พึงทราบวินิจฉัยในอภยสูตรที่ ๖

บทว่า อญฺญาณาย อทสฺสนาย ได้แก่ เพื่อความไม่รู้ เพื่อความไม่เห็น.

บทว่า ตคฺฆ ภควา นีวรณา ได้แก่ ข้าแต่พระผู้มีพระภาคเจ้า นิวรณ์โดยส่วนเดียว.

บทว่า กายกิลมโถ คือ ความกระวนกระวายทางกาย.

บทว่า จิตฺตกิลมโถ คือ ความกระวนกระวายทางจิต.

บทว่า โสปิ เม ปฏิปฺปสฺสทฺโธ ความว่า ได้ยินว่า ความกระวนกระวายกายของพระราชกุมารนั้น เข้าไปยังที่สัปปายะแห่งฤดูก็เหยือกเย็น นั่งในสำนักของพระศาสดา ก็สงบระงับแล้ว. เมื่อกายนั้นสงบ แม้ความกระวนกระวายจิตก็สงบ โดยคล้อยตามกายนั้นแล.

อีกอย่างหนึ่ง ความกระวนกระวายกายและจิตแม้ทั้งสองนั้นของพระราชกุมารนั้น พึงทราบว่า สงบระงับแล้วด้วยมรรคนั้นแล.

จบอรรถกถาอภยสูตรที่ ๖ จบหมวด ๖ แห่งโพชฌงค์ที่ ๖ แห่งโพชฌงค์สังยุต -----------------------------------------------------

รวมพระสูตรที่มีในวรรคนี้ คือ

๑. อาหารสูตร

๒. ปริยายสูตร

๓. อัคคิสูตร

๔. เมตตสูตร

๕. สคารวสูตร

๖. อภยสูตร -----------------------------------------------------