་སྤོང་བར་བྱེད་དོ། །སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུ་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ནི། ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་རྣམ་པ་དེ་དག་བསྒོམས་པའི་

འབྲས་བུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བར་བྱེད་དོ། །གཞན་ཡང་མཚན་ཉིད་སོ་སོར་རིག་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དང་། མོས་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སུན་འབྱིན་པའི་གཉེན་པོ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །རབ་ཏུ་དབེན་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་

ཡིན་པ་དང་། སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སྤོང་བའི་གཉེན་པོ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་དགའ་བ་སྡུད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། གཉེན་པོ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། དང་བར་འགྱུར་བའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་སྤྱོད་པའི་

ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི། སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེ་ལྟར་ན་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དྲུག་པོ་དེ་དག་དུ་ནི། ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞི་པོ་འདི་ལྟ་སྟེ། རྗེས་སུ་མཐུན་པ་དང་། གཉེན་པོ་དང་། དང་བར་འགྱུར་བ་དང་། སོ་སོར་རྟོག་པ་དག་འདུས་པར་རིག་པར་བྱའོ། །ཇི་ལྟར་ཡིད་

ལ་བྱེད་པ་བདུན་གྱིས་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དེ་བཞིན་དུ། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་དང་། གསུམ་པ་དང་། བཞི་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་དང་། ནམ་མཁའ་དང་། རྣམ་ཤེས་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་

ཡང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བདུན་གྱིས་ཡིན་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཕྱིར། གང་གིས་རྟོག་པ་དག་ལ་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་ཅིང་། རྟོག་པ་མེད་པ་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་པ་དེ་ནི།

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 168b

མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་ལ་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ། བསམ་གཏན་དང་པོ་ཐོབ་པ། རྟོག་པ་དག་ལ་རགས་པར་ལྟ་ཞིང་མཉམ་པར་གཞག་པའི་ས་པའི་དམིགས་པ་ལ་མི་བརྟན་པར་སྤྱོད་པ་དང་པོ་སྐྱེས་པས། དམིགས་པ་ཡིད་ལ་རྗོད་

པ་རགས་པ་སྐྱེ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྟོག་པ་ཞེས་བྱའོ། །དམིགས་པ་ལ་མི་བརྟན་པར་སྤྱོད་པ་དེ་དང་འབྲེལ་པའི་རྗེས་སུ་སྤྱོད་པའི་ཡིད་ལ་རྗོད་པ་ཤིན་ཏུ་ཕྲ་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་དཔྱོད་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དེ་དག་ཀྱང་སེམས་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། སེམས་སྐྱེས་ན་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་ལྷན་ཅིག་

འབྱུང་བ་ན་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དུས་གཅིག་ཏུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་ན་དེ་དག་ནི་ནང་ནས་སྐྱེས་པ་དང་། ཕྱི་རོལ་གྱི་སྐྱེ་མཆེད་དུ་རྟོགས་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ཐམས་ཅད་ནི་འདས་པ་དང་། མ་འོངས་པ་དང་། ད་ལྟར་བྱུང་བའི་དུས་རྣམས་སུ་ཡང་། རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་པར་འབྱུང་བ་བྱུང་

ནས་འཇིག་པ་ཀུན་མི་རིང་བ། ཡུན་རིང་དུ་མི་གནས་པ། སེམས་ཀུན་དུ་འཁྲུག་པར་བྱེད་པ། གཡོ་བར་བྱེད་པ། རབ་ཏུ་མ་ཞི་བའི་རྣམ་པས་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། །ས་དེའི་རང་བཞིན་ནི་ས་གོང་མ་ལ་ལྟོས་ན། སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་པའི་ཕྱིར་ནག་པོའི་ཕྱོགས་ཡིན་ལ། འདོད་པ་དག་ལས་

དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་བདེ་བའི་ཕན་ཡོན་ཆུང་ཟད་དང་ལྡན་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་གནས་པ་ལ་རྟག་པ་རྟག་པའི་དུས་དང་། ཐེར་ཟུག་ཐེར་ཟུག་གི་དུས་སུ་སེམས་ཀྱི་སྤྱོད་པ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་ཞི་བ་བས་རབ་ཏུ་ཞི་བ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྣམ་པ་དེ་དག་གིས་

རྟོག་པ་དག་ལ་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །རྟོག་པ་མེད་པའི་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་ནི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་མེད་དེ། དེའི་ཕྱིར་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ནི་རགས་པ་དེ་ཉིད་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་ཞི་བ་ཡིན་ནོ། །བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་

པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལྷག་མ་རྣམས་ནི་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཅི་རིགས་པར་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ཡོད་མིན་མེད་མིན་སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་བར་གྱི་ས་དང་ས་དག་ལ་སྙོམས་པར་འཇུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བདུན་པོ་དག་ཀྱང་དེ་བཞིན་དུ་ཅི་རིགས་པར་བྱའོ། །ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་མན་ཆད་ཀྱི་ས་འོག་མ་ཐམས་ཅད་ལ་རགས་

