๗. ปีติติกะ ๑. ปฏิจจวาร ๘. ทัสสนติกะ ๑. ปฏิจจวาร ๙. ทัสสนเหตุติกะ ๑. ปฏิจจวาร

นอสงฺขตํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอสงฺขโต ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่ปีติสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นปีติสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่สุขสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นปีติสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่อุเบกขาสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นปีติสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่ปีติสหคตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อุเบกขาสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นปีติสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่สุขสหคตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อุเบกขาสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นปีติสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่ปีติสหคตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่สุขสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นปีติสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๗ นัย ธรรมที่ไม่ใช่ปีติสหคตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่สุขสหคตธรรม และธรรมที่ไม่ใช่อุเบกขาสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นปีติสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๗ นัย

เหตุยา เอกํ สปฺปจฺจยทุกสทิสํ ฯ นสนิทสฺสนทุกํ

ธรรมที่ไม่ใช่สุขสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นสุขสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะ เหตุปัจจัย มี ๗ นัย

นสนิทสฺสนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสนิทสฺสนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอนิทสฺสโน ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสนิทสฺสนํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสนิทสฺสโน จ นอนิทสฺสโน จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นสปฺปฏิฆทุกํ

ธรรมที่ไม่ใช่อุเบกขาสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นอุเบกขาสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๗ นัย

นสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอปฺปฏิโฆ ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นสปฺปฏิฆํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นสปฺปฏิโฆ จ นอปฺปฏิโฆ จ ธมฺมา อปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่ปีติสหคตธรรม อาศัยธรรมที่เป็นปีติสหคตธรรม และธรรมที่เป็น สุขสหคตธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๗ นัย

เหตุยา นว อารมฺมเณ เอกํ ฯ สหชาตวารมฺปิ สมฺปยุตฺตวารมฺปิ ปฏิจฺจวารสทิสํ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒๘ ในอารัมมณปัจจัย มีวาระ ๒๔ ในอวิคตปัจจัย มี " ๒๘สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดารทัสสนัตติกนทัสสนัตติกะ

นสปฺปฏิโฆ ธมฺโม นสปฺปฏิฆสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: นสปฺปฏิโฆ ธมฺโม นอปฺปฏิฆสฺส ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: นสปฺปฏิโฆ ธมฺโม นสปฺปฏิฆสฺส จ นอปฺปฏิฆสฺส จ ธมฺมสฺส เหตุปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่ทัสสเนนปหาตัพพธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทัสสเนนปหาตัพพธรรมเกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่ภาวนายปหาตัพพธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทัสสเนนปหาตัพพธรรม เกิดขึ้นเพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่เนวทัสสเนนนภาวนายปหาตัพพธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทัสสเนนปหา-*ตัพพธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่ภาวนายปหาตัพพธรรม และธรรมที่ไม่ใช่เนวทัสสเนนนภาวนายปหาตัพพ-*ธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทัสสเนนปหาตัพพธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย ธรรมที่ไม่ใช่ทัสสเนนปหาตัพพธรรม และธรรมที่ไม่ใช่ภาวนายปหาตัพพธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทัสสเนนปหาตัพพธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๕ นัย

นสปฺปฏิโฆ ธมฺโม นสปฺปฏิฆสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณ- ปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ นอปฺปฏิโฆ ธมฺโม นอปฺปฏิฆสฺส ธมฺมสฺส อารมฺมณปจฺจเยน ปจฺจโย: ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่ภาวนายปหาตัพพธรรม อาศัยธรรมที่เป็นภาวนายปหาตัพพธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๕ นัย

เหตุยา ตีณิ อารมฺมเณ เทฺว อธิปติยา จตฺตาริ อวิคเต นว ฯ ปญฺหาวารมฺปิ วิตฺถาเรตพฺพํ ฯ นรูปีทุกํ

ธรรมที่ไม่ใช่ทัสสเนนปหาตัพพธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทัสสเนนนภาวนาย- *ปหาตัพพธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

นรูปึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นรูปี ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นรูปึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอรูปี ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นรูปึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นรูปี จ นอรูปี จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นอรูปึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอรูปี ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรูปึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นรูปี ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นอรูปึ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นรูปี จ นอรูปี จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นรูปิญฺจ นอรูปิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นรูปี ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นรูปิญฺจ นอรูปิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นอรูปี ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นรูปิญฺจ นอรูปิญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นรูปี จ นอรูปี จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ธรรมที่ไม่ใช่ทัสสเนนปหาตัพพธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทัสสเนนปหาตัพพธรรม และธรรมที่เป็นเนวทัสสเนนนภาวนายปหาตัพพธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

เหตุยา นว อารมฺมเณ ตีณิ อวิคเต นว ฯ สหชาตวาเรปิ ปญฺหาวาเรปิ สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ นโลกิยทุกํ

ธรรมที่ไม่ใช่ทัสสเนนปหาตัพพธรรม อาศัยธรรมที่เป็นภาวนายปหาตัพพธรรม และธรรมที่เป็นเนวทัสสเนนนภาวนายปหาตัพพธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย มี ๓ นัย

นโลกิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นโลกิโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นโลกิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นโลกุตฺตโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นโลกิยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นโลกิโย จ นโลกุตฺตโร จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา: ฯ นโลกุตฺตรํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นโลกุตฺตโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ นโลกิยญฺจ นโลกุตฺตรญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นโลกุตฺตโร ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ฯ

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๑๙ ในอวิคตปัจจัย มี " ๑๙สหชาตวารก็ดี สัมปยุตตวารก็ดี ปัญหาวารก็ดี พึงให้พิสดารทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกนทัสสเนนปหาตัพพเหตุกัตติกะ

เหตุยา ปญฺจ อารมฺมเณ เทฺว อวิคเต ปญฺจ สพฺพตฺถ วิตฺถาโร ฯ นเกนจิวิญฺเญยฺยทุกํ

ธรรมที่ไม่ใช่ทัสสเนนปหาตัพพเหตุกธรรม อาศัยธรรมที่เป็นทัสสเนนปหา- *ตัพพเหตุกธรรม เกิดขึ้น เพราะเหตุปัจจัย

นเกนจิวิญฺเญยฺยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเกนจิวิญฺเญยฺโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นเกนจิวิญฺเญยฺยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเกนจินวิญฺเญยฺโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: นเกนจิวิญฺเญยฺยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเกนจิวิญฺเญยฺโย จ นเกนจินวิญฺเญยฺโย จ ธมฺมา อุปฺปชฺชนฺติ เหตุปจฺจยา:ฯ นเกนจินวิญฺเญยฺยํ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเกนจินวิญฺเญยฺโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ นเกนจิวิญฺเญยฺยญฺจ นเกนจินวิญฺเญยฺยญฺจ ธมฺมํ ปฏิจฺจ นเกนจิวิญฺเญยฺโย ธมฺโม อุปฺปชฺชติ เหตุปจฺจยา: ตีณิ ฯ

ในเหตุปัจจัย มีวาระ ๒๖ ในอวิคตปัจจัย มี " ๒๖พึงให้พิสดารทุกวาร