พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ทุกนิบาต · นตังทัฬหวรรค
๗. อัสสกชาดก
เล่ม ๒๗ชั้นตัวบทพุทธพจน์ข้อ ๒๖๓–๒๖๔ (ฉบับหลวง)ลำดับ ๗/๑๐ ในนตังทัฬหวรรคมี ๔ ฉบับ
พระสุตตันตปิฎก ขุททกนิกาย ชาดก ทุกนิบาต นตังทัฬหวรรค อัสสกชาดก (ฉบับหลวง เล่ม ๒๗ · ฉบับมหาจุฬาฯ เล่ม ๒๗ · ฉบับมหามกุฏฯ เล่ม ๕๗ · ฉบับเฉลิมพระเกียรติ เล่ม ๒๗)
ไทย (เฉลิมพระเกียรติ ๒๕๔๙) เล่ม ๒๗ หน้า ๑๐๖–๑๐๗
๖. กุรุงคมิคชาดก (๒๐๖)
ว่าด้วยการร่วมมือกัน
(นกสตปัตตะช่วยกวางโพธิสัตว์ให้พ้นจากบ่วงได้แล้วกล่าวกะเต่าว่า)
{๒๖๑} [๒๖๑] เต่าเอ๋ย เชิญท่านใช้ฟันกัดบ่วงที่มีเกลียวแข็ง เราจักทำอุบาย ไม่ให้นายพรานมาถึงได้เร็ว(พระบรมศาสดาตรัสว่า)
{๒๖๒} [๒๖๒] เต่าก็ลงนํ้าไป กวางก็เข้าป่าไป นกหัวขวานไปถึงต้นไม้แล้ว ก็พาลูก ๆ ไปอยู่ในที่ห่างไกล
๗. อัสสกชาดก (๒๐๗)
ว่าด้วยได้ของใหม่ลืมของเก่า
(พระนางอุพพรีเทวีสวรรคตแล้วไปเกิดเป็นหนอน ได้กล่าวว่า)
{๒๖๓} [๒๖๓] ภูมิประเทศนี้ข้าพเจ้าผู้มีความจงรักภักดีเคยได้เที่ยวเล่นอยู่กับ พระเจ้าอัสสกะผู้เป็นพระสวามีสุดที่รักของข้าพเจ้า{๒๖๔} [๒๖๔] ความสุขและความทุกข์เก่า ๆ ถูกความสุขและความทุกข์ใหม่ ๆ ปกปิดไว้ เพราะฉะนั้น หนอนจึงเป็นที่รักของข้าพเจ้ายิ่งกว่า พระเจ้าอัสสกะเสียอีก
๘. สุงสุมารชาดก (๒๐๘)
ว่าด้วยผู้มีปัญญาไม่สมกับตัว
(พญาวานรโพธิสัตว์ได้กล่าวกะจระเข้ว่า)
{๒๖๕} [๒๖๕] เราไม่ต้องการผลมะม่วง ผลหว้า และผลขนุนทั้งหลายที่ฝั่ง ทะเลซึ่งท่านอ้างถึง มะเดื่อของเราต้นนี้ดีกว่า{๒๖๖} [๒๖๖] ร่างกายของท่านใหญ่โตก็จริงแต่ปัญญาหาไม่สมกับร่างกายนั้นเลย จระเข้เอ๋ย ท่านถูกเราลวงเสียแล้ว บัดนี้ท่านจงไปตามสบายเถิด
๙. กุกกฎชาดก (๒๐๙)
ว่าด้วยผู้ฉลาดเอาตัวรอดได้
(ไก่ต้องการให้นายพรานละอายใจ จึงพูดเป็นภาษามนุษย์ว่า)
{๒๖๗} [๒๖๗] ต้นหูกวางและสมอพิเภกทั้งหลายในป่า เราเคยเห็นแล้ว ต้นไม้เหล่านั้นเดินไปเหมือนกับท่านไม่ได้(นายพรานกล่าวว่า)
{๒๖๘} [๒๖๘] นี้คือไก่ตัวเก่าที่แหกกรงหนีมา เป็นไก่ฉลาดในเรื่องบ่วงขนสัตว์ หลบไปได้และยังเย้ยเสียด้วย
จบ ๗. อัสสกชาดก