พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ทุกนิบาต · กัลยาณธรรมวรรค
๘. กัจฉปชาดก
เล่ม ๒๗ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๒๐๕–๒๐๖ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๘/๑๐ ในกัลยาณธรรมวรรคมี ๔ ฉบับ
เรื่องนี้มีข้อความเติมจากฉบับมหาจุฬาฯ ๑ เพราะฉบับมหาจุฬาฯ ๒ ในข้อมูล e-tipitaka ไม่มี (หน้า ๗๘)
ตินฺทุกชาตกํ สตฺตมํ
๑๗๘. กจฺฉปชาตก (๘)
๘. กัจฉปชาดก (๑๗๘)
ว่าด้วยเต่าสอนธรรม
(เต่าถูกช่างหม้อโพธิสัตว์ใช้จอบขุดทิ้งไว้บนบกได้รับเวทนา จึงได้พูดคร่ำครวญว่า)
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ทุกนิบาต กัลยาณธรรมวรรค กัจฉปชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๗ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
บาลี (มหาจุฬาฯ) เล่ม ๒๗ หน้า ๔๗–๔๘ · ไทย (มหาจุฬาฯ ๒) เล่ม ๒๗ หน้า ๗๘–๗๘
ชนิตฺตํ เม ภวิตฺตํ เม อิติ ปงฺเก อวสฺสยึ
ตํ มํ ปงฺโก อชฺฌภวิ ยถา ทุพฺพลกํ ตถา
ตํ ตํ วทามิ ภคฺคว สุโณหิ วจนํ มม.
เปือกตมนี้เป็นที่เกิดเป็นที่เติบโตของเรา
เพราะเหตุนั้น เราจึงได้อาศัยอยู่ในเปือกตม
เปือกตมจึงได้ทับถมเรานั้นให้ทุพพลภาพ
ท่านภัคคะ เพราะเหตุนั้น ท่านจงฟังคำของเรา
เราจะกล่าวกับท่าน
คาเม วา ยทิ วา รญฺเญ สุขํ ยตฺราธิคจฺฉติ
ตํ ชนิตฺตํ ภวิตฺตญฺจ ปุริสสฺส ปชานโต
ยมฺหิ ชีเว ตมฺหิ คจฺเฉ น นิเกตหโต สิยาติ.
กจฺฉปชาตกํ อฏฺฐมํ.
ในบ้านก็ตาม ในป่าก็ตาม
สถานที่ใดบุคคลได้รับความสุข
สถานที่นั้นเป็นที่เกิดเป็นที่เจริญเติบโต
ของคนที่รู้จักเหตุอันควรและไม่ควร
บุคคลมีชีวิตอยู่ได้ในสถานที่ใด พึงไป ณ สถานที่นั้น
ไม่พึงให้ที่อยู่ทำลายตนเสียเลย
กัจฉปชาดกที่ ๘ จบ
จบ ๘. กัจฉปชาดก