เล่ม ๑๒๘ · หน้า 169a

པའི་མཚན་ཉིད་ནི་མདོར་བསྡུ་ན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་རིག་པར་བྱ་སྟེ། ས་འོག་མ་རྣམས་ནི་ཆེས་སྡུག་བསྔལ་བར་གནས་ཤིང་ཆེས་རབ་ཏུ་མ་ཞི་བར་གནས་པ་དང་། ཆེས་ཚེ་ཐུང་བར་གནས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་རགས་པའི་མཚན་ཉིད་གཉིས་པོ་དེ་དག་གཞི་དྲུག་པོ་དེ་དག་གིས་ཅི་རིགས་པར་

ཡོངས་སུ་ཚོལ་བར་བྱེད་དོ། །སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་འབྲས་བུའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་མན་ཆད་ཀྱི་ས་གང་དང་གང་དག་ལས་འདོད་ཆགས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པའི་ས་གོང་མ་རྣམས་ལ་ནི་ཅི་རིགས་པར་ཞི་བའི་མཚན་ཉིད་དུ་སོ་སོར་རྟོག་པར་བྱེད་དོ། །འདོད་པ་དག་ལས་དབེན་པ་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་

ལས་དབེན་པ་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་དགའ་བ་དང་བདེ་བ་ཅན་བསམ་གཏན་དང་པོ་བསྒྲུབས་ཏེ་གནས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་དེ་ལ། འདོད་པ་དག་ཅེས་བྱ་བ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཉོན་མོངས་པའི་འདོད་པ་དང་། དངོས་པོའི་འདོད་པའོ། །འདོད་པ་དག་ལས་

དབེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ལས་དབེན་པ་དང་། དམིགས་པ་ལས་དབེན་པའོ། །སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལས་དབེན་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པའི་རྒྱུ་ལས་བྱུང་བ་སྟེ། ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་འདི་ལྟ་སྟེ། ལུས་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་དང་།

ངག་གིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་དང་། ཡིད་ཀྱིས་ཉེས་པར་སྤྱད་པ་དང་། མཚོན་འབྱིན་པ་དང་། དབྱིག་པ་འབྱིན་པ་དང་། འཐབ་མོ་དང་། མཚང་འདྲུ་བ་དང་། རྩོད་པ་དང་། འགྱེད་པ་དང་། གཡོ་བྱེད་པ་དང་། སླུ་བ་དང་། སྙིང་རྗེ་མེད་པ་དང་། བརྫུན་དུ་སྨྲ་བ་ཀུན་དུ་འབྱུང་བ་གང་དག་ཡིན་པ་དེ་དག་སྟེ།

དེ་དག་སྤངས་པའི་ཕྱིར་སྡིག་པ་མི་དགེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལས་དབེན་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྟོག་པ་དང་བཅས་པ། དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྟོག་པ་དང་དཔྱོད་པ་དག་ལ་སྐྱོན་དུ་མི་ལྟ་བའི་ཕྱིར་འདོད་པའི་གཉེན་པོ་རང་གི་ས་པའི་རྟོག་པ་དང་། དཔྱོད་པ་དགེ་བ་དག་དང་ལྡན་པས་ན། རྟོག་པ་

དང་བཅས་པ་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱའོ། །དབེན་པ་ལས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདོད་པ་གང་དག་ལས་དབེན་པ་སྦྱོར་བ་མཐར་ཐུག་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལས་སོ། །སྐྱེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། རྒྱུ་དེ་དང་རྐྱེན་དེས་དེའི་མཇུག་ཐོགས་ཁོ་ནར་ཡང་དག་པར་སྐྱེས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དབེན་པ་ལས་སྐྱེས་པ་ཞེས་

ที่มาและสัญญาอนุญาต

ตัวบท: e-text เตนยูร์ฉบับเดเกของ Esukhia (Esukhia/derge-tengyur · commit 17465313) · สาธารณสมบัติ

สัญญาอนุญาต Public Domain · หลักฐาน

README ของ Esukhia/derge-tengyur ที่ commit 174653137d62 ส่วน "License" (เปิดอ่านแล้ว ๔ ต.ค. ๒๕๖๙): "This work is a mechanical reproduction of a Public domain work, and as such is also in the Public domain." · GitHub license = null (ไม่มีไฟล์ LICENSE) · สำเนาคำต่อคำ: data/tengyur-src/SOURCE-README.md

ไม่มีคำแปล — ตัวบทเป็นภาษาทิเบตอย่างเดียว เพราะยังไม่มีคำแปลที่เราได้รับอนุญาตให้เผยแพร่ (คำแปลของ 84000 ห้ามดัดแปลงและห้ามใช้เชิงพาณิชย์)

  • หน้านี้แสดงคำอ่านตามแผ่นไม้ — เครื่องหมายบรรณาธิการของ Esukhia ({เดิม,ปรับ} · (ผิด?,เสนอ) · […] · #) เก็บครบอยู่ในข้อมูล
  • ตัวบทภาษาทิเบตยังไม่อยู่ในการค้นหาของคลัง — ตัวตัดคำที่มีตัดสระของอักษรทิเบตทิ้ง จึงให้ผลที่ผิด